İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/447 K.2024/521

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin dava dışı sigortalısı ... San.

Ve A.Ş.'ne ait emtiaların Belçika'dan Türkiye'ye taşınması için ... gemisine ahşap kasalar ile hasarsız bir şekilde yüklendiğini, Mersin Uluslararası Limanı'nda gerçekleştirilen tahliye esnasında vinç halatlarının kopması sebebiyle ... numaralı kasanın geminin ambar zeminine düşerek hasarlandığını, 1 ve 2 nolu davalıların akdi ve fiili taşıyan sıfatına haiz olduklarını, müvekkilinin 32.382,44USD hasar tazminatı ödemesi yaparak sigortalısının zararının tazmin ettiğini ve sigortalısının haklarına halef olduğunu beyanla,

32.382,44USD nin dava tarihinden itibaren işleyecek bankaları USD cinsi dövize uyguladığı en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalılarından tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın süresinde açılmadığını, davaya konu uyuşmazlığa Türk Mahkemelerinin yetki alanında olmadığını, yetkili mahkemelerin Almanya Haren Mahkemeleri olması gerektiğini, müvekkilinin akdi veya fiili taşıyan olmadığını, dava konusu hasarın boşaltma limanı işçilerinin kusurundan kaynaklandığını, müvekkilinin taşıyan olduğu düşünüldüğünde dahi gözetim ve özen yükümlülüğüne aykırı davrandığının söylenemeyeceğini beyanla öncelikle davanın usulden reddine, Mahkeme aksi kanaatte ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizde açılan işbu davanın, Mahkememiz 2023/... Esas sayılı dosyasında 07/05/2024 tarihli tefrik kararı üzerine eldeki esasa kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.

Dava; davacı sigortalısına ait emtiaların davalı sorumluluğunda deniz taşıması esnasında hasarlandığı iddiası ile sigortalıya ödenen hasar tazminatının rücuen davalıdan tahsili talepli alacak davası olup, uyuşmazlığın konusunun; ... gemisi donatanı ... e izafeten ... vekilinin milletlerarası yetki itirazının yerinde olup olmadığı, davanın hak düşürücü süre içerisinde açılıp açılmadığı, tarafların aktif ve pasif husumet ehliyetlerinin olup olmadığı, sigorta sözleşmelerinin geçerli olup olmadığı, geçerli bir sözleşme uyarınca ödemenin yapılıp yapılmadığı, hasara ilişkin süresinde bir ihbarın bulunup bulunmadığı ve hasarın deniz taşıması esnasında meydana gelip gelmediği, hasarda davalıların sorumlu olup olmadığı ve hasarın miktarının tespiti noktasında toplandığı anlaşıldı.

Davacı vekilince dava dilekçesi ile dava, ... gemisi donatanı ... e izafeten ... Acenteliği aleyhinde başlatılmışsa da, davalı ... gemisi donatanı ... adına vekaletname dosyaya sunulmuş olup, Uyap kayıtları bu hali ile düzeltilmiştir.

Davalı vekili tarafından uyuşmazlığa konu konşimentoda bulunan yetki kaydı nedeni ile milletler arası yetki itirazında bulunulmuş olup bu hususun öncelikle incelenmesi gerekmiştir.

Dava konusu taşıma davalı ... tarafından "taşıyan" sıfatıyla düzenlenen 0001 numaralı konşimento tahtında Belçika ... Limanı'ndan Mersin Limanı'na gerçekleşmiştir. Dava dışı davacı sigortalısı ... firması, ilgili konşimentoda "gönderilen" olarak yer almakta olup, yükün dava dışı nihai alıcı sigortalı tarafından teslim alındığı sabittir. Taşıyanın yabancı bir şirket olması ve taşımanın ... Limanından ... Limanı'na yapılması nedeniyle uyuşmazlık yabancılık unsuru taşımaktadır.

Konişmentoların arka sayfasında yer alan taşıma şartlarının 4. maddesindeki yetki klozu ile taşıma sözleşmesinin uygulanmasından kaynaklanan uyuşmazlıkların münhasıran sayfa 1 de belirtilen taşıyanın esas iş yerinin bulunduğu yer mahkemeleri tarafından bu yer yasalarına uygun olarak karara bağlanacağının kararlaştırıldığı görülmüştür.

İlgili konşimentonun ilk sayfasında ise, taşıyan adresi kısmında Almanya da bir adresin bildirildiği, taşımaya konu ... isimli geminin equasis kaydında görünen adres ile konşimento üzerinde bulunan adresin birbiri ile uyumlu olduğu anlaşılmıştır.

Eldeki dosyada somut uyuşmazlığın yabancılık unsuru taşıdığı, davanın taşıma sözleşmesinden kaynaklanıp Türk mahkemelerinin münhasır yetki esasına göre düzenlenmiş bir konuya ilişkin olmadığı, konişmentoda taşıyan sıfatıyla davalı ...adının bulunduğu, konşimentonun taşıyan adına acente sıfatı ile dava dışı ... tarafından ...'te imzalandığı,

taşıyanın Türkiye acentesinin konişmentonun düzenlenmesine aracılık ettiğine dair dosyada her hangi bir delil bulunmadığından ve davacı vekilinin 10/12/2024 tarihli beyan dilekçesi gereği dava dışı sigortalı adına Türk bir firma tarfından düzenlenmiş bir navlun faturası da dosyaya ibraz edilmediğinden TTK m.105/f.2 düzenlemesine göre dava konusu olayda Türk mahkemelerinin münhasır yetkili olduğundan söz edilemeyeceği, mahkememizce benzer nitelikteki uyuşmazlıklarda verilen hükümlere dair ...

Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 2021/ ... Esas 2022/... Karar ve ... Mahkemesi ... Hukuk Dairesinin 2022/... Esas 2022/...

Karar sayılı ilamlarının bu doğrultuda olduğu, TTK'nun 1237.maddesinde taşıyan ile konişmento hamili arasındaki hukuki ilişkilerde konişmentonun esas alınacağı, sigortalının yükü teslim aldığı anlaşıldığından, konişmentonun ön ve arka yüzündeki yetki şartının sigortalı gönderilen ve buna göre davacı açısından da bağlayıcı olduğu kabul edilmekle, konişmentodaki yetki şartına göre somut uyuşmazlık yönünden Almanya Mahkemelerinin yetkili olduğu kanaatine varıldığından,

bu doğrultuda davalı vekili tarafından ileri sürülen milletlerarası yetki itirazının kabulü ile davanın yetkisizlik nedeniyle usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır