İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/1027 K.2018/342

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Finansal Kiralama AŞ’den kiralanan ... marka ...model paletli Ekskavatörün (2002 model), davalı sigorta şirketi tarafından 05.08.2014-2015 tarihleri arasındaki dönem için Hareketli Makinalar Makine Kırılması ve Kasko Sigorta Poliçesi adı altında sigortalandığını, makinenin 10.03.2015 tarihinde çalışma sırasında arızalandığını, derhal durdurularak tutanak düzenlendiğini, ... Makine Revizyon San. Ve Tic. Ltd.

Şti. ne toplam 106.742,00 Tl. fatura karşılığında tamir ettirildiğini, davalı şirkete 10.03.2015 tarihinde hasar ihbarında bulunulduğunu, 8514245 numaralı hasar dosyası açıldığını, müvekkili şirketin oyalanmasından sonra hasarın ödenmcycceğinin bildirildiğini, hasar tarihine kadar makinenin rutin bakımlarının yaptırıldığın), kira dönemi sonunda makinenin şirketleri üzerine geçirildiğini, belirterek 93.000,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleşme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA VE KARŞI TALEP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. 54-09-12 plakalı ... marka ... model paletli Ekskavatörün sigortalısı ... Finansal Kiralama AŞ olmak üzere, davacı (... İnşaat Nak. San. Ve Tic.

Ltd.Şli. tarafından ...numaralı Hareketli Makinalar sigorta poliçesi ile sigorta edildiğini, 10.03.2015 tarihinde makinenin hasarl andığından bahisle yapılan hasar ihbarı üzerine eksper görevlendirildiğini, eksper raporunda detayları açıklandığı üzere, makinenin ağır şartlar altında çalışmasına bağlı çeşitli hasarlarının bulunduğu,

ancak hasarlı halde çalışılmaya devam edildiğinden bom ve cer grubu husarlarmda artış gösterdiği» hidrolik pompanın arıza vermesi sonucu makinenin çalışamaz hale geldiğini, Makine Kırılması Poliçesi genel şartları 3/j mad. gereğince "Sigortalı iken hasarlanan ve bu hasar giderilmeden makinenin kullanılması neticesinden," kaynaklanan hasar olması nedeniyle talebin teminat dışı kaldığını, ayrıca poliçede 13 yaş üstü makinelerin teminat harici tutulmasına karşın makiaeııin 13 yaşında olduğunu.

Eksper raporunda “Bom Hasarı", 'İlidrolik Pompa Hasarı’' ve "Yürüyüş Grubu Hasarı" olarak hasarların gruplandırıldığın!. somut tespitlerle savunmalarının ispat edildiğini- davacının sadece servis faturalarımı dayalı olarak yaptığı iddialarının haksız ve soyut düzeyde kaldığını, talebin fahiş okluğunu, ekspertiz raporuna göre 1.485 KUR hasar tespit edildiğini, makinenin 195.000,00 EUR olarak sigorta edildiğini, gerçek değerinin 250.000,00 TL olduğunu %22 eksik sigorta var olduğunu, ayrıca beher hasarda hasarın %10‘u olmak üzere minimum 5.000.00 USD mualîyet öngörüldüğünü,

temerrüdün TTK. vc genel şart hükümlerine göre tespit edilmesi gerekliğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; ... Finansal Kiralama AŞ’den kiralanan ... marka ... model paletli Ekskavatörün (2002 model), davalı sigorta şirketi tarafından 05.08.2014-2015 tarihleri arasındaki dönem için Hareketli Makinalar Makine Kırılması ve Kasko Sigorta Poliçesi adı altında sigortalandığı, makinenin 10.03.2015 tarihinde çalışma sırasında arızalandığı, derhal durdurularak tutanak düzenlendiği, ... Makine Revizyon San. Ve Tic. Ltd.

Şti. ne toplam 106.742,00 Tl. fatura karşılığında tamir ettirildiği, davalı şirkete 10.03.2015 tarihinde hasar ihbarında bulunulduğu, 8514245 numaralı hasar dosyası açıldığı,davacı şirketin oyalanmasından sonra hasarın ödenmeyeceğinin bildirildiği, hasar tarihine kadar makinenin rutin bakımlarının yaptırıldığı, kira dönemi sonunda makinenin şirketleri üzerine geçirildiğinden, 93.000,00 TL tazminatın rizikonun gerçekleşme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsili talepli davadır.

Mahkememiz dosyası arasına alınan bilgi, belgeler, ihtarnameler üzerinden bilirkişi incelemesi yapılmış, 13/01/2017 tarihli bilirkişi raporunda; davacı şirkete ait 2002 Model 54-09-12 plakalı Paletli Ekskavatörün, davalı sigorta şirketi tarafından Makine Kırılması ve Kasko Poliçesi Genel ve özel şartlan kapsamında sigorta edildiği, 10.03.2015 tarihinde makinenin arızalandığı, arızanın makine kırılması sigorta poliçesi vadesi içinde meydana geldiği, taraflar arasında düzenlenen poliçenin özel şartı olarak sigortalı makine için 12 yaş sınırı getirildiği,

hasar tarihi itibarıyla makinenin 13 yaşında olduğunun anlaşıldığı (FATURA BİLGİSİNE GÖRE), buna göre hasarın poliçe teminat kapsamı dışında bulunduğu, Yargıtay 11. HUKUK DAİRESİ E. 2015/14361 K. 2016/254 T.

13.1.2016 sayılı Kararında makinenin yaşının tespitinde fiilen kullanılmaya başladığı tarihin esas alınması gerektiğinin vurgulandığı, buna göre makinenin fiilen kullanıma başladığı tarihin araştırılması hususunun mahkemenin takdirinde kaldığı, Sigortalı makinede meydana gelen hasarların 3 grupta toplandığı,

Bom hasarı ve ...GRUBU hasarlarından bir kısmının Sigortalı makinenin mermer ocağındaki ağır şartlar altında çalışma koşullarına bağlı olarak 10.03.2015 tarihinden önce oluştuğu, bu hasarlar giderilmeden çalışıldığı bu sebeple BOM VE CER GRUBU HASARLARINDA ARTIŞ GÖSTERDİĞİ, artışa konu hasarların poliçe genel şartları 3/j md gereğince teminat dışı kaldığı, zarar hesabında artışa konu miktarın dikkate alınmadığı,

BOM Grubu hasarları ve CER GRUBU hasarlarının 2014 yılı içinde oluştuğunun ispatı halinde 12 yaş sınırı aşılmadığından Bom grubu hasarı olarak 4.716,64 EUR karşılığı 13.384,41 TL'zararın poliçe kapsamında değerlendirileceği, zararın meydana geldiği tarihin ispat külfetinin davacı sigortalıya ait olacağı, Yürüyüş grubu hasarı ise 880,00 EUR=2.500 TL olmakla muafiyet altı kaldığı, Sigortalı makinede 3 gruba ait toplam hasar miktarından, muafiyet ve sovtaj indirimi sonrasında, toplam 9.257,53 EUR = 26.270,00 TL zararın meydana geldiği,

TTK 1427, md. düzenlemesi gereğince 24.04.2015 tarihinde sigorta şirketinin temerrüdünün gerçekleştiği, Avans faizi talep edilebileceği bildirilmiş olup rapora itiraz nedeniyle 12/12/2017 tarihli bilirkişi ek raporu alınmış, ek raporda;

Bom hasar onarımı: Daha önce meydana gelen hasarların geçici çözümler ile ortadan kaldırılarak çalışmaya devam edildiğinden ana bom arm bom bağlantı kısmında oluşan hasar artan hasar olarak değerlendirilip, hasara dahil edilmemiştir.

Esas raporumuzda dahil edilen kalemler bulunmaktadır ve tutar 26.500 TL/9.338,55 EUR + KDV dir.

(09.03.2015 tarihinde TCMB döviz satış kuru, 1 EUR = 2,8377 TL)

Yürüyüş grubu (CER GRUBU) hasar onarımı: Ön sağ track motor rim civatalarmın kopmuş olduğu, buna bağlı olarak lifetime ile track motor arasında açıklık meydana geldiği ve bu açıklıktan yağ kaybı olduğundan, yine buna bağlı olarak makinenin yağsız çalıştığı, yağsız kalan cer biiyalarımn, dişli yuvalarının ve yatakların bozulmasından dolayı hasar meydana gelmiştir. Bu durumun farkedilmemesi mümkün olmayıp, buna rağmen çalışmaya devam edilmesi sonucunda artan hasar olarak değerlendirildiğinde track motor rotor, bağlantı pim deliklerinde oluşan aşınmanın kaynak ve borverk ile giderilmesi ve bilya bedeli hasara dahil edilmemiştir.

Esas raporumuzda dahil edilen kalemler bulunmaktadır ve tutar 2.500 TL/880,99 EUR + KDV dir. (09.03.2015 tarihinde TCMB döviz satış kuru, 1 EUR = 2,8377 TL)

Hidrolik pompa hasar onarımı: Ön rotary fişeklerinin kesildiği ve fişek parçalarının hidrolik pompa içersindeki pleytleri kırdığı ve şaft bilyaları dağıldığından hasar meydana gelmiştir. Hasarlı parçaların onarımının mümkün olmaması ve yenilenmesi gerektiğinden ve bununla birlikte sistem temizliğinin yapılarak hasar giderilebileceği anlaşılmıştır. Böyle bir hasarda yağ radyatörünün temizlenmesi uygun bulunmadığından yenisi ile değiştirilmesi uygundur ve hasar hesaplamasına dahil edilmiştir. Buna göre onarım yapan firmanın faturasında yer alan kalemlerden aşağıda belirtilenler dikkate alınmıştır.

Esas raporumuzda dahil edilen kalemler bulunmaktadır ve tutar 26.000 TL/9.162,35 EUR + KDV dir.(09.03.2015 tarihinde TCMB döviz satış kuru, 1 EUR = 2,8377 TL)

Hidrolik pompa hasarı ile Cer grubu hasarlarının iki ayrı grup olarak değerlendirilmesi gerektiğini tekralıyoruz.

Davalı sigorta şirketi vekili tarafından kök rapora itiraz dilekçesinde " Rapordaki hasar tarihi itibarıyla makinenin 13 yaşında olduğunun anlaşıldığı, buna göre hasarın poliçe teminat kapsamı dışında olduğu yönündeki görüşler savunmalarımızı teyit eder nitelikte olup, bu görüşe herhangi bir itirazımız bulunmamaktadır. Raporda Yargıtay görüşü olarak belirtilen makinenin yaşının tespitinde fiilen kullanılmaya başladığı tarihin esas alınması gerektiği yönündeki görüşe ise poliçe özel ve genel şartları uyarınca kabul edîlemez nitelikte olduğundan itiraz ediyoruz." Şeklinde gerekçe belirtilmiştir. Kök raporda makinenin yaşı ile ilgili özel şart düzenlemesinde 12 yaş esas alınarak özel teminat dışı durum düzenlenmiştir.

Taraflar açısından bağlayıcı olan özel şart maddesinin uygulaması yani makinenin yaşı konusunda dikkate alınacak kriter poliçede açıkça ortaya konulmamıştır. Bu sebeple Yargıtay 11.HD.nin kararı dikkate alınarak yorumda bulunulmuştur.11. HD benzer kararında; makinenin yaşının tespitinde fiilen kullanılmaya başladığı tarihin esas alınması gerektiğini vurgu\am\şt\r.(YARGITAY 11. HUKUK DAİRESİ E. 2015/14361 K. 2016/254 T.

13.1.2016) Buna göre makine 2002 model olmasına rağmen hangi tarihte kullanıma alındığının Trafik Müdürlüğünden sorulması ve buna göre poliçede belirtilen yaşın tespitine gidilmesi kanaatindeyiz. Dosyaya sunulan 20.07.2011 tarihli faturada Kullanılmış ... MARKA EKSKAVATÖR olarak ürün adı belirtilmiş olup, 2. El olarak ithal edilmiş, olduğu görülmektedir.

Bu durumda öncelikle makinenin 2002 model olsa dahi, fiili kullanıma başlama tarihinin tespitinin sağlıklı değerlendirme açısından daha doğru olacağı yönünde kök raporda belirttiğimiz kanaatimiz korunmuştur.

f)Yapılan incelemelerde paletli ekskavatörnün ağır çalışma şartlarında olması gereken zorlamalara maruz kaldığı kanaatine varıldığı şeklinde rapor düzenlenmiştir.

Mahkememiz dosyasında, ... paletli ekskavatörün mermer ocağında ağır şartlarda çalıştığı sırada, ekskavatörden anormal ses geldiği ve hidrolik hareketlerinin yavaşladığı, hidrolik pompanın arıza vermesi üzerine ekskavatörün çalışamaz hale geldiği, bunun üzerine ekskavatörün Turgutlu Sanayi Sitesi Makina Atölyesine gönderildiği, arızalı olan Bom, Hidrolik pompa ve Yürüyüş grubu ön sağ cer takımının sökülerek İstanbul Şişli adresinde ... Makine Revizyon San. ve Tic. Ltd.

Şii adlı firmaya gönderildiği, bomun daha önce alt sacının komple değiştiği ve onarım gördüğü, bom bağlantı kulaklarında çatlaklar olduğu geçici kaynak yapılarak onanma gidildiği, yürüyüş grubu rim bağlantı cıvatalarının kopmuş olduğu, gövde üzerinde kaynaklı onarım yapıldığı, dişlilerde herhangi bir hasar olmadığı, hidrolik pompa ön blok piston kafalarının ve swash pleytinin kırıldığı ve yağa karışan metal parçalarının diğer parçalara hasar verdiği, bom hasarı, Yürüyüş takımı hasarı vc Hidrolik pompa hasarlarının 3 ayrı hasar olduğu, birbirleri ile bir illiyeti olmadığı, ekskavatör bakımlarının yapıldığı,

bakım kapsamında yer almayan Dom hasarı ve Yürüyüş takımı hasarlarının geçici çözümler ile ortadan kaldırılarak ekskavatörün çalışır durumda olması sağlandığı, ancak son olarak Hidrolik pompa hasarı ile çalışamaz hale geldiği bilirkişi raporu ile anlaşılmıştır.

Mahkememiz dosyasında taraflar arasında düzenlenen poliçe, 05.08.2014-2015 vadeli Hareketli Makineler Makine Kırılması ve Kasko Sigorta Poliçesi olarak düzenlenmiş olup, Poliçe genel şartları 2. maddesinde “Aksine sözleşme yoksa teminat dışı kalan haller’” 3. maddesinde ise “teminat dışı kalan haller" sıralanmıştır. Buna göre, 3/J Mad. de j) Sigortalı iken hasarlanan ve bu hasar giderilmeden makinenin kullanılması neticesinden," oluşan hasarlar teminat kapsamı dışında bırakılmıştır.

5684 sayılı Sigortacılık Kanunu 11/1. Md, düzenlemesinde Sigorta sözleşmelerinin ana muhtevası, Müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketlerince aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir. Ancak, sigorta sözleşmelerinde işin özelliğine uygun olarak özel şartlar tesis edilebilir. Bu hususlar, sigorta sözleşmesi üzerinde ve özel şartlar başlığı altında herhangi bir yanılgıya neden olmayacak şekilde açık olarak belirtilir.

Şeklindeki hüküm ile poliçede özel şartlar uygulamasına izin verilmiştir. Davaya konu taraflar arasında akdedilen 05.08.2014-2015 vadeli 86263642 numaralı “Hareketli Makinalar Sigorta Poliçesi” “açıklamalar ve özel şartlar” başlığı altında yer alan düzenlemenin 3. Maddesinde (2.

Sayfada) “işbu sigorta poliçesinde 12 yaş üstü makineler teminat haricidir’' şeklinde sigortalı makinenin yaşına ilişkin özel şart maddesi konulduğundan, özel şart maddesi taraflar açısından bağlayıcılığı bulunmaktadır.

Davaya konu makine 2002 model olduğu, taraflar arasındaki poliçenin 05.08.2014 tarihinde başladığı, hasarın 09.03.2015 tarihinde meydana geldiği gözetildiğinde özel şart maddesine göre hasar teminat kapsamı dışında bulunduğu anlaşıldığından, bilirkişi raporunda belirtilen 2002 model makinenin hangi tarihte kullanıma alındığı Trafik Müdürlüğünden sorulmamış, taraflar arasındaki 05.08.2014-2015 vadeli ... numaralı “Hareketli Makinalar Sigorta Poliçesi” “açıklamalar ve özel şartlar” başlığı altında yer alan düzenlemenin 3. Maddesinde (2.

Sayfada) “işbu sigorta poliçesinde 12 yaş üstü makineler teminat haricidir’'hükmü esas alınarak davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip... · ¸e-imzalıdır Hakim... · ¸e-imzalıdır