İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/120 K.2022/212

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket tarafından davalıya emtiaların Mersin Limanından ...

Limanına taşınması işinin üslenildiğini, ilk konşimento kapsamında emtiaların varış limanına taşındığını, ancak Rus yetkililerinin ve gümrük otoritelerinin yaptığı inceleme sonunda ürünlerin kabul edilmediğini ve yükün karantinaya alındığını, yükün limandan çekilmesi gerektiğini, Rus Gümrük Mevzuatı uyarınca iade prosedürünün başlatılmasının zorunlu olduğunu ve bu durumun müvekkili şirketin Rus acentesi tarafından davalıya bildirildiğini, müvekkili şirketçe iade prosedürü işleterek yükü Mersin Limanına yeniden taşıdığını, yapılan işler için davalıya faturalar tanzim edildiğini ancak davalı tarafından faturaların ödenmemesi üzerine ...

İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla ... İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamına, %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; icra dairesinin yetkisine itirazlarının bulunduğunu, müvekkilinin yerleşim yeri olan Adana İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğunu, müvekkili ile Rus Şirket arasında FOB Mersin teslim şartlı portakal emtiası konulu satım sözleşmesi bulunmakla birlikte FOB sözleşmesinde teslim şeklinin özellerine göre, mallar gemiye yüklendikten sonra meydana gelebilecek her türlü hasar, kayıp ve masrafların alıcıya ait olacağının görüleceğini, bu durumda müvekkilinin sorumluluğundan bahsedilemeyeceğini beyanla davanın reddine ve %20 den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

Dava , davalı ... Ltd. Şti. ... ihracat beyannamesiyle ... nolu konteynerde ihraç ettiği eşyaların ... Limanı'na Rus gümrük idaresinin gümrük kontrolünde Rusya'ya ithaline izin verilmemesi nedeniyle tekrar Mersin Limanı'na getirilen eşyaların masraflarının, kime ait olduğunun, dava konusu iade taşınmasında doğan masraflardan sorumluluğun hangi tarafta olduğu ve sorumluluk miktarının tespiti ile icra dairesinin yetkisi noktalarında toplandığı anlaşılmıştır.

Her ne kadar davalı tarafça icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş ise de BK 89 uyarınca yetkisizlik itirazının reddine karar verilmiştir.

... İcra Müdürlüğü'nün 2019/... Esas sayılı dosyası incelendiğinde; Alacaklı ... ... A.Ş. tarafından borçlu ... LTd. Şti. Aleyhine 27/02/2019 tarihinde 11.720,19TL'nin tahsili için ilamsız icra takibi yapılmış olduğu, ödem emrinin borçluya 01/03/2019 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 04/03/2019 tarihli itirazı ile takibin durduğu, iş bu davanın 16/03/2020 tarihinde İİK md 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 08/10/2021 tarihli raporda, davalının iade taşımasının navlunundan ve yapıldığının ispatlanması şartıyla kendi hesabına yapılan diğer masraflardan sorumlu olduğu; talep edilen masraflara ilişkin olarak davacı tarafından düzenlenen faturalardan başka bir belge sunulmadığından, bu masrafların gerçekten yapılıp yapılmadığı, dolayısıyla talep edilip edilemeyeceği ve miktarının belirlenmesinin mümkün olmadığı; icra dairesinin yetkisi hususunda ise takdirin münhasıran Sayın Mahkeme'ye ait olduğuna ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.

Dava dilekçesi , cevap dilekçesi , bilirkişi raporu ile dosya içerisinde bulunan tüm deliller bir bütün olarak düşünüldüğünde ;

Dosyaya sunulu ... numaralı konişmentoda; yükleten " ... ", gönderilen "...", ihbar adresi "...", yükleme limanı "...", boşaltma limanı "... ", gemi adı "...", yükün tanımı ve miktarı "bir konteyner muhteviyatı, 21 palet ve 24.300 kg taze portakal emtiası" , olarak kayıtlandığı ayrıca konişmentoda "FCL-FCL", "FI-FO" ve "ocean freight collect" kayıtlarının bulunduğu görülmüştür.

Dava konusunun davalının dava dışı ... firmasına satıp gönderdiği portakal yükünün Rusya'da gümrükten geçememesi üzerine yapılan iade taşıması olduğu, ... yapılan satış sözleşmesinde FOB tipi teslim şeklinin kararlaştırıldığı buna göre satıcı malları belirlenen tarihte ve yerde, alıcı tarafından temin edilen gemiye yükleyip ,malların geminin küpeştesini geçmesiyle birlikte hasarın alıcıya intikal ettiği, navlun sözleşmesini akdetme ve malları nakliye rizikolarına karşı sigortalatmanın alıcının sorumluluğunda olduğu,

dava konusu olayda Rusya'ya yapılan (ilk) taşıma bakımından taşıyan ile dava dışı alıcı ... arasında bir navlun sözleşmesi akdedildiği, bu taşıma bakımından ...' in taşıtan olduğu ,iade taşımasına ilişkin olarak davalı ... ile taşıyan arasında bir navlun sözleşmesi akdedildiğini gösterir belge bulunmadığı, iade taşımasına ilişkin navlun sözleşmesinin de dava dışı alıcı ... ile akdedildiği kanaatine varıldığı, davalının iade taşımasına ilişkin konişmentoda gönderilen olduğu,

TTK m. 1203 uyarınca eşya, taşıtandan başka bir kişiye teslim edilecekse, bu kişi, navlun sözleşmesi veya konişmento ya da diğer bir denizde taşıma senedi uyarınca eşyanın teslimini istediğinde, bu istemin dayandığı sözleşmenin veya konişmentonun yahut diğer bir denizde taşıma senedinin hükümlerine göre ödemeye yetkili kılındığı bütün alacakları ödemekle, kendi hesabına gümrük resmi ödenmiş ve başka giderler yapılmış ise bunları da vermekle ve üstüne düşen diğer bütün borçları yerine getirmekle yükümlü olduğu,

FOB teslim şeklinin, dava dışı ... ile davalı arasındaki satış sözleşmesinde kararlaştırılmış olup, bu satış sözleşmesinden tamamen bağımsız olan navlun sözleşmesinden doğan hak ve borçlar üzerinde gönderilenin navlundan sorumlu olmasına ilişkin TTK m. 1203'ün uygulanması bakımından herhangi bir etkisi olamayacağı , TTK m. 1203 uyarınca, eşyanın teslimi ile davalı gönderilen navlunun ve diğer masrafların borçlusu olduğundan davalının iade taşıması sebebiyle yapılan masraflardan sorumlu olduğu ,

davacı taraf iade taşımasına ilişkin masraflarını talep etmesine karşın ne kadar masraf yaptığını gösterir bilgi ve belgeleri sunmadığı ,masrafların gerçekten yapılıp yapılmadığının anlaşılamaması sebebiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır