İstanbul 18. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/45 K.2024/358

Taraflar arasında görülen davanın mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili, davalı şirket ... San. Dış. Tic. Ltd.

Şti ile iki adet sözleşme yapıldığını, Sözleşmenin 3. maddesindeki sözleşme bedeline dahil olan giderler başlığı altında '' ... ... yapılacak olan ihracattan dolayı %8 ödenen 238.723,20 TL'lik KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında alıcı firma ... - ...'A ödemekle yükümlüdür'' şeklinde sözleşme kurulduğunu, Davalı ( satıcı) taraf KDV iadesini almasına rağmen sözleşmeye aykırı bir şekilde müvekkiline geri iade etmediğini, 27.11.2020 tarihli ve 2020/34/02 numaralı mal satım sözleşmesine göre davalı ( satıcı) taraf pudrasız mavi nitril eldiven'i ( ...

Marka) tekrar müvekkile satmıştır.

Müvekkil üzerine düşen para edimini eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, Sözleşmenin 3. maddesindeki sözleşme bedeline dahil olan giderler başlığı altında '' ... ... yapılacak olan ihracattan dolayı %8 ödenen 46.000,00 TL'lik KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında alıcı firma ... - ...'A ödemekle yükümlüdür'' şeklinde sözleşme kurulduğunu, Davalı ( satıcı) taraf KDV iadesini almasına rağmen sözleşmeye aykırı bir şekilde müvekkiline geri iade etmediğini, bunun üzerine müvekkilin,

davalı tarafın sözleşmeye aykırı biçimde KDV bedellerini iade almasına rağmen ödememesi üzerine 26.10.2020 tarihli ve ... numaralı mal satım sözleşmesine konu olan 238.723,20 TL'lik KDV iadesini ve 27.11.2020 tarihli ve 2020/34/02 numaralı mal satım sözleşmesine konu olan 46.000,00 TL KDV iadesi bedellerinin toplamı olmak üzere faizi ile birlikte toplamda 306.459,78 TL bedelli tahsili amacıyla ... İcra Müdürlüğünün 2022/...

Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığın, başlatılan ilamsız icra takibinde ödeme emri usulüne uygun şekilde tebliğ edildiğini, davalı tarafından yapılan itiraz sonucu takip durdurulduğunu, Haksız, kötüniyetli ve mesnetsiz olarak yapılan itirazın iptali gerektiğini, Borçlu taraf söz konusu KDV iade bedellerini icra dairesinden iade almıştır fakat müvekkiline iadesini yapmadığını, Davalı, icra takip dosyasına sundukları iki adet sözleşmeden dolayı borçlu bulunduğunu, davalı, itirazında söz konusu alacağın olmadığına bahisle borca itiraz ettiğini,

ancak icra takip dosyasına sunulan sözleşmelerle ilgili herhangi bir açıklama getirmemiş ve ödeme belgesi de sunmadığını, Davalı şirket müvekkili ile yapmış olduğu alışverişi kabul etmiş, hukuki ilişkiye herhangi bir itirazda bulunmadığını, açıklanan nedenlerle davalı borçlunun itirazının iptalini sağlamak için iş bu davayı açtıklarını, davanın kabulüne, borçlunun borca ve icra takibine yaptığı itirazının iptaline takibin .... İcra Müdürlüğü 2022/...

Esas sayılı dosya üzerinden devamına, Davalının haksız ve kötüniyetle yaptığı itirazı nedeniyle İİK m.67 hükmü kapsamında hükmolunacak alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yüklenilmesine karar verilmesini

karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA VE KARŞI TALEP

Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edilerek taraf teşkili sağlanmış olup davalı tarafından süresi içerisinde dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi verilmediği anlaşılmakla HMK M.128 hükmü uyarınca davalının dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaları inkar etmiş sayılmasına karar verilerek yargılama yapılmıştır.

DELİLLER VE GEREKÇE

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, Dava; "26/10/2020 tarih ve 2021/34/01 numaralı mal satış sözleşmesine istinaden ihracatta dolayı ödenmesi gereken 238.732,20 TL'lik alacak ile 27/11/2022 tarih ve 2020/34/02 numaralı mal satış sözleşmesine istinaden ihracatta dolayı ödenmesi gereken 46.000,00 TL'lik alacak, 284.723,20 TL" açıklamalı olarak .... İcra Dairesi 2022/... Esas sayılı dosyasından 306.459,78 TL toplam bedel üzerinden davacı tarafından başlatılan takibe davalının itirazı üzerine açılan itirazın iptali davası olduğu görüldü.

Mahkememizin 08/05/2023 tarihli duruşmasında, dosyanın MALİ MÜŞAVİR ve BORÇLAR HUKUKU NİTELİKLİ HESAP UZMANINDAN oluşan bilirkişiye tevdi ile takip konusu alacak iddiası yönünden takip tarihi itibarile davacının davalıdan alacağının bulunup bulunmadığı var ise miktarı konusunda rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir.

Mahkememiz dosyasına 04/09/2023 tarihli bilirkişi raporu ibraz edilmiştir.

Raporda özetle; Dava dosyasında tüm belgelerin kapsamı itibariyle yapılan incelemeler ışığında,

1. Davalı ... .LTD.ŞTİ. Yönüyle; Yukarıda raporda belirtildiği üzere, Sayın Mahkemenizin ön inceleme duruşma tutanağı ticari defter ve kayıtlarını dosyaya ibraz etmediği görüldüğünden Sayın Mahkemenizin bilirkişiye verdiği yerinde inceleme yetkisi ile davalı yan ile irtibata geçilmesine ve inceleme yapacağım iletilmesine rağmen davalı firmanın bilirkişi incelemesine ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmediğinden davalı yönüyle mali inceleme yapılamamıştır.

2. Davacı ... şirketinin ORDU ilinde olduğu anlaşıldığından, taraflar arasındaki sözleşmeye göre davaya konu dönem 2020 ve sonrası yılı ticari defter kayıtları (yevmiye defteri, defter- i kebir ve envanter defteri) asılları tarafımca denetlenememiştir. Bu nedenle 6102 sayılı TTK 64. maddesinde sayılan ve tutulması zorunlu olan ticari defterlerinin HMK 222/2. mad. hükmüne uygun yasanın ön gördüğü şartları taşıyıp taşımadığı hususunda kanaat sunulamayacağından, bu hususta ve belgelerin delil niteliği ve takdiri Sayın Mahkemenizin emrinde olmak üzere; davacının dosya ya sunduğu ticari nitelikte ki belgeler olan sözleşmeler ve banka ödeme dekont suretleri tetkik edilerek rapor tanzim edilmiştir.

Davacının dosyaya sunduğu ticari bilgi belgelere göre;

Taraflar arasında 2 adet sözleşme olduğu görülmüştür. 26.10.2020 Tarihli 2020/34/01 nolu sözleşmedeki mali bölümler incelendiğinde; 38.880 kutu ... marka pudralı ... Eldiven satışı için KDV dahil 3.458.763,20 TL.nı alıcı ...'ın satıcı ... ...Ltd.Şti.ne ödeyeceği, Sözleşme Mad.3.2.'de “İlgili mevzuat uyarınca hesaplanacak KDV sözleşme bedeline dahil olmayıp ALICI tarafından ... 'a ödenecektir. ... yapılacak ihracattan dolayı %8 ödenen 238.723,20 -TL KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında Alıcı Firma ...- ...'a ödemekle yükümlüdür.” denildiği,

27.11.2020 Tarihli ... no.lu sözleşmede: Satılan ürünün ... marka pudralı ... Eldiven olduğu, her kutuda 100 adet eldiven olduğu belirtilmiş ancak bu sözleşmedeki toplam satış miktarı, satış birim fiyatı, toplam satış bedeli vb. gibi bilgilerin sözleşmeye yazılı olmadığı görülmüştür. Sözleşme Mad.3.2.'de “... yapılacak ihracattan dolayı %8 ödenen 46.000 -TL KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında Alıcı Firma ...- ...'a ödemekle yükümlüdür,” denilmiştir.

Davacının dosyaya banka havale dekontları'nın (suret olarak sunulmuş) hukuki ve delil takdiri Sayın Mahkemenizin emrinde olmak üzere, ödeme dekontlarına göre davacı ...'ın davalı ... 'a tüm ödeme dekontlarında “Kaparo Bedeli” açıklamaları ile toplamda 3.918.763,00 -TL ödediği anlaşılmıştır.

Davacı yönüyle. Raporda açıklandığı üzere Ordu ilinde olan davacının davaya konu ticari defterleri (yevmiye defteri, defteri kebir ve envanter defteri ) ve kayıtları asılları tetkik edilerek davacının davalıya kestiği faturalar ve ödemelerin tespit edilebileceği, davalı yönüyle;

davalı firmanın yukarıda raporun inceleme bölümünde ifade edildiği üzere, ticari defterlerini bilirkişi incelemesine sunmamış olması nedeniyle, davalının ticari defter kayıtları üzerinde davaya konu vergi dairesinde KDV iadesi alıp almadığı hususunda inceleme ve tespit yapılamamış olmakla birlikte, Takdiri Sayın Mahkemenizin emrinde olmak üzere, davalı firmanın bağlı olduğu vergi dairesine davaya konu iş bu ihraç malları için vergi dairesine KDV iade başvurusu olup olmadığı ve KDV iadesi alıp almadığı hususunda da dosyada vergi dairesi kayıtları olmadığından bu hususta değerlendirme yapılamamıştır.

Sözleşme Hükümleri Yönüyle; 3. Ahde vefa ilkesinin sözleşmeler hukukuna hâkim olan en önemli ilkelerden birisi olduğu, bu ilkeye göre, sözleşmenin tarafları her durumda sözleşmeye riayet etmeli ve ona sadık kalması gerektiği,

4. Somut ihtilafta dosyaya mübrez sözleşme hükümleri tarafların anayasası niteliğinde olduğundan ahde vefa ilkesi gereği taraflar arasındaki 26.10.2020 ve 27.11.2020 tarihli sözleşmelerin 3.2.

Madde hükümlerine riayet edilmesinin gerektiği, bu sonuçla şayet KDV bedellerinin davalı tarafından iade alınmış olması koşulu ile davacının sözleşmede kararlaştırılan bedelleri davalıdan talep etme hakkını haiz olduğu, ancak davaya konu iş bu ihraç malları için vergi dairesine KDV iade başvurusu olup olmadığı ve KDV iadesi alıp almadığı hususunda dosyada vergi dairesi kayıtları olmadığından heyetimizce bu hususta değerlendirmenin yapılamadığı, dolayısıyla davalı bahse konu KDV iadelerini almış ise davacıya ödemesi gerektiği.

Sayın Mahkeme tarafından aksi kanaatte olunması halinde ise davacının davalıdan KDV iadesi talebi adı altında talepte bulunması mümkün olmayabileceği sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır.

Mahkememizin 16/10/2023 tarihli duruşmasında kök raporu düzenleyen heyette yer alan mali müşavir bilirkişi tarafından bildirilen adrese gidilmek sureti ile, HMK 218/1 ve 278/4 maddeleri gereği davalının ticari defterleri üzerinde yerinde inceleme yapılmak sureti ile davacının davalıdan alacağının bulunup bulunmadığı, var ise miktarı konusunda kök rapora vaki itirazlar irdelenerek ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiştir. Mahkememiz dosyasına 25/03/2024 tarihli ek rapor ibraz edilmiştir. Ek raporda özetle;" Dava dosyasında tüm belgelerin kapsamı itibariyle yapılan incelemeler ışığında;

Taraflar arasında 2 adet sözleşme olduğu, 26.10.2020 Tarihli sözleşmeye göre (Mad.3.2.) ... TIBBİ CİHAZLAR'ın ihracattan dolayı %8 ödenen 238.723,20 -TL KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında Alıcı Firma ...- ...'a geri ödemekle yükümlü olduğu, 27.11.2020 Tarihli sözleşmeye görede (Mad.3.2.) “... TIBBİ CİHAZLAR yapılacak ihracattan dolayı %8 ödenen 46.000,00 TL KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında Alıcı Firma ...- ...'a ödemekle yükümlü olduğu, davalı ...

San. ve Dış Tic.Ltd.Şti.nin davacıya yaptığı ihracat nedeniyle bağlı olduğu vergi dairesine iade talep dilekçeleri vererek 2020/11 döneminde 02.11.2020 tarih ... nolu satış faturasına istinaden 231.198.36 TL nakden , 2020/12 döneminde 27.11.2020 tarihli ... , ... ve ... nolu satış faturalarına istinaden 84.503.30 TL mahsuben olmak üzere; vergi dairesinin davalıya toplamda 315.701,66 TL KDV iadesi yaptığının anlaşıldığı,

26.10.2020 tarih ve 2020/34/01 numaralı sözleşme ile 27.11.2020 tarih ve 2020/34/02 numaralı sözleşmenin 3.2. maddeleri ve vergi dairesinden gelen müzekkere cevapları dikkate alındığında, 238.723.20- TL + 46.000-TL toplam 284.723.20-TL'nin davacıya iadesinin gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmede, davalının “vergi dairesinden iade aldığında ” davacıya ödeme yapacağının kararlaştırıldığı; dosya kapsamında davalının TBK m.117 uyarınca temerrüde düşürüldüğüne ilişkin bir belgeye rastlanılmadığından, 238.723,20-TL + 46.000-TL toplam 284.723,20-TL”'ye takip tarihi itibariyle faiz işletebileceği" değerlendirme ve tespitleri yapılmıştır.

Taraflar arasında 26.10.2020 tarih ve 2020/34/01 numaralı sözleşme ile 27.11.2020 tarih ve 2020/34/02 numaralı sözleşmenin 3.2. maddeleri dikkate alındığında, ... yapılacak ihracattan dolayı %8 ödenen 46.000,00 TL KDV'yi vergi dairesinden iade aldığında Alıcı Firma ...- ...'a ödemekle yükümlü olduğu, davalı ...

San. ve Dış Tic.Ltd.Şti.nin davacıya yaptığı ihracat nedeniyle bağlı olduğu vergi dairesine iade talep dilekçeleri vererek 2020/11 döneminde 02.11.2020 tarih ... nolu satış faturasına istinaden 231.198.36 TL nakden , 2020/12 döneminde 27.11.2020 tarihli ... , ... ve ... nolu satış faturalarına istinaden 84.503.30 TL mahsuben olmak üzere;

vergi dairesinin davalıya toplamda 315.701,66 TL KDV iadesi yaptığının, 26.10.2020 tarih ve 2020/34/01 numaralı sözleşme ile 27.11.2020 tarih ve 2020/34/02 numaralı sözleşmenin 3.2. maddeleri ve vergi dairesinden gelen müzekkere cevapları dikkate alındığında, 238.723.20- TL + 46.000-TL toplam 284.723.20-TL'nin davacıya iadesinin gerektiği, dosya kapsamında davalının TBK m.117 uyarınca temerrüde düşürüldüğüne ilişkin bir belgeye rastlanılmadığından, 238.723,20-TL + 46.000-TL toplam 284.723,20-TL”'ye takip tarihi itibariyle faiz işletebileceği tespit edilmekle, bilirkişi raporunun denetime uygun, hüküm kurmaya elverişli olduğu,

vergi iadesince iade edilen bedelin taraflar arasındaki sözleşme dönemi kapsamında kaldığı bu nedenle sözleşme kapsamında olmadığı iddiasının davalı tarafça ispatlanması gerektiği bu husustu somut bir delilin bulunmadığı göz önüne alınarak davanın kısmen kabulüne, .... İcra Müdürlüğü 2022/... Esas sayılı takip

dosyasına davalının yaptığı itirazın kısmen İptaline, 284.723,20 TL asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte takibin devamına, 56.944,64 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, takip tarihinden önce davacının davalıyı temerrüde düşürdüğüne dair TTK 18 maddesine uygun bildirim bulunmadığından davacının takip öncesi dönem faiz taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır