İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/200 K.2022/368

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin davalı eşyasının taşınmasını organize etmek üzere davalı ile anlaştığını, taşıma konusu emtianın ... nolu konşimentolar ile Yantian limanından ...

Limanına taşınmasının gerçekleştirildiğini, taşıma konusu emtianın ... ... nolu konteyner ile geldiğini ve davalıya bildirildiğini, konu malların davalı tarafından teslim alınmadığını, müvekkilinin anlaşmaya uygun hareket ettiğini, malların konteyner içinde bekletildiğini, oluşan tüm zararın taşıyan ...

Line'a ödendiğini, müvekkilinin davalı adına ödediği demuraj ücretine ve hizmet bedeline karşılık olmak üzere 23.05.2015 tarihinde 15.030.00 USD, 23.12.2015 tarihinde 10.970.00 USD ve 09.05.2017 tarihinde 17.020.00 USD demuraj için fatura düzenlediğini, müvekkilinin ayrı bir taşımadan ötürü de 95.00 USD olmak üzere bakiye alacağının bulunduğunu, toplam alacağının 43.115.00 USD olduğunu, davalının bedeli haksız olarak ödemekten imtina ettiğini, müvekkiline davalı tarafından gönderilen bir mail yazışmasında müvekkilinin demuraj alacağının olduğunu ikrar ettiğini, davalının taşıtan olarak malları teslim almakla sorumlu olduğunu,

alınmayan maldan ötürü davalıya demuraj tarifesinin gönderildiğini, müvekkilinin yaptığı tüm masrafları taşıtandan talep etme hakkının bulunduğunu, demuraj bedelinden taşıtan davalının sorumlu olduğunu, müvekkilinin davalı şirketten 43.115.00 USD alacaklı bulunduğunu bedelin belirlenmesi ile fazlaya dair hakkını saklı tutarak davalıdan faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesini talep ederek işbu davanın ikame edildiği anlaşılmaktadır.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline ait malların Çin/Yantian limanından ... Limanına dava dışı ... tarafından taşımasının yapıldığını, ... Limanına gelen 10.249 Kg olan malların serbest dolaşım belgesinin ... Gümrük Müdürlüğüne 16.01.2015 tarihinde tescil ettirildiğini, malların gümrük muayenesi sırasında 1 ve 3.ncü kaleminde yer alan mallar için ...

Gümrük Müdürlüğünce Gümrük Yönetmeliğinin 181.maddesine istinaden ... belgesi istendiğini, müvekkilinin bu belge alımı konusunda başvuruda bulunduğunu, 11 kap 172.41 Kg.

Mal için olumsuz sonuç alındığını, konu olan mallar için malların kamuya geçirilmesi kararı verildiğini, ... sonuçlan olumlu karar verilen 10.076,59 Kg mal için ise serbest dolaşıma tescil belgesinin verildiğini, ... belgesi alınmayan eşya 172.41 Kg mal için gümrük müdürlüğünce düzenlenen para cezası ile ödeme yapıldığını, 10.076,59 Kg mal için düzenlenen gümrük vezne makbuzu ile ödeme gümrük vergilerinin ödendiğini, 16.03.2016 tarihinde düzenlenen tutanak ile ... ...-5 nolu konteyner açıldığını ve 172.41 Kg olan ve kamuya sahiplendirilen malların konteynerde bırakılarak diğer malların alındığını,

bunun 07.05.2015 tarihinde davacıya iletildiğini, 11 kap 172.41 Kg malın konteynerde bırakıldığından davacının haberdar olduğunu, bırakılan maldan müvekkilinin bir sorumluluğunun kalmadığını, taşınan maldaki beklemenin 26.02.2015 tarihine kadar olduğunu bu tarihe kadar olan demuraj ve ardiye ücretinden müvekkilinin sorumlu olduğunu, kamulaştırılarak ... Gümrüğüne bırakılan 172.41 Kg maldaki sorumluluğunun ...

Gümrük Müdürlüğü olduğunu, müvekkilinin sorumluluğundaki malların ilk 21 günü için ücretsiz kalan 43 gün için günlük 100.00 USD üzerinden 4.300.00 USD müvekkilinin sorumlu olduğunu, 16.03.2015 tarihine kadarki demuraj ücretinin davacıya ödediğini, müvekkilinin talepten sorumlu olmadığını belirtmiştir.

Mahkememizce bilirkişi MM ... ile Uzakyol Kaptanı ...'dan aldırılan raporda özetle.

16.03.2015 tarihine kadar oluşan demuraj bedelinin 4.300,00 Usd olduğu ve davalı tarafından ödendiği, davacı tarafından, davalı firmaya düzenlenen demuraj faturalarının hangi tarihe kadar düzenlenmiş olduğunun belirlenemediği, indirim alınarak/pazarlık yapılarak fiili deniz taşıyanı ... tarafından düzenlenen ve davacı tarafından ödenen 43.020,00 Usd bedelli fatura için hangi tarihe kadar ve hangi prensiplerle anlaşıldığının dosya kapsamından tespit edilemediği, 43.020,00 Usd demuraj faturasının Sayın Mahkeme tarafından kabul edilmesi durumunda, davalı tarafından davacıya ödenecek demuraj bakiyesinin.

43.020,00 Usd - 4.300,00 Usd = 38.720.00 Usd olacağı, diğer taraftan, ... nolu konşimentoya ait olmak üzere 95,00 USD karşılığı 273.79 TL tutarında 13.11.2015 tarih ve ... nolu faturanın davalı tarafından teslim alınmadığı, aslının veya tasdikli bir örneğinin gönderilmesi durumunda ödemenin yapılacağının beyan edilmiş olmasıyla, davacının, davalıdan başka taşımaya ait olmak üzere 95,00 USD alacağının bulunduğu belirtilmiştir.

Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda bilirkişilerden ek rapor aldırılmasına karar verilmiş olup, alınan ek raporda özetle; 16.03.2015 tarihine kadar oluşan ve davacının sorumlu olduğu 48 günlük demuraj bedelinin 4.300,00 Usd tutarında gerçekleştiği ve davalı tarafından ödendiği, free time bitişinin 12.08.2015, konteyner boş dönüşünün ise 07.12.2016 olduğu ve indirim alınarak talep edilen 43.020 Us d demuraj bedelinin başka bir taşımaya ait olduğu, diğer taraftan, ... nolu konşimentoya ait olmak üzere 95,00 USD karşılığı 273.79 TL tutarında 13.11.2015 tarih ve ... nolu faturanın davalı tarafından teslim alınmadığı, faturanın davalıya tebliğ edilip detayları kabul edildiği takdirde ödemesinin yapılacağının davalı tarafından beyan edildiği belirtilmiştir.

Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda yeni bir heyetten rapor aldırılmış olup, bilirkişi Gümrükçü ... , Uzakyol Kaptanı ... ile deniz taşımacılığı alanında uzman ... 'den alınan raporda özetle. Fiili deniz taşıyanı ... tarafından düzenlenen, 19.04.2017/... nolu 43.020,00 Usd bedelli fatura incelendiğinde, faturanın hangi tarihleri kapsadığı ulaşılan rakamın hangi kriterlerde hesaplandığı tespit edilememiştir.

Burada atıfta bulunulan konteyner numarası somut olayda davalı sorumluluğunda olan konteyner ile örtüşmekte ise de, süreler ve hesaplama yanıltıcı olduğu, demuraj ücretine binaen, davacı ... ...

A.Ş. firmasının taşıyana ödemiş olduğu 43.020 USD tutarlı fatura, uyuşmazlığa konu konteyner için düzenlenmesine karşın, 19.04.2017/... nolu faturada demuraja ilişkin tarih aralığı belirtilmemiş olduğundan konteynerin demuraja konu olması, davalı tarafından ithal edilen eşyasının sebebiyet vermiş olduğunu ifade etmenin mümkün görünmediği,

demuraj hesabı gerektiren sürenin davacı yanca tartışmasız bir şekilde ortaya konulması gerektiği, konteyner, 01.07.2015 tarihinde yurt dışına çıkmış olduğu halde, davacı yanın 23.07.2015 tarihli 15.030,00 USD, 23.12.2015 tarihinde 10.970.00 USD ve 09.05.2017 tarihinde 17.020.00 USD tutarlı faturaları kesmiş olduğu,

oysa davacıya taşıyanın kestiği faturanın bir adet ve 43.020,00 USD faturayı taşıma konusu iş ve konteyner iadesinden çok daha sonra yani 19.04.2017 tarihinde aldığı ve kabul ettiği, davalı yanın, 16.03.2015 tarihine kadar ödemiş olduğu 4.300 USD demuraj bedeli haricinde, demuraj ücretine karşı sorumlu olduğunu somut olarak belirleyebilecek veri, belge bulunmadığından, davalı yanın başkaca demuraj ücretinden sorumlu olmadığı, yansıtma faturalarının farklı tarihlerde ve taşıyan faturasından ayrık olduğu,

birbirini teyit ettiğinin söylenemeyeceği, mahkemece aksi kanaatte ise davacının demuraj talep edebileceği yönünde bir kanaate varması halinde.

Davalıya ancak ve en fazla 01.07.2015 tarihine kadar toplam 15.250 USD demuraj hesabı yapılabileceği, bunun da 4.300 USD kısmını ödediği gözetilerek 10.950 USD miktarında rücu edilebileceği, böyle bir kanaate varılması halinde dahi konteynerin yurt dışına çıkarılmasından daha önce davacı yana iade edilmesinin pek mümkün olduğu da gözetilerek, 10.950 USD azami hesaplanabilecek demurajdan, mahkemece hakkaniyet indirimi yapılabileceği, davalının 95,00 USD navlun bakiyesi borcunun ise sabit olduğu belirtilmiştir.

Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda heyetten ek rapor aldırılmış olup, bilirkişi Gümrükçü ... , Uzakyol Kaptanı ... ile deniz taşımacılığı alanında uzman ... 'den alınan raporda özetle;Davalının davacıya 43.020 USD konteyner demuraj ücreti borcunun bulunduğu, davalının 95,00 USD navlun bakiyesi borcunun ise sabit olduğu belirtilmiştir.

Dava; konteyner bekleme ücreti (demuraj) ve bakiye navlun ücreti alacağının tahsili isteğine ilişkindir.

Davaya konusu taşımanın ... ve ... sayılı konişmentolar tahtında Yantian Limanından ... limanına yapıldığı, Denmar ... tarafından düzenlenen konişmentoda davalının gönderilen, davacının teslim için başvurulacak kişi olarak belrtildiği, ... Line tarafından düzenlenen konişmentoda davacının gönderilen olarak belirtildiği, buna göre dava dışı Mearsk Line S/A fiili taşıyan olup , davacının taşıma işleri organizatörü olarak hareket ettiği ve akdi taşıyan sıfatına haiz olduğu görülmektedir.

Davacının söz konusu taşıma işini fiilen yerine getiren dava dışı ... tarafından kendisine fatura edilen konteyner gecikme bedelini rücuen talep ettiği anlaşılmaktadır.

Navlun sözleşmesinin tarafları taşıyan ve taşıtan olup TTK madde 1207 uyarınca navlun ücreti ile genel olarak navlun teferruatı olarak nitelendirilen masrafların borçlusu taşıtandır. Konteyner gecikme ücreti navlunun teferruatı niteliğindedir. Konteynerin kararlaştırılan süreden sonra iade edilmemesi sebebiyle gecikme bedeli istenebilmesi için, borçlu iddia edilen kişi ile taşıyan arasında bu hususta bir sözleşme bulunması gereklidir. Dosyaya sunulan yazışmalar incelendiğinde davacının taşımayı organize ettiği, taraflar arasında navlun sözleşmesi kurulduğu, buna göre davalının gönderilen ve aynı zamanda taşıtan olduğu, mail yazışmalarında demuraj tarifesinin bildirildiği görülmekle oluşacak demuraj bedelinden sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.

Davacı taraf dava konusu taşıma nedeniyle 43.115,00 USD demuraj ücreti alacağının bulunduğunu ileri sürmüş, davalı vekili dava konusu konteyner içindeki 11 kap 172.41 Kg. mal için yapılan ... incelemesinde olumsuz sonuç alındığını, konu olan mallar için malların kamuya geçirilmesi kararı verildiğini, kamuya sahiplendirilen malların konteynerde bırakılarak diğer malların alındığını, kamuya bırakıldığı tarihten itibaren meydana gelen demuraj ücretinden sorumlu olmadıklarını savunmuştur. ...

Gümrük Müdürlüğü 21.01.2021 tarihli yazı cevabında dava konusu ...... nolu konteynerin 02.03.2017 tarihinde limandan çıkış işlemi yaptığı belirtilmiş, gönderilen konteyner hareketlerine göre konteynerin 13.01.2015 tarihinde ... La Paz 1502 Seferli gemiden dolu tahliye edildiği, 16.03.2015 tarihinde Ek iç boşaltım yapıldığı ,01.04.2015 tarihinde tasfiye listesi düzenlendiği, 22.11.2016 tarihinde İhaleden satış sebebi ile iç boşaltım yapıldığı, anlaşılmıştır.

Fiili taşıyan ... vekilinin de yazılan müzekkereye cevaben benzer nitelikte beyanda bulunduğu görülmüştür. Buna göre konteynerın 13.01.2015 tarihinde ... Seferli gemiden dolu tahliye edildiği, 22.11.2016 tarihinde İhaleden satış sebebi ile iç boşaltım yapıldığı anlaşılmaktadır. Dosyaya sunulan 12/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda fiili taşıyanın tarifesi esas alınarak oluşan demuraj bedelinin 58.770,00 USD olduğu belirtilmiştir.

Fiili taşıyanın demuraj bedelinde indirim yapması nedeniyle davacının fiili taşıyana 43.020,00 USD USD ödeme yaptığı sunulan bilirkişi raporlarında tespit edilmiş olup davacının bu bedeli davalıya rücu edebileceği kanaatine varılmıştır.

Davalı taraf tasfiye sonrasındaki demuraj bedelinden sorumlu olmadığını savunmuş ise de konteyner demuraj ücretinin talep edilmesi için gönderilenin kusurunun aranmayacağı, konteynerın boş olarak teslim edilmesinin davalının sorumluluğunda olduğu, varsa Gümrük Müdürlüğünün hizmet kusurunun taşıyana karşı ileri sürülemeyeceği anlaşıldığından, yukarıda açıklanan şekilde oluşan demuraj bedelinden davalının yapmış olduğu ödeme de düşülerek bakiye demuraj ücreti ve taraflar arasındaki başka bir taşımadan kaynaklı bakiye 95,00 USD toplamı 38.815,00 USD yönünden davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır