İstanbul 15. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/75 K.2025/217

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle. Davalı ile müvekkil şirket arasında 30.06.2020 tarihinde I yıl süreli ... Alım sözleşmesi akdedildiği, sözleşmenin 30.06.2021 tarihinden itibaren 2 yıl süre ile uzatıldığı, Sözleşme gereği müvekkil tarafından davalı tarafa 44 adet ...

Standart Kart verilerek akaryakıt alımının aktif hale getirildiği, Davalı tarafın sözleşmeye aykırı olarak sebep göstermeksizin ve müvekkile haber vermeden yakıt alımını kestiği, bu suretle sözleşmeyi zımnen sonlandırdtğı, yakıt ihtiyacını farklı bir dağıtım şirketinden karşılama yoluna gittiği, Davalının akaryakıt alını taahhüdünü yerine getirmemesine ek olarak yakıt alımını üç aydan uzun süre durdurması ile sözleşmenin zımnen feshine neden olduğu.

3 aydan uzun süre yakıt alımı yapılmaması nedeniyle müvekkil tarafından 05.09.2022 tarihinde cezai şart bedelinin gerçekleştiğine dair ihtarnamenin keşide edildiği.

Sözleşme madde 19 gereği cezai şart bedelinin ödenmesi ve davalı elinde bulundurduğu cihazları 15 gün içinde iade edilmesinin ihtar edildiği, İhtarnamelere karşın davalının cihazları iade etmediği, Davalının sözleşme 4 ve 19. Maddeler ile tanımlı bedelleri ödemekten imtina etmesi ile müvekkilin Arabuluculuk başvurusunda bulunmasının da sonuçsuz kaldığı, Sözleşme madde 19 da sözleşmenin feshi halinde ariyetlerin 15 gün içinde iade edilmesinin ifade edildiği, "...

Sistemde kayıtlı beher aracın 3 ay şiire ile yakıt alınmaması... veya kötü niyetli olarak yakıt alınmadığının tespit edilmesi durumunda SA TICI iş bu sözleşmeyi tek lara/lı olarak feshedebilir. Yukarıda sayılan lıullerde MÜŞTERİ taşıt başına 500 TL + KD V ile yukarıda sayılı hallerin gerçekleştiği tarihi kadar kendisine sağlanan iskonto bedellerinin toplamı kadar cezai şart bedelini SAT! d'ya öder.

Kararlaştırılan işbu cezai şan tutarları Sözleşme J'eshi halinde sözleşmeden bağımsız olarak taraflar arasında geçerli olacaktır...

Sözleşmenin feshini takiben müşteri, satıcının ariyetten verdiği ekipmanları 15 gün içerisinde aynen iade edecektir" İbaresi ile sözleşme metninde yer aldığı, yine sözleşme madde 4 satıcı tarafından iadesi istenildiği halde iade edilememesi veya satıcı tarafından bayi olduğunun tespit edilmesi halleri de iade edilmeyen tku'niin maliyeti...fuel-o-passs ve/veya standart kart başına 750 tl +kdv olarak müşteri'ye cezai şart bedeli olarak fatura edilir... " Sözleşme metinlerinde açıkça yer aldığı, Ekli deliller ile davanın kabulü ve yargılama giderlerinin yasal faizleri ile birlikte davalı tarafa tahmiline karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, savunmasında özetle. Taraflar arasında imzalanan sözleşmenin 04.05.2023 tarihinde haklı nedenlerle müvekkil tarafından sonlandırıldığı, bu nedenle müvekkilin tazminat ödeme yükümlülüğünün bulunmadığı, Sözleşme madde 8 'de yer alan "SATICI.

MÜŞTERİYE fatura edilecek akaryakıt tutarının KDV hariç toplamının %7tutarında fatura üzerinde iskonto yapılacaktır.Hükmünün yer aldığını, ancak satıcının kararlaştırılan iskontoyu uygulamadığını, sözleşmeye aykırılık arz eden bu nedenle müvekkilin 04.05.2023 tarihinde sözleşmeyi tek taraflı olarak haklı olarak sonlandırdığı, fesih mailinin yer aldığı, Sözleşmenin 30.06.2023 tarihinde 2 yıl olarak yenilendiğinin asılsız ve kabul edilemez olduğu,

Zira müvekkilin 04.05.2023 tarihinde mail yolu ile sözleşmeyi sonlandırdığını davacı tarafa bildirdiğini, buna karşılık 05.05.2023 tarihli mail ile karşı tarafın sözleşmenin uzatıldığını iddia ettiğini, Bununla beraber fesih beyanının tek taraflı bir irade olarak karşı tarafın kabulüne ihtiyaç göstermediği, fesih beyanının karşı tarafa ulaşması ile birlikte taraflar arasındaki sözleşmenin sona ereeeği, Yargıtay kararı ile teyit edildiği, Müvekkil tarafından ekipmanların tesliminin yerine getirilmesi hususunda tüm işlemler yapılmış olmakla beraber;

davacı tarafın tüm çabalara karşın ekipman teslimini kabul etmediğini, Müvekkilin sözleşmeyi 04.05.2023 tarihinde sonlandırarak 08.09.2023 tarihinde Sözleşme 4. Maddeden doğan ekipmanların teslim borcunu yerine getirdiğini, davacının iş yerine giderek ekipmanları teslim etmek isteğini ifade ettiğini ancak tarafın teslimatın kargo aracılığı ile yapılmasını belirterek teslimattan kaçındığını, bu durumun tanıklar ile ispatlanacağını.

Aynı gün Sürat Kargo ... takip numarası ile Ekipmanların ..., ... Cad.

No.5 ... ... adresine gönderildiğini, ancak kabul edilmeyerek iade edildiğini, Bu nedenle Sözleşme madde 4 gereği müvekkile cezai şart faturası kesilmesinin mümkün olmadığını, Hiçbir şekilde kabul etmemekle birlikte talep edilen talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğu ve istenilen meblağın müvekkilinin mahvına sebep olabileceği Yargıtay kararları ile desteklenerek ifade edildiği, Faize ilişkin itiraz olarak.

04.09.2023 ten itibaren talep edilen faiz talebinin hukuka aykırı olduğu, TBK madde 117 ; " muaccel bir borcun borçlusu alacaklının ihtarı ile temerrüde düşer." İfadesine göre kabul etmemekle birlikte faize karar verilecekse bu tarihin 33.00 TL borç için 3677 yevmiye nolu ihtarnamenin müvekkile tebliğ tarihi.

40.845 TL borç için 23712 yevmiye nolu ihtarnamenin müvekkile tebliğ tarihinden başlatılması gerektiğini İfade edilerek açıklanan nedenlerle davanın reddini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle, sözleşmede yer alan ceza koşulu alacağının tahsili istemiyle açılmış alacak davasıdır.

Alınan bilirkişi raporunda özetle, Davalı tarafın. Davacı ile aralarındaki ... Müşteri Sözleşmesini, Davacı tarafa 04.05.2023 tarihinde ilettiği -email ile sonlandırmış sayılması gerektiği, Davalının, Davacı tarafın iskonto taahhüdüne aykırı uygulamasını ileri sürerek sözleşmeyi sona erdirmesinin. Davalının kendi tutum ve davranışları itibariyle haklı sebep olduğu iddiasının dinlenemeyeceği, ...

Müşteri Sözleşmesinin süre bitiminden önce feshine sebebiyet vermiş sayılacağından Davalının, söz konusu Sözleşme m. 19'dan kaynaklı 37.974,10 TL. cezai şartı ödenmek durumunda olduğunun söylenebileceği, Dosya kapsamında cihazların teslim edildiğine dair bilgi ve belgeye rastlanmadığı, dolayısıyla Davalının, ... Müşteri Sözleşmesi m. 4 uyarınca 33.000,00 TL. cezai şaıt ödemesi gerektiği, ...

Müşteri Sözleşmesi m. 19 uyarınca ödenecek cezai şart tutarına uygulanacak temerrüt faizinin, ... 40. Noterliği ... yevmiye numaralı 5 Eylül 2023 tarihli ihtarnamenin Davalı tarafından tebellüğünü takip eden 3. (üçüncü) günün bitiminden itibaren; ... Müşteri Sözleşmesi m. 4 uyarınca ödenecek cezai şart tutarına uygulanacak temerrüt faizinin, ...

67. Noterliği ... yevmiye numaralı 28 Eylül 2023 tarihli ihtarnamenin Davalı tarafından tebellüğünü takip eden 3. (üçüncü) günün bitiminden itibaren başlanarak işletilmesi gerektiği, tespit edilen cezai şartın, bir limited şirket olan davalı bakımından mahvına sebebiyet verecek kadar ağır sayılamayacağı tespit edilmiştir.

Taraflara ait defter incelemelerine bakıldığında taraflar arasında akdedilen sözleşmeden kaynaklı cezai şart davası olduğu, tarafların defterlerinin birbirini doğruladığı, davacı tarafın cezai şart altında düzenlemiş olduğu 30.09.2024 tarihli ... nolu 40.845,00 TL açıklamasında Madde 19 sözleşmeden kaynaklı cezai şart adı altında faturayı düzenledikten sonra davalının hesabına borç verdiği, davacı 30.09.2024 Tarihli .... nolu 33.000,00 TL sözleşme madde 4 kapsamında cezai şart faturasın düzenleyerek davalının hesabına borç yazdığı bu faturadan sonra davacının 73.845,00 TL alacaklı olduğu, davalının bu faturaları kabul etmediği ve defterlerine işlemediğinden borcunun gözükmediği, Dosya kapsamında cihazların teslim edildiğine dair bilgi ve belgeye rastlanmadığı anlaşılmıştır.

Tüm dosya kapsamına göre, Taraflar arasında 30.06.2020 tarihinde 1 yıl süreli ... Alım sözleşmesi akdedildiği, sözleşmenin 30.06.2021 tarihinden itibaren 2 yıl süre ile uzatıldığı, Sözleşme gereği davacı tarafından davalı tarafa 44 adet ...

Standart Kart verilerek akaryakıt alımının aktif hale getirildiği, Davalı tarafın sözleşmeye aykırı olarak sebep göstermeksizin ve davacı tarafa haber vermeksizin yakıt alımını kestiği, bu suretle sözleşmeyi zımnen sonlandırdığı, yakıt ihtiyacını farklı bir dağıtım şirketinden karşılama yoluna gittiği, Davalının akaryakıt alım taahhüdünü yerine getirmemesine ek olarak yakıt alımını üç aydan uzun süre durdurması ile sözleşmenin zımnen feshine neden olduğu, 3 aydan uzun süre yakıt alımı yapılmaması nedeniyle 05.09.2022 tarihinde cezai şart bedelinin gerçekleştiğine dair ihtarnamenin keşide edildiği,

Sözleşme madde 19 gereği cezai şart bedelinin ödenmesi ve davalı elinde bulundurduğu cihazları 15 gün içinde iade edilmesinin ihtar edildiği, İhtarnamelere karşın davalının cihazları iade etmediği iddia edilmiş davalı ise satıcının kararlaştırılan iskontoyu uygulamadığını belirttiği anlaşılmakla Anlaşmazlığın taraflar arasında 30.06.2020 tarihinde 1 yıl süreli akdedilen ...

Alım sözleşmenin 30.06.2021 tarihinden itibaren 2 yıl süre ile uzatılıp uzatılmadığı va da erken feshedilip edilmediğine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Buna göre yapılan incelemeler sonucu Somut olayda, Davalı taraf Davacı tarafa 04.05.2023 tarihinde gönderdiği -emailde sözleşmeyi sonlandırma sebebini belirtmemiş, 13.09.2023 tarihli ihtarnamesi ve cevap dilekçesinde.

Sözleşme m. 8'de "satıcı, müşteriye fatura edilecek akaryakıt tutarının KDV hariç toplamının %7tutarmda fatura üzerinde iskonto yapılacaktır" hükmü yer aldığını, satıcının kararlaştırılan iskontoyu uygulamadığını, sözleşmeye aykırılık arz eden bu nedenle 04.05.2023 tarihinde sözleşmeyi tek taraflı bir şekilde haklı olarak sonlandırdığını açıklamış, yapılan inceleme sonucunda iskonto oranının, Sözleşmede kararlaştırıldığı (m.

8) gibi başlangıçta %7 olarak uygulandığı, bir süre böyle devam ettikten sonra 31.03.202l'dcn başlayarak %2 olarak uygulandığı, bu suretle ve zamanla oranın düşürülerek uygulandığı ve 15.03.2022 tarihinden 15.05.2023 tarihine kadar faturalarda 0.25 iskonto oranı uygulandığı, bu süreci kapsayan uygulamadan sonra ve bu arada Sözleşme m. 3'teki yenilememe ihbarında bulunma hakkını da kullanmadığı ve buna göre Davalının, Davacı tarafın iskonto taahhüdüne aykırı uygulamasını ileri sürerek haklı sebeple sözleşmeyi sona erdirmesinin TMK. m. 2 anlamında dürüstlük kuralına uymadığı için yapılan feshin haksız olduğuna kanaat getirilerek ...

Müşteri Sözleşmesinin süre bitiminden önce feshine sebebiyet vermiş sayılacağından davalının, söz konusu Sözleşme m. 19'dan kaynaklı 37.974,10 tl cezai şartı ödenmesi gerektiği ve yine Dosya kapsamında cihazların davalı tarafından teslim edildiğine dair bilgi ve belgeye rastlanmadığından davalının, ...

Müşteri Sözleşmesi m. 4 uyarınca 33.000,00 TL. cezai şaıt ödemesi gerektiği kanaati ile tespit edilen cezai şartın, bir limited şirket olan davalı bakımından mahvına sebebiyet verecek kadar ağır sayılamayacağı da dikkate alınarak toplam 70.974,10 tl üzerinden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (madde 19 uyarınca belirlenen cezai şart bakımından davalıya çekilen 05/09/2023 tarihli ihtarnameye davalının 13/09/2023 tarihinde cevap verdiği görülmekle bu tarih temerrüt tarihi,

madde 4 bakımından hükmedilen cezai şart bakımından davalıya çekilen 28/09/2023 tarihli ihtarnamenin davalıya tebliğ tarihinin 29/09/023 tarihi olduğu dikkate alınarak verilen 3 günlük sürenin sonu olan 03/10/2023 tarihi temerrüt tarihi kabul edilmiştir.)

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır