İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/751 K.2019/1087

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin vermiş olduğu 01.11.2011 tarihli dava dilekçesinde özetle; "müvekkili şirket ile davalı arasında 13/10/2009 tarihli bir sistem satış ve montaj sözleşmesinin akdedildiğini ve ısıtma-soğutma cihazlarının alımının yapıldığını, sözleşmeye göre davalı şirketin 4 katlı 2 villanın mekanik tesisatını (sıhhi tesisat, ısıtma tesisatı vs...) tam ve eksiksiz şekilde kullanıma hazır halde montajını yaparak müvekkiline teslim edeceğini, her villa için yapılacak işin değerinin KDV hanç 20.000.-TL olduğunu,

müvekkili şirket tarafından söz konusu villalara kullanılacak ısıtma ve soğutma cihazları olarak 38.000,00.-TL değerinde 2 adet ... marka ... tanklı kombi ve 2 adet... klima satın alındığını, söz konusu bedellerin müvekili şirket tarafından eksiksiz biçimde davalı şirkete ödenmesine rağmen sözleşmede belirlenen işin eksik yapıldığını, alınan cihazların bir kısmınında teslim edilmediğini, beyanla neticeten davalı şirketin müvekkili şirketten tahsil etmiş olduğu sözleşme bedelinin ifa etmediği edimlere karşılık gelen 25.500.-TL lik kısmını,

yine davalı şirketin edimlerini eksik yapması nedeniyle müvekkili tarafından uğranılan kar ve kira kaybı olan 5.000.-TL nin 13/06/2011 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama masrafları ile kanuni vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.

Davalının verdiği 12.12.2011 tarihli cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında 09/10/2009 tarihinde akdedilen sözleşmenin mevcut olduğunu, sözleşmenin toplam bedelinin 40.000.-TL + KDV olduğunu, sözleşme gereği 19/10/2009 tarihinde işe başlanacağı ve toplam 12 iş günü içinde işin biteceğinin kararlaştırıldığını, ancak davacı firmanın villalara ait kaba işi zamanında bitirememesi nedeniyle yapmaları gereken tesisat işlerinin yaklaşık 2 ay gibi gecikme ile bitirildiğini, bu nedenle işçilik maliyetlerinin arttığını, sözleşme gereği davacı firmanın ödemelerini zamanında yapmadığını,

sözleşmenin iş teslim bedelinin 47.200.-TL olduğunu ancak davacının sadece 20.000.-TL ödediğini, ödemelerinde davacının taahhütlerine kesinlikle uymadığını ve firmalarının zarara uğradığını beyanla neticeten iki villada da işlerin zamanında kendilerine teslim edilmediğini, davacı tarafından ödeme vadelerinin uzatıldığını, davacı firmanın uğratmış olduğu kayıpları tazmin haklarının saklı kalması ile davaya itiraz ettikleri, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Taraflar delillerini bildirmişler, davacının dava konusu yaptığı alacaklarının bulunup bulunmadığı varsa miktarı konusunda sunulu deliller, ticari defterler, yapılan işe yönelik tespit kayıtları, traflar arasındaki sistem satış ve montaj sözleşmesi çerçevesinde ifa edilmeyen eksiklikler bulunup bulunmadığı ve sözleşme bedeli ile kira ve kar kaybı olarak davacının alacakları açısından hesaplama yapılması için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bu bilirkişiler tarafından dosyaya sunulan 11/06/2012 havale tarihli bilirkişi raporu, bu rapora yapılan itirazlar üzerine oluşturulan yeni bilirkişi heyeti 10/10/2013 havale tarihli bilirkişi raporunun ve 30/12/2013 havale tarihli ek bilirkişi ropurunu dosyaya sunulduğu görülmüştür.

Ek bilirkişi raporunun sonuç kısmında davalı tarafından yapılan iş bedelinin KDV dahil 62.150,73 TL olduğu ve davacı tarafından davalıya toplamda 83.108,00 TL ödeme yapılmış olduğu buna göre davacının davalıdan talep edebileceği tutarın 83.108,00 - 62.150,73 = 20.957,27 TL olarak hesaplandığı, ayrıca davalı tarafından yapılan iş bedelinin KDV dahil 52.670,11 TL olduğu ve davacı tarafından davalıya toplamda 83.108,00 TL ödeme yapılmış olduğu buna göre davacının davalıdan talep edebileceği tutarın 83.108,00 - 52.670,11 = 30.437,89 TL olarak hesaplandığı, dosya muhteviyati içinde davalı tarafından davacıya herhangibir faturanın kesilmediği görülmekle ikinci seçenek olarak belirtilen ve hesaplanan 30.437,89 TL nin davacı alacağı olarak dikkate alınmasının düşünüldüğü belirtilmiştir.

Mahkememizce tüm deliller toplandıktan sonra ; "Davacının davasının kısmen kabulü ile davacının sözleşmeden kaynaklanan 25.500,00 TL alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davacının kar ve kira kaybına yönelik talep ve davasının reddine" karar verilmiştir.

Bu karar taraflarca süresi içerisinde temyiz edilmiştir.

Yargıtay 15.Hukuk Dairesinin 2014/4142 E, 2015/2708 K sayılı 22.05.2015 tarihli ilamı ile onanmış olup bu onama kararına karşı tashihi karar gidilmiş olup Yargıtay 15.Hukuk Dairesinin 2015/5865 E, 2016/3286 K sayılı 08.06.2016 tarihli tashihi karar ilamı ile bozulmuştur.

Bozma ilamında özetle ; "mahkemece yapılacak iş, kapsam 1'de belirtilen işlerin bedelini az yukarıda açıklanan fiziki oran yöntemiyle, kapsam 2'de belirtilen işlerin bedelini ise, yapıldığı serbest piyasa rayiç fiyatlarına göre belirleyen konusunda uzman bilirkişi kurulundan rapor alınmalı, bu suretle tespit edilen toplam iş bedelinden davacı tarafından ödendiği ispatlanan 83.108,00 TL mahsup edilerek davacı tarafından yapılan fazla ödeme olup olmadığı saptanıp oluşacak sonuç doğrultusunda karar verilmelidir.

Açıklanan gerekçelerle mahkeme kararının bozulması gerekirken onandığı bu kez yapılan incelemeyle anlaşıldığından, Dairemizin onama kararının kaldırılarak yukarıdaki sebeple kararın bozulması gerekmiştir." gerekçesi ile mahkememiz hükmünü ile Yargtay 15 Hukuk dairesinin verdiği ilk onama kararı bozmuştur.

Mahkememizce bozma ilamına uyularak yargılamaya devam edilmiştir.

Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda tüm delilleri toplandıktan sonra dosya iddia, savunma ve yanların tüm delilleri ile ticari defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapılarak temerrüt tarihi itibarıyla davacının davalıdan sözleşmeden kaynaklanan alacağı varsa saptanması için bilirkişiye verilmiştir.

Bilirkişi kurulunun düzenlediği 08.08.2017 tarihli 6 sayfadan ibaret raporunda özetle; "Davalı tarafından Davacıya kesilmiş bir fatura bilgisine dosya içeriğinde rastlanmamıştır. Davalı tarafından, Kapsam 1 içeriğinde gerçekleştirilen işin bu kapsamdaki toplamına fiziki oranı %95 olup, KDV Dahil 44.840.-TL’ye tekabül etmektedir. Davalı tarafından, Kapsam 2 içeriğinde gerçekleştirilen işlerin toplamı KDV Dahil 26.502,80 -TL’dir. Davalı tarafından, Kapsam 1 ve Kapsam 2 içeriğinde gerçekleştirilen tüm işlerin toplamı KDV Dahil 71.342,80.-TL’dir. Davacı tarafından davalıya yapılan ödemelerin toplamı 83.108.-TL olduğuna göre davacı tarafından 11.765,20.-TL fazla ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır." kanaati ile raporunu sunmuştur.

Bu rapora yapılan itirazlar üzerine itirazların değerlendirilerek ek rapor hazırlanması için dosya yeniden bilirkişi kuruluna verilmiştir.

Bilirkişi kurulunun düzenlediği 27.02.2018 tarihli 4 sayfadan ibaret ek raporunda özetle. "Davalı tarafından Davacıya kesilmiş bir fatura bilgisine dosya içeriğinde rastlanmadığı ve kök rapora davacı tarafından yapılan itirazlar dikkate alınarak hesaplamalar KDV HARİÇ olarak yapılmıştır. Davalı tarafından, Kapsam 1 içeriğinde gerçekleştirilen işin bu kapsamdaki toplamına fiziki oranı % 95 olup, 38.000. Tl ye tekabül etmektedir.

Davalı tarafından, Kapsam 2 içeriğinde gerçekleştirilen işlerin toplamı 22.460.-TL’dir. Davalı tarafından, Kapsam 1 ve Kapsam 2 içeriğinde gerçekleştirilen tüm işlerin toplamı 60.460.-TL’dir. Davacı tarafından davalıya yapılan ödemelerin toplamı 83.108.-TL olduğuna göre davacı tarafından 22.648.-TL fazla ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır." kanaati ile ek raporunu sunmuştur.

Dosyaya getirtilen yanlara ait tüm deliller, getirtilen delil dosyası, davacı şirketin ticari defter ve belgeleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor, yeni heyet raporu, ek rapor, bu raporlara dayanılarak verilen hüküm, bu hükmün onanmasına ilişkin Yargıtay kararı, bilahare tashihi kararla verilen bozma ilamı, bu ilamlara uyularak alınan rapor ve ek rapor ve tüm dosya kapsamından anlaşıldığı üzere;

Huzurdaki davada davacı şirket ile davalı arasında 13.10.2009 tarihli bir sistem satış ve montaj sözleşmesinin akdedildiği anlaşılmaktadır. Bu sözleşme uyarınca ısıtma-soğutma cihazlarının alımının yapıldığını, sözleşmeye göre davalı şirketin 4 katlı 2 villanın sıhhi tesisat, ısıtma tesisatı vs... mekanik tesisatının tam ve eksiksiz şekilde kullanıma hazır halde montajını yaparak davacıya teslim edeceğinin kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır.

Her villa için yapılacak işin değerinin KDV hanç 20.000.-TL olduğu belirlenmiştir. Davacı şirket tarafından söz konusu villalara kullanılacak ısıtma ve soğutma cihazları olarak 38.000,00.-TL değerinde 2 adet... marka... tanklı kombi ve 2 adet ... klima satın alındığını, söz konusu bedellerin davacı şirket tarafından eksiksiz biçimde davalı şirkete ödenmesine rağmen sözleşmede belirlenen işin eksik yapıldığını, alınan cihazların bir kısmınında teslim edilmediği,

davalı şirketin davacı şirketten tahsil etmiş olduğu sözleşme bedelinin ifa etmediği edimlere karşılık gelen kısmını, yine davalı şirketin edimlerini eksik yapması nedeniyle davacı şirket tarafından uğranılan kar ve kira kaybının tahsili için bu davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Kapsam 2'deki işler için ise sözleşmenin 7. maddesinde bu işlerin ekte fiyatlandırıldığı belirtilmesine karşın, sözleşmeye ekli listede yapılacak işlerin nelerden ibaret olduğu açıklanmış, ancak; iş bedelinin gösterilmediği anlaşılmıştır.

Mahkememizce bozma öncesi aldırılan rapor, yeni heyet raporu ve ek raporlar alınarak karar verilmiş isede Yargıtay 15 Hukuk dairesi tashihi karar aşamasında bilirkişilerin hesaplama yöntemine beğenmeyerek onlara Sözleşmede iş bedelinin götürü olarak belirlenmesi durumunda yüklenicinin alacağının, dolayısıyla iş sahibinin fazla ödemesinin bulunup bulunmadığının fiziki oran yöntemi uygulanarak belirlenmesi gerekir.

Buna göre, gerçekleştirilen imalâtın, eksiklikler ve niteliğine göre ayıplarda dikkate alınmak suretiyle işin tamamına göre fiziki gerçekleşme oranı belirlenmeli, belirlenen bu oran götürü bedele uygulandıktan sonra yüklenicinin hak ettiği iş bedeli saptanmalıdır.

Şayet sözleşmede iş bedeli daha önce kararlaştırılmamışsa ya da tahmini olarak kararlaştırılmışsa, sözleşme tarihinde yürürlükte bulunan ve zaman bakımından uygulanması gereken mülga 818 sayılı Borçlar Kanunu'nun 366. maddesi uyarınca iş bedelinin yapıldığı yıl serbest piyasa rayiç fiyatlarına göre saptanması gerekmektedir. Bu yöntemler uygulanarak bulunacak toplam iş bedelinden iş sahibi tarafından yapılan ödemeler mahsup edilerek sonuca ulaşılması gerektiğini belirlemiştir.

Bu açıklamalar ışığında mahkememizce yeni belirlenen bilirkişi kurulundan kapsam 1'de belirtilen işlerin bedelini açıklanan fiziki oran yöntemiyle, kapsam 2'de belirtilen işlerin bedelini ise, yapıldığı serbest piyasa rayiç fiyatlarına göre belirleyen konusunda uzman bilirkişi kurulundan rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi kurulundan bu suretle tespit edilen toplam iş bedelinden davacı tarafından ödendiği ispatlanan 83.108,00 TL mahsup edilerek davacı tarafından yapılan fazla ödeme olup olmadığı saptanması istenilmiştir.

Bilirkişi kurulunun Yargıtayımızca saptanan bulgulara göre yaptığı hesaplama sonucunda Kapsam l’de taahhüt edilen işlerin % 95’i davalı tarafından tamamlanmış, Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin bozma ilamında belirtildiği şekilde eksik olarak tespit edilen işlerin fiziki oranı, % 5 olarak belirlenmiştir. Bu durumda Kapsam 1 ’de anılan eksik işler toplam 2.000.-TL’ye tekabül eder ki, bu da Kapsam 1 için anlaşmaya varılan KDV HARİÇ 40.000.-TL’nin % 5’ine tekabül eder. Davalının Kapsam l’de yapılan işler için hak ettiği toplam iş bedeli (40.000-2.000) toplam 38.000.-TL’ olarak belirlenmiştir.

Kapsam 2 grubundaki işler her bir villa İçin 20.317.-TL olmak üzere 2 villa İçin toplam 40.634.-TL’dir. Bu işte kullanılan ilave malzemeler gizli tavan tipi klima, box ve menfezler her bir villa için 1.885.TL olmak üzere toplam 3.770. TL de dahil edildiğinde 44.404.-TL bedel ortaya çıkmaktadır.

Kapsam 2’de belirtilen eksik işlerin toplam bedeli: 21.944.-TL’ olarak belirlenmiştir. Bu durumda Davalının Kapsam 2’de yapılan işler için hak ettiği toplam iş bedeli 44.404-Tl den 21.944.-Tl eksik işler bedeli düşüldükten sonra toplam 22.460.-TL olarak belirlenmiştir.

Tüm bu açıklamalardan belirlendiği üzere davacının sözleşmeden kaynaklanan alacağının taleple bağlı kalınarak kısmen ispatlandığı kanaatine varıldığı, ancak davacının kar ve kira kaybına yönelik talep ve davasının ispatlanamadığı görülmekle davacının davasının kısmen kabulü ile davacının sözleşmeden kaynaklanan 22.460.-TL alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faiziyle birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine, davacının kar ve kira kaybına yönelik talep ve davasının reddine karar vermek gerekmiştir.

Bu nedenle aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır