İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1006 K.2021/46

Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP; davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle, davalının İstanbul İli... Müdürlüğü hizmet alanında bulunan ...

A.Ş ...Europa projesi ...-...-... ve... yeraltı kablosu tesisi işine ait geçici kabul işleminin 18.04.2013 tarihinde yapılmış olduğunu, tanzim edilen geçici kabul tutanaklarının 20.04.2012 tarihinde onaylandığını, kabul tutanaklarında belirtilen Başakşehir İlçesi Ziya Gökalp Mahallesi ...- ...ada ... parselin uygun görülen proje kapsamında tesis edilerek geçici kabulünün yapıldığı,

söz konusu dağıtım varlığının mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği 38. maddesi ve Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği 21, maddesi ve EPDK tarafından Yayımlanan Metodoloji vs. mevzuat gereği yatırım bedelinin iadesinin gerektiği, davalı şirkete başvuru nedeni ile verilen cevapta "Geçici Kabulün yapıldığı tesisin kullanım yerinin mevcut maliklerinin geri ödemeye muhatap taraf olacağı ,mevcut malikler in tespit edilip gerekli bilgilendirmenin yapılacağı" hususunun bildirildiği beyan ile İstanbul İli ...

Müdürlüğü Hizmet alanında mevcut olan ... A.Ş... Europa ( ayazma konutları) na ait ...-...-... TL ve... yeraltı kablosu tesisi işine ait 4.308.630,64 TL yatırım bedelinin 20/04/2012 tarihinden itibaren aylık TFE oranında faiz güncellemesi yapılarak dava tarihindeki güncel bedelin tespiti ile yasal faizi ile birlikte davacı şirkete ödenmesini talep etmiştir.

CEVAP; davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde özetle, davacı şirket ile davalı kurum arasında dava konu taşınmazlar için akdedilmiş herhangi bir abonelik ( bağlantı) sözleşmesi bulunmadığını, mevzuat gereği bağlantı ya da sistem kullanım anlaşması olmadan tesis bedellerinin iadesinin söz konusu olamayacağını, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. maddesine göre, yatırıma ait toplam harcama tutarının sisteme bağlantı yapan gerçek veya tüzel kişi ile ...arasında yapılacak bağlantı ve Sistem kullanım anlaşması çerçevesinde gerçek veya tüzel kişinin iletim tarifesi bedelinden düşülür dendiğini,

F.PMHY nin 6. maddesine göre bağlantı talebinin branşman hattı tesis edilerek karşılanabilir olması halinde gerekli yatırımın başvuru sahibi tarafından üstlenilen ilebileceği, bağlantı projesinin onaylanması halinde dağıtım lisans sahibi tüzel kişi ile başvuru sahibi arasında branşman hattının mülkiyet ve kullanım haklan ile finansman ve bağlantı koşulları gibi hususların düzenlendiği bağlantı anlaşması imzalanacağı, davacı tarafından Dağıtım Varlıklarının Tesis Edilme Metodolojisinin 5. maddesine göre tesis edilecek dağıtım varlıklarının yapımına ilişkin koşulların ,

ilgili mevzuatın ve kontrollük iş ve işlemlerinin tanımlandığı bir tesis sözleşmesi imzalanması gerekliği, davacı ile davalı şirket arasında gerek tesis kullanım anlaşması gerekse bağlantı anlaşması bulunmadığını, Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliğinin 10/2. maddesine göre gerçekleşen yatırıma ait toplam harcama tutarının sisteme bağlantı yapan tüzel kişi ile dağıtım şirketi arasında yapılacak bağlantı veya sistem kullanım anlaşması çerçevesinde kullanıcının sistem kullanım bedelinden düşüleceği belirlendiği,

dava konusu taleplerin geri ödenmesi için ilgili kullanım yerlerinin mevcut maliklerinin geri ödemeye muhatap taraf olarak başvuru yapması gerektiğini, EPDK 15.02.21018 tarih - 7695-4 no lu kararında ödemenin bak sahibi olan bağımsız bölüm maliklerine ayrı ayrı yapılması gerektiğinin karar bağlandığım, davacı müteahhit şirketçe yapılan tesis bedellerinin konutların maliklerinden alınıp alınmadığını incelemc konusu yapılması gerektiğini,

Dağıtım Varlıklarının Tesis Edilme Metodolojisi'nin ( DVTEM) 5/4 maddesi uyarınca davacı tarafın talepte bulunabileceği miktarın davacı tarafça dosyaya sunulan faturalar vasıtası ile değil çeşitli verilerin ortalamasının ele alınması ve bedeller üzerinden %20 indirim uygulanması sureti ile elde edilen birim fiyat üzerinden hesaplanması gerektiği, DVTEM 'nin 7. Maddesine göre dağıtım şirketinin ödemeye esas bedelleri verilen talebin karşılanabileceği tarihteki yıl İçinde en fazla 12 aylık eşit taksitte ödeyebileceğini,

bu nedenle tesis bedellerinin defaten ödenmesinin mümkün olmadığını belirterek açıklanan nedenler ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava: Eser sözleşmesi uyarınca konut projesi kapsamında yer altı elektrik kablo tesisi ve döşemesi nedeniyle yatırım bedel iadesinin tefe oranında dava tarihi itibarıyla güncel değerinin tespitiyle ödenmesi talebine ilişkindir.

Davalı şirket ile yapılan yazışmalar, EPDK ile yapılan yazışmalar, geçici kabul tutanakları , tesislerde kullanılan malzeme listesi,... Tapu Müdürlüğü ile ...A.Ş den gelen yazı cevapları , bilirkişi ek ve kök raporu ve tüm dosya kapsamı davamızın delillerini oluşturmaktadır.

Mahkememizce ... Tapu Müdürlüğüne müzekkere yazılarak, ... İlçesi Ziya Gökalp Mahallesi ...-... ada ... parsel sayılı taşınmazın takyidatlı tapu kaydının istenildiği ve cevabi yazı ile tapu kaydının gönderilerek dosya arasına alındığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce ... A.Ş Genel Müdürlüğü'ne müzekkere yazıldığı, cevabi yazıda... Hiz. A.Ş ... konutlarına ait... Binasının mimari ve statik projelerinin gönderildiği ve dosya arasına alındığı anlaşıldı.

Mahkememizce verilen ara karar gereği, tarafların TTK hükümleri gereğince tutmakla yükümlü oldukları defterler üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş ve bilirkişiler tarafından mahkememize sunulan 04/06/2020 tarihli raporda özetle,"dava konusu elektrik alt yapı tesislerinin davalı kurumdan izin alınmak ve belirlediği şartlara uygun olarak davacı şirket taralından yapılıp , geçici kabullerinin de davalı kurum elemanlarınca yapılarak tesisin işletmeye alındığı, davalı kurum tarafından dava konusu işin yapılması için gerekli finansmanın bulunmadığı yönündeki yazılı bayanı doğrultusunda ; Dava konusu tesisin , davalı kuruma

teslim edildiği tarihle yürürlükte bulunan 04.08.2002 tarihli ve 24836 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Fleklrik Piyasası Usans Yönetmeliği'nin 38. maddesindeki şartlara uygun olarak yapıldığı ve davacı tarafından yapılan tesis için istcnccck bedelin KDV hariç 4,308,630^64 TL olduğu, 4.308.630,64 TL'nin davacı taralından, davalı kurumdan iadesini İstcyebilcceği konusunun hukuki değerlendirmesinin Mahkemenizin taktirinde olduğu, davalının ileri sürmüş olduğu zamanaşımına ilişkin definin değerlendirmesinin münhasıran mahkemeye ait olduğu " yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.

Bilirkişi raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş davacı ve davalı vekili 22/06/2020 tarihinde ayrı ayrı rapora karşı beyanlarını içeren dilekçeler ibraz etmişlerdir.

Mahkememizin 10/09/2020 tarihli celsesinde dosyada taraf vekillerinin itirazları doğrultusundan bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiş ve bilirkişilerce mahkememize sunulan 14/10/2020 tarihli ek raporda özetle, " davacı tarafın davalı kurumdan iade isteyip isteyebileceği konusunun hukuki değerlendirilmesinin mahkemenin taktirinde olmak üzere, güncellenmiş tutarın 538.023,54 TL olduğunu" beyan etmişlerdir.

Bilirkişi ek raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiştir.

ISLAH

Davacı vekili 10/12/2020 tarihli ıslah dilekçesinde 4.308.630,64 TL bedelli olarak açılan yatırım bedelinin iadesi talepli olarak açılan davanın ıslah edilerek toplam 4.846.654,018 TL'nin davalılardan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine, müddeabih değerinin 4.308.630,634 TLsine dava tarihinden itibaren ticari avans faiz işletilmesine, ıslah edilen tutar olan 538.023,54 TL'ye ıslah tarihinden itibaren ticari avans faiz işletilmesine, dava masrafları ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Dava konusu uyuşmazlığın çözümünde hukuki işlemlerin gerçekleştirildiği tarihlerdeki yürürlükteki mevzuat hükümlerini değerlendirmek gerekmektedir.

Şöyle ki. 01 Mart 2003 tarihli “Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliğinin 6. maddesinde. “Gerçek veya tüzel kişilerin, dağıtım sistemine bağlantı talebinin dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde karşılanması ve bağlantı anlaşması yaparak hizmet verilmesi esastır.

Bağlantı için yapılan başvuru, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından, dağıtım sisteminin mevcut durumu çerçevesinde genişleme yatırımı veya yeni yatırımın gerekli olması hususları da dikkate alınarak değerlendirilir.

Buna göre; a-Dağıtım sisteminin mevcut durumunun bağlantı talebinin karşılanması için uygun olması hâlinde, 5. maddede belirtilen belgelerin ibraz edilmesi kaydıyla dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi ile başvuru sahibi arasında bağlantı anlaşması imzalanır. b-Dağıtım sisteminin mevcut durumunun bağlantı talebinin karşılanması için uygun olmaması ve genişleme yatırımı veya yeni yatırımın gerekli olması durumunda;

saha etüdü gerektirmeyen hallerde başvuru tarihinden itibaren on iş günü, saha etüdü gerektiren hallerde ise başvuru tarihinden itibaren yirmi iş günü içerisinde, bağlantı talebinin karşılanabileceği makul bir süre, gerekçeleri ile birlikte başvuru sahibine yazılı olarak bildirilir. Başvuru sahibinin söz konusu süreye itiraz hakkı saklı olup, bu konuda Kuruma başvurabilir.

Başvuru, Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. maddesi hükümleri çerçevesinde Kurum tarafından değerlendirilir.

Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından verilen görüşe ilişkin gerekçelerin Kurul tarafından uygun görülmemesi halinde, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi ile başvuru sahibi arasında bağlantı anlaşması imzalanır. c-Başvuru sahibinin (b) bendi kapsamında haksız bulunması veya bağlantı talebinin karşılanabilmesi için dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından bildirilen sürenin başvuru sahibi tarafından uzun bulunması ve bağlantı talebinin branşman hattı tesis edilerek karşılanabilir olması hâlinde gerekli yatırım başvuru sahibi tarafından üstlenilebilir.

Bu durumda bağlantı projesinin hazırlanması başvuru sahibinin sorumluluğunda olup, bağlantı projesinin hazırlanabilmesine ilişkin etüt için gerekli olan tüm bilgiler dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından sağlanır. Bağlantı projesi, tamamlanmasını müteakip onay için dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye sunulur.

Dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi, söz konusu proje üzerindeki incelemesini proje sunum tarihinden itibaren beş iş günü içerisinde tamamlayarak projeyi onaylar veya projeyi revizyon için başvuru sahibine iade eder. Proje revizyonunun gerekçeleri başvuru sahibine yazılı olarak bildirilir.

Bağlantı projesinin onaylanması durumunda, dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi ile başvuru sahibi arasında, branşman hattının mülkiyet ve kullanım hakları ile finansman ve bağlantı koşulları gibi hususların düzenlendiği bağlantı anlaşması imzalanır. Dağıtım sistemine geçici bağlantı yaparak elektrik enerjisi temin etmek isteyen gerçek veya tüzel kişi ile dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi arasında kullanım amacıyla sınırlı bir süreyi içeren bağlantı anlaşması imzalanır.

Bağlantı anlaşmasının imzalanmasını takiben ve anlaşmada yer alan süre içerisinde gerekli bağlantı varlıkları tesis edilerek, Elektrik Piyasası Tarifeler Yönetmeliği hükümlerine uygun olarak belirlenen bağlantı bedeli, başvuru sahibi tarafından dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye ödenir. Bağlantı bedeli, bir defaya mahsus olmak üzere ve ilk bağlantı anlaşması yapılması esnasında tahsil edilir ve geri ödenmez.

Bağlantı anlaşmasında yer alan adresteki kullanım yeri var olduğu sürece, bağlantı anlaşması yürürlükte kalır ve söz konusu kullanım yerindeki müşteri değişikliği halinde yeni bir bağlantı anlaşması yapılması talep edilmez” hükmüne amirdir.

Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. maddesinin 6. fıkrasında; “sisteme bağlantı yapılması hâlinde sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeniyle genişleme yatırımı veya yeni yatırım yapılmasının gerekli olduğu ve yeterli finansmanın mevcut olmadığı hâllerde söz konusu yatırım ...ve/veya dağıtım lisansı sahibin tüzel kişi adına, bağlantı yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişi tarafından ilgili mevzuat kapsamındaki teknik standartlar sağlanarak yapılabilir veya finanse edilebilir.

Bu durumda gerçekleşen yatırıma ait toplam harcama tutarı, sisteme bağlantı yapan gerçek veya tüzel kişi ile ... ve/veya dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiler arasında yapılacak bağlantı ve sistem kullanım anlaşması çerçevesinde gerçek veya tüzel kişinin iletim ve/veya dağıtım tarifesi bedelinden düşülür" hükmü bulunmaktadır.

28/01/2014 tarih ve 28896 sayılı Resmî Gazetede yayınlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliğinin geçici ve son hükümlerinde “Kullanıcı tarafından tesis edilen iletim ve dağıtım varlıklarına ilişkin metodoloji” ve “mahsup yöntemiyle geri ödeme hususları düzenlenmiştir.” Yine, aynı yönetmeliğin 20 ve 21. maddelerinde de kullanıcı tarafından tesis edilen iletim ve dağıtım varlıkları ile geri ödemeye ilişkin metodoloji usul ve esasları düzenlenmiştir.

Ancak söz konusu 28/01/2014 tarih ve 28896 sayılı Resmî Gazetede yayınlanan Elektrik Piyasası Bağlantı ve Sistem Kullanım Yönetmeliği ile EPDK'nın 27.08.2014 tarih ve 5187-2 tarihli kurul kararları ile belirlenen "Kullanıcı tarafından dağıtım varlıklarının tesis edilme metodolojisinin yürürlük tarihleri; dava konusu tesisin, davacı kurumdan izin alınması, geçici kabulü, işletmeye alınması tarihinden sonraki tarihleri kapsadığından değerlendirmeye alınamayacağı kanaatine varılmıştır.

Bu nedenle işin kabulünün yapıldığı tarihte yürürlükte bulunan 04.08.2002 tarihli ve ... sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin 38. Maddesine göre değerlendirilmiştir. Bu nedenle defaten ödeme talebine karşın yatırım bedeli tutarının dağıtım tarifesi üzerinden mahsubu gerekmiştir.

Bu yönde; "(...) O hâlde mahkemece; davacının davalı kuruma başvurduğu tarihten itibaren faiz hesabı yapılarak bulunacak tesisat bedelinin (yönetmelik gereği) davacının dağıtım tarifesi bedelinden düşülmesine karar verilmesi gerekirken, defaten ödenmesine karar verilmesi doğru görülmemiştir. T.C. YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞI ESAS NO: 2014/12032 KARAR NO: 2015/5355 Tarih: 01.06.2015 İçtihadı)

Davalı vekilinin taraf şirketler arasında bağlantı anlaşması olmadığından mahsubun yapılmasının mümkün olmadığı, davada aktif husumetin konut projesindeki bağımsız bölüm maliklerine ait olduğu, gene tesislerin mülkiyetinin ...' a ait olduğu pasif husumet yokluğunun olduğu, davacının taleplerinin sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca zamanaşımına uğradığı itirazlarına karşılık; bağlantı anlaşması taraflar arasında imzalanmamış olsa da fiili devrin gerçekleştiği dosya kapsamında toplanan deliller ışığında anlaşıldığından yatırım bedelinin tarife üzerinden mahsubunun mümkün olduğu ve bu yönde; "(...) Somut olayda;

davacı tarafından tamamlanan ve elektrik bağlanan 1. bloğun elektrik ihtiyacının davaya konu hattan karşılandığı, "hattın fiilen davalı tarafından enerji verilerek kullanılıyor olmasına göre; fiili devrin gerçekleştiği" nazara alınarak, bilirkişi tarafından hesaplanan hat bedelinin (27.545,29 TL), elektriğin kullanıldığı (1. blok) bloğun iletim tarifesi bedeli üzerinden düşülmesi gerekir." T.C.

YARGITAY 3. HUKUK DAİRESİ BAŞKANLIĞI ESAS NO: 2014/15825 KARAR NO: 2015/2263 Tarih:16.02.2015 içtihat ; davaya konu alt yapı tesislerinin bedellerinin söz konusu konut projesinin maliklerinden tahsil edildiğine dair bir durumun tespit edilmediğinden ve trafo, kablolama işlerine ilişkin olarak taşeronlara yaptırılan ihale konusu işler, yapılmış olan dairelerin maliyetlerine dahil edildiği ve dolayısıyla inşaatı yapan davacı şirketin trafo ve kablolama maliyetleri kadar kardan mahrum kaldığı değerlendirilerek aktif husumet yokluğu itirazlarına itibar edilemeyeceği,

gene davalı ...'ın elektrik tesislerini davacıya yaptırmayı sağlayarak davacı tarafından bedeli ödenmek suretiyle yeni yapılan tesisin mülkiyetinin dava dışı ...'a geçmiş olması pasif husumet yokluğundan ziyade müteselsil sorumluluk kapsamında değerlendirilerek...'a husumetin yöneltilebileceği, eser sözleşmesi kapsamında zamanaşımı hususunun değerlendirilebileceği, alacağın muaccel hale gelmesinin kesin kabul ile başlayacağı ancak geçici kabul sonrası yıllardır davalı kurumun kullanımında olan elektrik tesisi ile ilgili kesin kabullerin yapılmadığı anlaşıldığından ve davalı kurumun bu yönde ağır kusuru olduğu kabulüyle TBK 146.

Maddesi uyarınca 10 yıllık genel zamanaşımı süresinin uygulanması gerektiğinden zamanaşımı def'ilerinin yerinde olmadığı, yine mülga yönetmeliğin değişik 36/6 maddesi uyarınca dağıtım tesisinin dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından geçici kabulünün yapıldığı ayı takip eden aydan itibaren tutar Tüketici Fiyat Endeksi oranında güncellenebileceğinden aşağıdaki şekilde hüküm vermek gerekmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Üye ... · ¸e-imzalıdır · Katip ... · ¸e-imzalıdır