İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/628 K.2020/233

Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı arasında yapılan sözlü franchise anlaşması uyarınca davalının iban numarasına 5.000,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin isim hakkı ön ödemesi yapmasına rağmen davalının anlaşmaya uymadığını, bu nedenle davalı tarafın kusuru ile sözleşme gereği gibi ifa edilemediğinden paranın iadesi için davalıya ihtar gönderildiğini, ancak cevap alınamadığını beyanla ödenen bedelin istirdatı için başlatılan takibe davalı borçlu tarafından vaki olmuş itirazın iptali ile takibin devamına, asgari %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili, müvekkili şirketin ... isimli markanın sahibi olduğunu, franchise verdiğini, davacı şirketin de ... şubesi açabilmek için müvekkiline başvurduğunu, davacının başvurusunun değerlendirilerek ... açması husunda karşılıklı anlaştıklarını, davacı tarafından müvekkili şirketin hesabına 5.000,00 TL cayma bedeli gönderildiğini, ancak davacının ... açmaktan kendilerinin vazgeçtiğini 5.000,00 TL nin cayma bedeli olarak müvekkilinin uhdesinde kaldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuksal niteliği itibariyle,... anlaşması kapsamında ön ödeme olarak davalıya ödenen paranın sözleşmenin ihlali nedeniyle iadesi için başlatılan takibe vaki olmuş itirazın İİK'nın 67/1. maddesi uyarınca iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasında ıslak imzalı ve yazılı olmayan, ancak her iki tarafın kabulünde olan franchise sözleşmesi bulunmaktadır. Davalı şirketin hesabına 5.000,00-TL bu sözleşme kapsamında yatırıldığı, dava dilekçesi ekindeki havale dekontundan anlaşılmaktadır. Havale dekontunun açıklama kısmında ''... Ödeme'' ibaresi bulunmaktadır. Buna göre dava konusu havalenin kapora amaçlı olarak davacı tarafından davalıya gönderildiği anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla gönderilen bu para TBK'nın 177. maddesi uyarınca pey akçesi niteliğini taşıdığı anlaşılmaktadır. Pey akçesi verilmesi halinde asıl olan akdin vukuna delil olarak verilmiş olması olup, açıkça cayma tazminatı olduğu şart edilmedikçe kapora, pey akçesi gibi verilen paralar cayma tazminatı olarak kabul edilmez.

(Yargıtay 19. Hukuk Dairesi'nin 2017/165 Esas, 2017/4720 Karar sayılı, 08/06/2017 tarihli emsal içtihadı) Bir başka söyleyişle somut uyuşmazlıkta, davalının hesabına yatırılan paranın kural olarak pey akçesi olduğu, cayma akçesi olarak verildiğinin davalı tarafından ispata muhtaç olduğu aşikardır.

(Yargıtay 13. Hukuk Dairesi'nin 2016/23841 Esas, 2019/6082 Karar sayılı, 13/05/2019 tarihli emsal içtihadı) Davacının ödediği paranın cayma tazminatı olarak kendisine ödendiği, davalı tarafından HMK'nın 200 ve devamı maddeleri uyarınca yazılı belge ile ispatlanabilmiş değildir. Öte yandan, akdin feshedildiği her iki tarafın da kabulünde olduğuna göre pey akçesinin iadesi gerekir.

Takipten evvel davacı tarafından yazılı ihtarname gönderildiği, iadeli taahhütlü olarak davalı yana 24/05/2019 tarihinde tebliğ edildiği anlaşılmakla, 3 günlük mehilin bitimine müteakiben temerrüt olgusu gerçekleşeceğinden takip tarihine kadar işlemiş faizin de hüküm altına alınması gerekmiştir.