İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/774 K.2026/118

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle. 08/09/2022 tarihinde oluşan kaza nedeniyle araçta hasar meydana geldiği. Kazada davalı sürücünün %100 kusurlu olduğu, araç sahibinin kusursuz tehlike sorumluluğu hükümleri uyarınca sorumlu olduğunu.

Müvekkil şirket ...... plakalı araçta meydana gelen ve Mahkeme tarafından yapılacak yargılama neticesinde alınacak bilirkişi raporuna göre ıslah edilmek üzere şimdilik kısmi 100,00 TL Hasar Onarım zararı ile yine bilirkişi raporu ile yapılacak tespite göre artırılmak üzere belirsiz alacak olarak 100,00 TL Değer Kaybı ve 100,00 TL aracın onarım süresince kiralık olarak işletilememesinden kaynaklanan Kazanç Kaybı zarlarının aracın işleteni konumunda olan davalı ...

A.Ş. ile kazanın meydana gelmesinde %100 oranında asli kusurlu olan davalı sürücü ... ... ... tarafından, reeskont avans faizi ile birlikte tazmin edilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı ... şirket vekili cevap dilekçesi ile özetle; aracın Uzun süreli Araç kiralama sözleşmesi ile davalıya kiraya verildiğini iş bu sebeple müvekkili hakkında pasif husumet yokluğu nedeniyle ret kararı verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

İlgili yerlere müzekkereler yazılmış, cevabı yazılar dosya arasına alınmıştır. Dosya kapsamı itibari ile bilirkişi incelemesi yapılmış, alınan rapor taraflara tebliğ edilmiştir.

Alınan 08/06/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle, her ne kadar dava dışı ...' un beyanında kendi aracına çarpan ve kaçan aracın ... plakalı olduğu ve davacı vekilinin dava dilekçesinde de davacı aracına çarpan aracın ... plakalı olduğu ve araç sürücüsünün davalı ... ... ... olduğu belirtilmiş ise de.

Kazada davacı aracına çarpan araç plakasının ve davacı aracına çarptığı iddia edilen araç sürücüsünün kim olduğu konusunda her hangi bir tespit yapılamadığı, Dosya bilgilerine göre plakası tespit edilemeyen.

Dava dışı ...' un beyanında ... plakalı olduğu iddia edilen, CD görüntülerine göre de bu araç olabileceği düşünülen, önceden teknik olarak belirlenmiş hukuk normuna karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen otomobilin kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün "%100 oranında Asli ve Tam Kusurlu" olacağı, Kendi beyanında herhangi bir kural ihlali bilgisine rastlanmayan, kendi beyanına göre park halinde durmakta iken, seyir halinde olan araç tarafından çarpılmaya maruz kalan ... plakalı otomobil sürücüsü dava dışı ...' un kendi beyanına göre kazada etkisi olmadığı,

alabileceği bir tedbir bulunmadığı ve "Tamamen Kusursuz" olacağı, Aynı kaza tarihinde ... plakalı otomobilin maliki olan davalı "... ... A.Ş.' nin" ise normal olarak ( KTK' nun 85. Md. İşleten) kurallar gereği aracın kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün kusuru oranında, belirtilen sürücü ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu.

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle: "Kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın, müvekkil şirket tarafından 3. Şahıs olan diğer davalı ... ... ...' e kiralanan araç olduğu, bu nedenle müvekkil şirketin kazada sorumluluğu olmadığının..." belirtildiği, Dosyadaki son derece sınırlı belge, bilgi ve fotoğraflar incelenmek suretiyle ... plaka numaralı aracın hasarlarının onarımı için 4.266,80-TL yedek parça ve 1.700,00 TL işçilik olmak üzere KDV hariç toplam 5.966,80-TL KDV dahil 7.040,82-TL hasar bedelinin kaza tarihi itibariyle oluşabileceği, Dosyada aracın onarım faturası görülmediği,

(%18) KDV'nin hesaba ilave edilip, edilmeyeceği hususunun Mahkemenin takdirinde olduğu, ... plaka numaralı araçta bu hasar nedeniyle ortalama 10.000,00 TL değer kaybı oluşabileceği görüş ve kanaatine varılmıştır.

Alınan 07/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle, davacının talep ettiği kazanç kaybının ise "aracın kullanılamadığı sürede araç kiralama bedeli olduğunun anlaşıldığı" aracın kullanılmadığı sürede davacı şirket tarafından kazaya karışan araç için araç kiralaması ile ilgili dava dosyasında herhangi bir bilgi ve belgenin var olmadığı, dolayısıyla kazanç kaybının yasal defter ve belgelerle bir ilgisinin var olmadığı, dava dosyasında yasal belge olarak sadece ...

Ltd Şti' ne ait 19.09.2022 tarih ... nolu faturada açıklama olarak "... Plakalı Araç Bakım Onarım Bedeli" yazılı olduğu, 131.355,93 TL + 23.644,07 TL KDV olmak üzere fatura toplam tutarının 155.000,00 TL olduğunun görüldüğü, faturanın ödendiğine dair dava dosyasında herhangi bir belgenin de var olmadığı, ... plakalı aracın 08.09.2022 tarihinde karışmış olduğu kaza neticesinde meydana gelen;

• Hasar onarım bedelinin KDV hariç 98.918,33 TL (KDV dahil 116.732,63 TL)

• Değer kaybı tutarının 64.000,00 TL olduğu,

• Araç mahrumiyet bedelinin KDV hariç 13.500,00 TL (KDV dahil 15.930,00 TL) olduğu tespit edilmiştir.

Trafik Tescil Belgesi fotokopisine göre: ... plakalı aracın ... marka 2016 model ticari otomobil ve sahibinin davacı "... Turizm Tic. .... A.Ş." olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili ıslah dilekçesi ile Hasar onarım zararı talebinin 155.000,00 TL tutarına ıslah edilmesine ve kaza tarihinden tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte müteselsilen sorumlu olan davalılar tarafından tazmin edilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili talep artırım dilekçesi ile Müvekkil şirkete ait araçta oluşan ve belirsiz alacak olarak talep edilen değer kaybı zararını 64.000,00 TL tutarına ve araç mahrumiyet bedeli zararını 15.930,00 TL tutarına artırılmasına ve kaza tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tazmin edilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, trafik kazasına bağlı olarak davacının uğramış olduğu hasar bedeli, değer kaybı ve araç mahrumiyet bedeli tahsili istemine ilişkindir. Dava konusu kazaya karışan ... plakalı araç yönünden yapılan incelemede davalı şirket tarafından davalı ... 'a 18/02/2022 tarihinde elektronik ortamda onaylanarak kabul edilen bir sözleşme düzenlendiği ve ardından 08/09/2022 tarihinde ise araç teslimat formu hazırlanarak aracın davalıya teslim ediliği kazanın ise 09/09/2022 tarihinde gerçekleştiği anlaşılmıştır.

Davalı şirketin dava konusu kazaya karışan araç bakımından Uzun süreli Araç kiralama sözleşmesi ile (sözleşme başlangıç tarihi 18/02/2022 tarihi olmakla belirli bir süreyi içerdiği anlaşılmakla) aracı davalı ... 'a kiralandığı ve bu şirket ile davalı arasında uzun süreli araç kiralama sözleşmesi akdedildiği anlaşılmakla davalıya kiralanan ve teslim edilen aracın davalı kullanımındayken davaya konu kaza meydana geldiği görülmekle davalı şirketin araç maliki olmasına karşın, araç uzun süreli kira sözleşmesi ile,

davalıya kiraladığı ve onun kullanımına bıraktığı buna göre her ne kadar davaya konu aracın maliki davalı şirket olsa da dava dilekçesinde bahsi geçen olayın tamamı davalı şirket dışında gerçekleşmiş hususlar olup uzun dönem araç kiralama sözleşmesi neticesinde mevcut olaya müdahale ya da engelleme durumu bulunmamaktadır. Bu minvalde davalı şirketin sorumluluğuna da gidilemeyecektir. (... 35. H.D. DOSYA NO: 2023/523 ,KARAR NO: 2024/1042 sayılı ilamı ve İstanbul BAM 8. H.D.

DOSYA NO: 2021/455 , KARAR NO: 2024/544 sayılı ilamı))

"Kiraya verilen araçların uzun süreli kira sözleşmesi ile kiraya verildiği sabit olup, bu durumda davalının işleten sıfatı kalmadığından hakkındaki davanın pasif husumet yokluğundan reddi gerekir." (Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2002/12356 Esas, 2003/4414 Karar, 05.05.2003 Tarih)

"Malikin uzun süreli olarak aracını kiralaması halinde, kiracı, “işleten” sıfatını kazanır ve işletenin hukuki sorumluluğu altına girer.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunun 3.maddesi gereğince malik, uzun süre olarak aracını kiraladığında kiracı, işleten sıfatını kazanır aynı yasanın 85.maddesi hükmü gereğince de işleten hukuki sorumluluk altına girer. Mahkemece açıklanan davalı savunmaları ile yasa hükümleri üzerinde yeterince durulup tartışılmadan yazılı olduğu şekilde davalı kiralayanında tazminattan sorumlu tutulması doğru değildir." (19. Hukuk Dairesi, 2003/3742 Esas, 2003/6546 Karar, 18.06.2003 Tarih)

"Aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı işleten sayılır ve işleten ağırlaştırılmış sorumluluk kurallarına göre zarardan sorumlu olur." (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, 2004/4513 Esas, 2004/6241Karar, 17.05.2004 Tarih)

Anılı sözleşme ve içeriği ile yüksek mahkeme kararları nazara alınarak, davalı şirket aleyhine ikame edilen davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair karar verilmiştir.

Diğer davalı yönünden değerlendirmede,

Dosya kapsamına alınan kusur ve hesap raporu ile Dava dışı ...' un beyanında ... plakalı olduğu iddia edilen, CD görüntülerine göre de bu araç olabileceği düşünülen, önceden teknik olarak belirlenmiş hukuk normuna karşı dikkat ve özen yükümlülüğünü yerine getirmeyen otomobilin kimliği tespit edilemeyen sürücüsünün "%100 oranında Asli ve Tam Kusurlu" olduğu tespiti ile buna göre sunulan araç kiralama sözleşmesi gereği aracı kiralayan davalı oluşan kaza nedeniyle sorumlu tutularak bu doğrultuda oluşan kaza nedeniyle davacının aracında oluşan Hasar onarım bedelinin KDV hariç 98.918,33 TL (KDV dahil 116.732,63 TL),

Değer kaybı tutarının 64.000,00 TL , Araç mahrumiyet bedelinin KDV hariç 13.500,00 TL (KDV dahil 15.930,00 TL) olduğu tespiti ile bu bedellerden davalının tam kusurlu olması nedeniyle sorumlu olacağı kanaatine varılarak ıslah ve talep artırım dilekçesi dikkate alınarak bu bedellere olayın haksız fiil nedeniyle oluştuğu kanaati ile olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile davacıya ödenmesine dair aşağıdaki hali ile hüküm tesis edilmiştir.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Gerekçesi açıklanacağı üzere;

1-Davanın Davalı ... şirketi yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle REDDİNE,

Davanın davalı ... ... yönünden KISMEN KABULÜ ile;

2-Davacının 116.732,63 TL hasar bedeli, 64.000,00 tl değer kaybı ve 15.930,00 tl araç mahrumiyet bedeli olmak üzere toplam 196.662,63 tl bedelin kaza tarihi olan 09/09/2022 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan davacıya verilmesine,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 13.434,03 - TL. Harçtan peşin ve ıslah harcı olarak alınan harcın mahsubu ile bakiye 9.345,33 TL. Karar ve ilam Harcının davalı ...'dan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi uyarınca 45.000 -TL. nispi vekalet ücretinin davalı cancengiz den tahsili ile davacıya ödenmesine,

5-Davacı tarafından yapılan ilk gider, tebligat ve müzekkere gideri, bilirkişi ücreti masrafı olmak üzere toplam 13.578,15-TL. yargılama giderinin davalı ... ... den tahsili ile davacıya verilmesine,

6-Davalı ... şirket vekili kendisini vekille temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 45.000 -TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesinin "...Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır..." hükmü gereği 3.200,00-TL'sı arabuluculuk ücretinin davalı ... dan tahsili ile Hazineye gelir kaydedilmesine,

8-Arta kalan gider ve delil avansının kararın kesinleşmesi ile yatıran tarafa iadesine,

Mahkememizin bu kararına karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde, Mahkememize ve Mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine dilekçe verilmek suretiyle İstanbul BAM ilgili Hukuk Dairesince incelenmek üzere istinaf yoluna başvuru hakkı bulunduğuna dair verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.17/02/2026

Katip ... · e-imzalıdır. Hakim ... · e-imzalıdır.