İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/120 K.2025/23

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili tarafından ... S.A.'ya ait " ... " emtiasının, taşıma sırasında oluşabilecek rizikolara karşı Nakliyat Emtia Sigorta Poliçesi ile teminat altına alındığını, müvekkili şirket sigortalısının Türkiye'de yerleşik ... A.Ş. firmasına ... emtiası ihraç ettiğini, sözkonusu emtia ...

IMO numaralı ... ... gemisine yüklendiğini, sözkonusu emtianın gemi tanklarına yüklenmesi sırasında emtianın yüklendiği tankın kontamine olduğunun tespit edildiğini,zira kontaminasyonun sebebinin sorumluluğundaki geminin ambarlarının ve gemi iç hatlarında biriken suyun yeterince temizlenmemesi olduğunun tespit edildiğini,

davalı şirket taşımaya ilişkin 1,2,3 numaralı 26.08.2021 tarihli konişimentoları düzenlemek ve taşıma işlemini fiilen gerçekleştirmek suretiyle somut olaya konu taşımada "fiili taşıyan" olarak hareket ettiğini aynı zamanda navlun faturası düzenlemesi sebebiyle TTK md 1138 ve Yargıtay içtihatları gereğince somut olaya konu taşımada "akdi taşıyan" olarak hareket etmiş olduğundan sorumluluğu söz konusu olduğunu, davalı fiili/akdi taşıyan sıfatına haiz olduğundan sözkonusu hasar sebebiyle sorumluluğu bulunduğunu, sözkonusu hasara ilişkin olarak müvekkili şirketin sigortalısına hasar ödemesi gerçekleştirmiş olduğunu,

akabinde ise hem davalıya hem de ... A.ş. firmasına karşı zararın müşterek ve müştereken ve müteselsilen tahsili için ...

İcra Müdürlüğünün 2022/... esas sayılı dosyasında icra takibi başlatıldığını, akabinde karşı tarafça borca itiraz edilerek sözkonusu hasardan sorumluluğun bulunmadığının iddia edildiğini, yine dava dışı ... firmasının borca itiraz etmemesi sebebiyle takip kesinleştiğini ve ... firması tarafından dosyaya 11.01.2023 tarihinde dosya borcunu icra dosyasına depo ettiğini, sözkonusu ödeme ile her iki borçlu açısından sözkonusu icra takibi sona erdiğini ve sözkonusu hasara ilişkin zamanaşımı da TTK 155.maddesi uyarınca kesildiğini, akabinde dava dışı diğer borçlu ... tarafından ...

ATM'nde 2023/...

Esas sayılı dosyasında müvekkili şirket'e istirdat davası ikame ettiğini, işbu dava ile ... firmasının müvekkili şirkete karşı ikame ettiği dava sonucu dava dışı ... sorumlu olmadığı ve işbu huzurdaki davalı gemi donatanının sorumlu bulunması halinde müvekili davalı'ya karşı rücu haklarını ve huzurdaki davayı eda davasına dönüştürülmesi talebi saklı kalmak kaydı ile müvekkili şirket ile davalı arasındaki hukuki ilişkinin ve davalının sözkonusu hasardan sorumluluğunun bulunduğunun HMK md 106/1 uyarınca tespitini talep etme zorunluluğunun hasıl olduğunu beyanla, dava dışı ... firmasının müvekkili şirkete karşı ikame ettiği ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/ ... E. Sayılı davası sonucunda dava dışı ...'nın sorumlu olmadığı ve/veya işbu huzurdaki davalı gemi donatanının sorumlu bulunması halinde müvekkilinin davalı'ya karşı rücu hakları ve huzurdaki davayı eda davasına dönüştürülmesi taleplerinin saklı kalmak kaydı ile müvekkili şirket ile davalı arasındaki hukuki ilişkinin ve davalının söz konusu hasardan ve ... İcra Müdürlüğü'nün 2022/...

E. Sayılı dosyasındaki borçtan sorumluluğunun bulunduğunun HMK md. 106/1 uyarınca tespitini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;Müvekkili ile davacı sigortalısı ... arasında 13.08.2021 tarihinde akdedilen çarterparti kapsamında taşıma gerçekleştirildiğini, davacı tarafından 29.08.2021 tarihinde düzenlenen konişimento tahtında dava konusu yükün taşıma sürecinde kirlendiği iddiasıyla sigortalısına sigorta tazminatı ödediğini belirterek, tazminat iddiası ile hem müvekkili şirkete izafeten ... Ltd Şti hem de dava dışı ... A.ş. aleyhine ....İcra Müdürlüğünün 2022/...

Esas sayılı dosyasından ilamsız takip başlattığını, bahse konu takip ...

Ltd Şti vekilince yapılan 09.09.2022 tarihli borca itiraz ile müvekkili yönünden durdurulduğunu, davacı tarafından müvekkili borca itirazı sonrasında icra takibinin devamı için itirazın iptali davası açmak yerine huzurdaki davanın açıldığını, taşımanın davacı sigortalısı ile müvekkili şirketi arasında çarterparit kapsamında yapıldığını, TTK 1237 f.2 gereği taşıyan ile taşıtan arasında hukuki ilişkiler navlun sözleşmesine tabi olduğunu, davacının sigortalısı ...

S.A. taşıtan müvekkili ...

Ltd'nin taşıyan sıfatına haiz olduğunu, taraflar arasında hukuki ilişkiyi navlun sözleşmesinin belirleyeceğini, davacı ile müvekkili arasındaki hukuki ilişkinin TTK m 1237 f2.gereği çarterparti hükümlerine tabi olacağını, çarterparti hükümleri gereği İngiliz Hukuku ile huzurdaki davanın Londra'da tahkim yolu ile çözümlenmesi gerektiğini, davanın görevsiz ve yetkisiz olduğunu, bir an için ikame edilen davanın usule uygun olduğu varsayılsa dahi hasardan müvekkilinin sorumlu olmadığını beyanla, tahkim ilk itirazlarının öncelikle kabulü ile HMK m.413 gereği davanın reddini, hak düşürücü sürenin dolmuş olması nedeniyle davanın usulden reddini,

açıklamalar ve sayın mahkemece re'sen gözetilecek sebeplerle davanın reddini, yargılama giderleri ile avukatlık ücretlerinin de davacı'dan tahsili ile müvekkili şirkete ödenmesini talep etmiştir.

Dava; nakliyat sigorta poliçesi kapsamında sigortalıya ödenen hasar tazminatının davalı ve dava dışı ... Denizcilikten rücuen tahsili için ....İcra Müdürlüğünün 2022/... Esas sayılı dosyasında başlatılan icra takibinde davalının borçlu olduğunun tespiti istemine ilişkin olup, dosyadaki uyuşmazlık noktaları, davalının tahkim itirazının yerinde olup olmadığı, davanın süresinde açılıp açılmadığı, iddia edilen yük hasarından davalının sorumlu tutulup tutulamayacağı ile davacının talep edebileceği gerçek zarar miktarının tespiti noktasında toplanmaktadır.

Davalı tarafça cevap süresi içerisinde tahkim itirazında bulunulmuş olup, bu husus göreve ilişkin olduğundan HMK m.114/1-c ve 115 gereğince öncelikle değerlendirilmelidir.

Davalı vekilinin 06.05.2024 tarihli dilekçesi ekinde dosyaya sunduğu e-posta yazışmaları incelendiğinde. 13.08.2021 tarihli e-postalarda davacının sigortalısı Whıtechem SA ile gemi tarafı arasında, ... SA'nın Türkiye'ye ihraç ettiği, eldeki davaya konu olan yükün ...

IMO nolu ... gemisi ile taşınması konusunda anlaşmaya varıldığı, sözkonusu e-posta mesajlarının gemi bağlama özeti niteliğinde olduğu, çarterpartinin ek hükümlerinin 2.maddesinde taşımadan kaynaklanacak uyuşmazlıklar bakımından Londra Tahkim Yolunun kararlaştırıldığı ve taşımanın sözkonusu çarter parti hükümleri tahtında yapıldığı anlaşılmıştır.

Çarter partide kabul edilen tahkim şartı davacının sigortalısının yanı sıra halefiyet hükümleri uyarınca davacı sigorta şirketi bakımından geçerli ve bağlayacıdır. Tahkim şartının her iki tarafı da yabancı şirket olduğundan 805 sayılı kanunun eldeki dosyada uygulanma yeri bulunmamaktadır. Cevap dilekçesinde yapılan açıklamalardan, aynı taşımadan kaynaklanan süresterya alacağı nedeniyle gemi tarafının, ...

SA aleyhine 18.11.2021 tarihinde Londra'da tahkim yargılaması başlattığı ve devam eden süreçte tahkimin taraflar arasında yapılan anlaşmayla sonuçlandığı anlaşılmıştır. Böylece, sözkonusu çarter partiden kaynaklanan uyuşmazlıkların Londra'da Tahkim yargılamasına tabi olduğunun davacının sigortalısı tarafından da benimsenmiş olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan tüm bu değerlendirmelere göre dava konusu uyuşmazlığın çarter partinin taraflarınca kabul edilen tahkim şartı uyarınca Londra Tahkiminde görülmesi gerektiği sonucuna varılmış olduğundan, bu doğrultuda davalı vekilinin milletlerarası tahkim itirazının kabulü ile mahkememizin görevsizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1-Davalı vekilinin milletlerarası tahkim itirazının kabulü ile mahkememizin görevsizliği nedeni ile davanın usulden REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 41.163,44 TL den karar harcı olan 615,40 TL nin mahsubu ile fazla alınan 40.548,04 TL'nin kesinleşmeye müteakip talep halinde davacıya iadesine,

3-Davalı vekili için takdir edilen 30.000,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,

4-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 3.600,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

5-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde istinaf yolu ( ... Mahkemesine başvuru yolu) açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/01/2025

Başkan ... ✍e-imzalıdır. · Üye ... · ✍e-imzalıdır. · Üye ... ✍e-imzalıdır. · Katip ... · ✍e-imzalıdır.