İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/379 K.2025/541

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

İDDİA

Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ... plaka sayılı aracın maliki olduğunu, bahse konu araç ile davalılar tarafından işletilen ... otoyolundan bugüne kez defalarca kez geçiş yapılmış ve halen geçiş yapılmaya devam edildiğini, söz konusu geçişlere ilişkin ücretlerin tespitinde davalılar tarafından hatalı sınıf tasnif yapılması nedeniyle davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın sınıfı 1. Sınıf olmasına rağmen davalılar tarafından hatalı sınıf tasnifi nedeniyle HGS üzerinden 2. Sınıf olarak fazla geçiş ücretleri alındığını,

anılan nedenle ödemesi gerekenden fazla geçiş ücreti ödemek zorunda kalmakta, söz konusu hatalı sınıf tasnifinin düzeltilmesi ve fazla ödenen paranın iadesi hususunda davalılara karşı yapılan başvurulara karşı sonuç alınamadığını, davalılar tarafından işletilen ...'nun ücretli geçiş gişelerinde hızlı geçiş sistemi (HGS) geçiş ücreti tespit edilirken; kimi zaman olması gerektiği şekilde 1.sınıf araç olduğu tespiti ile davacıdan bu kapsamda ücret alınmış;

kimi zaman ise davalıların sistemlerinde oluşan sorun nedeniyle hatalı tasnif edilerek 2. sınıf olarak değerlendirilmiş ve davacıdan fazla ödeme alındığını, davalı adına kayıtlı bahse konu aracın ait olduğu sınıfın hatalı değerlendirilmesi ve bu nedenle davacıdan fazla ücret alınması hukuka ve hakkaniyete aykırı olup fazla alınan ödemelerin davacıya iadesi gerektiğini, davacı adına kayıtlı ... plakalı aracın ait olduğu sınıfın 1. Sınıf olmasına rağmen,

davalıların sistemlerinde hatalı şekilde 2. Sınıf olarak değerlendirilmesi nedeniyle davalılar tarafından işletilen otoyollardaki HGS üzerinden davacıdan kesilen fazla geçiş ücretlerinin iadesi talebinin kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL’nin (HMK m.107 uyarınca, belirsiz alacak davası) her geçiş sonrası fazladan yapılan kesintiler için ayrı ayrı ve kesinti tarihlerinden itibaren kademeli olarak işletilecek ticari temerrüt faiziyle birlikte davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya ödenmesini,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalılar ... A.Ş. ve ... A.Ş. Vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; haksız ve mesnetsiz davanın usulden reddini, sayın mahkeme aksi kanaate ise, esastan reddini, tüm yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ...A.Ş. Vekilinin Mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; usule ilişkin itiraz ve cevapları baki kalmak ve kabul anlamına gelmemek kaydıyla sayın mahkemenizce esasa ilişkin inceleme yapılacak olması halinde, davacı yanın iddialarının aksine davaya konu araç, ilgili kanun ve kgm geçiş ücretlerinin belirlenmesi ve uygulanmasına ilişkin yönetmelik gereğince 2. sınıf araç olmakla işbu hususun aksini iddia ve ispat mümkün olmadığını, zira davaya konu aracın aks aralığı(dingil mesafesi) 3.2 metreden uzun olduğunu, davanın usulden reddini, sayın mahkeme aksi kanaatte olması halinde haksız ve hukuki mesnetten tümüyle yoksun davanın esastan reddini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

1-Bilirkişi Raporları.

Bilirkişi tarafından düzenlenen 02/12/2024 tarihli raporda özetle. Davaya konu ... plakalı Aracın davacı şirkete ait olduğu, Linkindeki araç sınıflandırmasına göre. (Dingil Mesafesi) 3,20 Metre altında olan araçlar 1. Sınıftır. (Otomobil, Kamyonet, faşıtı) Aks aralığı 3,21 Metre ve üzerinde olan her türlü 2 akslı araç 2. Sınıftır.

(Minibüs, Kamyonet, Otobüs vb.) Şeklinde olduğu, Dava dilekçesinde davacı tarafından Davaya konu ... plakalı Aracın Karayollarından ücretlendi! inde, 1.Sınıf belirtilerek sınıf farkından doğan fazla ücretlendirmenin talep edildiği, Dava dosyasına sunulmuş bulunan davacının ... plakalı araçla karayollarından yaptığı geçişleri gösteren ekstrede zaman zaman bahse konu araca ait geçişlerin 1.Sınıf ve 2.sınıf olarak ücretlendirildiği görüldüğü,

Hesaplama yapılabilmesi için davaya konu ... plakalı aracın sınıf Davaya konu ... plakalı Aracın Sınıfı veya 2.sınıf geçiş ücretleri dikkate alınarak davalılar tarafından yeniden geçiş tarihlerindeki ücretlendirmeye göre ekstreyi tanzim etmeleriyle farkların hesaplamalarının sağlanmış olacağı, Davaya konu ... plakalı Aracın Tüm geçişlerin geçiş tarihlerindeki 1.sınıf ve 2.sınıf olarak ücretlendirilmiş ayrı ayrı ekstrelerine ihtiyaç olduğu,

araç sınıfının netliğe kavuşması için araçların teknik bilgileri ve ölçülerinden anlayan, davaya konu aracın aks aralığını (dingil mesafesi) ölçüsünü tespit edebilecek, araçların teknik özelliklerinden anlayan otomotiv sektörü konusunda uzman bir bilirkişinin değerlendirmesine ihtiyaç görüldüğü bildirilmiştir.

Bilirkişi tarafından düzenlenen 24/03/2025 tarihli raporda özetle; Tüm bu bilgiler ışığında dava konusu aracın aks mesafesinin 3.200 mm den uzun olması nedeniyle, 2. Sınıf araç statüsünde olduğu ve ilgili otoyol ve köprülerde bu aks mesafesine karşılık gelen bedelin ödenmesi gerektiği bildirilmiştir.

Bilirkişi tarafından düzenlenen 18/06/2025 tarihli ek raporda özetle; Dava konusu aracın, M1 cinsi ile tescil edildiği anlaşılmaktadır. M1 cinsi araçlar ilikin tanım ise "2.1) M1 Sınıfı: Yolcu taşımasında kullanılan ve sürücü dahil en fazla 9 oturma yeri olan motorlu araçtır." Bu tanıma göre midibus olarak tanımlanan araçlarda M1 sınıfı olup ücretlendirme de ise aks mesafesi dikkate alınmaktadır. Bu sebeple kök rapora eklenecek herhangi bir husus bulunmadığı bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememize açılan iş bu dava alacak davasıdır.

Uyuşmazlık; davacı adına kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın sınıfının sınıflandırılmasında birinci sınıf araç veya ikinci sınıf araç olup olmadığı ve araç cinsi ile aks mesafesinin doğru olarak belirlenip belirlenmediği bu nedenle sınıflandırma hatası yapılmak suretiyle davalılar tarafından davalı şirket aracından birinci sınıf araçlar yerine ikinci sınıf araçlar için geçiş ücreti tahakkuk ettirilerek davacıdan fazla ödeme alınıp alınmadığı fazla ödeme alınmış ise alınan fazla ödemenin ne kadar olduğu ile davanın tümünün belirsiz alacak olup olmadığı noktalarında toplandığı görülmüştür.

Tarafların dayandıkları vakaların ispatı için delil olarak ileri sürdükleri, Dava konusu edilen aracın ithalatçısı şirketten aracın sınıfının belirten uygunluk belgesinin, dava konusu dilen aracın tescil bilgilerinin, dava konusu araçtan alınan geçiş ücreti listelerinin, davalıların dava konusu araca ilişkin 2. Sınıf olarak ücretlendirme yapıldığına dair müzekkere cevapları ile ücretlendirme tarifelerinin dosyasının mahkememiz dosyasına celp edildiği görüldü.

Davacı adına kayıtlı olan aracın sınıfının doğru tespit edilip edilmediği, yanlış sınıflandırma yapılarak davacıdan fazladan otoyol ücreti kesilip kesilmediğinin tespiti için dosya otomotiv uzmanı bilirkişisi ile hesaplama uzmanı bilirkişisine tevdi edilmiş bilirkişilerin ayrı ayrı sundukları raporların denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli oldukları görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde.

Davacı şirket adına kayıtlı aracın davalıların işlettiği ücretli otoyolu kullandığı, bunun karşılığında, davalı otoyol işleticileri şirketlerin, davacı aracının geçişlerini ücretlendirerek davcıdan tahsil ettikleri uyumazlık dışı olup, uyuşmazlığın esasını davacının aracının sınıflandırılması doğru bir şekilde nitelendirilip, gerekli sınıflandırmaya göre ücretlendirme yapılıp yapılmadığı noktasında toplanmaktadır.

Mahkemece dava konusu edilen aracın ithalatçısı olan firmadan aracın sınıfının tasnifini belirleyen uygunluk belgesi dosyaya celp edilmiş, söz konusu belge ile birilikte dosya otomotiv mühendisi bilirkişiye tevdi edilmiş, otomotiv mühendisi bilirkişisinin rapordaki tespitlerde de belirtildiği üzere ilgili yönetmeliğe göre Aksları arasındaki mesafe 3,2 m'den uzun veya eşit olan iki akslı araç sınıfının ikinci sınıf olarak nitelendirildiği, 17/03/2025 tarihli Noterler Birliği tarafından gönderilen müzekkere cevabı yazısı

ekinde bulunan ve ithalatçı firmanın gönderdiği AT uygunluk belgesinde, söz konusu aracın aks mesafesinin 3.210 mm olduğu bu hali ile dava konusu edilen davacı aracınnın ikinci sınıf araç statüsünde bulunduğu dolayısı ile davalı oto yol şirketlerinin mevzuata aykırı olarak nitelendirme yaparak fazladan bir tahsilat yapmadıkları anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim .... · e-imzalıdır