İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/56 K.2023/275

Mahkememizde görülmekte olan Geminin Mülkiyetinin Tespiti-İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili ile davalı şirketin bir dönem İstanbul gemi siciline ... sicil numarası ile kayıtlı bulunan... numaralı ... çağrı işaretli... isimli geminin müvekkili şirkete satımı konusunda anlaştıklarını ve noter huzurunda satış sözleşmesi akdedildiğini, taraflar arasında Beyoğlu ...Noterliğinde 25.08.2021 tarihinde yapılan ... yevmiye numaralı satış senedi belgesi ile geminin mülkiyetinin müvekkili şirkete geçtiğini ayrıca sözleşmede geminin içinde bulunan filikaları ve diğer tüm donanım üzerindeki payları ile birlikte geminin müvekkili şirkete transfer edildiğinin belirttiğini,

geminin zilyetliğinin de müvekkil şirkete devredildiğinin belirtildiğini, müvekkili şirket bu satış karşılığı olarak davalı firma yetkilisine 600.000.00 USD peşinen ödediğini, ve bu bedelin müvekkili firma tarafından ödendiği de sözleşmede yer aldığını, yapılan tüm bu işlemler ve imzaların noter huzurunda yapıldığını, notere tasdik ediğini ve geçerli hale geldiğini, netice itibari ile... isimli kuru yük gemisinin mülkiyeti TTK m 1001 de sayılan koşullara uygun olarak müvekkili şirkete geçtiğini ve müvekkili şirket geminin maliki olduğunu, davalı şirketin gemi haksız olarak kullanılmaya devam ettiğini,

müvekkili şirketten geminin kaçırıldığını davalı şirket daha sonra gemi satışını gemi siciline bildirmediğini, davalı şirketin daha sonra yaptığı muvazaalı ve hileli işlemlerle dava konusu gemiyi Panama gemi siciline kaydettirdiğini ve gemiye Panama bayrağı çektiğini, müvekkilinin yaşadığı bu mağduriyetin giderilmesi için öncelikle davalı şirketin dava konusu gemiyi haksız olarak kullanımının önlenmesini ve dava konusu geminin mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunun tespiti ile geminin fiilen müvekkili şirkete teslimini, ... isimli gemi Tuzla Limanında bulunan ...

Port'a demirlediğini, adı geçen geminin ihtiyati haczine karar verilmesinin talep ettiğini, beyan etmekle, taleplerinin kabulü ile sayın mahkemeye yatırılacak olan 10.000,00 Özel Çekme Bedeli karşılığında... numaralı ... bandıralı genel kargo gemisi olan " ...

D " isimli kuru yük gemisinin ihtiyaten haczini, davalı şirketin dava konusu... isimli gemiyi haksız olarak kullanımının önlenmesini ve dava konusu geminin mülkiyetinin müvekkili şirkete ait olduğunun tespiti ile geminin fiilen müvekkili şirkete teslimini davalı şirketin 25.08.2021 tarihinden beri haksız olarak kullanmaya devam ettiği gemi için müvekkilinin zararının bilirkişilerce hesaplanarak dava konusu geminin işletilmesinden kaynaklanan müvekkili şirketin zararının davalıdan alınarak davacıya müvekkile verilmesini,

sayın mahkemenin aksi kanaatte olması durumunda fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkilinin gemi mülkiyetini devralmak için davalı şirkete peşinen ödediği 600.000,00 USD'nin bilirkişilerce belirlenecek olan sözleşme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek yasal faizi ile davacı müvekkile ödenmesini, ayrıca geminin halihazırdaki piyasa değerinin bilirkişi tarafından tespit edilecek bedelinin tespitinden sonra arttırılmak üzere müvekkilin ödediği bedelden çıkarılarak oluşacak değer artışı farkının müvekkili şirkete tazminat olarak ödenmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dosyada mübrez 28/02/2023 tarihli davacı şirketin iptal olduğunu gösterir Yeminli Türkçe tercümeli belgeden anlaşılacağı üzere Tüzel kişiliği iptal olan davacının dava açma yetkisi ve dolayısıyla davacı taraf sıfatı olmadığını, bu nedenle davanın taraf sıfatı yokluğu nedeniyle reddi gerektiğini, davacı şirket tüzel kişiliği iptal olduğundan davacı vekilince yapılan işlemlerin de yok hükmünde olduğunu, iptal edilmiş bir şirket hakkında vekaletname verilemeyeceğini, davacı vekilinin iş bu davayı açma talep ve yetkisi olmadığını,

davacı vekilinin bugüne kadar yapılan işlemlerinin hükümsüz olması sebebiyle yok hükmünde olduğunu, davacı şirketin ...Adalarında kurulu bir şirket olduğunu MÖHUK 48.uyarınca dava şartı olan yabancılık teminatı yatırması gerektiğini, davacının yabancı olması ve dava sırasında oluşacak masrafların ve müvekkilinin oluşacak zararlarını da karşılaması için dava sonuçlanıncaya kadar dosyada davacı tarafça yatırılan 10.000 SDR teminatın davacıya iade edilmesine karar verilmesini, müvekkili şirkete ait olan... numaralı... gemisi ... kayıtlı ticari kuru yük gemisi olduğunu,

27.06.2021 tarihinde İstanbul - Sivriada yakınlarında yüklü halde motor arızası yapması üzerine gemi ...Emniyet Müdürlüğü ekiplerince Zey-Port limanına çekildiğini, yükü alıcıya teslim ettikten sonra Tuzla Tersaneler bölgesine getirildiğini, arızası yapıldıktan sonra tekrar yüke gönderildiğini, müvekkili şirkete ait gemi halen daha müvekkili şirket uhdesinde olduğunu, geminin tersanede olduğu dönemde davacı şirket ile aracı vasıtasıyla geminin satışı hususunda anlaşıldığını satış işlemlerine başlandığını,

gemi bedelinin USD 600.000 Amerikan Dolarının ... imzalanması sonrasında eş zamanlı olarak hesaba geçeceği şeklinde anlaşma sağlandıktan sonra müvekkili yanca Matbu olarak İnternet ortamından çıktısı alınan... noter huzurunda imzalandığını, davacı yanca taahhüt edilen satış bedelinin hesaplarına herhangi bir girişi sağlanmadığını noter evrakının imza altına alınmasından sonra tarafların bir araya gelmediğini,

gemiyi almaktan vazgeçen davacı müvekkili ile irtibata geçmediğini iş bu dava ile ortaya çıktığını bu geçen süre zarfında davacı yanca ödenmesi gereken satış bedelini alamayan müvekkili şirketin Beyoğlu...Noterliği 25.08.2021 tarihli gemi satış senedinin geçersizliğine ilişkin bildirimini 11.01.2022 tarihinde yazılı olarak İstanbul Liman Başkanlığı Gemi Sicil Müdürlüğüne verdiğini,TTK 1001 madde uyarınca geminin satışına ilişkin şartların oluşmadığını, davacı gemiyi almaktan vazgeçtiğini gemi bedelini ödemediğini iş bu davası ile de kötüniyetini ortaya koyduğunu,

davacı geminin peşin ödendiğinden bahsetse de buna ilişkin dekontu banka dekontu ödeme ..., tahsilat makbuzu ve mahkemeye sunmadığını, davaya konu geminin...'a kayıtlı ekonomik değeri yüksek ticari kuru yük gemisi olduğunu, işlem geminin satılması yani ihracat işlemi olduğunu, müvekkili şirket resmi hesaplarına bu paranın girişinin sağlanmadığı durumlarda ticari defter kaydına giremeyeceği gibi vergi denetiminde de faturası ibraz edemeyeceğinden cezai ve hukuki yaptırımla karşı karşıya kalacağının sabit olduğunu,

meblağın 600.000 USD olduğunu bu bedelin elden alınması iddiası ve yaklaşık 2 yıl sonra hiçbir başvuruda bulunmayan davacının zarara uğradığı iddiası hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, müvekkili şirket defter kayıtları ve o döneme ait banka hesap hareketleri incelendiğinde bu bedele ilişkin para girişinin olmadığının görüleceğini, davacı taraf öncelikle müvekkili şirkete gemi bedelini ödediğini ispat etmesi gerektiğini, müvekkili şirketin gemi siciline bildirimde bulunduğunu, müvekkili davalı şirket davacının aracı kıldığı kişilerle yaptığı görüşmede önce pandemi nedeniyle davacı yabancı şirketin gemiyi almaktan vazgeçtiğini,

başka gemi baktıklarını öğrendiğini, bunun üzerine müvekkili şirket 11.01.2021 yılında bu hususu ekte dosyaya sunulan gemi sicil dosyasında bulunan yazı ile İstanbul Liman Başkanlığı Gemi Sicil Müdürlüğüne bildirdiğini, davacı tarafın öncelikle bu bedelin müvekkili şirkete önlediğinin ispatı gerektiğini, her iki tarafın tacir ve ticari işlem olduğundan yapılan işlem ihracat işlemi olduğunu,

meblağ itibariyle müvekkili şirket bu tutarı şirket resmi kayıtlarına işleyip fatura düzenleyebilmesi için söz konusu paranın şirket hesabına banka aracılığı ile davacının yatırması eğer davacı taraf söz konusu parayı yurt dışından nakit olarak getirdi ise sınırdan geçtikleri ülkenin gümrük kapılarında yazılı olarak beyanda bulunmak için gümrük memurlarından nakit para beyan formu talep ederek bu formu doğru şekilde doldurmaları hava alanında tutulan ve getirilen döviz beyannamesini mahkeme dosyasına ibraz etmesi aynı ibrazla bankaya verildiğinin ve müvekkili şirket hesabına havale edildiğinin ispatı gerektiğini,

gemi yüklü ve seferde iken Sinop...Asliye Hukuk Mahkemesi ... D.iş...

D.iş karar sayılı kararı ile geminin ihtiyaten haczinin talep edildiğini, bu talebin mahkemece red edildiğini, davacı iş bu dosyada da ihtiyati haciz talep ettiğini ancak mahkemenin ihtiyati haciz taleplerini reddettiğini, dosyaya ibraz edilen satış taahhüdü incelendiğinde noter tarafından düzenlenen bir sözleşme olmadığını, ayrıca ve açıkça düzenlenen bir sözleşme olmadığını, davacı taraf 600.000 USD amerikan doları parayı peşin ödediğini iddia etse de müvekkilinin uhdesinde bulunan... gemisini 1,5 yıldır fiilen devralmadığını buna ilişkin dosyaya ibraz ettiği gemi teslim ve tesellüm tutanağı,

geminin fiilen devrine ilişkin gerekli şartlar ve yükümlülükleri içerir satışa ilişkin geminin özellikleri, satış bedeli varsa kapora geminin hangi limanda ne şekilde teslim edileceği vb gösteren alım satım sözleşmesinin mevcut olmadığını, dolayısıyla zilyetlik devri için gerekli olan sözleşme sözleşme vs mevcut olmadığını beyan etmekle, tüzel kişiliği iptal olan davacı...Ltd'nin dava açma yetkisi ve dolayısıyla davacı taraf sıfatı bulunmadığından davanın taraf sıfatı yokluğu nedeniyle reddini,

davacı vekilinin vekalet dava açma takip etme ve sonuçlandırma yetkisi bulunmadığını bu güne kadar yapılan tüm işlemlerin hükümsüz olması sebebiyle yok hükmünde sayılarak davanın usulden reddini,, 5718 sayılı MÖHUK madde 48/1 e göre "Yabancılık Teminatı Yatırılması için davacı tarafa ihtaratlı kesin süre verilmesini, yatırmadığı taktirde davanın dava ön şartı yokluğu sebebiyle reddini, davacının yabancı olması ve dava sırasında oluşacak masrafların ve müvekkilinin oluşacak zararlarını da karşılaması için dava sonuçlanıncaya kadar dosyadaki davacı tarafça yatırılan 10.000 SDR ve yatırılacak yabancılık teminatının davacıya iade edilmemesini,

davacı yanca USD 600.000 satış bedelinin peşin müvekkile ödendiğine dair dekont, banka dekontu, ...ödeme ve tahsilat makbuzu, depozito veya kapora alınmış ise buna ilişkin banka dekontu, banka swifti, mülkiyetin ve zilyetliğin devrine ilişkin taraflarca tanzim ve imza edilen yazılı bir sözleşme beyanı, makbuz veya tahsilat makbuzu ibraz edilmediğinden haksız ve yersiz açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava; Türk gemi siciline kayıtlı olan... isimli geminin mülkiyetinin davacıya ait olduğunun tespiti ile geminin teslimi aksi halde davalıya ödenen satış bedelinin iadesi istemine ilişkindir.

Uyuşmazlık konusu olan... nolu... isimli geminin sicil bilgilerinin celbi için yazılan müzekkereye İstanbul Bölge Liman Başkanlığı Gemi Sicil Müdürlüğü tarafından verilen 31/03/2023 tarihli cevapta, ... gemisinin 07/12/2020 tarihi itibariyle sahibinin ...Limited Şirketi olduğu, bu tarihten sonra herhangi bir malik değişikliğinin yapılmadığı, geminin halen sicil kaydının devam ettiği bildirilmiştir. Böylelikle dava konusu geminin halen Türk Gemi Sicilinde davalı şirket adına kayıtlı olduğu tespit edilmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacı şirketin 19/07/2022 tarihinde fesh edilerek kuruluş sözleşmesi ile kuruluş belgelerinin iptal edildiğini, bu nedenle davada taraf ehliyetinin bulunmadığını ileri sürmüş olduğundan, dava ve taraf ehliyetinin dava şartı olduğu da gözetilerek öncelikle bu hususun incelenmesi cihetine gidilmiştir.

Davalı vekilinin talebi üzerine... Ltd'ye yazılan müzekkereye gelen cevapta, ... Ltd isimli şirketin Marshall Adaları içerisinde mukim olmayan bir şirket olarak 19/07/2018 tarihinde kurulduğu, 19/07/2022 tarihinde fesh edildiği bildirilerek, şirketin kuruluş sözleşmesi, kuruluş belgelerinin iptali ve fesih bildirimi yazısı mahkememize gönderilmiştir.

Davalı vekili tarafından 26.05.2023 tarihli beyan dilekçesi ekinde ...icaret Sicil Memurluğunun düzenlediği davacı şirketin fesh edildiğini gösteren 17/05/2023 tarihli belge ve tercümesi dosyaya ibraz edilerek, belge aslı ve apostil şerhi 21/06/2023 tarihli duruşmada mahkemeye sunulmuştur.

Söz konusu belge ve bilgilere göre davacı şirketin...Adaları Ticaret Sicil Memurluğuna kayıtlı iken dava tarihinden önce 19.07.2022 tarihinde fesih edildiği, dolayısıyla tüzel kişiliğinin de sona erdiği tespit edilmiştir. Buna karşın davacı taraf bu belgelerin aksine şirketin sicil kaydı ile tüzel kişiliğinin devam ettiğini ortaya koyan herhangi bir delil sunamamıştır.

Davada taraf ve dava ehliyeti HMK'nun 114.maddesinde dava şartı olarak düzenlenmiş olup, HMK m. 115 uyarınca yargılamanın her aşamasından mahkeme tarafından re'sen gözetilmelidir. Yukarıda açıklandığı üzere davacı şirketin ...Adaları ticaret siciline kayıtlı iken dava tarihinden önce fesih edildiği, bu şekilde tüzel kişiliği sona erdiği tespit edilmiştir. Tüzel kişiliği sona eren şirketin dava ehliyeti bulunmadığından, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1-Davacının dava ehliyeti yokluğu nedeni ile dava şartı yokluğundan dolayı HMK'nın 114.maddesi gereğince davanın USULDEN REDDİNE,

2-Peşin alınan 8.555,83 TL harçtan, karar harcı olan 179,90 TL'nin mahsubu ile fazla alınan 8.375,93 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,

3-Davalı vekil ile temsil olunduğundan karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince tayin olunan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine 4-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olan 341,00 TL posta gideri ücreti giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, 5-Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/06/2023

Başkan ✍e-imzalıdır. · Üye ✍e-imzalıdır. · Üye · ✍e-imzalıdır. · Katip · ✍e-imzalıdır.