İstanbul 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/680 K.2025/457

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... Sigorta A.Ş.’nin sigortalısı olan ... Dış Ticaret Elektrik A.Ş.’nin Finlandiya’daki alıcısına ihraç ettiği 17 kap, 12.710 kg ... cinsi emtiayı taşıma işi için ... ... Lojistik Ltd. Şti. ile anlaşma yaptığını, taşımanın fiilen ... ... Ltd.

Şti. tarafından gerçekleştirildiğini, sevkiyatın uluslararası taşıma hükümlerine uygun biçimde koruyucu strafor ve streç ile sarılmış, takozlarla sabitlenmiş halde eksiksiz olarak 12.06.2021 tarihinde yüklendiğini, ancak 01.07.2021 tarihinde alıcı adreste yapılan tahliyede emtianın hasarlı olduğunun tespit edildiğini, boya deformasyonları, eziklikler, eğiklikler ve yağ sızıntısı gibi zararların ortaya çıktığını, bunun üzerine eksper incelemesi talep edildiğini, ekspertiz raporunda hasarın ancak taşıma sırasında oluşabilecek darbeler, ani fren, çarpma gibi sebeplerle meydana gelmiş olabileceğinin belirlendiğini,

takozların parçalanmadan yerinden çıkmasının da bu tür bir yüksek ivmeli olayın sonucu olduğunun belirtildiğini, taşıyıcı firmalara sorumluluk yöneltildiğini, hasar tespitinin ardından sigortalı şirkete 25.546,00 TL ödeme yapıldığını ve bu ödemenin banka dekontu ile sabit olduğunu, sigortalıya gönderilen ihtarnameye rağmen ödeme yapılmadığını, bunun üzerine .... İcra Müdürlüğü’nün ...

E. sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, ancak davalıların borca itiraz etmesi üzerine bu itirazların iptali için işbu davanın açıldığını, CMR Konvansiyonu, Türk Ticaret Kanunu ve sigorta poliçesi hükümleri gereğince müvekkilinin halefiyet ilkesi doğrultusunda taşıyıcılara rücu hakkının doğduğunu, hasarın taşıyıcının sorumluluğunda ve taşıyıcının kusuruyla meydana geldiğinin yükleme ve hasar fotoğrafları ile ekspertiz raporundan açıkça anlaşıldığını belirterek,

27.917,76 TL tutarındaki alacağın faiziyle birlikte tahsilini, itirazın iptalini, icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... ... ... Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... ... Ltd.

Şti.’nin taşımacılığını yaptığı sevkiyata ilişkin davacının açtığı davanın hem zamanaşımı hem de husumet yönünden reddi gerektiğini, zira taşıma işine dair yapılan taşıyıcı sorumluluğu sigortasının mevcut olduğunu, bu nedenle öncelikle sigorta şirketine başvurulmadan müvekkiline yönelinmesinin usule aykırı olduğunu, ayrıca taşımaya konu hasarın müvekkilinin kusurundan kaynaklanmadığını, zira taşıma sürecinde herhangi bir kaza yaşanmadığını, sürücünün trafik kurallarına uygun şekilde hareket ettiğini, hasarın ise taşıtan tarafın yüklemeyi ve sabitlemeyi yetersiz şekilde yapmasından kaynaklandığını,

bu durumun CMR Konvansiyonu’nun 17/4-c maddesi gereğince taşıyıcının sorumluluğunu ortadan kaldırdığını, ayrıca hasarın yükleme sırasında meydana gelmiş olabileceğini, eşyanın ambalajlanmasının ve sabitlenmesinin gönderenin sorumluluğunda olduğunu, taşıyıcının zarardan sorumlu tutulabilmesi için taşıma sırasında kusurlu bir eylem veya ihmalin ispat edilmesi gerektiğini, bu ispat külfetinin davacıda olduğunu, somut olayda müvekkilinin herhangi bir kusurunun bulunmadığını, ekspertiz raporunun tek taraflı ve kabul edilemez olduğunu, CMR Konvansiyonu m.25 gereği taşıyıcının sadece malın değerindeki azalmadan sorumlu olduğunu,

oysa trafonun kullanılmaya devam edildiğini ve dolayısıyla ortada bir değer kaybı bulunmadığını, sigorta şirketinin yaptığı ödemelerin CMR m.25 kapsamında değerlendirilemeyeceğini, ayrıca CMR m.27 gereği faiz oranının yıllık %5 ile sınırlı olduğunu, davacının talep ettiği %15,75 oranındaki faizin haksız olduğunu, eksper raporunda yer alan kalemlerin önemli bir kısmının gereksiz ya da ispatlanmamış olduğunu, dolayısıyla talep edilen tazminatın fahiş ve dayanıksız olduğunu, ayrıca bu dava kesin nitelikte bir alacağa dayanmadığı için icra inkar tazminatı talep edilmesinin de hukuken mümkün olmadığını, tüm bu nedenlerle davanın reddini,

haksız takip nedeniyle davacıya %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ... Lojistik Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ... ... ... Ltd. Şti.’nin akdi taşıyıcı olduğunu ve taşıma işlemini fiilen diğer davalı ...

Sistem’in gerçekleştirdiğini, davacı sigorta şirketinin hasarın oluşumuna ilişkin sunduğu ekspertiz raporunun fiili ekspertiz içermeyen, sigortalı firma çalışanının beyanına dayalı ve dolayısıyla delil niteliği taşımayan tek taraflı bir belge olduğunu, CMR Konvansiyonu kapsamında müvekkilinin sorumluluğunun yalnızca sınırlı olduğunu, taşımaya konu yükteki hasarın ambalaj ve istifleme hatalarından kaynaklandığını ve bu işlemlerin gönderici tarafından yapıldığını, sigorta poliçesinin istisna hükümleri gereğince yapılan ödemenin poliçe teminatı dışında kalan “ex gratia payment” niteliğinde olduğunu,

dolayısıyla sigortacının rücu hakkının bulunmadığını, ayrıca davacı tarafından sunulan hasar miktarının fahiş olduğunu ve hasarın davalı tarafça oluştuğunun somut şekilde ispat edilmediğini, poliçedeki istisnalar, CMR md. 17/4-c ve ilgili mevzuatlar uyarınca müvekkili şirketin sorumluluğunun doğmadığını, müvekkil aleyhine talep edilen icra inkar tazminatı ve %5'i aşan faiz talebinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, tüm bu gerekçelerle davanın öncelikle usulden, aksi takdirde esastan reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; davacı nezdinde sigortalı dava dışı şirkete ait ... cinsi emtiaların Ankara'dan Finlandiya'ya davalıların sorumluluğunda nakliyesi esnasında hasara uğradığı iddiasıyla dava dışı sigortalıya ödenen tazminatın rücuen tahsili istemiyle başlatılan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine davalının itirazı üzerine açılan İİK. 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.

Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 17/09/2024 tarihli raporda; davaya konu sevkiyat evraklarına emtianın göndericiden teslim alınması sırasında, üründe yüklemeden kaynaklı oluşabilecek uygunsuzlukla ilgili bir not düşülmediğinden ürünlerin taşıyıcıya tam ve sağlam teslim edildiği anlaşılmakta olup CMR Konvansiyonunun ilgili maddeleri gereği teslimat sırasında fark edilen hasardan davalı taşıyıcının CMR m.17/1 gereği sorumluluğu olduğu, CMR Konvansiyonunun yapılan komple taşımacılıkta genel uygulama ve kabulün;

araç yükleme, indirme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlerin gönderici tarafından yapılması gerektiği, araç sahibinin/sürücüsünün veya taşıma firması tarafından görevlendirilecek kişinin yükleme, indirme, araç içi istifleme ve araç içi sabitleme işlerinin gözetim/denetleme işinin de taşıyan firmaya ait olduğu yönünde olduğu, davaya konu hasarın istifleme, yükleme, boşaltma esnasında meydana geldiği kanaatimiz oluştuğundan; meydana gelen hasardan Dava Dışı Sigortalı Firma ile Davalı Taşıyıcının müterafik kusurlarının %50’şer olduğu kanaatinin hasıl olduğu,

dava konusu yurtdışı karayolu taşıma işinde hasar ihbarının, CMR Konvansiyonuna göre süresi içinde ve usulüne uygun yapıldığı, davaya konu taşımacılık işinde meydana gelen hasarla ilgili olarak davalı taşıyıcı şirket için CMR Konvansiyonunun 29. maddesinin uygulanmasına yer olmayıp, davalı taşıyıcının “taşıyıcının sınırlı sorumluluk” ilkesinden yararlanabileceği, buna rağmen hasarlanan 1 adet 1600 kVA ... marka transformatörün 4.050,00 kg ağırlığında olduğu, CMR m.25 atfı ile CMR m.23/3 gereği hesaplanan sorumluluk limitinin (444.603,21TL) davacı tarafından talep edilen (25.546,00 TL) tazminat miktarının üzerinde olduğu tespit edildiğinden;

somut olayda taşıyıcının sınırlı sorumluluk uygulamasına yer bulunmadığı kanaatine varıldığı, Davacının dava dışı sigortalısına yaptığı ödeme tarihi itibariyle (heyetimizce benimsenen görüşle müterafık kusuru nazara alındığında) toplam alacağının 12.773,00 TL olarak hesaplandığı.

Sayın Mahkemece, davaya konu emtianın ambalajlanması ve/veya istiflenmesinde dava dışı alıcının sorumlu olmadığı, tüm sorumluluğun taşıyıcıya ait olduğu kanaatine ulaşılması halinde ise, davacının takip tarihi itibariyle alacağının. 25.546,00 TL olacağı.

CMR m.27 gereği %5 faiz talep edilebileceği kanaatine varıldığı, Kusur, zarar, sorumluluk ve tazminat bakımından yargılamayı gerektiren dosya kapsamı gözetilerek, takip yolu ile alacak talebi yöneltilmiş ise de inkâr tazminatına hükmedilip hükmedilemeyeceği hususunun Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, davaya konun olayda davacı ... Sigorta A.Ş.’nin; dava dışı ... ...

A.Ş.’yi ... poliçe numarası ile 03/02/2021 – 03/02/2022 vade tarihleri arasında Nakliyat Emtia Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, (Ana Poliçe) Dosya içeriğinde davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olan; dava dışı ... Dış Ticaret Elektrik A.Ş.’nin sigortalı ve dava dışı ... ...

A.Ş.’nin de sigorta ettiren sıfatıyla yer aldığı, ... poliçe numaralı 11/06/2021 – 11/08/2021 vade tarihleri arasında geçerli Nakliyat Emtia Alt Sigorta Poliçesi yer aldığı, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere 01.07.2021 tarihinde meydana gelen davaya konu hasarın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, davacı ... Sigorta A.Ş. tarafından 20/10/2021 tarihinde sigortalısı konumunda olan dava dışı ... Dış Tic. Elek.

A.Ş.’ne 25.546,00 TL tutarında tazminat ödemesi gerçekleştirilmiş olduğu, ödemeye ilişkin banka dekontunun dosya kapsamında yer aldığı, somut olayda davacı ...

Sigorta A.Ş. tarafından dava dışı sigortalısına ödenen tazminat tutarının ilgili Kanun ve Genel Şart maddesine istinaden ödenmiş olduğu, İşbu bilirkişi heyet raporunun Davalı Taşıyıcının Kusurunun Bulunup Bulunmadığı Yönünden İnceleme ve Davalı Taşıyıcıların Taşımacılık Faaliyetinde Meydana Gelen Hasara Yönelik Sorumlulukları kısımlarında yer alan tespitlere istinaden somut olayda rücu koşullarının karşılanmış olduğu, detayları yukarıda yer aldığı üzere;

işbu bilirkişi heyet raporunun Davalı Taşıyıcının Kusurunun Bulunup Bulunmadığı Yönünden İnceleme ve Davalı Taşıyıcıların Taşımacılık Faaliyetinde Meydana Gelen Hasara Yönelik Sorumlulukları kısımlarında yer alan tespitlere istinaden, davacı ...

Sigorta A.Ş.’nin dava dışı sigortalısına ödemiş olduğu tazminat tutarını (% 50 kusur oranına göre), TTK Madde 1472’ye ve Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları Madde 26’ya göre davalı taraflardan rücuen talep edebileceği görüş ve kanaatine varılmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 20/04/2025 tarihli ek raporda; Sayın Mahkemenin EK görevlendirmesi gereği, KÖK rapora vaki beyan ve itirazlar incelenmiş ve değerlendirilmiş olup; nihai takdiri yüce mahkemeye ait olmak üzere, KÖK rapor sonuç ve kanaatleri değiştirmeyi gerektirir yeni bir değerlendirme sonucuna ulaşılmadığı sonucuna varılmıştır.

Tarafların iddia ve savunmaları, toplanan deliller, aldırılan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmeler sonucunda; davaya konu taşımacılık.

Türkiye-Finlandiya arasında gerçekleşen bir karayolu taşımacılığı olup CMR Konvansiyonu kapsamında yapılan bir taşımacılık olduğundan taşıma esnasında meydana gelen hasar ve zıyana ilişkin ihtilafın öncelikli olarak CMR Konvansiyonu (Karayoluyla Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Anlaşma) hükümleri ile çözülmesi gerektiği, taşımaya ilişkin yükün, 17 Kap Brüt 12.710 Kg ağırlığında ... cinsi emtia olduğu, davaya konu taşımacılığın asıl (akdi) taşıyıcısı davalı ... ...

Lojistik Ltd. Şti. olduğu, taşıma da fiili taşıyıcı davalı ... ... ... Ltd. Şti. tarafından gerçekleştirilmiş olsa da CMR Konvansiyonu 3. Madde hükmüne göre taşımacılık faaliyeti sırasında oluşan hasardan davalı ... ... Lojistik Ltd. Şti. ve fiili taşıyıcı davalı ... ... ... Ltd. Şti. Meydana gelen hasardan müteselsilen sorumlu olduğu,

Davaya konun olayda davacı ... Sigorta A.Ş.'nin; dava dışı ... ... A.Ş.'yi ... poliçe numarası ile 03/02/2021 - 03/02/2022 vade tarihleri arasında Nakliyat Emtia Abonman Sigorta Poliçesi ile sigortalayan şirket olduğu, (Ana Poliçe) ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlenmiş olan; dava dışı ... Dış Ticaret Elektrik A.Ş.'nin sigortalı ve dava dışı ... ...

A.Ş.'nin de sigorta ettiren sıfatıyla yer aldığı, ... poliçe numaralı 11/06/2021-11/08/2021 vade tarihleri arasında geçerli Nakliyat Emtia Alt Sigorta Poliçesi yer aldığı, dosya kapsamında yer alan bilgi ve belgelere 01.07.2021 tarihinde meydana gelen davaya konu hasarın ilgili poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği, davacı tarafından 20/10/2021 tarihinde sigortalısı konumunda olan dava dışı ... Dış Tic. Elek.

A.Ş.'ne 25.546,00 TL tutarında tazminat ödemesi gerçekleştirilmiş olduğu, ödemeye ilişkin banka dekontunun dosya kapsamında yer aldığı, mahkememizce Ticaret Bankalığı Gümrükler Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davaya konu taşımacılığı gerçekleştiren ... (çekici) ve bu çekiciye bağlı ... plaka sayılı dorse cinci araçların (tırın) 10.06.2021 ile 20.06.2021 tarihleri arasında Türkiye'den çıkış yaparken çıkış gümrük müdürlüğüne beyan ettiği belgeler ve hangi tür taşımacılık (tam kamyon yükü veya parsiyel yük..

Vs) yaptıklarırna dair bilgi ve belgelerin mahkememize gönderilmesinin istenmesine karar verildiği, 04/06/2025 tarihli yazı cevabından da anlaşılacağı üzere, dava dışı ... Dış Tic. Elek.

A.Ş.'nin yükünün Türkiye-Finlandiya arasında parsiyel yük olarak taşındığı tespit ediş olmakla, taşımacılık piyasası genel kabulüne göre araç yükleme, araç içi istifleme ve araç içi sabitlemeden davalı taşıyıcıların sorumlu olduğu tüm dosya kapsamında yapılan değerlendirmeler kapsamında tespit edilmiş olmakla davacının davasında haklı olduğu anlaşılmış olmakla; davacının davasının kabulü ile; davalıların ....

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın 25.546,00-TL asıl alacak, 2.371,76-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 27.917,76- TL üzerinden iptaline, takibin takip talebindeki talep gibi devamına, talep edilen alacak ve tarafların kusur durumu mahkememizce yapılan yargılama sonucu tespit edilmiş olmakla, icra inkar tazminatı isteminin reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurma yoluna gidilmiştir.

Katip ... · (E-imzalı) Hakim ... · (E-imzalı)