İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/816 K.2018/812

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin Altın... ilçesi, ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesinde kantin işletmecisi olduğu, 07.12.2015 tarihinde okuldaki bir öğrencinin kantinden yediği sucuklu tosttan zehirlendiği şüphesiyle ... Çocuk Şubesinden ihbar geldiği, ihbar üzerine ... İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü’nün 08.12.2015 tarihinde okul kantinini denetlediği, laboratuvara göndermek üzere davalı şirketin üretmiş olduğu ...

Baton Isıl İşlem Görmüş Piliçten numune alındığı, numune ile ilgili 14.12.2015 tarihli muayene ve analiz raporu sonucunda Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine uygun olmadığının görüldüğü, bu denetimde önceden rendelenmiş sucuktan numune alındığı için 15.12.2015 tarihinde ikinci analiz için sucukların bulunduğu oıjinal ambalajlı ... üretim yeri kayıt numaralı 400 gram numune alındığı, 28.12.2015 tarihli muayene ve analiz raporunda da ürünün uygun görülmediği, işbu muayene ve analiz raporuna binaen ...

İl Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğünün 29.12.2015 tarih ve ... karan ile müvekkili hakkında TGK Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine aykırı gıda üretmek ve piyasaya arz etmek nedeniyle 5996 sayılı Kanunun 40/1-d maddesi gereğince 14.649,00 TL idari para cezası uygulandığı, müvekkilinin ... l.Sulh Ceza Hakimliğine ...

D.iş dosyası ile itiraz ettiği, ancak itirazın kabul görmediği, Müvekkilinin idari para cezasım taksitlendirdiği, 18.01.2016 tarihinde 3.662,25 TL’sini ödediği, diğer taksitlerin 15.06.2016,15.10.2016,15.01.2017 tarihleri olduğu, Müvekkilinin ... ilinde faaliyet gösteren ... Gıda’dan 04.11.2015 ve 18.11.2015 tarihlerinde davalı şirkete ait 120 adet ...

Büfe Sucuk aldığı, bu sucukların 3,5 °C’de muhafaza edildiği, muhafaza sıcaklığının numune alma tutanağında görüldüğü, işyerinin çalışma, hijyen ve sağlık ile ilgili ortamının temiz ve düzenli olduğu, dışarıdan ürünlere zarar verici herhangi bir maddenin bulaşmasımn mümkün olmadığı, müvekkilinin idari para cezasma konu olan hususlarda hiçbir kusurunun olmadığı, ikinci denetimde oıjinal ambalajlı üründen numune alındığı, açılmamış ürünlerin Yönetmeliğe uygun olmamasının, müvekkilinin kusursuz olduğunun ispatı olduğu, Müvekkilinin ayrıca ...

5.Asliye Ceza Mahkemesinin ... E- ... K sayılı dosyası ile yargılanarak söz konusu zehirlenme olayından ötürü 1.500 TL adli para cezası ile cezalandırıldığı, hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verildiği, müvekkilinin bu davadan ceza almasına neden olan zehirlenme vakasına davalı şirketin ayıplı ve kusurlu mal satmış olmasının sebep olduğu,

Davalı şirketin müvekkiline ayıp ve kusurlu ürün satmak suretiyle müvekkilinin özel ve sosyal hayatma maddi ve manevi tazminat talepli ve yine haksız olarak ödemek zorunda kaldığı 3.662,25 TL’nin davalıdan tahsili ile 5.000 TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini talep etmiştir.

SAVUNMA VE KARŞI TALEP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili şirketin İstanbul’da bulunması sebebiyle İstanbul Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğu, Davacı tarafın açtığı davanın haksız ve mesnetsiz olduğu, davacının kusurlu davranışları sebebiyle asıl mağdurun davacı değil, müvekkili olduğu, davacının kantininden alman numuneler üzerinde yapılan analizler neticesinde ürünün “Sülfıt indirgeyen Clostridia” yönünden Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine uygun olmadığı tespit edildiği için müvekkilinin şirketine de ...

Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü tarafından 14.649,00 TL idari para cezası verildiği, müvekkilinin yasal indirim hakkından yararlanarak 15 gün içerisinde oranındaki indirim ile 16.03.2016 tarihinde 10.986,75 TL ödediği, Ancak dava konusu edilen analizlerin yapıldığı ürünlerdeki bakteri üremesinin sebebinin vacının iddia ettiğinin aksine müvekkilinin üretim koşullarının değil, davacının ürünü uygun olmayan sıcaklık koşullarında tutmasından kaynaklandığı, üründeki deformasyonun sorumlusunun vekkili şirket değil, davacının ürünü satın aldığı gıda firması olduğu,

ürünün mikrobiyolojik kriterlere uygun olmamasının nedeninin uygun olmayan ortamda muhafaza edilmesi olduğu, I ürünün 0 ile +4 santigrat derece soğuklukta muhafaza edilmesi gerektiği, buna riayet edilmediği I taktirde bakteri üremesine ve çoğalmasına sebebiyet veren bir ürün olduğu, Sülfit indirgeyen I Clostridia bakterisinin tahlile konu edilen sucukta belli oranlarda bulunmasında yasal bir sakınca olmadığı, bakteriye ilişkin olarak olması gereken referans değerlerin yönetmelikte yazıldığı, gıda ürünü uygun muhafaza koşullarında saklanmadığı,

tavsiye edilen sıcaklık derecesinin üzerinde bir sıcaklıkta muhafaza edilirse sucuğun içerisindeki bakterilerin hızla çoğalarak gıda zehirlenmesine yol açacağı, sülfit indirgeyen Clostridia bakterisinin yol açtığı zehirlenmelerin gerçek nedeninin gıdaların hatalı sıcaklıklarda tutulmasına ve uygun koşullarda saklanmaması sonucunda bakterilerin vejetatif forma geçerek çoğalarak enfektif doza ulaştıklarına ilişkin Sağlık Bakanlığı ; tarafından yayınlanmış bilimsel bir eserden alınma sayfanın ek olarak sunulduğu, Müvekkili şirketin sık sık Bakanlık kontrol görevlileri tarafından denetlenip, numuneler alınarak analiz yapıldığı,

şimdiye kadar olumsuz bir durumla karşılaşmadıkları, Müvekkilinin üretici olarak herhangi bir ihmal yada kusurunun ve sorumluluğunun olmadığı, tüm kusur ve sorumlulukların ürünleri muhafaza koşullanna uymaksızın muhafaza eden davacı yada davacının ürünleri satm aldığı gıda firmasının olduğu, bu sebeplerden davanın reddini talep ettikleri, mahkeme masraflan ve vekalet ücretinin davacıya verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; Davalının Altın... ilçesi, ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesinde kantin işletmeciliği yapan davacıya ayıplı, kusurlu sucuk satması nedeni ile açılan maddi ve manevi tazminat talepli davadır. Deliller; Dosya Münderecatı, bilirkişi incelemesi Mahkememiz dosyasından 06/04/2018 tarihli bilirkişi raporu alınmıştır.

... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesinde bir öğrencinin aynı lisenin kantininden yediği sucuklu tosttan dolayı zehirlenme şüphesiyle ... Devlet Hastanesine başvurduğu, olayın : Emniyet Müdürlüğü Çocuk Şube Müdürlüğüne intikal ettiği, Emniyet Müdürlüğü Çocuk Şube Müdürlüğünün de olayı Altm...

İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğüne ihbar etmesi üzerine 08.12.2015 tarihinde yani zehirlenme olayının vuku bulduğu günün ertesi, kontrol görevlilerinin olayın gerçekleştiği okul kantinine giderek 07.12.2015 tarihinde tost yapmak için kullanılan doğranmış sucuktan numune aldığı ve Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine uygunluğunu kontrol etmek açısından numunenin laboratuvara gönderildiği, denetimle ilgili olarak resmi kontrol raporu ve numune alma tutanağı ve etiketi düzenlendiği, numunenin buzdolabından alındığı ve numune sıcaklık değerinin 4°C olduğunun tutanağa yazıldığı,

dilimlenmiş sucuk numunesinin alındığı sırada numune sıcaklık değerinin uygun olduğu,

Alınan numunenin ... Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüğünde analize alındığı, yapılan analiz sonucunda “Sülfit İndirgeyen Clostridia” analiz sonucunun 1.4*103 kob/g olarak bulunduğu, analiz sonucunun Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine uygun olmadığının bildirildiği,

Zehirlenme olayına neden olduğu söylenen dilimlenmiş halde bulunan ... baton ısıl işlem görmüş piliç sucuk numunesinin ... Gıda Kontrol Laboratuvannda yapılan analiz sonucunun uygun çıkmaması üzerine, bahsi geçen sucukla aynı parti numarasına sahip, açılmamış orjinal ambalaj sucuk numunesi 15.12.2015 tarihinde Altın... Kaymakamlığı İlçe Gıda Tarım ve Hayvancılık Müdürlüğü kontrol görevlileri tarafından Türk Gıda Kodeksine uygun olarak ...

Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi kantininden numune olarak alındığı, bu denetimle ilgili olarak resmi kontrol raporu ve numune alma tutanağı ve etiketi düzenlendiği, numunenin buzdolabından alındığı ve numune sıcaklık değerinin 3,5°C olduğunun tutanağa yazıldığı, orjinal ambalajında, açılmamış pakette bulunan numunenin alındığı sırada numune sıcaklık değerinin uygun olduğu,

Alman numunenin ... Gıda Kontrol Laboratuvar Müdürlüğünde analize alındığı, yapılan analiz sonucunda “Sülfit İndirgeyen Clostridia” analiz sonucunun 1.7*103 kob/g olarak bulunduğu, analiz sonucunun Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine uygun olmadığının bildirildiği,

Dava dosyasında ...-... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi kantini adına ... Gıda İth.İhr.Gıda Paz.San.Tic.Ltd.Şti. tarafından kesilen 04.11.2015 tarihli 60 adet ... Büfe Sucuk Plas.400GR*30AD ürüne karşılık KDV DAHİL 277,79 TL’lik ve 18.11.2015 tarihli 60 adet ... Büfe Sucuk Plas.400GR*30AD ürüne karşılık KDV DAHİL 1.277,79 TL 'lik irsaliyeli faturalar bulunduğu, zehirlenme olayının 07.12.2015 tarihinde olduğu dikkate alınırsa ilk parti ürünlerin tedarik edilmesinden 33 gün sonra, ikinci parti ürünlerin tedarik gedilmesinden 19 gün sonra zehirlenme olayının gerçekleştiği,

Davalı tarafından dosyaya delil olarak sunulan ... Baton Isıl İşlem Görmüş Piliç Sucuk ürününe ait etikette “Saklama Koşullan: (0/ +4) C’de muhafaza ediniz. Ambalajı açıldıktan sonra 2 gün içerisinde tüketilmesi tavsiye edilir.” dendiği görülmektedir.

Analiz sonucunda tespit edilen Sülfit indirgeyen Clostridia grubundaki bakterilerin genel olarak insan ve hayvanların bağırsak florasında, doğada özellikle toprakta bulunduğu, Gıdaların hijyenik kalitelerinin belirlenmesinde rol oynadığı, Clostridium perfringens.

1 gram pozitif, spor oluşturan, anaerobik, hareketsiz ve çubuk şeklindeki bakteriler olduğu, bir bakterinin E spor formunda olması demek üreyip çoğalamaması, çevre şartlarına en dayanıklı formda olduğu, Sporlanmış bakteri uygun ortamda yıllarca korunabildiği, bir bakteri sporlanacağı zaman, hücre içerisine yeterli besin maddelerini depoladıktan sonra vejetatif form için gerekli bazı genlerin çalışmasını durduracağı, Vegetatif form ise bakterilerde çevre şartlarına en dayanıksız form olduğu, Sporlu formun ısı, ışık, nem, pH’da değişiklik gibi ortama kavuşması sonucu vejetatif hale dönmesi, yani dayanıksız ve çoğalabilir hale geldiği,

Sülfit indirgeyen clostridia grubu bakterilerin gıda ürünlerinde görülmesi bir çok sebebe bağlı olabileceği. dava konusu olayda sülfit indirgeyen clostridia tespit edilen ısıl işlem görmüş piliç sucuk numunesinde sucuk yapımında kullanılan katkı maddeleri gibi hammaddelerin, özellikle baharatların sülfit indirgeyen clostridia bakterileri içermesine, sucuk hamurunun doldurulacağı bağırsaklara veya suni kılıflara, üretimde kullanılan alet ekipmanın temizliğine kadar bir çok sebeplere bağlı olabilmekte, gıdanın sağlık açısından sakıncalı hale gelmesine sebep olabileceği, Cl.perfringens'in gelişme sıcaklığı 10-50°C arasındadır.

Bu sıcaklıklar arasında ısıl işlem uygulanırsa spor formlan vejetatif forma dönüşmekte, yani hastalık yapıcı, zehirlenmeye sebep olabilecek forma dönüşebileceği, bu sebepten gıdaların iyi pişirilerek bakterilerin ölmesinin sağlanacağı, bir gıdada Sülfit indirgeyen clostridia grubu bakterilerin zehirlenmeye yol açacak yapı ve düzeye gelmesi gıdanın içinde yukanda açıklanan çevresel şartlar, kullanılan hammadde, hijyenik olmayan alet ekipman veya insan faktörü gibi nedenlerle gıdanın içine yerleşmiş spor formunda yani bir nevi pusu kurmuş formdaki Sülfit indirgeyen clostridia grubu bakterilerin, uygun olmayan sıcaklıklarda muhafaza edilmesi,

özellikle spor formlanmn yapı değiştirerek vejetatif yani hastalık yapıcı forma geçmeleri için ideal olan 10°C sıcaklığın üzerinde tutulması gibi sebeplere, iyi pişirilmemesine, tost yapılırken sucuğun çiğ kalmasına veya hazırlandıktan sonra uzun süre tüketilmesi gibi sebeplere bağlı olarak zehirlenmeye yol açabileceği, dilimlenmiş sucuktan ve açılmamış orjinal ambalaj haldeki sucuktan alman numunelerin her ikisinde de tespit edilen Sülfît indirgeyen clostridia analiz sonucunun Mikrobiyolojik Kriterler Yönetmeliğine uygun olmadığı,

Sülfît indirgeyen clostridia grubu bakterilerin dava konusu ısıl işlem görmüş dilimlenmiş ve açılmamış orjinal ambalajındaki piliç sucuklara üretim aşamasında nüfus edebileceği ihtimalinin yüksek olabileceği, Sülfît indirgeyen clostridia tespit edilen ısıl işlem görmüş piliç sucuk numunesinde sucuk yapımında kullanılan katkı maddeleri gibi hammaddelerin, özellikle baharatların sülfît indirgeyen clostridia bakterilerini içermesine,

sucuk hamurunun doldurulacağı bağırsaklara veya suni kılıflara, üretimde kullanılan malzemelerin temizliğine kadar birçok sebeplere bağlı olabileceği, bu işlemlerden üreticinin sorumlu olduğu, Analize alınmak üzere kontrol görevlileri tarafından alıan ve numune alma tutanağında 3,5 ve 4°C olarak belirtilen numune sıcaklığı bakımından uygunsuz bir durumun olmadığı, Sülfît indirgeyen clostridia grubu bakterilerin gelişme sıcaklığının 10-50°C arasında olduğu,

bu sıcaklıklar arasında ısıl işlem uygulanırsa spor formlarının vejetatif forma yani hastalık yapıcı, zehirlenmeye sebep olabilecek forma dönüştüğü, zehirlenmeye yol açmaması için 50°C’nin üzerinde pişirilmesi gerektiği, Davadaki zehirlenme olayında zehirlenmeye sebep açan Sülfît indirgeyen clostridia grubu bakterinin tostun yapım aşamasında dilimlenmiş sucuğun iyi pişirilmemesi, çiğ kalmasından dolayı olma ihtimalinin yüksek olduğu nedeniyle davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

Katip e-imzalıdır Hakim e-imzalıdır