İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/399 K.2022/711

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... üyesi olduğunu, 20-28 Şubat 2021 tarihleri arasında düzenlenmesi taahhüt edilen "... Fuarı" müvekkilinin üyesi olduğu ... A.Ş. arasında ... tarihli "...

Fuarı’nın Organizasyonuna Dair Sözleşme" ve bu Sözleşme dayanak alınarak imzalanan 20.8.2020 tarihli "... 'nın Yapımına İlişkin Ek Sözleşme"yle belirlenen fuar tarihi, fuar katılım sözleşmelerinin pandemi nedeniyle ifasının imkansızlığının tespiti ile bu sözleşmelerin Borçlar Kanunu uyarınca uyarlanması istemiyle açılan ve davalının kabulü nedeniyle konusuz kalan davalar sonunda yine davalı tarafın tek yanlı iradesiyle belirlediğini, ... tarihleri arasına ertelendiğini ancak bu sözleşlemelerin ... tarafından Fuar Koordinasyon Komitesinin yetki ve sorumluluğunda olan ve her biri gündeme alınmak suretiyle değerlendirilmesi gereken fuar süresi,

fuar öncesi ve sonrasında tarafların yetki ve sorumluluklarında değişiklikler, fuar katılım ücretlerinde uyarlama gibi bir çok hususta davalı tarafın tek yanlı irade açıklamalarının olmasına rağmen, davalı tarafın Fuar Koordinasyon Komitesi toplantısının yapıldığına, gündemine ve toplantının sonucuna ait tutanakları imzadan kaçınarak Fuar Koordinasyon Komitesini işlevsiz bıraktığını, Davalının fuar yerini yine tek yanlı olarak "...

Sanat Ve Gösteri Merkezi", fuar tarihini ise ... tarihleri olarak değiştirdiğini, bu durumun ise davalının bünyesinde bulunduğu ... resmi web adresinde ilan edildiğini, bu durumun müvekkilinin üyesi olduğu ... tarafından ...

Noterliği nezdinde düzenlenen 24.12.2021 günlü, ... ve ... yevmiye numaralı e-tespitler ile tutanak altına alındığını, 27 Şubat Pazar gününün fuar süresinden çıkarılıp, fuarın ... tarihlerinde gerçekleştirileceğinin duyurulduğu ancak bunun da sözleşmeye aykırı olduğunu, ... A.Ş ile davalı arasında imzalı kira sözleşmesi / yer tahsisi belgesinin olmadığını, istenilmesine karşın davalı tarafça müvekkilinin üyesi olduğu ...'e ısrarla sunulmadığı, fuar alanı işleticisi olan ...

A.Ş.nin ilan ettiği fuar takviminde sözleşmeye konu fuardan söz edilmediğini, ... ile ...

A.Ş. akdedilen tüm sözleşmelerin ... tarafından tek yanlı olarak feshedildiğini, Müvekkili ile davalı taraf arasındaki katılım sözleşmesi 19-27 Şubat 2022 tarihleri arasında yapılacak fuara ait olduğunu, bu sözleşme kural olarak sözleşmenin katılımcının tek taraflı iradesiyle feshedilmesini engellediğini, müvekkilin üyesi olduğu ... ile davalı arasındaki sözleşmelerin feshine neden olan haklı tespitler ve esasen bu sözleşmelerin ayrılmaz parçası niteliğinde bulunan "Katılmcı Sözleşmesi" ne dayanarak taraflarınca cezai şart veya diğer bir yükümlüğün ifasının talep edilemeyeceğini,

bu sözleşmeden doğan hak ve alacakları ile maddi ve manevi tüm zararlarımızın tazminini talep hakları saklı olmak üzere belirttiğini, Davalının bu ihtara yanıt vermediği gibi, tahsil ettiği katılım bedelini iade etmediğini bu durum karşısında müvekkili tarafından davalıya ödemiş olduğu çekişme konusu olmayan katılım bedeli ve ihtarname masrafının icra yoluyla davalıdan geri alınması için ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı borçlu haksız ve mesnetsiz olarak takibe itiraz etmiş haksız itirazının iptali ile takibe devam edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili tarafından mahkememize sunulan cevap dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalı Yetki Sözleşmesi gereğince tarafların tacir olduğu da dikkate alındığında Yetkili Mahkeme Ve İcra Daireleri Bakırköy Mahkemeleri Ve İcra Daireleri olduğunu Dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesini, davacı şirket ile müvekkili şirket arasında yapılan sözleşme sadece tarafları bağlayan bir sözleşme olduğunu, davalı şirket ile yapılan "Fuar Katılım Sözleşmesi"nin 2. Maddesine göre müvekkil şirket, sektörden gelen talepler, organizasyon gerekleri yahut hiçbir sebep göstermeksizin fuar tarihini değiştirme hakkına sahip olduğunu,

bu duruma katılımcının itiraz etme hakkı olmadığını, davalı şirketin, Fuar Katılım Sözleşmesini feshetme ve yapmış olduğu ödemeleri talep hakkı bulunmadığını, Fuar tarihinin mücbir sebep ile ertelendiğini ve ertelenme ve yeni tarih ile ilgili gerekli bilgilendirmelerin yapıldığını, ilgili fuar için tarihlerin belirlenerek kiralama bedellerinin ödendiğini, tüm harcamaların aylar öncesinden yapıldığını, Ertelenen fuarlar, sıkışık fuar takvimleri ve artan maliyetlere tarafların iştiraki ile katlanması sözleşmenin bir gereği olduğunu,

ilk başta ertelemeye sebep olan nedenler aynen ve daha ağır bir şekilde devam ettiğinden son olarak bir erteleme yapıldığını beyan ederek öncelikle davanın yetki yönünden reddini istemiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava, itirazın iptali ile icra inkar tazminatı istemine ilişkindir. Somut olayda davalı vekili tarafından süresi içerisinde mahkememize sunulmuş olan cevap dilekçesi ile birlikte dosyanın tarafları arasında akdedilmiş olan sözleşmenin yetkiyi düzenleyen 32. Maddesi uyarınca mahkememizin yetkisiz olduğu, yetkili mahkemenin Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu, bu sebeple dosyada yetkisizlik kararı verilmesini talep etmiş olduğu, davacı vekili tarafından sunulan 27.09.2022 tarihli beyan dilekçesi ile birlikte de dosyanın yetkili olan Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi isteminde bulunmuş olduğu görülmüştür.

6100 Sayılı HMK'nın 6/1. maddesinin "(1) Genel yetkili mahkeme, davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir." şeklindeki düzenlemesi uyarınca bu yetki kuralı kesin olmadığından HMK'nın 19. maddesinde belirlenen süre ve yöntemle yetkisizlik itirazında bulunulmaz ise davanın açıldığı mahkeme yetkili hale gelir ve mahkemece kendiliğinden yetkisizlik kararı verilemez.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Yetki itirazının ileri sürülmesi" başlıklı 19/2. maddesi. "Yetkinin kesin olmadığı davalarda, yetki itirazının, cevap dilekçesinde ileri sürülmesi gerekir. Yetki itirazında bulunan taraf, yetkili mahkemeyi; birden fazla yetkili mahkeme varsa seçtiği mahkemeyi bildirir. Aksi takdirde yetki itirazı dikkate alınmaz" hükmünü içermektedir.

Yine, 116/1-a maddesinde Kesin yetki kuralının bulunmadığı hallerde yetki itirazını "ilk itiraz" olarak düzenlemektedir. 117/1. madde ise "İlk itirazların hepsi cevap dilekçesinde ileri sürülmek zorundadır; aksi hâlde dinlenemez." hükmünü içermektedir.

HMK 17.maddesi “Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.” hükmünü haizdir.

Davacı vekili tarafından mahkememize sunulmuş olan sözleşme içeriği incelendiğinde sözleşmenin 32. Maddesinde "Her türlü uyuşmazlık durumunda Bakırköy Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir." hükmünün bulunduğu, işbu hali ile söz konusu maddenin tacirler arasında düzenlenen yetki sözleşmesi olarak değerlendirildiğinde davalı tarafından süresi içerisinde yetkisizlik itirazında bulunulmuş olması sebebiyle mahkememizin yetkisiz, Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğu kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.