İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/257 K.2023/447

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin taşımacılık hizmeti veren bir firma olduğunu, ticari ilişki içerisinde olduğu şirketlere verdiği hizmet kapsamında fatura tanzim ettiğini, müvekkili şirket ile davalı arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı hizmet sebebiyle davalıya 8 adet fatura kesildiğini, davalı tarafça bu faturalara herhangi bir itirazda bulunulmadığını, ... numaralı, ... numaralı, ... numaralı, ... numaralı, ... numaralı, ... numaralı, ... numaralı ve ... numaralı faturalar sebebiyle yapılan ödemelerin düşülmesi ile birlikte 1.520,00 USD tutarında, müvekkili şirketin bakiye cari hesap alacağı bulunduğunu,

söz konusu alacağın denizyolu taşımasından doğan demuraj bedelinden kaynaklandığını, taraflarınca ... İcra Müdürlüğü'nün 2022/...

Esas sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, davalı tarafça icra takibine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz edildiğini, taraflarınca söz konusu uyuşmazlığa ilişkin zorunlu arabuluculuk yoluna başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını belirterek takibin devamı ile davalı taraf aleyhine alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı şirketin müvekkiline taşımacılık hizmeti verdiğini, davacının verdiği bu hizmet karşılığında 2021 yılında müvekkili şirkete birçok fatura düzenlendiğini, bu faturalardan 1 tanesi hariç tamamının davacıya ödendiğini, ödenmeyen fatura 03.06.2021 tarihli ... numaralı ve 1.520,00 USD tutarlı demuraj faturası olduğunu, icra takip miktarı ve dava değerinin birebir bu fatura ile uyumlu olduğunu, taraflar arasındaki uyuşmazlığın 1.520,00 USD tutarlı demuraj faturasından kaynaklandığını, davacı şirketin henüz icra takibi yapmadan önce 12.11.2021 tarihinde müvekkili şirkete ...

Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesini keşide ettiğini, bu ihtarname ile 1.520,00 USD bedelin ödenmesinin talep edildiğini, ihtarnamenin müvekkili şirkete 23.11.2021 tarihinde tebliğ edildiğini, taraflarınca davacının keşide ettiği ihtarnameye karşı ...

Noterliği'nin 01.12.2021 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edildiğini, bu ihtarnamede 1.520,00 USD tutarlı alacağın demuraj bedeline ilişkin kesilen faturadan kaynaklandığını, demuraj alacağının asıl alacaklısının fiili taşıyan olduğunu, bu nedenle fiili taşıyan tarafından akdi taşıyan sıfatıyla kendilerine düzenlenmiş bir demuraj faturası var ise taraflarına gönderilmesi halinde gerekli kontrollerin yapılıp ödemenin gerçekleştirileceğinin davacıya bildirildiğini, davacının ihtarnameye rağmen taraflarına demuraj alacağını ispatlayacak hiçbir belge iletilmediğini,

bunun yerine taraflarınca ödeme yapmak istemelerine rağmen davacı tarafça icra takibi yolunun seçildiğini, davacının uyuşmazlık konusu hakkında giderde bulunduğunu ve miktarını ispatlamak zorunda olduğunu, davacının demuraj bedelini müvekkili şirkete yansıtırken birebir yansıtmadığını, ilave bedel eklemiş ve olması gerekenden daha yüksek bir tutarı taraflarına yüklemiş olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte her halükarda işbu davaya ilişkin icra inkâr tazminatı talebinin haksız bir talep olduğunu, davaya ilişkin bedelin tek taraflı olarak tespit edildiğini, müvekkili şirket tarafından onaması yapılabilecek bir tespit de olmadığını,

ortada likit bir alacak söz konusu olmadığını belirterek haksız davanın reddine, ilgili takibin kötü niyetle yapılmış olması nedeniyle talep edilen bedelin % 20'sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatı ile yargılama gideri ve avukatlık ücretinin davacıya tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, taraflar arasındaki taşıma ilişkisinden kaynaklanan demuraj alacağının tahsili talebi ile başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali davası olup uyuşmazlığın davaya konu demuraj faturası nedeni ile davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davacı tarafça fiili taşıyana demuraj bedelinin ödenip ödenmediği ve buna göre varsa davacı alacak miktarının tespiti hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.

... İcra Müdürlüğü'nün 2022/... Esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 14/03/2022 tarihinde icra takibine başlandığı, ödeme emrinin davalı borçluya 07/04/2022 tarihinde tebliği üzerine davalı borçlunun 08/04/2022 tarihli borca itiraz dilekçesi ile takibin durduğu ve eldeki davanın da 06/06/2022 tarihinde İİK 67 maddesi gereğince yasal 1 yıllık süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler Serbest Mali Müşavir ... tarafından tanzim edilen 08/09/2023 havale tarihli raporda özetle; tüm dosya kapsamı ve tarafların sunmuş olduğu yasal ticari defter kayıtları üzerinde yapılan incelemede defter kayıtlarına göre; davacı ...

A.Ş.’nin davalı ... 'dan takip ve dava takip tarihi itibariyle 1.520,00 USD alacağının bulunduğu, davaya konu demuraj faturası bakımından davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, davalı şirket gönderilen konumunda emtiayı tahliye limanında gecikmeli olarak teslim almış ve konteyneri serbest süresinden sonra taşıyana teslim ettiği, bu durumda taşıyan tarifesine göre konteyner demurajının sorumlusu konumunda olduğu, davacı yanca dava dışı firmaya ödeme yapılıp yapılmadığı ve bunlara göre varsa davacı alacak miktarının tespiti; dava dışı ... tarafından konteyner demurajı

kapsamında 1.260,00 USD fatura davacı adına tanzim edilmiş ve davacı şirket bu tutarı cari hesap kapsamında toplu ödeme yaparak belgelediği, ancak davacı şirket daha yüksek bir tarife ile

davalı şirkete 1.520,00 USD fatura tanzim ederek takip konusu ettiği, davacı şirket taşıyana ödediği konteyner demurajı tutarı kadar alacaklı olacağı kabul edildiğinde davacı taraf alacağı 1.260,00 USD olarak tespit edildiği, mahkeme aksi yönde kanaat getirmesi durumunda defter kayıtlarına göre alacak tutarının 1.520,00 USD olarak tespit edildiği belirtilmiştir.

Dosyaya ibraz edilen ... numaralı konşimento kayıtları, dosyaya celp edilen ... Gümrük Müdürlüğü müzekker cevabı ve taraflara ait ticari defter kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde varılan tespitler bir arada değerlendirildiğinde, davalının dava konusu emtiaların alıcısı ve aynı zamanda davacı tarafından davalı adına düzenlenen 04/05/2021 tarihli navlun faturasını da ödemesi sureti ile taşıtan sıfatını haiz olduğu, davacının ise davalının taşıma talimatları doğrultusunda tayıma işini organize etmek ve davalı adına navlun faturası düzenleyerek tahsil etmek sureti ile taşıyan sıfatını haiz olduğu anlaşılmıştır. Taraflar arasında taşımanın ifası hususunda bir uyuşmazlık da bulunmamaktadır.

Konteyner üzerinde tasarruf hakkı bulunan kişi, gönderilenin belli bir süre içinde konteyneri iade etmesini ister, çünkü konteyneri başka taşımalarda kullanacaktır.

Bu sebeple konteynerin gönderilen tarafından iadesi için genellikle belli süreler kararlaştırılmakta, bu süreler için, artan oranlara göre ödemelerin yapılması istenmektedir Söz konusu ücret, dolu olarak gelen konteynerlerin gemiden tahliye edildiği gün ile içerisindeki eşyanın konteynerden boşaltıldığı güne kadar geçen süre, belli bir gün adedinden fazla ise taşıyana ödenen bir ücrettir Bu ödemelere de, gemilerin gecikmesi hâlinde ödenen "demoraj" teriminden türetilmiş olarak "konteyner demorajı" denilmektedir Bu istem, konteyner gecikme ücrcti yahut konteyner işgaliye ücreti olarak ifade edilebilir.

Konteynerlerin iadesindeki gecikme sebebiyle bir bedel isteyebilecek kişi navlun sözleşmesine göre "taşıyan"dır. Söz konusu taşıyan taşıma işini fiilen yerine getirmiş olan kişidir.

Dosya kapsamında davacı davalı nezdinde taşıyan sıfatını haiz olmakla birlikte uyuşmazlık konusu olan ... numaralı konteynerin fiilen taşıma işinin dava dışı ... firması tarafından yapıldığı ve dava dışı ... firması tarafından davacı adına düzenlenen 1.260,00 USD demuraj bedelinin davacı tarafından dava dışı firmaya ödenmiş olduğu anlaşılmıştır.

Davalının alıcısı olduğu emtialara ilişkin olarak davacı tarafından davalıya 03/05/2021 tarihinde varış ihbarının iletildiği ve yükün 02/05/2021 tarihinde varışının gerçekleştiğinin davalıya bildirildiği, bununla birlikte 06/05/2021 tarihli e posta ile davacı çalışanı tarafından davalı çalışanına ordinoyu teslim alabileceklerinin iletildiği akabinde ise yükün tesliminde yaşanan gecikmelere ilişkin taraflar arasında yazışmaların devam ettiği, davalı tarafından demuraj tarifesi ve bedeline ilişkin davacıdan indirim talep edildiği görülmüştür.

Dosyaya davacı tarafından demuraj tariesi ile konteyner hareketlerine ilişkin bilgiler sunulmuş olup, bu hususta davalının herhangi bir itirazı da bulunmamaktadır.

Buna göre dava konusu konteynerin 02/05/2021 tarihinde boşaltma limanına uluştığı ve konteynerin ise boş olarak ancak 27/05/2021 tarihinde iade edildiği ve bu hali ile 26 günlük bir bekleme süresinin olduğu tespit edilmekle, bilirkişilerce tarife üzerinden yapılan hesaplama neticesinde, 1.260,00 USD demuraj oluştuğu tespit edilmiş olup, bu bedel dava dışı ... firmasının davacı adına düzenlediği fatura tutarı ile aynıdır.

Davalının dava konusu yüklerin taşıtanı ve gönderileni olduğu hususunda ve konteynerin taşıyana 26 gün sonrasında iade edildiği hususunda uyuşmazlık bulunmamakla davalının talebe konu edilen demuraj bedeli bakımından TTK 1203 maddesi gereğince sorumlu olduğu mahkemece kabul edilmiştir.

Ancak her ne kadar davacı tarafından demuraja ilişkin olarak davalı adına 1.520,00 USD demuraj faturası düzenlenerek bu bedel dava konusu edilmişse de, yukarıda açıklandığı hali ile davalının ancak ödediği bedeli davalıya rücu edebileceği değerlendirilerek neticede davanın 1.260,00 USD bakımından kısmen kabulüne dair ve demuraj tarifesi ile konteyner hareketlerine göre alacak miktarı yargılama neticesi ortaya konulmuş olduğundan şartları oluşmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine dair aşağıdaki hali ile karar verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır