İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/645 K.2018/1158

Mahkememizde görülen Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesi ile müvekkili şirkete ait ... plaka sayılı araca davalı sigorta şirketine sigortalı bulunan ... plaka sayılı aracın 04.04.2015 tarihinde arkadan çarpması sonucu hasara uğradığını, ... plaka sayılı aracın sürücüsünün ... olduğunu, müvekkili şirkete ait araçta oluşan hasarda sigorta şirketine kayıtlı bulunan araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunu, trafik kazası sonucunda oluşan hasardan dolayı müvekkilinin 2012 model Porsche marka aracında değer kaybı olduğunu beyanla şimdilik fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla oluşan değer kaybına istinaden 4.000,00 TL tutarın davalıdan alınarak müvekkili şirkete ödenmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili Mahkememize sunduğu yanıt dilekçesi ile, ... plaka sayılı aracın 04/11/2014-2015 tarihleri arasında ... sayılı ZMSS trafik poliçesi ile sigortalı bulunduğu, davaya konu olan 2012 model aracın tramer kayıtları incelendiğinde, davaya konu kaza tarihinden önce 25.03.2012 tarihinde bir kazaya karıştığı, davaya konu olan aracın daha önce hasar görmüş olması, model yılı, kullanıcının ticari olması, daha önce hasarlı iken mülkiyet değiştirmesi, bir değer kaybı mevcut ise bunun ilk kazasından kaynaklanması, ZMSS genel şartları eki gereğince davaya konu kaza nedeniyle araçta değer kaybı oluşmayacağı, sadece hasar görmüş olmasının değer kaybı için yeterli olmadığını beyanla davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce ön inceleme yapılmış, taraflar arasındaki uyuşmazlık tespit edilmiş, deliller toplanmıştır.

Bu kapsamda, kazaya karışan araçların kaza tarihi itibari ile trafik kayıtları, hasar dosyası, TRAMER kayıtları getirtilmiş, tekmil dosya kapsamı itibari ile bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

Bilirkişi heyeti dosyaya sundukları rapor ile davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı aracın tam kusuru ile neden olduğu kaza sonucu davacı aracında meydana gelen değer kaybının 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlara göre 5548,00 TL olduğu, erel değer kaybının ise 5.000,00 TL olduğu yönünde görüş bildirmişler; davacı rapor doğrultusunda davasını ıslah ederek 5.000,00 TL'nin 24/04/2015 tarihinden itibaren avans faizi ile tahsilini talep etmiştir.

Bilirkişi raporundaki tespit doğrultusunda davacı aracının dava konusu kazadan evvel karıştığı kazaya ilişkin kayıtlar getirtilmiş, aracın önceki hasar onarım dosyası incelenmek sureti ile dava dayanağı 24/04/2015 tarihli kaza nedeni ile araçta meydana gelen değer kaybının kaza tarihi nazara alınarak yeni Genel Şartlara göre değil, yerleşik Yargıtay kararlarına göre hesaplanması için dosya yeniden bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ek rapor ile değer kaybının 10.000,00 TL olduğu yönünde görüş bildirmiştir.

Kazaya ilişkin dosyada iki adet kaza tespit tutanağı bulunması ve kaza tarihinin tutanaklarda farklı olması nedeni ile davacı vekilinden bu hususta açıklama istenilmiş, d avacı vekili 15/05/2018 teslim tarihli dilekçesi ile, dava dayanağı kaza tarihinin 04/04/2015 tarihi olduğunu, sehven 24/04/2015 olarak belirtildiğini, her iki tutanakta da içeriklerinin aynı olduğunu, birinin kazadan sonra elle tutulan tutanak olup diğerinin bilgisayar ortamından çıkarılan tutanak olduğunu beyan etmiştir.

Aracın evvelce de kazaya karıştığı ve buna ilişkin kayıtlar getirtildiği halde bu yönde değerlendirme yapılmadığı nazara alınarak dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti ek raporları ile evvelki kazada aracın tamponunun hasar gördüğünü, bu parçanın orjinali ile değiştirilmesini değer düşürücü nitelikte olmadığı, ilk ek raporda belirtilen tespitlerin aynen geçerli olduğunu belirtmişlerdir.

Dava trafik kazası nedeni ile davacı aracında meydana gelen değer kaybının, zarara yol açan aracın ZMMS poliçesini tanzim eden sigorta şirketinden tahsili istemine dairdir.

2918 sayılı Yasanın 85 ve devam maddeleri gereğince bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. maddesinde, “işletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”, aynı Yasa'nın 85/1. maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı Yasa'nın 85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur” hükümlerine yer verilmiş,

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın A-1. maddesinde de, “sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder” şeklinde ifade edilmiştir.

Anılan yasal hükümlerden, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasının; motorlu bir aracın karayolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Motorlu araçların işletilme tehlikesine karşı, zarar gören üçüncü şahısları, korumak amacıyla getirilmiş olan bu düzenleme ile öngörülen sorumluluğunun bir kusur sorumluluğu olmayıp, sebep sorumluluğu olduğu; böylece araç işletenin sorumluluğunun sebep sorumluluğunun ikinci türü olan tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunduğu, öğretide ve yargısal içtihatlarla kabul edilmektedir.

İşletenin sorumluluğu hukuki nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla, işletenin hukuki sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91. maddede düzenlenen sorumluluğu da bu kapsamda değerlendirilmelidir. Hem işleten hem de sigortacının sorumluluğu, hukuki niteliği itibariyle tehlike sorumluluğuna ilişkindir.

2918 Sayılı KTK'nin 99/1 maddesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın B.2 maddesi gereğince trafik sigortacısının zarar giderim yükümlülüğünün süresi, rizikonun ihbarı ve gerekli belgelerin sigortacıya iletildiği tarihten itibaren 8 işgünü olarak belirlenmiştir.

Somut durumda, bilirkişi eli ile tespit edildiği üzere davacı aracında, davalı nezdinde sigortalı aracın tam kusuru ile neden olduğu kaza sonucu değer kaybı oluştuğu anlaşılmakla davanın kabulüne, ıslah ile talep edilen miktarın, davadan evvel davalının temerrüde düşürülmediği nazara alınarak dava tarihinden ve davalı aracın ticari kaydı bulunmakla avans faizi ile tahsiline karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.

(Dava konusunun para alacağına ilişkin olup, doğrudan Tarifenin 3.Kısmına tabi olduğu, bu itibarla, Tarifenin 13.maddesinde belirtilen ikinci kısım ikinci bölümde gösterilen hukuki yardımlardan olmadığından 13.madde kapsamında değerlendirilemeyeceği, zira anılan maddenin Tarifenin 2.Kısım 2.Bölümüne giren yani konusu para olmayan veya para ile değerlendirilemeyen davalara ilişkin olduğu, eldeki davanın ise doğrudan konusunun para olduğu nazara alınarak vekalet ücreti Tarifenin 3.Kısım hükümlerine göre hesaplanmıştır. )

Katip Hakim