İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/397 K.2023/253

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil şirketin "Yönetim Kurulu Karar Defteri ve Damga Vergisi Defteri" tüm inceleme ve araştırmalara rağmen bulunamadığını, söz konusu defterlerin e-defter kaydı ile internet ortamında mevcut bulunduğundan fiziki olarak noter onay işlemi dışında gerekmediğini, anılan defterlerin fiziken kaybolduğundan veya rıza dışı elden çıkmış olma ihtimali bulunduğundan mahkeme nezdinde zayi belgesi alınması zorunlu olduğunu, grup şirketi olan ...

Ticaret A.Ş.'nin 31/12/2021 dönemine ilişkin bağımsız denetim işlemine gerçekleştirmek üzere 31/05/2022 tarihinde şirkete denetime gelindiğini, denetim sürecinde müvekkil şirketten Yönetim Kurulu Karar Defteri ve Damga Vergisi Defterleri'nin görüntülerinin istendiğini, talep üzerine ... 'ın defterleri ile birlikte müvekkil şirketin defterlerinin de şirket personellerince detaylı olarak arandığını ancak söz konusu defterlerin fiziki olarak bulunamadığını ve kayıp olduğunu, müvekkil şirkete ait defterler için zayi belgesi verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:

Dava hukuki niteliği itibariyle, TTK 82/7 maddesi uyarınca açılan ticari defter ve belgelerin zayi olduğunun tespiti ve belge verilmesi istemine ilişkindir.

TTK.m.82/7 uyarınca; tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin yangın, su baskını, yer sarsıntısı gibi bir afet nedeniyle ziyanı halinde, ziyanın öğrenildiği tarihten itibaren 15 günlük hak düşürücü sürede zayi belgesi istenmesi mümkündür.

Tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler (tacir tüzel kişi ise); yevmiye defteri, defteri kebir, envanter defteri ve karar defteridir.

TTK'nın 82/7 maddesine göre zayi belgesi verilebilmesi için bu maddede belirtilenler gibi olağanüstü hallerden ve önlenemez nedenlerden birinin olmasının yanında tacirin saklamakla yükümlü olduğu ticari defter ve kayıtlarını özenle muhafaza etmesi, basiretli bir tacir olmanın gerektirdiği özeni göstererek defter ve belgelerini saklaması ve zayi olmaması için üzerine düşen bütün yükümlülükleri özen ile yerine getirmesi gerekmektedir.

Somut olaya dönüldüğünde ise davacı şirket vekili dava dilekçisinde Yönetim Kurulu Karar Defteri ve Damga Vergisi Defterini tüm inceleme ve araştırmalara rağmen bulunamadığından zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir.

Tüm dosya bir bütün olarak değerlendirildiğinde; Zayi olduğu iddia edilen Yönetim Kurulu Karar Defteri ve Damga Vergisi defteri olduğu davacı tarafça beyan edilmekle söz konusu defterlerin tacirin tutma zorunluluğu olan defterlerden olmadığı, ayrıca tacirin zayi belgesi isteyebilmesi için, defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olması halinde TTK 82/7 maddesinin uygulama olanağı bulunduğu, somut olayda davacı vekilinin bu tür bir vaka ileri sürmediği anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.