İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/9 K.2024/239

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Alım Satım) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/

İDDİA

Davacı vekilinin Mahkememize tevzi edilen dava dilekçesinde özetle; davalı firmadan 33.748,00 TL bedelle 440 kg pul payet satın aldıklarını, davalı firmaya eft yoluyla 08/12/2017 tarihinde 21.000,00-TL ödeme yapıldığını, ancak 440 kg'lık pul payetlerden 202 kg'lık kısmın ayıplı çıktığını ve bu ürünlerde "phthalates" maddesi bulunduğunu, bu maddenin de sağlık problemlerine yol açacağından davalı şirketin ağır kusurlu olduğu belirtilerek davalıya 15.493,40-TL borçlu olmadıklarının tespitini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ürünlerin davacı yanın elinde çok acil üretilip teslim edilmesi gereken sipariş olması nedeniyle alınacak numunenin testten geçirilip test sonucunu bekleyecek zamanları olmadığından test sonucu beklenmeksizin teslimat istediğini, bunun üzerine faturaya konu malların üretimi yapılıp tesliminin sağlandığını belirterek teslim edilen ürünlerde ayıp iddiasına dayanmasını kabul etmediklerini belirterek davanın reddini savunmuştur.

BOZMA

Mahkememizin 17/02/2021 tarih, 2018/... Esas 2021/... sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 17/11/2023 tarih ve 2021/... Esas 2023/... Karar sayılı ilamıyla kaldırılmasına karar verilmiş olup, Mahkememizin yukarıda belirtilen esasına kaydedilmiştir.

... Mahkemesi ... Hukuk Dairesi'nin 2021/... Esas 2023/... Karar sayılı kararının kaldırma gerekçesinde; ''davacı, numune ürünlerde kanserojen madde tespit edilmiş olan test sonucunda 202 kg ürünün ayıplı olduğunu, iade faturasına konu bu miktardaki ürüne karşılık gelen 15.493-TL kadar davalıya borçlu olmadığını talep ederek, TBK m.227 ve m.229 kapsamında belirtilen ürün miktarı kadar sözleşmeden dönme hakkını kullanmıştır.

Yukarıda açıklandığı üzere,test sonuçlarına göre ürünün gizli ayıplı , davalının ağır kusurlu olduğu gözetilerek kanunda öngörülen süre içinde ayıp ihbarı gerekmeyip 25/01/2018 tarihli ayıp ihbarının geçerli olduğu kabul edildikten sonra, mahkemece söz konusu test sonucuna göre davacının iddia ettiği gibi ayıplı yani kanserojen madde ihtiva eden 202 kg ürünün davacının uhdesinde bulunup bulunmadığı,kullanılıp kullanılmadığının tespiti için bilirkişi heyetinden ek rapor veya gerekirse yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak davacının talebinin değerlendirilip varılacak uygun sonuca göre bir karar verilmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalardan olarak, yanılgılı değerlendirme ile gerekli araştırma yapılmadan yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi yerinde olmamıştır'' şeklinde karar verilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememize açılan iş bu dava menfi tespit davasıdır.

Uyuşmazlık; Taraflar arasındaki ticari satım sözleşmesine konu olan bir kısım pul payetlerin ayıplı olup olmadığı ayıbın gizli ayıp olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği, ayıp nedini ile davacı alıcının menfi tespit isteminin yerinde olup olmadığı noktalarında toplandığı görüldü.

Tarafların bildirdiği ve davada ileri sürülen vakaların ispatı için delil olarak bildirilen faturaların, ihtarnamelerin, test raporlarının ve ödememe belgeleri ile cari hesap ekstrelerinin dosyaya sunulduğu görüldü.

Davacı alıcının iade ettiği malların ayıplı olup olmadığı ve davacının menfi tespit isteminin yerinde bulunup bulunmadığının tespiti için dosya bilirkişiye tevdi edilmiş bozma öncesi alınan 29/01/2021 tarihli raporun denetime el verişli ve hükme esas alınabileceği görülmüş bozma gerekçesi doğrultusunda davacı tarafa yazılan müzekkereye verilen cevapta dava konusu edilen malların imha edildiği yönünde verilen bilgi doğrultusunda davaya katkı sağlamayacağı ve usul ekonomisi gözetilerek yeni bir rapor alınmasında yarar görülmemiştir.

Tüm dosya kapsamı ve yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda somut olay incelendiğinde. Davacı alıcının yaptırmış olduğu bağımsız test sonuncunda davalı satıcının satmış olduğu pul payetlerinin kanserojen nitelik taşıdığı anlaşılmaktadır.

Her ne kadar bozma ilamında dava konusu edilen emtia hakkında ayıplı olup olmadığı konusunda mahkemece de rapor alınması istenmiş ise de, davacı vekili ayıplı malların koku yapması nedeni ile imha edildiği yönünde bilgi verilmiş, bunun üzerine mahkemece keşif yapılması imkansız hale geldiğinden, bozma öncesinde mahkemece alınmış olan raporla yetinilmek zorunda kalınmış alınan rapordaki tekstil mühendisi bilirkişinin yapmış olduğu tespitte de davacı test raporlarındaki tespitler ışığında dava konusu edilen malzemenin ayıplı olduğunu ve niteliğininde gizli ayıp olduğunu tespit etmiştir.

TTK satım sözleşmesi hususunda BK atıfta bulunmuş BK 277 maddesi de ayıp halinde alıcıya tanıdığı seçimlik haklardan birisini de ayıp oranında bedelden indirim talep etme hakkını tanımıştır.

Dosya da bulunan ihtarnamede davacı alıcının ayıplı mala ilişkin fatura bedelinin ödenmeyeceğini ihtar ettiği ve seçimlik hakkını bu yönde kullandığı ayrıca dosyadaki test raporlarından ayıbın ağır kusur niteliği taşıdığı ihbara de gerek olmadığı anlaşıldığından davacının davasının kabulü ile 23/01/2018 tarih ... seri numaralı iade faturasına konu ettiği 15.493,40-TL yönünden davacının davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.