İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/517 K.2024/672

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; ... Sigorta A.Ş. nezdinde Sigortalı dava dışı ... Eşya San. ve Tic. A.Ş tarafından Almanya’da mukim ... ...

firmasından 19.512 kg muhteviyatı olan 46 palet Cam Kaldırma Emtiası satın alındığı, söz konusu emtiaların Almanya'dan Türkiye'ye kadar olan karayolu taşıması Müvekkili Sigorta

Şirketi tarafından ... numaralı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi kapsamında nakliyat muhataralarına karşı sigortalandığını, Söz konusu emtialar, seferin başlangıç yeri olan Almanya’dan Davalı ... Dağıtım

Dep. Taş. Ve Tic. A.Ş firmasına ait olan ... plakalı nakliye aracına tam ve hasarsız olarak yüklendiğini ve takiben ... Gümrük Müdürlüğü'ne bağlı ... Antreposuna tahliye edildiğini, tahliye esnasında emtiaların yükleme, aktarma, boşaltma esnasında kullanılan forklift bıçağının delmesi sonucu ezilmesi nedeniyle hasara uğradığı tespit edildiğini ve Teslim Tesellüm Tutanağı ve CMR Belgesi üzerine hasar şerhi düşüldüğünü,

bu kapsamda, taşımaya konu olan emtialar Karşı Taraf Taşıma Şirketine tam ve sağlam şekilde teslim edilmesine rağmen, Dava dışı Sigortalıya hasarlı teslim edilmiş olması nedeniyle

söz konusu bu hasar kapsamında, ... numaralı Sigorta Poliçesi tahtında, ... Sigorta tarafından 1.835,75-EURO’nun ödeme günkü kurundan TL karşılığı olan 17.052,56-TL sigorta

tazminat tutarını 16.10.2020 tarihinde Sigortalısına ödendiğini ve böylece Müvekkil Sigorta Şirketi, Sigortalısının haklarına halef ve temellük eden olduğunu, Söz konusu incelemeler ve tanzim edilen Ekspertiz Raporu tahtında, taşımanın karşı taraf sorumluluğunda gerçekleştiğini ve ortaya çıkan hasar kapsamında dava dışı Sigortalıya ait zararın, Taşıyan Şirketin kusuru ile gerçekleştiğinin tespit edildiğini,

Somut uyuşmazlıkta, mübrez CMR hamule senedi ve sair belgeler tahtında Davalı taraf ... ... A.Ş’nin Taşıyıcı sıfatını haiz olduğu tespit edilebilecek olup, 27.08.2020 tarihli Navlun Faturası ile söz konusu taşımayı gerçekleştirdiğini ve taşıma hizmeti verdiği hususu da görülebileceğini, Müvekkil ... Sigorta A.Ş. tarafından Sigortalısının haklarına halef olarak Borçlu aleyhinde ... İcra Müdürlüğü nezdinde 2021/... Esas

sayısı ile icra takibi başlatıldığını, Söz konusu icra takibine karşı Borçlu Şirket tarafından haksız olarak itiraz edildiğini ve takibin haksız nedenle durdurulduğunu, arz ve izah edilen nedenlerle, Davalı tarafın icra takibine haksız itirazının iptali ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile Müvekkili Sigortalı Şirket tarafından yapılmış olan tazminat ödemesinin icra takip tarihinde işlemiş faizleri ile birlikte toplam 19.408,27-TL olarak

sulhen tahsili mümkün olmadığından, icra takibine yapılan itirazın iptali ile alacaklarının, dilekçelerinde belirtmiş oldukları hususlar dikkate alınmak suretiyle, Davalı Taşıyan Şirket

tarafından tahsili ile taraflarına ödenmesi ve aynı zamanda Davalı tarafın icra takibine karşı yapmış oldukları haksız itirazlar sebebiyle alacaklarının %20’sinden az olmamak üzere haksız

icra inkar tazminatına mahkum edilmesini ve Mahkeme masrafları ile ücreti vekaletin ve diğer tüm giderlerin Davalı tarafa tahmiline, karar verilmesini Sayın Mahkemeden dava yolu ile talep

etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Sayın Mahkemeniz nezdinde yukarıda yazılı esas numarası üzerinden görülmekte olan davada, davacı ... Sigorta Anonim Şirketi ("Davacı") dava dışı ... Tic. A.Ş. (".../Sigortalı") tarafından satın alınan emtiaların karayolu ile taşınması sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığını, anılan

emtiaların Almanya'dan Türkiye'ye taşınmak üzere ... ve Ticaret Anonim Şirketi'ne ("... / Müvekkil Şirket") ait nakliye aracına tam ve hasarsız olarak yüklendiğini, tahliye sırasında kullanılan forklift bıçağının

delmesi sonucunda emtiaların hasara uğradığını iddia etmiş; bu doğrultuda dava dışı sigortalı şirket ...'a 17.052,56 TL tutarında sigorta tazminatı ödediğinden bahisle Müvekkili Şirket

aleyhine .... İcra Müdürlüğü nezdinde 2021/... Esas numaralı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığı, Davacı taraf Müvekkili Şirket'in söz konusu hasarın meydana gelmesinde hiçbir kusuru olmadığı

tazminat bedelini müvekkil şirkete rücu etmeye çalıştığı, bu durumda, Müvekkili Şirket'in takibe itirazları haklı olduğundan, Davacı'nın itirazın iptali talebiyle ikame ettiği işbu davanın reddi

gerektiği, Davacı tarafından ikame edilen işbu mesnetsiz ve kötü niyetli davanın hiçbir suretle Müvekkili Şirket tarafından kabulünün mümkün olmadığı, CMR Konvansiyonu’nun 32. maddesi uyarınca davacının talebi 1 yıllık zamanaşımı süresine tabi olup sigorta şirketinin rücu hakkının zamanaşımına uğradığı, CMR Konvansiyonu'nun 32. Maddesi; "Bu Sözleşme gereğince yapılan taşımalardan doğacak

davaların bir yıl içinde açılması gerekir..." hükmünü amir olup ilgili madde uyarınca taşıma sözleşmelerinden kaynaklanan uyuşmazlıkların teslim tarihinden itibaren 1 yıl içerisinde dava

edilmesi gerektiği, İşbu dava konusu emtia hasarı ise 27.08.2020 tarihinde meydana geldiği, huzurdaki dava ise CMR'nin 32. Maddesinde öngörülen 1 yıllık zamanaşımı süresinin geçmesinden sonra,

01.08.2022 tarihinde ikame edildiği, Benzer bir olayla ilgili Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin E. 2016/798 K. 2016/6249 sayılı ve 6.6.2016 tarihli kararının da bu yönde olduğu,

Zamanaşımı başlangıcı üzerinde durulması gerektiği, CMR'nin 32/1. maddesinin (a) ve (b) bentlerinde zamanaşımı süresinin emtiadaki hasarın niteliğine göre ve en erken teslim tarihinden

olmak üzere belirleneceği ifade edildiği, CMR'nin 32/3. maddesi gereğince, zamanaşımının kesilmesi ve durması hususları ile ilgili olarak davanın açıldığı mahkemenin hukuku

uygulanacak olup, bu durumda 818 Sayılı BK'nun 132, 133 ve 136. maddeleri hükümlerinin de bu çerçevede gözetilmesi gerekeceği, dosya kapsamı uyarınca emtianın hasarlı dahi olsa

06.12.2010 tarihinde alıcısına teslim edildiği ve hasara dair tutanak düzenlendiği uyuşmazlık dışı olacağı, Davacının iddialarını hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, ihbarın hak düşürücü

süre içerisinde yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiği, Davacı tarafından ikame edilmiş olan işbu davaya konu uyuşmazlığın sebebini oluşturan taşımacılık işlemi, ülke sınırlarını aşan uluslararası nitelikte bir taşımacılık işlemi olduğu, içinde yabancılık unsuru bulunan taşımalarda ortaya çıkan uyuşmazlıklarda Türkiye'nin taraf olduğu milletlerarası sözleşmelerin, başta CMR hükümlerinin doğrudan uygulanacağı,

CMR Konvansiyonu 1. maddesi: ''Bu Sözleşme, Sözleşmede belirtildiği gibi yükleme yeri ve teslim için belirlenen yerin en az biri akit ülke olan iki ayrı ülkede olması halinde, tarafların

ikametgahı ve milliyetine bakılmaksızın ücret karşılığında yüklerin taşıt ile karadan taşınmasına ait her mukaveleye uygulanacaktır.'' hükmünü ihtiva ettiği,

Somut uyuşmazlık konusu olayda ise, Almanya'da mukim Şirket ile sigortalı ... arasında gerçekleşen ticari alım satıma ilişkin ürünlerin karayoluyla taşınması esnasında

meydana gelen bir zarar iddiası söz konusu olduğundan, işbu uyuşmazlık konusu olay hakkında CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanacağının tartışmasız olacağı, CMR Konvansiyonu'nun 30. Maddesi uyarınca; emtianın hasarlı olması halinde, hasarın açıkça görüldüğü hallerde teslim anında, hasarın açıkça görülmediği diğer hallerde ise yükün alıcısına tesliminden sonra 7 gün içerisinde taşıyıcısına ihbarda bulunmaması halinde taşımacıdan tazminat talep etmenin mümkün olmayacağı, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 889. Maddesi uyarınca da, eşyanın hasara uğramış olduğu

açıkça görülüyorsa, gönderen veya gönderilen en geç teslim anına kadar hasarı bildirmezse, eşyanın sözleşmeye uygun olarak teslim edildiği kabul edildiği, Bu itibarla davacı taraf, emtianın

hasarlı olduğunun tespiti için hak düşürücü süre içerisinde usulüne uygun bir ihbarda bulunduğunu ispat etmekle mükellef olacağı, Davacı her ne kadar hasardan Müvekkili Şirket'in sorumlu olduğunu iddia etmişse de bu hususta bir cümle kullanmak dışında ne açıklama yapabilmiş ne de Sayın Mahkemenizi aydınlatabilmiştir. Öyle ki davacı, Müvekkili Şirket'in kusurlu olduğuna ilişkin olarak herhangi

bir ispat vasıtasını dosyaya ibraz edemediği, Sayın Mahkemenizin malumunda olduğu üzere, Bununla birlikte, somut olayda yükleme gönderici firma

tarafından yapıldığından emtianın hasarlı olduğunun kabulü varsayımında dahi Müvekkili Şirket'in hiçbir sorumluluğu gündeme gelmeyeceği, Öyle ki, emtianın ambalajlanması,

istiflenmesi, taşınması veya tahliyesi sırasında Müvekkili Şirket'in herhangi bir kusuru bulunmadığı, Müvekkili Şirket, sorumluluğuna sebebiyet verebilecek herhangi bir kusurlu eylemde

bulunmamış olup kendisine düşen bütün önlemleri aldığı, buna rağmen hasar yüklemenin gönderici tarafından hatalı yapılması sebebiyle meydana gelmiş olup bu durumdan ötürü

Müvekkili Şirket'e kusur izafe edilmesinin mümkün oladığı, yükleme ve sabitleme gereği gibi yapılsaydı, aynı zamanda emtiaların nitelikleri gereği hasar görebileceklerine dair gerekli bildirimlerde bulunulsaydı; emtianın hasarlanması söz konusu olmayacağı, Müvekkili Şirket'e atfedilecek kusurun gönderenin kusurlu/ihmalkar davranışı sebebiyle kesildiğinin anlaşılacağı, Dava dilekçesinde dayanılan "ekspertiz raporu" davacı tarafından hazırlatılan ve objektif olması beklenemeyecek bir rapor olduğu, huzurdaki dava konusu rücu talebinde, uyuşmazlık noktası hakkında inceleme yapma yetkisi de Mahkeme'ye ait olduğundan taraflı bir şekilde hazırlanan bu raporun dikkate alınmaması gerektiği, Aksi durumda herkes, dilediği şekilde ücretini ödeyerek kendi istediği yönde rapor hazırlatarak

dava konusu edebilecek olup bu durum da ticari hayatın ve hukuki işleyişin güvenliği açısından oldukça önemli bir tehlike ihtiva etmekte olacağı,

izah edilen sebeplerle, Sayın Mahkemenizce hem hasara konu olayın

gerçekleşme şekli, hasarın hangi aşamada gerçekleştiği ve zararın tespit edilmesi adına alanında uzman bilirkişi heyetinden rapor alınması gerektiği, davacı tarafından dayanılan ekspertiz

raporunun hükme esas alınmaksızın, kusur ve zararın tespiti için uzman bilirkişi heyetinden rapor alınmasını Sayın Mahkemenizden talep ettikleri, Dava konusu zararın sigorta teminatı kapsamında olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği,

edilemediği, bu itibarla, Sayın Mahkeme huzurunda ikame edilmiş olan işbu haksız ve mesnetsiz davanın tüm taleplere istinaden Müvekkili Şirket yönünden tümüyle reddine karar verilmesi

gerektiği, Huzurdaki haksız ve mesnetsiz davanın öncelikle usulden reddine, Sayın Mahkemenizce aksi kanaatte olunması halinde, davacı tarafın haksız ve mesnetsiz taleplerinin tüm yönleriyle esastan reddine,

Davacının icra takibine konu ettiği meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere Müvekkili Şirket lehine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, Yargılama masrafı ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine,

karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

DELİLLER

1-... İcra Müdürlüğünün 2021/... Esas sayılı dosyası 2-Bilirkişi Raporu Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 23/08/2023 tarihli raporda özetle;

yapmış bulunduğumuz açıklamalar sonucunda, tüm bilgi ve belgelerin

değerlendirilmesi ve 6100 sayılı HMK ’nın 266/c.2 hükmü uyarınca bilcümle hukuki takdir ve

tavsif sadece Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, CMR m.17/1 gereği davalının sorumlu olduğu, Ancak hasarın meydana gelmesinden sorumlu olan taşımacının CMR Madde 18-3 ‘e göre

sınırlı sorumluluktan yararlanması gerekeceği, Taşımacıların yararlanması gereken sınırlı sorumluluk sonrası tazmin edilebilecek üst sınırın 71.753,440 TL tutarı geçemeyeceği, TTK md 18/3 gereği geçerli sayılıp sayılmayacağı Sayın mahkemenin takdirinde olmak üzere, Dava dışı şirketin Davalı yana rücu talebini 25.09.2020 tarihinde e-posta ile ilettiği, söz konusu bildirimle Davalı A. Ş.’nin Dava dışı

... A.Ş’nin Şirket uğradığı zarardan bu tarihte haberdar olduğu, dosyadaki mübrez mail yazışmasının her ne kadar 4 sayfadan oluştuğu görülmekteyse de, sadece tek sayfa yazışmanın ibraz edildiği, söz konusu bildirimin iletilme yöntemleri arasında taraflar arasında bir anlaşma, teamül olup olmadığının dosya kapsamından anlaşılamadığı, dava konusu rücuan tazminat talebinin kabulü halinde, faizin başlangıç tarihinin bu kapsam dahilinde Sayın mahkeme tarafından takdir edileceği, Sayın Mahkemenin gerek savunmalarının tümü ve gerekse faize hasren tamamen tarafların müdafaaları yönünde hüküm kurmak hususunda da hiç şüphesiz muhtar bulunduğu, sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı, kanaatlerine ulaşılmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 26/06/2024 tarihli ek raporda özetle; Yapmış bulunduğumuz açıklamalar sonucunda, tüm bilgi ve belgelerin değerlendirilmesi ve 6100 sayılı HMK ’nın 266/c.2 hükmü uyarınca bilcümle hukuki takdir ve tavsif sadece Sayın Mahkemeye ait olmak üzere, CMR m.17/1 gereği davalının sorumlu olduğu, Ancak hasarın meydana gelmesinden sorumlu olan taşımacının CMR Madde 18-3 ‘e göre

sınırlı sorumluluktan yararlanması gerekeceği, Taşımacıların yararlanması gereken sınırlı sorumluluk sonrası tazmin edilebilecek üst sınırın 71.753,440 TL tutarı geçemeyeceği, Davacı yanın dava dışı Şirkete tazminat ödemesi yaptığı tarihten icra takip tarihine kadar işlemiş faiz miktarı 2.355,71 TL olduğu, Ödeme tarihinden işbu rapor tarihine değin asıl alacağa işlemiş ve işleyecek toplam faiz miktarının 12.566,23 TL olduğu, Sayın Mahkemenin gerek savunmalarının tümü ve gerekse faize hasren tamamen tarafların müdafaaları yönünde hüküm kurmak hususunda da hiç şüphesiz muhtar bulunduğu, sair hususların yüce yargı makamının münhasır takdiri içinde kaldığı, kanaatlerine ulaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememize açılan iş bu dava İcra ve İflas Kanununun 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.

Uyuşmazlık ; davacının sigortalısı 3. Kişi şirketin emtiasının taşınması sırasında sigortalı üçüncü kişiye ait emtianın hasarlanmasında taşıma şirketi olan davalı şirketin kusurunun bulunup bulunmadığı kusuru var ise meydana gelen hasarda kusur oranının ve yükümlü olduğu tazmin tutarının ne kadar olduğu davacı sigorta şirketinin sigortalı üçüncü kişiye ödemiş olduğu sigorta bedelinin gerçek hasar kapsamında kalıp kalmadığı ve ödemiş olduğu hasar bedelinin ne kadarının davalı taşıma şirketine rücu edip edemeyeceği noktalarında toplandığı anlaşıldı.

Tarafların dayandıkları vakaların ispatı için delil olarak ileri sürdükleri, Taşıma sigortasına ait poliçesinin ve hasar dosyasının, hasarlanan emtiaya ait faturalar ile taşıma belgelerinin ve eksper raporu ile proforma faturalarının dosyaya sunulduğu ve İcra Dosyasının dosyaya celp edildiği görülüdü.

Davacı sigorta şirketinin sigortalısı ile davalı taşıma şirketi arasında kurulan taşıma sözleşmesi kapsamında, davacının sigortalısının taşıdığı emtianın hasarlanmasında kusur durumunun ve kusur dağılımının tespiti ile davacının sigortalısına ödediği hasar bedelinin doğru hesaplanıp ödeminin TTK ve CMR de düzenlenen sorumluluk kapsamında hesaplanması yapılıp yapılmadığının fazla ödemenin bulunup bulunmadığı ve davacının rücu edebileceği miktarın tespiti için dosyada taşıma ve sigorta uzmanınından oluşan bilirkişi heyetinden rapor alınmış alınan raporun denetime el verişle ve hükme esas alınabileceği görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde. Dava taşıma sigortası poliçesi nedeni ile davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelini davalı taşıcıya rücu edep edemeyeceğine ilişkin rücu davasıdır.

Davalı taşıma şirketi ile davacının sigortalısı arasındaki taşıma sözleşmesi uluslararası taşıma sözleşmesi niteliğinde bulunduğundan taraflar arasındaki taşıma hükümlerinin CMR kapsamında kaldığı ve CMR sözleşmesi hükümlerinin uygulanması gerektiği görülmüştür.

Davalı Almanya Ülkesinden teslim aldığı mallarının tesellümü sırasında her hangi bir hasar kaydı tutmadığı ve hasarsız olarak teslim aldığı anlaşılmış, ancak taşınan malların teslimi anınında davacının sigortalısının emtianın hasarlandığına dair hasar tutanağı tuttuğu ve davalı şirkete ihbarda bulunduğu görülmüştür.

Dosyadaki ekspertiz raporuna göre taşınan emtianın hasarlanmasına forklift bıçaklarının zarar verdiği yönünde tespit yapıldığı hasarın istifleme ve ambalajlamadan kaynaklanmadığı, davalının antrepoya kadar taşıma yaptığı bu aşamadaki oluşacak hasardan davalının sorumlu olacağı hasarında bu aşamada doğduğu anlaşılmaktadır.

Kara yolu taşımalığında kasti ve pervasız hareket dışında taşıyıcının sorumluğunun sınırlı sorumlu olduğu dikkate alındığında CMR 18. Maddesine göre yapılan hesaplamaya göre davacının davalıdan isteyebileceği zarar miktarının 71.753,440 TL olabileceği ancak davacı sigorta şirketinin sigortalısına 17.052,56 TL ödeme yaptığı söz konusu ödemenin dosyaya sunulan ... bankasına ait dekontla ispat edildiği davacı sigorta şirketinin ödeme tarihi itibari ile avans faizi talep edebileceği ödeme tarihi ile takip tarihi arasında işletilen faizin doğru hesaplandığı analaşıldığından davacının davasının kabulü ile davacı tarafından davalı aleyhine

başlatılan .... İcra Dairesi 2021/...

Esas sayılı takip dosyasına davalı tarafından yöneltilen itirazının iptaline, takibin 17.052,56- TL Asıl alacak 2.355,71-TL İşlemiş faiz olmak üzere toplam 19.408,27-TL üzerin takip tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek avans faizi ile birlikte devamına, alacak likit ve belirlenebilir olduğundan inkar tazminatının kabulüne, davacının kötü niyeti ispat edilemediğinden kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır