İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/811 K.2023/504

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı tarafından, müvekkili şirket hakkında ... İcra Müdürlüğü'nün 2020/...

Esas numarasına kayıtlı olarak 235.967,10 TL alacak talebiyle genel haciz yoluyla ilamsız icra takibi başlatıldığını, müvekkil şirket tarafından ödeme emrinin tebliğ işleminin usulsüz olduğu belirtilerek borca itiraz edilerek usulsüz tebligat şikayetinde bulunulduğunu, ancak tebligatın usulsüz olduğuna dair şikayet reddedilerek - takip kesinleştiğini, bu takipte borcun sebebi olarak “...

Noterliği'nin 04.02.2020 tarih ve ... yevmiye numaralı alacağın temliki sözleşmesi” dayanak olarak gösterildiğini, söz konusu temlik sözleşmesi incelendiğinde; temlik eden olarak ...

Ticaret Limited Şirketi'nin, temlik alan olarak davalı ... ...'un ve muhatap olarak müvekkil şirketin gösterildiğini, temlik eden konumundaki dava dışı şirketin muhatap olarak gösterilen müvekkil şirketten doğmuş ve doğacak alacaklarından 235.967,10 TL'lik kısmını Borçlar Kanunu'nun 183.maddesi ve müteakip maddeleri gereğince davalıya devir ve temlik ettiğini beyan ettiği kayıtlı olduğunu, hiçbir belgeye dayanmayan soyut beyana dayalı temliknameye istinaden müvekkilinin hakkında icra takibi başlatan ve haciz uygulayan davalının "haksız ve kötüniyetli olduğunu" bu icra takibi nedeniyle müvekkil şirketin zarara uğradığını,

İcra ve İflas Kanunu'nun 72/S.maddesinde belirtilen tazminatın yasal koşulları oluştuğunu, bu nedenle davalının, haksızlığı yargılama sonunda anlaşılacak olan takip konusu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata da hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını dava ve talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Somut ihtilafta davacı yanın, huzurdaki davaya ilişkin öne sürdüğü .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Esas sayılı dosyasında müvekkil taraf olarak yer almadığını, müvekkil tarafından davacı borçlu aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/...

Esas sayılı dosyası nezdinde icra takibi başlatıldığını, davacı tarafın, yargılamaya konu istemleri ile bağlı olup söz konusu istemini sonradan değiştirmesine muvafakat etmemekle birlikte somutlaştırma yükümlülüğünü de yerine getiremediği için müvekkilin davacının öne sürdüğü 2020/... Esas sayılı icra takibinde taraf sıfatıyla yer almaması dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesini talep ettiğini, yargılamaya konu alacak, dava dışı ...

Kablo Ticaret Limited Şirketi ile davacı taraf arasındaki ilişkiden kaynaklanmakta olup davacı taraf söz konusu fatura alacağını temlik alan müvekkile ödemekten imtina ettiğini, davacı ile dava dışı ... Ticaret Limited Şirketinin ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılacak inceleme neticesinde davacının ödemekle yükümlü olduğu yargılamaya konu alacak ayrıca ortaya konulacağını, dava dışı ...

Ticaret Limited Şirketi tarafından gönderilen faturanın davacıya tebliğ edildiğini, davacı taraf ile dava dışı ... Limited Şirketinin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi halinde, söz konusu alacağın varlığı ve davacı tarafça ikame edilen davanın haksız ve kötü niyetli olduğu açıkça tespit edileceğini, müvekkili ile dava dışı ... Limited Şirketi arasında ...

Noterliği' nin ... yevmiye numaralı, 04.02.2020 tarihli alacağın temlik sözleşmesi akdedildiğini, davacı borçlu taraf aleyhine .... İcra M. 2020/... Esas sayılı dosyası nezdinde ilamsız icra takibi başlatıldığını ve takibin kesinleşmesi üzerine icrai işlemlere başlandığını, ancak davacı taraf, haksız ve kötü niyetle alacağı sürüncemede bırakmak kastıyla ödeme emrinin tebliğinin usulsüz olduğunu öne sürerek şikayet yoluna başvurduğunu, bunun üzerine ...

İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/... Esas, 2020/... Karar sayılı kararı ile davacının şikayetinin reddine karar verildiğini ardından ... Mahkemesi ... Hukuk Daire Başkanlığı'nın 2021/ ... Esas ve 2021/... Karar sayılı kararı ile verilen kararın usul ve yasaya uygun olduğuna dair karar verildiğini, davacının açtığı davanın reddine ve ayrıca yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, yapılan icra takibi nedeni ile borçlu olunmadığının tespitine yönelik olarak açılan menfi tespit davasıdır.

Dosyada taraflarca gösterilen deliller toplanmış, alacağın varlığının tespiti için bilirkişiden rapor tanzim edilmesi istenilmiştir.

Mahkememizce görevlendirilen bilirkişi ... marifetiyle hazırlanan 05/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ''Tüm dava dosyası, iddia, savunma, fatura, taraflara ait ba ve bs formları, davacı ve dava dışı Şirket ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde,

Dava dışı şirket tarafından, davacı adına düzenlenen ve temlik alacağını oluşturan 13.03.2019 tarih ... sıra numaralı 235.967,10.-TL bedelli faturanın davacıya tebliğ edildiğine ilişkin bir belgenin olmadığı,

... Vergi Dairesi 15.03.2022 Tarih, ... sayılı yazısına ekli Davacı BA formunda davacının, dava dışı şirketten herhangi bir mal/hizmet alımı yaptığı ile ilgili bir bildirimin olmadığı,

Davacı şirketin 2019 takvim yılına ait kanuni defterlerinin; HMK'nun 222/2 maddesi hükümlerine göre delil teşkil ettiği

Davacı şirketin ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; temlik alacağını oluşturan 13.03.2019 tarih A-260640 sıra numaralı 235.967,10.-TL bedelli faturanın ticari defterlerde yer almadığı, davacının dava dışı şirkete herhangi bir borcunun olmadığı,

... Vergi Dairesi 18.03.2022 Tarih, 306191 sayılı yazısına ekli Dava dışı şirketin BS formunda dava dışı şirketin davacı şirkete 2019/Mart Hesap döneminde | belge karşılığı KDV hariç 199.972,00.-TL mal/hizmet faturası düzenlediğini beyan ettiği, bu faturaya ilişkin sevk irsaliyesi içeriği mal/hizmetin BNA Birlik Nakliyat aracılığı ile davacı adına gönderildiği ancak taşıyıcı firma tarafından irsaliye içeriği mal/hizmetin ... Ltd Ştine teslim edildiği,

Dava dışı şirketin 2019 takvim yılına ait kanuni defterlerinin; HMK'nun 222/2 maddesi hükümlerine göre delil teşkil ettiği,

Dava dışı şirketin ticari defterleri ile dava konusu muhasebe hesap ve kayıtlarına göre; davacının dava dışı şirkete 13.03.2019 Tarihinden itibaren 235.967,10.-TL borcunun olduğu

Dava konusu oluşturan alacakla ilgili faturanın dava dışı şirket tarafından davacıya tebliğ edildiğini yine fatura içeriği mal/hizmeti davacı şirkete teslim edildiğini ispatlayamadığı,

Dava dışı şirketin; ... Noterliği, 04.02.2020 Tarih, ... Yevmiye numaralı Alacağın temliki sözleşmesiyle davalı ... ...' a temlik ettiği, davacı şirkette olan 235.967,10.-TL alacağının varlığını ispat edemediğini ...'' mütalaa ettiği görülmüştür.

Menfi tespit davasında ispat yükü, kural olarak davalı alacaklıya düşer; fakat, davacıya (borçluya) düştüğü hâller de vardır; davacı (borçlu), davalının (alacaklının) varlığını iddia ettiği hukuki ilişkiyi (meselâ borcu) sadece inkâr etmekle yetinmekte ise, yani bu hukuki ilişkinin (borcun) hiç doğmadığını ileri sürmekte ise ispat yükü davalıya düşer.

Çünkü hukuki ilişkinin (borcun) varlığını iddia eden davalı olduğu için, ispat yükü davalı alacaklıya düşer (6100 sayılı HMK m. 190. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu (TMK) m.6). Fakat, alacaklının dayandığı senedin karşılıksız olduğunu ispat yükü, davacıya (borçluya) düşer. Bunun gibi, davacı (borçlu), davalının (alacaklının) iddia ettiği alacağın ödeme, ibra ve takas gibi bir nedenle son bulduğunu ileri sürerse, bu iddiayı ispat yükü de davacı borçluya düşer.

Davaya konu uyuşmazlıkta davacı tarafça borcun hiç bulunmadığından bahisle menfi tespit isteminde bulunulmuştur. Bu durumda ispat yükü davalı alacaklıya aittir. Mahkememizce davacı ve dava dışı temlik eden şirketin defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmış ise de borcun varlığı ispat edilememiştir. Kural olarak ispat yükü kendisine düşen taraf o vakıayı başka delillerle ispat edemezse son çare olarak yemin deliline başvurabilir.

Yemin teklifine dayanan tarafın bunu dava dilekçesinde veya cevap dilekçesinde açıkça belirtmesi gerekir. Mahkeme ancak bu halde (dava dilekçesinde veya cevap layihasında yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi halinde) yemin teklifini hatırlatmakla yükümlüdür.

İspat yükü üzerinde olan davalı taraf cevap dilekçesinde yemin deliline dayandığından yemin teklif etme hakkı hatırlatılmış ve yemin deliline dayanılması üzerine davacı şirket yetkilisine yemin metni tebliğ edilerek mahkememiz huzurunda yemin eda edilmiştir.

Her ne kadar davalı tarafça işlemin yapıldığı dönemde şirket yetkilisi ... 'ın yeminini kabul etmediğini beyan etmiş ise de HMK'nun 232/2. maddesi uyarınca yeminin tüzel kişiyi temsile yetkili kişi veya organ yahut kanuni mümessil tarafından eda edilecek olduğu, yargılama sırasında tüzel kişi adına temsil yetkisinin ... 'a ait olduğu ve yeminin de usulünce eda edildiği anlaşılmakla ispat yükü kendisinde olan davalı tarafça borcun varlığının ispat edilemediği anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır