İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/490 K.2024/336

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil şirketin taşıma işleri komisyoncusu olduğunu ve davalı şirkete ait emtianın deniz yolu ile FOB taşıma şekliyle Xingang/ÇİN'den - Mersin'e taşınması işini organize ettiğini, Davalı şirket yetkilisi ile yapılan e-mail yazışmasında astarya süresinin 12 gün olduğunun iletildiğini ve davalı firma yetkilisinin de bu süreyi kabul ettiğini, konteyner Mersin Limanı'na vardıktan sonra davalı firma yetkilisi tarafından free time (astarya) süresinin tekrardan sorulduğunu ve davalıya astarya süresinin 12 gün olduğu,

astarya süresinin son günün 14/07/2023 olduğu ve bu sürenin geçmesi akabinde bekleme ücreti yansıtılacağının bildirildiğini ve demuraj ücretine ilişkin ücret tarifesinin iletildiğini, nitekim davalı için tahsis edilen boş konteyner 16/07/2023'de teslim edildiğini ve böylece 2 günlük sürastarya süresi için ücret doğduğunu, Nitekim iki günlük demuraj ücreti doğmuş olduduğunu, davalı şirket yetkilisi ... tarafından 27/07/2022 tarihli mailinde kabul edildiğini ancak ödeme yapılmadığı, ...

İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini ve davalının itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 200,00.USD alacağın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini

Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edilmiş ise de, davalının davaya yanıt vermediği anlaşılmıştır. Dava, davacı tarafından ödenen demuraj ücretinin davalıdan tahsili istemine ilişkin alacak davası olup, uyuşmazlığın konusunun; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetlerinin olup olmadığı, emtianın gümrükten çekilip çekilmediği, çekilmiş ise ne kadar süre sonra çekildiğinin ve varsa demuraj süresi ile taşıma dolayısı ile gerçekten demuraj ücreti ödenip ödenmediği, ödenmiş ise yapılan ödemenin rayice uygun olarak yapılıp yapılmadığı, davalının demuraj ücretinden sorumlu olup olmadığı hususunda toplandığı görülmüştür.

Mahkememizce resen seçilen bilirkişiler ... tarafından tanzim edilen 14/05/2024 tarihli raporda. İncelenen davacı şirkete ait 2022 yılı ticari defter ve belgelerinin Elektronik Defter Genel Tebliği usul ve esaslarına göre tutulduğu, Elektronik Defterler ile Envanter defterinin yasal süresinde onaylandığı ve davacı şirketin 2022 yılı ticari defterlerinin TTK.

Hükümlerine göre usulüne uygun tutmuş olduğundan davacı şirketin 2022 yılına ait ticari defterlerinin sahibi lehine delil niteliği taşıdığı, Davalı ...

A.Ş.'nin inceleme günü olan 07/02/2024 günü saat 10:00'da mahkemenin duruşma salonunda incelemeye katılmadığı ve davalı şirketin yerinde inceleme talebinde bulunmadığı, Davacı şirketin dava ve icra takibine konu ettiği 28.08.2022 tarihli ... seri nolu 300,00 USD tutarlı "Konteyner DemurajMasrafı" açıklamalı faturadan kaynaklı olarak icra takip tarihi olan 13.10.2022 tarihi itibariyle davalı ...

A.Ş.'den 300,00 USD fatura alacağının bulunduğu, Davacı şirketin dava dilekçesinde demuraj alacağı ile ilgili olarak davalı yandan 200,00 USD talep ettiği, Dava ve icra takibine konu olan demuraj alacağı ile ilgili olarak dava dışı ... Ltd. tarafından 17.07.2022 tarihinde ... nolu 266,00 USD tutarlı "...

(Dem)" açıklamalı E-Faturanın davacı şirket ünvanına düzenlenmiş olduğu, davacı şirketin tarafına düzenlenen faturayı 29.07.2022 tarihinde ... yevmiye numarasıyla ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin tarafına düzenlenen 17.07.2022 tarihinde ... nolu 266,00 USD tutarlı "Final Debit (Dem)" açıklamalı faturaya istinaden dava dışı ... A.Ş.'ye ( ... Ltd.'nin Acentası) ...

A.Ş. aracılığıyla 17.08.2022 tarihinde 242.466,00 USD havale göndererek tarafına düzenlenen demuraj fatura bedelini cari hesaba istinaden ödediği, davacı şirketin yapmış olduğu ödemeyi 17.08.2022 tarihinde ... yevmiye numarasıyla ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, Tarafların dava aktif ve pasif husumet ehliyetinin bulunduğu, Davalı'nın konteyner demurajından (gecikme ücretinden) sorumluluğu kabul ettiği ancak ihtilafın konteyner demuraj hesabına ilişkin olduğu,

Davacı Şirket tarafından Davalı'ya gönderilen usulüne uygun varış ihbarnamesi tarihi itibariyle hesaplanan 12 günlük serbest süre sonunda, konteynerin boş olarak teslim edilmiş olması nedeni Davacı'nın davalıdan herhangi bir demuraj alacağının doğmadığı, Davalı şirketin icra takip tarihi itibariyle temerrüde düşürüldüğüne ilişkin görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.

Konteyner üzerinde tasarruf hakkı bulunan kişi, gönderilenin belli bir süre içinde konteyneri iade etmesini ister, çünkü konteyneri başka taşımalarda kullanacaktır.

Bu sebeple konteynerin gönderilen tarafından iadesi için genellikle belli süreler kararlaştırılmakta, bu süreler için, arlan oranlara göre ödemelerin yapılması istenmektedir Söz konusu ücret, dolu olarak gelen konteynerlerin gemiden tahliye edildiği gün ile içerisindeki eşyanın konteynerden boşaltıldığı güne kadar geçen süre, belli bir gün adedinden fazla ise taşıyana ödenen bir ücrettir Bu ödemelere de, gemilerin gecikmesi hâlinde ödenen "demoraj" teriminden türetilmiş olarak "konteyner demorajı" denilmektedir Bu istem, konteyner gecikme ücrcti yahut konteyner işgaliye ücreti olarak ifade edilebilir.

Konteynerlerin iadesindeki gecikme sebebiyle bir bedel isteyebilecek kişi navlun sözleşmesine göre "taşıyan"dır. Söz konusu taşıyan taşıma işini fiilen yerine getirmiş olan kişidir. Davacıya ait ticari defter kayıtları üzerinde yapılan inceleme neticesinde; davacının kendi adına 17/07/2022 tarihinde düzenlenen ... numaralı 266,00 USD tutarlı "... " açıklamalı faturaya istinaden dava dışı ... ... A.Ş.’ye ( dosya kapsamına göre fiili taşıyan olduğu anlaşılan ...

Ltd.’nin Acentası)

... Bankası A.Ş. aracılığıyla 17/08/2022 tarihinde 242.466,00 USD havale göndererek, demuraj fatura bedelini cari hesaba istinaden ödediği, davacı şirketin yapmış olduğu ödemeyi 17/08/2022 tarihinde ... yevmiye numarasıyla ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, tespit olunmuştur. Dosyaya ibraz edilen kayıtlar incelendiğinde; Davacı ... ... . A.Ş.’nin davalı ... TİC. A.Ş.'ye ait emtiaların konteyner içerisinde,

Çin’in Xingang limanından Mersin Limanı'na deniz yolu ile taşınması işini organize ettiği, taşımanın tamamlanarak, emtianın bulunduğu konteynerlerin Mersin Limanı'na 03/07/2022 tarihinde ulaştığı, dosyada mübrez e posta yazışmalarına göre, davalı şirkete konteynerin boş olarak iadesi için astarya süresinin 12 gün olduğunun bildirildiği ve davalı firmanın bu süreyi kabul ettiği, konteynerin Mersin Limanı'na vardıktan sonra davalı

firma tarafından free time (astarya) süresinin tekrar sorulduğu, davalıya astarya süresinin 12 günolduğu, astarya süresinin son günün 14/07/2023 olduğu ve bu sürenin geçmesi akabinde bekleme

ücreti yansıtılacağı ve demuraj ücretine ilişkin ücret tarifesinin iletildiği, davaya konu konteynerin ise boş olarak 16/07/2023'de teslim edildiği ve böylece 2 günlük sürastarya süresi

için demuraj ücretinin tahsilinin talep edildiği anlaşılmıştır. Davacı tarafından dosyaya ibraz edilen e posta yazışmalarına ve celp edilen Gümrük kayıtlarına göre , davaya konu konteynerin Mersin Limanı'na 03/07/2022 tarihinde ulaştığı ancak davacı tarafından davalıya varış ihbarının ise 04/07/2023 tarihinde iletildiği anlaşılmıştır. Bu durumda demuraja esas serbest sürenin varış ihbar tarihi 4.7.2022 itibari ile başlatılmasının

kabulünün gerektiği, bu bağlamda 12 günlük serbest süre sayımı yapıldığında ise serbest sürenin

bitiminin 15/07/2022 olduğu ve serbest süre bitimine müteakip konteynerin 16/07/2022 tarihinde taşıyana boş iade edildiği dikkate alındığında, dosyada bulunan demuraj tarifesi uyarınca davacının davalıdan 1 günlük demuraj bedeli olarak 100,00 USD talep edebileceği kanaati ve davacı vekilinin dava dilekçesi ile faiz talep etmediği dikkate alınarak aşağıdaki hali ile karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır