İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/482 K.2022/721

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında davacının davalıdan 667,25 USD alacağı olduğunu, davacı tarafından davalı aleyhinde .... İcra Müdürlüğünün .... Sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini, takibin durduğunu belirterek davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamını, davalının % 20 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, ücret-i vekalet ve yargılama giderlerinin davalı tahmiline karar verilmesini arz ve talep ettikleri görülmüştür.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacı taraf ile müvekkili şirket arasında çeşitli dönemlerde hizmet alımı yapıldığını, müvekkilinin ithal ettiği malların Türkiye'ye getirme işinin davacı tarafından üstlenildiğini, bu hizmet bedellerinin müvekkilince davacıya ödendiğini, davacının demuraj ücreti adı altında icra dosyasına esas alacak takibi başlattığını, müvekkili firmanın davacının bildirdiği tarihte mallarını her zaman zamanında teslim aldığını, geciktirmeye mahal vermediğini, gecikme var ise de davacı tarafından müvekkili firmaya herhangi bir şekilde şekil şartlarına uygun bir bildirim yapmamış olduğunu,

müvekkilinin iş bu faturaya konu gecikmeye sebebiyet verecek kusurlu bir davranışı olmadığını, davacının düzenlemiş olduğu faturayı müvekkiline usulüne uygun olarak tebliğ etmediğini, davacı tarafın alacağına esas demuraj bedeline sebep gecikmenin müvekkilinin kusurlu davranışından doğduğunu, usulüne uygun bildirim yapıldığını vc müvekkil tarafından malların teslim alınmadığım, faturanın müvekkiline uygun tebliğ edildiğini ispatla yükümlü olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Davanın;Tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetlerinin bulunup bulunmadığı, davacının davalıdan .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasından alacaklı olup olmadığı noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasının incelemesinde; alacaklısının ... Uluslararası Taş. Loj. Ve Dış Tic. Ltd. Şti. olduğu, borçlusunun ... Makina Tek. Ve İnş. San. Dış Tic. Ltd. Şti. Olduğu, 24/09/2020 tarihinde 667,25.USD nin tahsili için takibe geçildiği ve ödeme emrinin borçluya 30/09/2020 tarihinde tebliğ edildiği, borçlu vekilinin 07/10/2020 tarihli itiraz dilekçeleri ile takibin durduğu, iş bu davanın 23/12/2020 tarihinde İİK Md. 67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzime edilen 22/11/2021 tarihli raporda ; davalı ve davacının arasında bir sözleşme ilişkisi olduğu, ve bu ilişkinin dava konusu olaydaki bir alacağı doğurmaya müsait bir ilişki olması nedeniyle aktif ve pasif husumet ehliyetlerinin var olduğu, davacının davalıdan .... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasından alacaklı olduğuna ilişkin görüşlerini bildirmişlerdir.

Taraf vekillerinin rapora karşı beyan ve itirazları doğrultusunda bilirkişi Uzakyol Kaptanı ...'den rapor alınmasına karar verilmiş olup, alınan 11/11/2022 tarihli raporda, davacı varış ihbarı ve Fiili taşıyan internet sitesindeki tarifelerinde 7 gün serbest süre olduğu, süreye göre kademeleri olarak ücretlendirmeler yapıldığı ancak fiili taşıyanın demuraj faturasında 21 gün serbest süre kullanıldığı, ayrıca konteynerin varış gününü müteakip gün sayımın başlatıldığı, bu durumun davalı şirketin yararına olduğundan bu tarife kullanılarak yapılan demuraj hesabına göre 660 usd (takip konusu fatura ile aynı) demuraj ücreti hesap edildiğine ilişkin görüşlerini bildirmiştir.

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ilgili icra dosyası, taşımaya ilişkin konişmento, varış ihbarı, demuraj tarifesi ,ilgili gümrük müdürlüklerinden gelen müzekkere cevapları, ticari defter incelemesi ve bilirkişi raporları ile tüm dosya kapsamı bir bütün olarak düşünüldüğünde ;

Davanın konteynerin süresinde iade edilmemesi nedeniyle doğduğu iddia edilen demuraj alacağının tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali talebine ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Uygulamada "demoraj/demuraj ücreti" olarak bilinen bu ücret, esas itibariyle konteyner işgaliye bedelidir. Konteyner vasıtasıyla taşıma, deniz taşımasının yerleşik taşıma türüdür. Bu taşıma türünde konteyner ya taşıyan ya da emtia ilgilisi tarafından tahsis edilmektedir.

Ancak, kim tarafından temin edilirse edilsin taşıma kabı olarak kullanılan konteynerin tahsis edilene iadesi gerekmektedir Aksi halde, konteyner ilgilisi iade edilmeyen zamanla bağlantılı olarak demuraj adı altında bir bekleme ücretine hak kazanacaktır.

Bu bekleme ücretinin kaynağı, genelde konişmento veya sözleşmedir. ... malların bir yerden başka bir yere taşınmasını, kural olarak bizzat taşımayı üstlenmeden, organize eden kişidir. ... taşıma işini alt taşıyıcılara bırakmasına bir engel bulunmamaktadır. Malların fiilen taşınması için alt taşıyıcı ile freight forwarder arasında alt taşıma sözleşmesi yapılmaktadır. Bu taşıma sözleşmesinde freight forwarder taşıtan fiili taşıyan ise taşıyan sıfatında olmaktadır.

Fiili taşıyan ile ithalatçı ya da ihracatçı firma ile arasında doğrudan bir sözleşme olmadığından fiili taşıyan navlun demuraj gibi ücretlerini doğrudan freight forwarderden talep etmektedir.

... nolu ara konişmento da davacı ... Makina Teks ve İnş San Dış Tic Ltd Şti'nin alıcı aynı zamanda bildirim yapılacak taraf olarak belirtildiğinden davalının ithalatçı alıcı olduğu, davalının ithal ettiği makinaların taşınması için taşıma işleri komisyoncusu(...) niteliğinde olan davacı ... Uluslararası Taş Loj ve Dış Tic Ltd Şti ile anlaştığı, ... numaralı ana konişmento uyarınca ... ve Dış Tic. Ltd. Ştinin davalının mallarının taşınması için ... A.Ş. ile anlaştığı böylelikle davacının taşıtan ... Aş.nin fiili taşıyan olduğu anlaşılmıştır. Böylelikle davacının aktif husumet ehliyetine sahip olduğu davalının da pasif husumet ehliyetine sahip olduğu anlaşılmıştır.

Söz konusu taşıma sebebiyle fili taşıyan ile ithalatçı ya da ihracatçı firma arasında doğrudan sözleşme bulunmadığından fiili taşıyanın navlun ve demuraj ücretlerini freight olan davacıdan talep edebileceği davacının da fiili taşıyanın kendisine kestiği demuraj faturasını davalıya rücu ilişkisi içinde yansıtabilmesi için öncelikle davacının fiili taşıyana demurajı ödediğini ispatlaması gerekmektedir. Somut olayda fiili taşıyan ... tarafından davacı adına, 04.03.2020 tarih ... seri nolu 660 USD bedelli " Demuraj" açıklamalı fatura tanzim edildiği, davacının ticari defter kayıtlarının incelenmesi ile banka havalesi yoluyla cari hesap bakiyelerine istinaden kısmi ödemelerle fiili taşıyana demuraj faturasının ödendiği anlaşılmıştır.

03.02.2020 tarihinde Fiili Taşıyan tarafından Davacı adına Yük teslimat ordinosu tanzim edildiği, 05.02.2020 tarihinde Davacı tarafından varış ihbarnamesi tanzim edildiği, davacının varış ihbarı ve fiili taşıyan internet sitesindeki tarifelerinde 7 gün serbest süre olduğu ancak fiili taşıyanın demuraj faturasında 21 gün serbest süre kullanıldığı,

ayrıca konteynerin varış gününü müteakip gün sayımın başlatıldığı görülmekle mahkememizce 21 günlük serbest süre dikkate alınmış ve tarife uyarınca her gün 110 USD işleyeceği kabul edilmiş, böylelikle 06.02 den itibaren serbest sürenin başladığı , 26.02.2020 de serbet sürenin bittiği , 27.02.2020 ve 03.03.2020 tarihleri arasında her gün 110 USD işleyerek 660 USD demuraj oluştuğu mahkememizce kabul edilmiş, davalının oluşan bu demuraj ücretini davacıya ödediği kanıtlayamadığından davacının davasının kısmen kabulüne karar verilmiş,

demuraj tarife oranı davalı tarafından bilinebilir olmakla davacının icra inkar tazminatı talebinin de kabulüne karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır