İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/107 K.2022/169

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket tarafından, ... no'lu Nakliyat Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunan ... Ltd. Şti'.ye ait özel sipariş üzerine fiber malzemeden, 16,80 m boyunda, 4,80 m eninde, 0,81 m derinliğinde, 2 ana makineli olarak üretilen, ... 55 model "..." isimli tekne emtiasının, davalı asıl taşıyıcı şirket ... İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından, ...

Marina'dan ... plaka no'lu lowbed aracına hasarsız bir şekilde yüklendiğini, deniz yoluyla gerçekleştirilecek ... taşıma için görevlendirilen davalı fiili deniz yolu taşıyıcısı ... A.Ş.'nin donatanı olduğu ... ... isimli gemi ile taşınması için ilgili emtianın, ... ...

Limanı'nda gümrük çıkış işlemlerinin yapıldığını, davalı taşıyıcı firmaların sorumluluğunda, Türkiye'den Fransa'ya nakli gerçekleşen hasara konu emtia, gümrük işlemleri sonrası Fransa'daki alıcı şirket tarafından teslim alınmak üzere yola çıktığını, ilgili emtiayı limandan teslim almak için gelen alıcı şirket yetkilileri tarafından tekne emtiasının bir kısmının hasara uğramış olduğunun tespit edilerek,

meydana gelen hasarın muhteviyatını belirleyebilmek adına incelemeye alındığını, davalı taşıyıcı şirketlerin sorumluluk sahasında gerçekleşen işbu hasar sebebiyle, dava dışı sigortalı şirketin zarara uğratıldığını, nakliyenin bir aşamasında meydana gelen hasar sebebiyle, uğranılan zarar sonucu davalı taraflara yapılan başvurulardan ve arabuluculuk sürecinden olumlu bir sonuç alınamadığından, işbu davayı yetkili ve görevli merci olarak mahkememiz nezdinde açma zorunluluğu hasıl olduğunu, ilk olarak davalı asıl taşıyıcı şirket ... ile dava dışı sigortalı şirket arasında Nakliye Sözleşmesi imzalanarak,

"..." isimli tekne emtiasının işbu taşıyıcı şirket tarafından Fransa'ya nakliyesi hususu sözleşme ile hüküm altına alındığını, sözleşmenin 10. maddesinde de geçtiği üzere sigortalı emtiayı alacak aracın muhteviyatı noktasında araç tercihlerinin tamamen kendilerine ait olduğundan bahisle, söz konusu tekne emtiasını, ... plaka no'lu...aracı ile ... Limanı'ndan teslim alarak, deniz yoluyla taşımasının ve gümrük çıkış işlemlerinin yapılacağı ... ...

Limanı'na getirdiklerini, İstanbul'dan Fransa'ya taşınacak olan işbu tekne emtiası için ayrıca bir navlun faturası kesilmiş olup, işbu faturanın, nakliye sözleşmesinin sonunda da belirtilmiş olduğu üzere, davalı asıl taşıyıcı ...'ın kardeş firması olan, diğer dosya davalısı ... ... ... tarafından kesildiğini, Davalı asıl taşıyıcı şirket olan ...'ın, söz konusu hasara uğramış emtiayı, dava dışı sigortalı şirketten hasarsız olarak teslim almış olduğu sabit olduğunu, davalı asıl taşıyıcı şirket, ilgili emtiayı teslim alırken,

emtianın hasara uğramış olduğuna ilişkin herhangi bir çekince koymadan teslim alıp taşımayı gerçekleştirdiğini TTK'da ve CMR Konvansiyonu'nda öngörülen sorumluluk sistemine göre, taşıyıcının, emtianın kendisine teslim edildiği andan, gönderilene teslim edildiği ana kadar geçen süre içinde oluşabilecek ziya ve hasarlarından sorumlu bulunduğunu belirterek 2 no'lu muteriz davalının, .... İcra Müdürlüğünün 2019/...

E. sayılı dosyası aracılığı ile başlatılmış olan mezkur icra takibinde, İstanbul Anadolu İcra Dairelerinin yetkisine haksız şekilde itiraz etmiş olması nedeniyle, 2 no'lu muteriz davalı tarafından İstanbul Anadolu İcra Müdürlüklerinin yetkisine ilişkin olarak yapılmış olan söz konusu yetki itirazının kaldırılmasına, .... İcra Müdürlüğünün 2019/...

E. sayılı dosyasından başlatılan icra takibine konu alacağın aslı ile ferilerine ilişkin olarak muteriz borçlu şirketler tarafından yapılan itirazın iptali ve icra takibindeki miktar üzerinden takibin devamı ile, takip konusu alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminat ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı ... Limited Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Ltd. Şti ile müvekkil firmanın, davaya konu teknenin ... (İstanbul)'dan Toulon (Fransa)'a taşınması için nakliye sözleşmesi imzaladıklarını, ... ... Ltd.

Şti ve müvekkil firma arasında imzalanan nakliye sözleşmesinin 11. maddesinde sözleşmeden doğan ihtilaflarda İstanbul Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerin yetkili olduğunun açık ve net bir şekilde belirtildiğini, tarafların belirledikleri yetki sözleşmesine rağmen davacının ....

İcra Müdürlüğü'nün 2019/... esas sayılı icra dosyası ile takip başlattığını, itiraz üzerine mahkememiz nezdinde işbu davayı ikame ettiğini, ancak taraflar arasında İstanbul Mahkemeleri ve İcra Müdürlüklerin yetki sözleşmesi ile yetkili olması neticesinde müvekkili aleyhine ikame edilen icra takibi ve işbu davanın yetkisiz mercide ikame edildiğini, bu sebeple mahkememizin yetkisine itiraz ettiklerini, uyuşmazlık yönünden cmr hükümleri uygulanması gerektiğini, müvekkil firma tarafından gerçekleştirilen taşıma, özen ve dikkat ile eksiksiz olarak yerine getirildiğini, müvekkili firmanın davaya konu emtiayı,

... 'dan ... ... limanına lowbed şeklindeki ... nakliye araç ile taşıdığını, deniz yoluyla gerçekleştirilecek taşıma için ...

A.Ş.'nin donatanı olduğu ... ... isimli gemi ile taşınarak Fransa'ya nakil işleminin gerçekleştirildiğini, müvekkili firmanın taşıma esnasında emtia için gerekli özen ve dikkati gösterdiğini ve yükümlü olduğu sorumlulukları eksiksiz yerine getirdiğini, müvekkilinin taşımadan doğan edimlerini eksiksiz olarak yerine getirmiş olması nedeniyle davacının müvekkil firmadan talep edebileceği herhangi bir hak ve alacağı, tazminat ya da rücu hakkının bulunmadığını belirterek yetki ilk itirazlarının kabulü ile mahkemenizin yetkisizliğine ve dosyanın yetkili İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine,

akabinde gerçekleştirilecek inceleme neticesinde haksız olarak ikame edilen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ... ... Ltd. Şti. Vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle. Müvekkili firmanın işbu davanın tarafı olmayıp husumet yönünden itiraz ettiklerini, müvekkil firma ile davacı arasında herhangi ticari ve sair ilişkinin söz konusu olmadığını, müvekkili firma tarafından, ... Ltd.

Şti.'nin firmasının adına yalnızca navlun faturası kesildiğini, kaldı ki taşıma gerçekleştirilen araçlardan hiçbirinin müvekkili şirkete ait olmadığını, nitekim tüm bu hususların dava dışı ... Ltd.

Şti. bilgisi dahilinde olduğunu, taşıma sözleşmesine ilişkin uyuşmazlıklarda CMR (Uluslararası Eşya Taşıma Sözleşmesine İlişkin Konvansiyon) Konvansiyonuna ilişkin hükümlere tabi olduğunu, bu sebeple iddia edilen emtianın hasar ve zıyanın tespiti ile taşıyıcının sorumluluk sınırlarına ilişkin sınırlandırmalarda CMR hükümlerin göz önüne alınması gerektiğini, hasar ve zıya oluşmasının taşıtanın sorumluluğundan ortaya çıktığını,

bu kapsamda bir hasar ve zıya var ise dahi bunun sorumluluğunun gerekli dikkat ve özeni göstermeyen dava dışı taşıtan şirkete ait olduğunu belirterek davacı tarafından müvekkil şirket aleyhine haksız olarak ikame edilen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; mahkememizin işbu davada görevli olmadığını, Dosyanın Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla görevli ... Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmesini talep ettiklerini, müvekkili ...

A.Ş. deniz taşıyanı olup müvekkilimize karşı yöneltilecek taleplerin, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Deniz Ticareti başlıklı 5. kitabında düzenlenen hükümlere dayandığından ve sayın mahkemenin görev alanına girmediğinden, görevsizlik kararı verilerek dosyanın Denizcilik İhtisas Mahkemesi sıfatıyla görevli ... Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmesi gerektiğini belirterek öncelikle görevsizlik kararı verilerek dosyanın görevli ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine, davacının aktif husumet ehliyetinin olmaması nedeniyle davanın usulden reddine, esasa girilmesi halinde ise müvekkilimize atfedilebilecek herhangi bir kusur ve sorumluluk bulunmaması nedeniyle davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizde açılan işbu davanın, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 15/12/2020 tarih, 2020/... Esas, 2020/... Karar sayılı gönderme kararı ile gelerek eldeki esası aldığı anlaşılmıştır.

Dava, Davacı sigortalısına ait teknenin davalılar sorumluğunda taşınması esnasında hasarlandığı iddiası ile sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalılardan tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup, uyuşmazlığın konusunun;Tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunup bulunmadığı, sigorta sözleşmesinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde ve geçerli bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın davalılar sorumluluğunda meydana gelip gelmediği, hasarda davalının sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı görülmüştür.

....İcra Müdürlüğünün 2019/... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; davacı tarafından davalı borçlular aleyhine 31/05/2019 tarihinde icra takibine başlandığı, ödeme emrinin davalı borçlulara tebliği üzerine, davalı borçluların borca itiraz dilekçeleri üzerine takibin durduğu, borca itiraz dilekçelerinin davacı alacaklıya tebliğine ilişkin tebligat bulunmadığından eldeki davanın görevsiz mahkemede 27/08/2020 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

18/02/2022 havale tarihli bilirkişi raporunda özetle. Davada tarafların aktif ve pasif husumet ehliyeti olduğunu, sigortacının sigortalısına yapmış olduğu ödemenin geçerli bir sigorta sözleşmesine dayandığını, teknik inceleme sonucunda teknedeki hasara... aracındaki takozların sürtmesinin neden olduğunu, taşıyanın paketlemede ihmal ve kusuru bulunduğunu,... ...

Gemisi Kaptanı ... ... tarafından yükleme öncesi dava konusu hasarla ilgili tutulmuş olan 30.05.2019 tarihli hasar tutanağı karşısında hasarın gemiye yüklenmeden önce kara taşıması sırasında meydana geldiğini, hasar miktarının teknik inceleme sonucu eksik sigorta ve muafiyet miktarının tenzili sonrası 18.519,07 Euro TL karşılığı (5,5133 TL/Euro) 102.101,19 TL olduğunu, bu teknik tespit bağlı kalınarak meydana gelen hasardan 3 nolu davalı fiili taşıyanın sorumlu olmadığını, 1 ve 2 nolu taşıyıcıların ve 4 nolu taşıyıcıların sorumluluk sigortacısı olan ...

Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğunu, hasar ihbarının yasal süresi içerisinde yapıldığını beyan etmişlerdir.

Dava halefiyete istinaden açılmış olmakla, davacının TTK 1472 maddesi gereğince halef sıfatını ve hali ile aktif husumet ehliyetini kazanabilmesi için, geçerli bir sigorta sözleşmesinin kurulmuş olması, sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle meydana gelen zararları ödemiş olması ve zarardan sorumlu üçüncü bir kişinin bulunması gereklidir.

Dosya içerisinde bulunan ... numaralı, 29/05/2018 başlangıç tarihli Nakliyat Emtea Sigorta Poliçesi'nden, davacı sigorta şirketi ile dava dışı sigortalı ... San. Ve Ticaret LTD ŞTİ arasında davaya konu özel sipariş ile üretilen "..." isimli teknenin "... ..." isimli gemi ile gerçekleştirilecek İstanbul - Fransa arası taşıması sırasında meydana gelebilecek nakliye rizikolarına karşı sigorta sözleşmesi kurulduğu anlaşılmaktadır.

Sigortacının himaye kapsamında yer alan riziko sebebiyle ödeme yapmış olma koşulu bakımından dosyaya sunulan 09/04/2019 tarihli ödeme belgesi ile 04/04/2019 tarihli İBRANAME başlıklı belgeden, davacının sigorta tazminatını dava dışı sigortalıya ödediği anlaşılmakla, bu hali ile davacının aktif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiştir.

Dava dışı ... Ltd. Şti.'ye tarafından, özel sipariş üzerine, fiber malzemeden, 16,80 metre boyunda, 4,80 metre eninde, 2 ana makinalı olarak üretilen, ... 55 model “...” isimli tekne emtiasının, ...

LTD. firmasına CIF Fransa olarak satıldığı, satış bedelinin 1.000.000 Euro ve sigorta bedelinin 825.000.00 Euro olduğu, alıcının yetkili kıldığı Fransa'da yerleşik... firmasına sevk edilmek üzere nakliyesinin yapıldığı ve işbu emtianın nakliyat rizikolarına karşı Davacı Sigorta Şirketi tarafından düzenlenen ... nolu Nakliyat Sigorta Poliçesi ve zeyilnameleri tahtında sigortalandığı, teknenin, nakliye firması ... firmasına ait ... plakalı lowbed aracına yüklendiği ve 30/05/2018 tarihinde yapılan gümrük işlemleri sonrasında ... firmasına ait ... ... gemisine ... ...

Limanı'ndan lowbed aracı üstünde yüklendiği, 03/06/2018 tarihinde Fransa'nın ...

Limanında gemiden indirilen lowbed aracı üstündeki yatın, 04/06/2018 taihinde alıcı yetkili firma ... tarafından hasarlı olduğunun tespit edildiği, Sigorta Şirketi'nin talebi üzerine belgeler üzerinden yapılan ekspertiz incelemesi sonucunda toplam hasar miktarının eksik sigorta ve maufiyet tenzili ile hasar miktarını 29.537,10 Euro karşılığı TL 162.846,89 TL olduğunun tespit edildiği, davacı Sigorta Şirketi'nin 09/04/2019 tarihinde dava dışı sigortalısına ödediği,

TTK'nun 1472. maddesi uyarınca rücuen taşıma taahhüdünde bulunan 1 nolu Davalı, ...,2 nolu Davalı, Davalı taşıyanın sorumluluk sigortacısı 4 nolu Davalı ve fiili taşıyan 3 nolu Davalı ... ' e karşı iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır.

Taşıma sigortası nedeniyle sigortalı ve taşıma sözleşmesi nedeniyle de gönderilen olan alıcının yükte oluşan hasarı usulüne uygun olarak taşıyan/taşıyıcıya bildirmesi gerekmektedir (TTK m. 889, TTK m. 1185, CMR m. 30) Yükte oluşan zararın tazmini noktasında usulüne uygun olarak yapılmayan bildirim taşıyan/taşıyıcı lehine karinelerin doğmasına yol açacaktır. Dosya kapsamında yapılan incelemede, ... firmasına ait ... ... isimli gemiye ...

UN ... limanında lowbed aracı üzerinde yüklendiği bu esnada gemi kaptanı tarafından 30/05/2019 tarihli hasar tutanağının düzenlendiği anlaşıldığından, teknenin gemiye yüklenmesi anında, davalılardan ... Firması ile ... ... .... Firması sorumluluğunun devam ettiği süreç içerisinde, bu dvalılara usulüne uygun hasar ihbarı yapılmış olduğu mahkemece kabul edilmiştir.

1 numaralı davalı ... ile dava dışı sigortalı ...

Yatçılık arasında nakliye sözleşmesi imzalanarak, “...” isimli teknenin Fransa'ya nakliyesi hususunun sözleşme ile hüküm altına alındığını, Sözleşmenin 8. maddeinde, “konu taşıma için araç tipi seçimi ve güzergah seçimi firmamıza aittir” hükmü ile de söz konusu taşımanın tamamen kendilerinin belirleyeceği araçlarla yapılacak olduğu, sözleşmenin 10. maddesinde, sigortalı emtiayı alacak aracın muhteviyatı noktasında araç tercihlerinin tamamen kendilerine ait olduğunun, navlun bedelinin 14.000 Euro belirlendiği, ödemenin 2. Nolu Davalı ... ... ....

Firmasının hesabına yatırılacağının kararlaştırıldığı anlaşılmaktadır. Dolayısıyla Davacı'nıın sigortalısı ile 1. Nolu ... arasında bir taşıma sözleşmesi akdedilmiş olup, Davalı bu işin ifasını alt taşıma sözleşmeleri yapmak suretiyle gerçekleşmiştir. Dolayısıyla 1 nolu Davalı ... akdi taşıyıcı/Taşıyan sıfatına haiz olup, davada pasif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiştir.

2 numaralı davalı ... ... .... Firması ise, dava dışı sigortalıya 25/05/2018 tarihli 14.000 Euro karşılığı 77.186,20 TL lik ... ...- Touilon/Fransa tekne nakliye bedeli konulu fatura düzenlemiştir. Taşıma bedelini tahsil eden 2 numaralı Davalı ... ... .... Alt taşıyıcı/taşıyan sıfatı ile davada pasif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiştir. Her ne kadar davalı vekilince bu davalı bakımından pasif husumet itirazında bulunulmuşsa da; davalı vekilinin kendi açıklamalarında da belirtildiği üzere, diğer davalı ... firmasının C2 listesinde bulunan davalı ... ... .... Nak firmasının, taşımayı üstlenen diğer firma adına uygun araçları ve belgeleri bulunduğundan, taşımayı fiilen gerçekleştirdiği anlaşılmakla bu itirazlar mahkemece kabul edilmemiştir.

4 numaralı davalı, 1 nolu Davalı ...'in ve 2 nolu Davalı ... ... .... Firması'nın nakliyat taşıyıcı sorumluluk sigortacısıdır ve meydana gelen hasardan taşıyıcının sorumluluk sigortacısı sıfatı ile müşterek ve müteselsilen sorumlu olacağından davada pasif husumet ehliyetini haiz olduğu mahkemece kabul edilmiştir.

Riziko konusu tekne ... plaka nolu lowbed aracı İstanbul'dan Fransa'ya taşınmak üzere ... ... gemisine yüklenmiş olup, 30/05/2019 tarihli ordino düzenlenmiştir, 3 numaralı davalı (yeni ünvanı) ... Denizcilik firmasının buna göre fiili taşıyan sıfatını ve ve davada pasif husumet ehliyetini haiz olduğu kabul edilmiştir.

Davacının sigortalısı ... Yatçılık ile, 1 nolu davalı ... ve 2 nolu ... ... ... Firması arasında multimodal-çok araçlı taşıma sözleşmesi akdetmiştir. Bu yönüyle Davalılar, marinadan ... da bulunan fabrikaya, daha sonra ... ... Limanına burdan tır üzerinde gemi ile ... Limanına kadar taşımayı taahhüt etmiştir. 3 nolu davalı ise, deniz taşıyanı bir başka ifade ile fiili taşıyandır.

Dosyada alınan bilirkişi raporunu düzenleyen bilirkişiler tarafından yapılan teknik inceleme ile, teknedeki hasara lowvbed aracındaki takozların sürtmesinin neden olduğu, ... ... Gemisi Kaptanı ... ... tarafından yükleme öncesi dava konusu hasarla ilgili tutulmuş olan ve dosyada bulunan 30/05/2019 tarihli hasar tutanağı karşısında hasarın gemiye yüklenmeden önce kara taşıması sırasında meydana geldiği, kanaatine vardıklarını belirtmişlerdir.

Bu teknik tespit bağlı kalınarak taşımanın deniz ayağına üstlenen davalı ... Denizcilik firmasının, meydana gelen hasardan sorumlu olmadığı sonucuna varılmıştır.

Teknik incelemede, taşıyanın paketlemede ihmal ve kusuru bulunduğu ve hasarın kara yolu taşımacılığı sırasına meydana gelmiş olduğu kabul edilerek, zararın meydana geldiği taşıma kısmı hakkında, Türkiye Cumhuriyeti için bağlayıcı olan CMR Konvansiyonu hükümleri kapsamında değerlendirme yapılacaktır.

Türkiye açısından 1995 yılından itibaren bir iç hukuk normu haline gelen bu sözleşmenin uygulanma şartlarını belirleyen 1. maddesine göre, yükün teslim alındığı yer ile teslim edildiği yerin ayrı ülkelerde olması ve bu ülkelerden birinin sözleşmeye taraf bir ülke sınırları içerisinde kalması durumunda sözleşmenin taraflarının ikametgahlarına ve milliyetlerine bakılmaksızın uluslararası bir taşımadan söz edilecek ve bu taşıma sözleşmesine öncellikle CMR Konvansiyon hükümleri uygulanacaktır.

Nitekim davaya konu olayda, taşımanın .../ Fransa olması dolayısıyla yükleme ve teslim yeri iki ayrı ülkedir, bu nedenle uyuşmazlık öncellikte CMR Konvansiyonu kapsamında değerlendirilecektir. İhtilaf konusu olayda, 1 nolu Davalı ... taşıma işini üstlenen asıl taşıyıcıdır. Emteaların kara nakliyesi, dava dışı alt nakliyeci/taşıyıcıya ait 2 nolu ... ... ... Firmasının tahsis ettiği tır üzerinde yapılmıştır.

Her ne kadar CMR, alt taşıyıcı kavramına yer vermemekte ise de, taşıyıcının üstlendiği taşıma işini bir başkasına gördürmesi sözleşme ile yasaklanmadığı sürece taşıyıcı edimini bir başkasına ifa ettirmekte serbesttir. Ancak, CMR'nin 3. maddesi uyarınca, tayin edilen alt/(fiili) taşıyıcıların fiilleri ve kusurları üst taşımacıyı kendi fiilleri gibi bağlamakta ve sorumluluğunu doğurmaktadır.

Yani, CMR'nin 17. maddesinin 3. fıkrası uyarınca 1 nolu davalı ...ın, alt taşıyıcı olarak tayin ettiği 2 nolu ... ... ... Firması tır nakliyecisinin hata ve/veya ihmallerinden dolayı sorumluluğu bulunmaktadır. CMR Konvansiyonu'nda öngörülen sorumluluk sistemine göre, Davalıların taşıyıcı eşyanın kendisi tarafından teslim alındığı tarih ile gönderilene teslim ettiği tarih arasında uğramış olduğu hasar ve ziyadan sorumludur. (CMR. m. 17/1).

Bu sorumluluktan kurtulmak isteyen davalıların/taşıyıcıların zararın kendisine talimat vermeye yetkili kişinin kusurundan, bu kişi tarafından verilen talimattan, eşyadaki ayıptan ya da kaçınamayacağı ve sonuçlarını önleyemeyeceği bir olaydan doğduğunu ispatlamakla yükümlüdür (CMR. m. 17/2, 18).

Davaya konu hadisede, yukarıda yapılan teknik inceleme sonucunda, paketlemenin yeterli olmadığı ve kara yolu taşımasını gerçekleştiren Davalıların ihmal ve kusurundan kaynaklanmış olduğu, meydana gelen hasardan müşterek ve müteselsilen davacıya karşı sorumlu oldukları, kanaatine varılmıştır.

Her ne kadar davalılar savunmalarında, paketlemenin dava dışı sigortalı tarafından yapılması gerektiğinini savunmuşlarsa da, yüke ilişkin en uygun araç seçiminin yapılması ve kara taşımasında meydana gelen hasar ve ziyanın taşıyıcının sorumlu oduğu peşinen kabul edilmiş olduğundan, emteanın uğradığ hasardan davalıların sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.

CMR 29 maddesi uyarınca, zarar kasden yada davaya bakan hakimin hukukuna göre kasda eşdeğer sayılan bir kusur ile sebebiyet veren taşıyıcı sorumluluğunu kaldıran veya sınırlayan ya da ispat yükünü yer değiştiren bu bölüm hükümlerine dayanamaz. Hükümde yer alan kasda eşdeğer kusur, pervasızca bir davranışla böyle bir zararın meydana gelmesi olasılığı bulunduğu bilinci ile işlenmiş bir fiilin olması halidir. Dosyada bulunan teknik rapor ve tutanaklar değerlendirilerek, taşıyıcıların kasten ya da kasta eşdeğer sayılan bir eylemi sebebiyeti ile hasarın doğduğu kanaatine varılamadığı bilirkişilerce açıklanmış olup mahkemece de bu husus benimsenmiştir. Bu sebeple taşıyıcıların sorumluluğu sınırlayan CMR hükümlerden yararlanabileceği kabul edilmiştir.

CMR 23/1-2, CMR 25/1 maddeleri uyarınca, zıya ve/veya hasar halinde ödenecek tazminat, eşyanın taşınmak üzere teslim alındığı yer ve zamandaki borsa ya da piyasa fiyatına böyle bir fiyat yoksa aynı tür ve nitelikteki eşyanın değerine göre belirlenir. Eşyanın tamamen hasara uğradığı hallerde tazminat, eşyanın tam zıya halinde ödenecek tazminatı, kısmen hasara maruz kaldığı hallerde de o kısmi zıya halinde ödenecek miktarı geçemez.

Öte yandan, CMR 23/3 maddesi ile taşıyıcının ödemekle yükümlü bulunduğu bu tazminatın, herhalde zıya ve/veya hasara uğrayan eşyanın brüt kg başına 8.33 lük ÖÇH'nı aşamayacağı öngörülerek taşıyıcının sorumluluğu sınırlandırılmıştır. Burada özellikle, “hasara uğrayan eşyanın brüt ağırlığının” nazara alınması gereklidir.

Yükün/teknenin ağırlığı ( 22.200 kg) olup, alıcı tır üzerinde karayoluyla sevk edilmek üzere 2 nolu alt taşıyıcı firma tarafından teslim alındığı anlaşılmaktadır. CMR Konvansiyonun 23/1 maddesine göre, özel çekme hakkı malın taşınmak üzere kabul edildiği yer ve zamana göre tayin edilir. Olayda, malın taşınmak üzere kabul edildiği tarih 29/05/2018 olduğuna göre, bu tarihte TC Merkez Bankası uyarınca belirlenmiş 1 ÖÇH 6.4924 TL'dir.

Buna göre, Davalıların sorumlu olduğu en yüksek zıya hesabı. 8.33x 22.200 x6.4924 : 1.200.613 TL'dir. Dolayısıyla Davacı Sigorta Şirketinin sigortalısına ödediği hasar tazminatı bu sorumluluk sınırı altında kalmaktadır. Buna göre, 1 ve 2 nolu taşıyıcıların ve taşıyacıların sorumluluk sigortacısı 4 nolu ... Sigorta Şirketi'nin müşterek ve müteselsil sorumluluğu bilirkişi raporundaki tespitler doğrultusunda mahkemece de kabul edilmiştir.

Ancak davalı sigorta şirketinin davacıya karşı sorumluluğu, kendi sigorta poliçesi kapsamında, sigorta teminatı kadardır.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunu düzenleyen bilirkişiler tarafından yapılan teknik inceleme ile davacı sigortalısının, davacı sigorta şirketince tazmin edilmesi gereken gerçek zarar miktarının 102.101,19 TL olduğu açıklanmıştır. Mahkemece teknik inceleme gerektiren bu husus ve yapılan değerlendirme denetime ve hükme elverişli bulunduğundan benimsenmiş olup, taraf vekillerinin zarar miktarına ilişkin itirazları yerinde görülmemiştir.

Dosyaya sunulan bilirkişi raporundaki tespitler mahkemece denetime ve hüküm kurmaya elverişli bulunmuş ve dayandıkları gerekçeler ile ulaştıkları tespitler ise mahkemece dosya kapsamı ve deliller ile uyumlu bulunduğundan bilirkişi raporu da hükme esas alınarak aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır