İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/246 K.2024/409

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirkete ... sayılı / 26.02.2022 - 26.02.2023 vadeli Nakliyat Emtea Sigortası Abonman Sözleşmesi, ... sayılı Kati Nakliyat Emtea Sigortası ve ona tekaddüm eden ICC (A) Klozu hükümleri kapsamında, ...

A.Ş. adına sigortalı ... tanıtıcı numaralı 1 x 20' DC konteynere yüklenmiş 10 metal palet / 14 makara / 6,750.40 kg.'dan oluşan bakır tel emtiası davalı akdi / fiili taşıyanın taşıma taahhüdü altında ... numaralı 09.05.2022 tanzim tarihli deniz konşimentosu ( ... ) tahtında "... ..." isimli gemiyle ... /İzmir Limanından ... ...

Limanı'na taşınmak üzere tam ve hasarsız teslim edildiğini, 28.05.2022 tarihinde varış/tahliye limanında konteynerin tahliye operasyonu esnasında düşürülmesi sonucu ambar kapak ve merdiven korkuluklarında asılı kalan konteynerin ağır hasar görmesi ve kapılarının açılması ile birlikte yaklaşık 3 mt den gemi güvertesine dökülen metal sehpalar parçalanırken, makara ve makaralara sarılı bükümlü bakır tellerin yer yer ezilmiş olduğunu, meydana gelen hasarla ilgili Liman Jurnaline not düşüldüğünü ve tanzim edilen foto tutanağının taraflarca imzalanmak suretiyle hasarın kayıt altına alındığını, ...,

Amerika ofisi ithalat bölümünden ... alıcı firma ... 'a gönderdiği 31.05.2022 tarihli e-maille, sevkiyata konu ... tanıtıcı numaralı konteynerin operasyon esnasında düşürülerek içindeki emtiaların hasarlanmış olduğu hususunda bildirimde bulunulması ile birlikte hasara vakıf olunduğunu, hasar ihbarını müteakip yapılan ekspertiz çalışmasında konteynerden düşme sonucu ezilme-bükülme-darbeli vb. sebeple ürünlerin arz ettiği özellik ve hassasiyet ile havacılık sektöründe elektrik uygulamasında kullanılmak üzere üretilmiş olduğu nazara alınarak ürünlerin tamamı hasarlandığının tespit edildiğini,

05.05.2022 tarih ve ... numaralı emtia faturası birim bedelleri, sigortalı firma talebi ve poliçe şartları, piyasa rayiç değerleri kapsamında hasar bedelinin 82,984.92 USD; bu tutarın TL karşılığının 82,984.92 TL olduğunu, şirketin hasar bedelini ödedikten sonra sigortalısının haklarına kanunen halef olduğunu, TBK temlik hükümlerine göre de alacağı temlik alarak temlik alan sıfatıyla aktif husumet ehliyetini kazandığını, hasarın meydana gelmesinden davalı akdi / fiili taşıyanın tam ve sağlam aldığı yükü tam ve sağlam teslim etmediğini, hasarın deniz taşıma kesitinde meydana geldiğini,

bu nedenle deniz taşıması sırasında meydana gelen hasardan sorumlu olduğunu belirterek 1.362.371,73 TL tazminatının 24.08.2022 ödeme tarihinden itibaren işleyecek TCM Bankası avans faizi ile birlikte, dava vekalet ücreti, yargılama, harç ve masraflarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın ...

İcra Dairesi 2023/... esas sayılı dosya nezdinde ilamsız icra takibi başlattığını, takibe süresi içerisinde sunulan itiraz üzerine icra takibinin durduğunu, iddia edilen zarardan müvekkilinin sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkili şirketin zararın oluşmasında herhangi bir kusuru ve sorumluluğunun bulunmadığını, ... ... gemisi ile Türkiye'den Amerika'ya taşınan emtiaların taşıma sırasında bir zarara uğramadığını, hasarın deniz taşımasında meydana gelmediğini ve iddia edilen hasardan müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, liman işçilerinin kusurlu hareketinden müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını,

davacı yanın davasını ispat edemediğini, davacı tarafın sunduğu kendi sigorta eksperleri tarafından düzenlenen tek taraflı eksper raporunun bulunduğunu, dava konusu zıyanın tespitine ilişkin ileri sürülen ekspertiz raporunun alıcının kendi eksperi tarafından hazırlandığını, sözkonusu emtiaların taşımasına ilişkin taşıyanın sorumluluğunun TTK m.1186 uyarınca sınırlandırıldığını, davacı yük sigortacısı tarafından talep edilen %10 ilave bedelin müvekkili şirketten talep edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin iddia edilen zarardan sorumluluğunun bulunmadığını,

tahliye esnasında Amerika'da gerçekleştiği iddia edilen hasara ilişkin ... işçilerinin kusurunun sözkonusu olduğunu, bu nedenle iddia edilen hasardan Terminalin sorumluluğunun bulunduğunu belirterek davanın tümden ve esastan reddine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava; nakliyat sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan yükün boşaltma limanında gemiden tahliyesi sırasında hasarlanması nedeniyle davacı sigorta şirketinin sigortalısına ödediği hasar bedelinin TTK'nın 1472.maddesine göre davalı taşıyana rücu edilmesi istemine ilişkindir.

Mal faturasında yer alan CIF teslim kaydı nedeniyle fatura bedelinin tahsil edilip edilmediği, sigortalının zararının ne şekilde doğduğu hususlarında HMK'nın 31.maddesine göre açıklamada bulunulması için davacı vekiline iki kez süre verilmiş olup davacı vekili bu konuda beyanda bulunmamıştır.

Sigortalı ... A.Ş.'nin 2022 ve 2023 yılı ticari defter kayıtları üzerinde Muhasip bilirkişi marifetiyle inceleme yapılarak, sözkonusu fatura bedelinin ödenip ödenmediğinin kayıtlara göre tespit edilmesi konusunda rapor alınması için ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılmıştır.

... Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat ile alınan 03.03.2024 tarihli bilirkişi raporunda; ... AŞ'nin " ... " adına düzenlemiş olduğu 05/05/2022 tarihli 125.217,95 USD bedelli mal faturasının, ... firmasının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, ... firması tarafından 02/09/2022 tarihinde ... firmasının ... Bankası hesabına gönderilen 697.951,51 USD'nin içinde söz konusu fatura bedelinin de ödenmiş olduğu belirtilmiştir.

Davacı şirketi, hasar bedelini ödedikten sonra TTK m. 1472 uyarınca sigortalısının haklarına kanunen halef olduğunu, TBK temlik hükümlerine göre de alacağı temlik alarak temlik alan sıfatıyla aktif husumet ehliyetini kazandığını ileri sürmektedir. Deniz aşırı satımlardan CIF esaslı satışta, eşyanın gemiye yüklenmesinden sonra yükte ortaya çıkan hasar ve yarar alıcıya ait olmakla birlikte, henüz mal bedeli tahsil edilmemiş ise bu durumda zarar satıcı üzerinde doğacaktır.

Bu durumda yükteki ziya ve hasar nedeniyle satıcının taşıyana karşı dava açmakta hukuki yararı bulunmaktadır. Aksi halde ise, yani satıcının mal bedelini tahsil ettiği durumda taşıyandan her hangi bir talepte bulunması söz konusu olamayacaktır.

Şu halde, eldeki dosyada davacı sigorta şirketinin davalı taşıyana karşı TTK m 1472'deki halefiyet hükümlerine ya da TBK m. 183'deki alacağın temliki hükümlerine dava açma hakkını kazanması sigortalı şirketin zararının doğmuş olmasına bağlıdır. Aksi halde sigortalıya yapılan ödeme ...

lütuf ödemesi sayılacağından, davacı sigortacının dava hakkını kazanması mümkün değildir. Sigortalı ... AŞ'nin incelenen ticari defterlerinden, "... " adına düzenlemiş olduğu 05/05/2022 tarihli 125.217,95 USD bedelli mal faturasının tahsil edildiği tespit edilmiş olup bunun aksi davacı vekili tarafından ortaya konulamamıştır. Böylece sigortalının zarara uğradığı ispatlanamadığından, davacı sigorta şirketinin aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı kanaatine varılarak, bu doğrultuda davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1-Davanın aktif husumet yokluğu nedeni ile REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç tarifesi uyarınca 427,60 TL karar harcının 23.265,91 TL peşin harçtan mahsubu ile fazla alınan 22.838,31 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Davalı taraf vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.120,00-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

6-Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/10/2024

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır