İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/151 K.2024/598

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davalı şirketin ticari ilişki içinde olduğunu, cari hesaba ilişkin olarak 320,00 Dolarlık cari hesap bakiyesi için .... İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, davalının icra takibine itiraz ettiğini, takibin durduğunu belirterek .... İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davalının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde özetle; davaya konu icra takibinin yetkisiz icra müdürlüğünde açıldığını, bu davanın da icra müdürlüğünün dosyası gibi yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerinin olduğunu, müvekkili şirketin davacı tarafa hiçbir borcu bulunmadığını, karşı dava dilekçesinde belirtiği üzere aslında müvekkili şirketin davacıdan alacaklı olduğunu, müvekkilinin davacı şirketin kara taşımacılığını üstlendiğini, müvekkili şirket tarafından sefer masrafı ve araçta oluşan hasar bedeli olarak 1.900,00 euronun davacı tarafça ödenmesinin talep edildiğini,

davacının soyut ve haksız gerekçelerle müvekkili şirkete gerekli ödemeyi yapmadığını, ... Noterliğinin 23/08/2021 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile davacıdan alacağını ödemesini talep ettiğini, ihtarnameye rağmen ödemenin yapılmadığını, bu yüzden icra takibine itiraz edildiğini, cari hesap ilişkisinden kaynaklanan alacakları için ...

İcra Müdürlüğünün 2021/... esas sayılı dosyası ile davacı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davacının alacaklı olduğunu belirttiği 320 Euro düşüldükten sonra kalan 1580 euro üzerinden takibin başlatıldığını, davacının icra takibine itiraz ettiğini, takibin durduğunu, karşı dava için arabuluculuğa başvurulduğunu anlaşmaya varılamadığını belirterek asıl davanın reddini karşı davanın kabulü ile icra takibine yapılan itirazın iptali ile takibin devamını, davacının %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

Mahkememiz dosyasının 10/05/2023 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca dosyasının bilirkişiye verilmesine karar verilmiş olup, 25/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" 1. Davacı/karşı davalı ... A. Ş. firmasının yükün özelliğini tam olarak bildirmemekle birlikte 10.08.2021 tarihli “Yükleme Talimatı” formunda yükün ölçülerini ve talep ettiği dorsenin özelliklerini bildirdiğinin tespit edildiği, bu bilgilerle davalı/karşı davacı ... ... Hizm. Tic. A. Ş. firmasının öncelikle yükün ölçülerini öğrendiğinde yükle ilgili daha açık bilgileri davacı/karşı davalı ... A. Ş. veya gönderici ... SPA firmasından alabileceği/alması gerektiği kanaatine varıldığı,

2. Dava dosyasına sunulan ve yeminli tercüman tarafından Türkçe çevirisi yapılmamış mail yazışmalarının delil olarak kabul edilip edilmeyeceğinin taktirinin Sayın Mahkemede olduğu,

3. Dava dışı gönderici firmadan ... ... adlı kişinin ...©.... mail adresinden davalı/karşı davacı“ şirketten ... adlı. Kişiye ... .com adresine 12.08.2021 tarihinde saat 16:23'de yazdığı Mailde; 236 cm genişliğinde olan bir yükün 240 cm olan bir araca yüklemenin mümkün olmayacağını, bu tip iş makinelerini yüklemek için gerekli kızak olduğunu, bu nedenle makineleri 2 cm ara ile yüklemenin güvenli olmayacağını bildirdiği,

4. Dava dışı gönderici firmadan ... ... adlı kişinin ...©.... mail adresinden davalı/karşı davacı şirketten ... Yaman adlı kişiye ... .com adresine 12.08.2021 tarihinde saat 17:13'de yazdığı mailde; tır şoförünün brandasını açtığını, branda açılırken bir bar düştüğünü, bu işlemleri araç şoförünün yapması gerektiğini, kendi personelinin görevi olmadığını ve personelinin müdahil olmadığını, bar düşmesinin şoför ve kendi personelleri için ciddi risk oluşturduğunu, meydana gelen hasardan sorumlu olmadıklarını,

5. Dava dosyasında; davaya konu ... plaka sayılı araçta meydana gelen/meydana geldiği iddia edilen hasarın fiilen yükleme yapıldığı için mi dava dosyasına sunulan mailde bahsedilen araç şoförünün 1 adet barı düşürdüğü için mi gerçekleştiği konusunda net bir bilgi ve belge tespit edilemediği,

6. Alt taşıyıcı ... firmasından edinilen bilgilere göre ... plaka sayılı aracın, taşımanın yapıldığı esnada yurt dışında yerleşik araç filolarından kiralanmış olduğu ve aracın yurt dışı tesciline kayıtlı olduğu bilgisi verdiği, yurt dışına kayıtlı olan bu aracın Türkiye'den bir firmaya ait olmadığı plaka sayısından tespit edilebildiğinden bu aracın Türkiye'ye boş olarak dönmemiş olduğu kanaatine varıldığı, yurt dışında yerleşik araç filolarından kiralanmış olan aracın yüklemenin yapılamadığı adresten nereye boş olarak gittiğinin belirtilmediği, bu nedenle; davalı/karşı davacının “aracın seferden boş dönmesi sebebiyle talep ettiği Sefer Masrafının ne kadar olacağının değerlendirilemediği,

7. Dava dışı taşımayı fiilen gerçekleştiren ... A.Ş. firmasının davalı/karşı davacı ... ... Tic. A. Ş. firmasına 20.08.2021 tarihinde düzenlediği ... numaralı 1.500,00 EUR tutarındaki fatura detayı incelendiğinde faturanın alt kısmında yer alan not kısmında yer alan bilgiler incelendiğinde; faturanın “YURT DIŞI ARAÇ İPTALİ İLE İLGİLİ” olduğu bilgisinin yer aldığı buna rağmen aynı zamanda davaya konu taşımacılığı gerçekleştiren “... /...” plaka sayılı araçların navlun bedelleri olduğu bilgisinin de yer aldığı, her iki bilginin birbiriyle çeliştiğinden dava dışı taşımayı fiilen gerçekleştiren ... A.Ş. firmasının davalı/karşı davacı ... ... A. Ş. firmasına ilgili faturayı ne amaçla düzenlediği konusunda tam bir kanaat oluşmadığı,

8. Dosya içeriğinde meydana geldiği iddia edilen hasar ile ilgili yeterli belge ve bilgi bulunmadığından zarar hususunda bir kanaat oluşmadığı,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulmuştur.

Mahkememiz dosyasının 20/03/2024 tarihli celsesinin 1 numaralı ara kararı uyarınca dosyasının ek rapor alınması için bilirkişiye tevdi edilmesine karar verildiği, 06/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle;" 1- Davalı-Karşı davacının" dava dosyasına sunduğu 20.08.2021 tarihli ve ... faturanın taşımayı gerçekleştiren ... ve ... plaka sayılı araçların navlun farkı olduğu kanaatine ulaşıldığı,

2- Dava dosyasına sunulan resimlerden dorsede oluşan hasar/zarar hususunda bir kanaata ulaşılamadığı,..." şeklinde görüş ve kanaatinde bulunulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE HUKUKİ GEREKÇE

Asıl dava cari hesap alacağına başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine, karşı dava taşıma sözleşmesinden kaynaklanan karşı davacıya ait araca zarar verilmesi nedeniyle oluşan hasar bedeli ve aracın boş dönmesi nedeniyle uğranılan zararın karşı davalıdan istemine ilişkin olup uyuşmazlık karşı davacının aracına zarar verilip verilmediği, oluşan zararın miktarı, karşı davalının sorumluluğunun bulunup bulunmadığı noktasındadır.

Asıl dava yönünden yapılan değerlendimede; davacı .... İcra Müdürlüğünün 2021/...E. Sayılı dosyasına yapılan itirazın iptali isteminde bulunmuştur.

Davaya konu icra takibindeki takip talebi incelendiğinde; alacak kısmında " 320,00 EUR fiili ödeme tarihi cari hesap alacağı " olarak belirtildiği görülmüştür.

İİK'nın 58/3 maddesine göre, icra takibinde, alacağın Türk parası ile tutarının, alacak yabancı para ise hangi tarihteki kur üzerinden alacağın talep edildiğinin gösterilmesi gerekir. Ancak uygulamada yabancı para alacağını gösteren ve ayrıca Türk Parası karşılığını belirten takip talepleri de geçerli kabul edilmektedir.

Diğer bir anlatımla Yargıtay alacaklının yabancı para alacağını takip talebinde gösterdikten sonra tahsil tarihindeki kur üzerinden Türk Parası karşılığını talep etmesinin mümkün olduğu, harca esas miktarın belirlenmesi için takip talebinde Türk Parası karşılığının gösterilmesi gerektiği görüşündedir. Görüldüğü gibi Yargıtay yabancı para üzerinden takibin devamına karar verilebileceğini kabul etmektedir.

Ancak yabancı paranın aynen ödenmesini içeren ödeme emri İİK'nın 58/3 maddesine uygun olmadığından böyle bir takibin devamına karar verilmez (A. Değnekli, S. Kısa, İtirazın İptali Davaları, 2. Baskı, sh.165).

2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 58. maddesinin 3. fıkrasında; alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarının ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı günün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiğinin ve faizinin, takip talebinde belirtilmesi gerektiği düzenlenmiştir. Yine aynı Kanunun 60. maddesinin birinci fıkrasının birinci bendinde; alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariç olmak üzere, 58. maddeye göre takip talebine yazılması lazım gelen kayıtların ödeme emrinde bulunması gerektiği belirtilmiştir.

Buna göre; alacaklı, yabancı para alacağının TL karşılığını, takip talebinde göstermek zorunda olup, buna bağlı olarak bu zorunluluğun ödeme emrinde de yerine getirilmesi gerekmektedir. Bu noksanlık kamu düzeni ile ilgili olup takibin her safhasında re'sen göz önünde tutulmalıdır (HGK'nun 12.05.1999 tarih ve 1999/12-271 E. - 99/301 K. sayılı kararı). Nitekim Yargıtay 12. HD'nin 2023/1645 Esas, 2023/2312 Karar ve 2022/1249Esas, 2023/1307 Karar sayılı kararlarında hem takip talebinde hem de ödeme emrinde yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmemesinin kamu düzeni ile ilgili olması nedeniyle takibin iptaline karar verilmesi gerektiğine hükmedilmiştir.

Somut olayda, hem takip talebinde hem de ödeme emrinde yabancı para alacağının TL karşılığının gösterilmediği anlaşılmaktadır. Takip talebi ve ödeme emrinde 320,00 EUR yabancı para alacağının harca esas değer olarak Türk Lirası karşılığı gösterilmediğinden, usulüne uygun bir icra takibi başlatıldığından söz edilemez. Bu nedenle asıl davanın usulden reddine karar verilmesi gerekmiştir.

Karşı dava yönünden yapılan değerlendirmede; mahkememizce taraf delilleri toplanmış, tarafların yasal ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılarak; defterlerde gözüken alacak ve borç kayıtları ile hesap bakiyeleri tespit edilip, iddia , savunma ve itirazlar ile dosyaya sunulan belgeler değerlendirilerek varsa takip tarihi itibariyle davacı alacağının ve karşı davalının hasar bedeli ve sefer masrafı alacağının saptanmasına ilişkin rapor alınması için dosyanın bir mali müşavir, bir taşımacılık alanında uzman ve bir makine mühendisinden oluşacak bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından sunulan 25/10/2024 havale Tarihli rapor ile; " 1. Davacı/karşı davalı ... A. Ş. firmasının yükün özelliğini tam olarak bildirmemekle birlikte 10.08.2021 tarihli “Yükleme Talimatı” formunda yükün ölçülerini ve talep ettiği dorsenin özelliklerini bildirdiğinin tespit edildiği, bu bilgilerle davalı/karşı davacı ... ... A. Ş. firmasının öncelikle yükün ölçülerini öğrendiğinde yükle ilgili daha açık bilgileri davacı/karşı davalı ... A. Ş. veya gönderici ... firmasından alabileceği/alması gerektiği kanaatine varıldığı,

2. Dava dosyasına sunulan ve yeminli tercüman tarafından Türkçe çevirisi yapılmamış mail yazışmalarının delil olarak kabul edilip edilmeyeceğinin taktirinin Sayın Mahkemede olduğu,

3. Dava dışı gönderici firmadan ... ... adlı kişinin ...@.... mail adresinden davalı/karşı davacı şirketten ... adlı kişiye ... @ adresine 12.08.2021 tarihinde saat 16:23’de yazdığı mailde; 236 cm genişliğinde olan bir yükün 240 cm olan bir araca yüklemenin mümkün olmayacağını, bu tip iş makinelerini yüklemek için gerekli kızak olduğunu, bu nedenle makineleri 2 cm ara ile yüklemenin güvenli olmayacağını bildirdiği,

4. Dava dışı gönderici firmadan ... ... adlı kişinin ...@.... mail adresinden davalı/karşı davacı şirketten ... adlı kişiye ... @ ... .com adresine 12.08.2021 tarihinde saat 17:13’de yazdığı mailde; tır şoförünün brandasını açtığını, branda açılırken bir bar düştüğünü, bu işlemleri araç şoförünün yapması gerektiğini, kendi personelinin görevi olmadığını ve personelinin müdahil olmadığını, bar düşmesinin şoför ve kendi personelleri için ciddi risk oluşturduğunu, meydana gelen hasardan sorumlu olmadıklarını,

5. Dava dosyasında; davaya konu ... plaka sayılı araçta meydana gelen/meydana geldiği iddia edilen hasarın fiilen yükleme yapıldığı için mi dava dosyasına sunulan mailde bahsedilen araç şoförünün 1 adet barı düşürdüğü için mi gerçekleştiği konusunda net bir bilgi ve belge tespit edilemediği,

6. Alt taşıyıcı ... firmasından edinilen bilgilere göre ... plaka sayılı aracın, taşımanın yapıldığı esnada yurt dışında yerleşik araç filolarından kiralanmış olduğu ve aracın yurt dışı tesciline kayıtlı olduğu bilgisi verdiği, yurt dışına kayıtlı olan bu aracın Türkiye’den bir firmaya ait olmadığı plaka sayısından tespit edilebildiğinden bu aracın Türkiye’ye boş olarak dönmemiş olduğu kanaatine varıldığı, yurt dışında yerleşik araç filolarından kiralanmış olan aracın yüklemenin yapılamadığı adresten nereye boş olarak gittiğinin belirtilmediği, bu nedenle; davalı/karşı davacının “aracın seferden boş dönmesi sebebiyle talep ettiği Sefer Masrafının ne kadar olacağının değerlendirilemediği,

7. Dava dışı taşımayı fiilen gerçekleştiren ... A.Ş. firmasının davalı/karşı davacı ... ... A. Ş. firmasına 20.08.2021 tarihinde düzenlediği ... numaralı 1.500,00 EUR tutarındaki fatura detayı incelendiğinde faturanın alt kısmında yer alan not kısmında yer alan bilgiler incelendiğinde; faturanın “YURT DIŞI ARAÇ İPTALİ İLE İLGİLİ” olduğu bilgisinin yer aldığı buna rağmen aynı zamanda davaya konu taşımacılığı gerçekleştiren “... /...” plaka sayılı araçların navlun bedelleri olduğu bilgisinin de yer aldığı, her iki bilginin birbiriyle çeliştiğinden dava dışı taşımayı fiilen gerçekleştiren ... A.Ş. firmasının davalı/karşı davacı ... ... A. Ş. firmasına ilgili faturayı ne amaçla düzenlediği konusunda tam bir kanaat oluşmadığı,

8. Dosya içeriğinde meydana geldiği iddia edilen hasar ile ilgili yeterli belge ve bilgi bulunmadığından zarar hususunda bir kanaat oluşmadığı, " kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce davalı-karşı davacı vekiline talebine konu zarar kalemi olarak bildirilen hasara ilişkin tüm bilgi, belgeleri sunmak üzere 1 ay kesin süre verilmiş, verilen süre içerisinde beyanda bulunulmadığı yahut ilgili bilgi belgeler sunulmadığı takdirde bu hususta beyanda bulunma hakkından vazgeçmiş sayılacağı ihtar edilmiş, davalı-karşı davacı vekiline talebine konu zarar kalemlerinden;

sefer masrafına ilişkin olarak aracın hangi güzergahlar arasında boş olarak gittiği ve sefer masrafının hangi güzergahlar arasına ilişkin olduğu hususunda beyanda bulunmak üzere 1 ay kesin süre verilmiş, verilen süre içerisinde beyanda bulunmadığı takdirde bu hususta beyanda bulunma hakkından vazgeçilmiş sayılacağı ve dosyadaki mevcut duruma göre değerlendirme yapılacağı ihtar edilmiş, ara karar gereği davalı-karşı davacı tarafından 06/12/2023 tarihli beyan dilekçesi sunulmuş akabinde dosyanın ek rapor için bilirkişi heyetine tevdi ile;

davalı-karşı davacı tarafından sunulan beyan dilekçeleri ve tarafların rapora itirazları değerlendirilerek ek rapor tanzim edilmesinin istenilmesine karar verilmiş ve 06/08/2024 tarihli ek rapor dosyaya kazandırılmıştır.

Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 06/08/2024 tarihli ek rapor ile; "1- Davalı-Karşı davacının dava dosyasına sunduğu 20.08.2021 tarihli ve ... faturanın taşımayı gerçekleştiren ... ve ... plaka sayılı araçların navlun farkı olduğu kanaatine ulaşıldığı, 2- Dava dosyasına sunulan resimlerden dorsede oluşan hasar/zarar hususunda bir kanaata ulaşılamadığı" şeklinde değerlendirmede bulunulmuştur.

Karşı dava yönünden yapılan değerlendirmede; karşı davacı her ne kadar taşımanın yapılacağı araçlardan birine yükleme esnasında yükün araca uygun olmadığı gerekçesi ile yüklemenin durdurulduğu, yüklenen yüklerin tekrar geri boşaltıldığı bu esnada araçta zarar meydana geldiğini ve söz konusu araç boş vaziyete seferden dönmek durumunda kaldığını beyan etmiş ve karşı davaya konu icra takibine ilişkin itirazın iptalini istemiş ise de;

dosya kapsamındaki belgelerden ve hüküm kurmaya elverişli bulunup hükme de esas alınan bilirkişi raporundan davalı-karşı davacının yükün ölçülerini öğrendiğinde yükle ilgili daha detaylı bilgileri davacı-karşı davalıdan talep etmediği, öte yandan davalı-karşı davacının aracında oluştuğu bildirilen hasarın fiilen yükleme yapıldığı için mi yoksa ilgili araç şöförünün barı düşürdüğü için mi gerçekleştiği konusunun ve araçta oluşan zararın da dosyadaki belgelerden net olarak tespit edilemediği,

öte yandan aracın boş döndüğüne yönelik alacak iddiasında bilirkişiler tarafından dosyaya sunulan navlun faturası incelendiğinde davaya konu taşımayı gerçekleştiremediği için adresten ayrılan ... plakalı araca ilişkin bir açıklamanın yer almadığının bu faturanın taşımayı gerçekleştiren araçların navlun farkına ilişkin olduğunun tespit edildiği bu hali ile bu husustaki zarar iddiasının da ispatlanamadığı kanaatine varılmakla açıklanan nedenlerle karşı davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

A) ASIL DAVA YÖNÜNDEN

2- Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına. 3-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 5.040,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına, 5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendisine iadesine, 6-Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına.

B) KARŞI DAVA YÖNÜNDEN

7-Harçlar kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL harç peşin alındığından, fazla alınan 21,40 TL harcın davalı-karşı davacıya iadesine,

8-Davacı-karşı davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, Avukatlık Asgari Ücret tarifesi uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı-karşı davacıdan alınıp davacı-karşı davalıya verilmesine,

9-Davalı-karşı davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerine bırakılmasına,

10-Davalı- karşı davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmı karar kesinleştiğinde ve talep edilmesi halinde kendisine iadesine,

11-Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.560,00TL arabuluculuk ücretinin davalı-karşı davacıdan alınarak hazineye irad kaydına.

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde ... Mahkemesinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/09/2024

Katip ... · e-imza Hakim ... · e-imza