İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/982 K.2018/52

Dava

Davacı vekili mahkememize ibraz ettiği dava dilekçesi ile, müvekkili Belediye Başkanlığının Hal Zabıtası Amirliği Ekiplerince 02/06/2017 tarihinde saat 21:26 'da ... Mahallesinde ...

Plakalı araçta yapılan hal kayıt sistemi sorgusunda eksik künye indiriminde bulunarak , 500 kg kiraz sevkiyatı yapıldığını tespiti üzerine 02/06/2017 tarih ve ...nolu cezalı hal rusumu tutanağı düzenlendiğini, denetimden sonra ilgilerin künye bildiriminde bulunduklarını , davalının malın değerine ilişkin hal kayıt sistemine gerçeğe aykırı beyanda bulunması,

5957 Sayılı Kanun ve ilgili yönetmelik hükümlerine aykırılık teşkil ettiğinden 11/07/2017 tarih ve 2017/4421 Sayılı encümen kararı ile davalı hakkında 1625 TL idari para cezası kesildiğini, davalının bu karara karşı 20/06/2017 tarihinde İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyeti Başkanlığına şikayette bulunduğunu şikayetin haklı bulunarak 16/10/2017 tarih ve 2017/139 sayılı kararı ile cezanın iptaline karar verildiğini, iptal kararının yasaya aykırı olduğunu Hal Hakem Heyetinin cezalı hal rusmu tutanağının inceleme ve bu hususta karar verme görevinin bulunmadığını,

Hal Hakem Heyeti Ve Toptancı Hal Konseyi hakkında yönetmeliğinin 5.maddesinde bu durumun düzenlendiğini, Kanunu 14.maddesinde de idari para cezası dışındaki uyuşmazlıkların hakem heyetinin görev ve yetkisi kapsamında olduğunun düzenlendiğini, davaya konu işlemin 5957 Sayılı Kanunun 14.maddesinde kapsamında kalması nedeniyle yönetmeliğin 5.maddesi uyarınca inceleme yetkisinin Hal Hakem Heyetinde olmadığını, iptali için başvurulabilecek yolun idare mahkemesine dava açmak şeklinde olabileceğini, yine dava konusu işlemin İstanbul Hal Hakem Heyetinin yetki alanına da girmediğini,

Hal Hakem Heyeti ve Toptancı Hal Konseyi Hakkında yönetmeliğinin 4.maddesinin 3 fıkrasına göre yetki alanının İstanbul 'la sınırlı olduğunu, iptal kararının esas yönünden de hukuka aykırı olduğunu, 5957 sayılı kanunun "Toptancı Haline bildirim , malların toptan ve perakende alım satımı " başlıklı 4.maddesinde bildirime tabi malların sayıldığını, davaya konu malında bu madde gereğince , bildirime tabi olan mallar arasında olduğunu,

aynı kanunun 8.maddesinde kanun hükümlerine aykırı olarak toptancı haline bildirilmeden toptancı hali dışında toptan alınıp satılan mallarla ilgili hal rusumunun cezalı olarak alınacağının hükme bağlandığını ,sebze ve meyve ticareti ve toptancı halleri hakkında yönetmeliğin 23.maddesinin 1 ve 2.fıkrasında da denetimle ilgili hüküm bulunduğunu, 40.maddede bildirici ve diğer kişiler ile bunların sisteme kaydı ile ilgili düzenleme bulunduğunu, maddede komisyonculardan bahsedildiğini, bildirim başlıklı 41.maddenin 1 fıkrasında bildirimi tamamlanmadığı halde satışa sunulan mallar hakkında 47.maddeye göre işlem yapılacağının düzenlendiğini,

47.maddede ise , cezalı hal rusmunun düzenlendiğini, hal hakem heyetinin kararının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, kararda Belediye yetkileri tarafından düzenlenen ceza tutanağında malın değeri ile ilgili olarak herhangi bir bilginin bulunmadığının beyan edildiğini oysaki bu bilgilerin tutanakta yer aldığını , ayrıca kararda cezanın bildirimci sıfatı bulanan ve bildirime yaparak malı gönderen Mehmet Şakir Şal adına düzenlenmesi gerektiğinin belirtildiğini oysa sebze ve meyve ticareti ve toptancı halleri hakkındaki yönetmeliğin 40.maddesinin 1.fıkrasında komisyoncularında bildirimci olarak tanımlandığını,

yine yönetmeliğinin 47. Maddesinin 7 fıkrasında cezalı hal rusmundan malları taşıyan nakliyecilerin, depolayanların mal sahibi ile birlikte müteselsilen sorumlu olduklarının düzenlendiğini belirterek İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyetince verilen kararın iptali talep edilmiştir.

CEVAP

Davalıya usulüne uygun şekilde tebligat yapılmasına rağmen duruşmaya gelmediği gibi cevapta vermemiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyeti Karanını iptaline ilişkindir. 5957 Sayılı Kanunun 10.maddesinin 5.nolu bendi gereğince, davaya bakmaya mahkememiz yetkilidir . Davacı taraf 5957 Sayılı Kanunun 10.maddesinin 5 bendi gereğince 15 günlük süre içinde bu davayı açmıştır.

İstanbul Valiliği Hal Hakem Heyetinin ilgili kararı alınıp incelendiğinde. "5957 sayılı Kanuna istidan 07.07.2012 tarih ve 28346 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Sebze ve Meyve Ticareti ve Toptancı Halleri Hakkındaki Yönetmeliğin 41.maddesi 9.fıkrasında, bildirim miktarı veya üzerindeki malların üretildiği yerden veya girdiği gümrük kapısının bulunduğu yerden her ne sebeple olursa olsun şevkinden önce sisteme bildirilmek zorunludur.

Yine aynı Yönetmeliğin 47. Maddesi (a) bendine aykırı olarak sisteme bildirilmeden toptan alınıp satılan ya da toptancı halinde satmak üzere bildirimde bulunup toptancı hali dışında toptan satılan mallar için hal rüsumu, tespitin yapıldığı yerdeki toptancı halinde o mallar için oluşan bir önceki gün birim fiyatlarının en yükseği esas alınarak belirlenen toptan satış bedelinin yüzde yirmi beşi oranında cezalı olarak alınır denilmektedir.

Yine aynı Yönetmeliğin 47. Maddenin (ç) bendinde. Miktarına, değerine, üretim şekline veya künyesinde belirtilen diğer

ilişkin gerçeğe aykırı beyanda bulunulan mallar için tespitin yapıldığı yerdeki toptancı halinde o mallar için oluşan bir önceki gün birim fiyatlarının en yükseği, bir önceki gün fiyat oluşmamışsa o mallar için oluşan en son birim fiyatlarının en yükseği esas alınarak belirlenen toptan satış bedelinin yüzde yirmibeş oranında ceza alınır denilmiştir. ...si ekiplerince 02.06.2017 saat 21:26’da yapılan denetimde malın ... tarafından yola çıkmadan 02.06.2017 13:51:06 da ...künye numarası ile 1.500 kg kiraz bildirimi yapılarak yola çıktığı ancak,

yapılan denetimde 500 kg kirazın “Malın değerine ilişkin Hal Kayıt Sistemine gerçeğe aykırı beyanda bulunma” maddesine göre 1.625,00 TL tutarında ceza kesildiği görülmüştür. ...

Başkanlığı Zabıta Dairesi Başkanlığının 02.06.2017 tarihinde düzenlediği 5447 nolu Cezalı Hal Rüsum Tutanağında; malın değerine ilişkin Hal Kayıt Sisteminde gerçeğe aykırı beyanda bulunma gerekçesi ile malı alan Bayrampaşa Merkez Hal 415 nolu işyerinde faaliyet gösteren ... adına tutanak düzenlendiği görülmüş olup, malın miktarının gönderici ve bildirimci ... olduğu gözönüne alındığında ve malı, Bayrampaşa Merkez Hal 415 nolu işyerinde komisyoncu sıfatıyla faaliyet gösteren ...’a gönderildiği ve dolayısıyla ...’m malın miktarına ilişkin daha önceden bir bilgisi olmadığı, gelen mallan komisyonda sattığı belirtilmiştir.

500 kg mala ait ... tarafından 03.06.2017 06:40:45 de ... künye numarası ile yapılan bildirim sisteme eksik bildirim nedeniyle mi yapıldığı veya başka mala mı ait olup olmadığı anlaşılamamıştır. Zaten Cezalı Hal Rüsum Tutanağından malın miktarına ilişkin herhangi bir ibare bulunmadığı, Malın değerine ilişkin gerçeğe aykırı beyanda bulunulduğu gerekçesi ile düzenlendiği görülmüştür.

Ancak malın değeri ile ilgili olarak herhangi bir bilgi bulunmamakta ve ceza düzenlenecek ise de bildirimci sıfatı bulunan ve bildirimi yaparak malı gönderen ... adına düzenlenmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda, toptancı hal üzerinden mal satmak üzere satın alım işlemini gerçekleştiren hal dışı tüccarların, satın aldıkları mallara ilişkin toptancı hal içindeki satış işlemlerine ve komisyonculara yapılacak sevk işlemlerine ilişkin bildirimleri malın sahibi konumunda olduklarından dolayı kendilerinin yapması gerektiği, dolayısıyla bu tür malların bildirimsiz olarak nakli nedeniyle uygulanacak cezalı hal rüsumu müeyyidesinin muhatabının hal dışı tüccar sıfatı ile faaliyet göstermekte olan meslek mensuplarının oldukları değerlendirilerek dosya üzerinde yapılan incelemede, ...si Zabıta ekiplerince ...

Beldesinde yapılan denetimde, şikayetçi ... adına “Malın değerine ilişkin Hal Kayıt Sistemine gerçeğe aykırı beyanda bulunma" gerekçesi 02.6.2017 tarih ve S447 sayılı Cezalı Hal Rüsum Tutanağı düzenlendiği görülmüş olup, düzenlenen ceza tutanağında malın değeri ile ilgili olarak herhangi bir bilgi bulunmamakta ve ceza düzenlenecek ise de bildirimci sıfatı bulunan ve bildirimi yaparak malı gönderen ... adına düzenlenmesi gerekmektedir.

Bu bağlamda, toptancı hal üzerinden mal satmak üzere satın alım işlemini gerçekleştiren hal dışı tüccarların, satın aldıkları mallara ilişkin toptancı hal içindeki satış işlemlerine ve komisyonculara yapılacak sevk işlemlerine ilişkin bildirimleri malın sahibi konumunda olduklarından dolayı kendilerinin yapması gerektiği,

dolayısıyla bu tür malların bildirimsiz olarak nakli nedeniyle uygulanacak cezalı hal rüsumu müeyyidesinin muhatabının hal dışı tüccar sıfatı ile faaliyet göstermekte olan meslek mensuplarının olmaları nedeniyle şikayetin kabulüne ve ...si tarafından düzenlenen 02.06.2017 tarih ve 5447 sayılı Cezalı Hal Rüsum Tutanağı ile düzenlenen cezanın iptaline " karar verildiği görülmüştür.

İstanbul Hal Hakem Heyetince verilen karar 5957 Sayılı Kanunun ve ilgili yönetmeliklere uygun olup, verilen iptal kararı doğru olduğundan davacının davasının aşağıdaki şekilde reddine karar vermek gerekmiştir.

¸