İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/547 K.2022/627

Mahkememizde görülmekte olan Banka Dışındaki Diğer Kredi Kuruluşlarına İlişkin Düzenlemelerden Kaynaklanan (Alacak) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı banka müvekkilinin ticari hesabından genel işlem koşullarına ve sözleşmeye aykırı kesintiler yaptığını, ... sigorta adına toplam 3.759,33 TL kesinti yapıldığını, davalı banka müvekkilinin kredisi bulunmamasına rağmen tek taraflı müvekkilinin isteği dışında hayat sigortası haricinde kesinti yapıldığını, davalı banka kullanılan tüm kredilerden dosya masrafı kesintisi yaptığını, davalı banka müvekkilinden komisyon tahsilatı, dönem sonu komisyonu adı altında sözleşmeye aykırı kesitiler yapıldığını, dosyanın bilirkişiye verilmesini, Yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve beyan etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Taraflar arasındaki akdi ilişkinin ticari ilişki olduğunu, dosya masrafı/komisyon konusunda. 5411 Sayılı Bankacılık Kanunu 144.

Madde , TTK 22 madde ( 6102 Sayılı TTK 20 madde ), 6098 Sayılı TBK 1. Ve 26. Maddeleri uyarınca bankaların ticari kredilerde ve bankacılık işlemleri sırasında makul ücretler alabileceklerini , yapılan kesintilerin tarafların tacir sıfatları gereğince ortak iradelerinin gereği olduğunu, tacir sıfatını taşıyan davacının tahsil edilen tutarlardan haberinin olduğunu, tacir olan her iki tarafında maliyet hesabını piyasa koşulları içerisinde basiretli bir tutumla değerlendirmiş olması gerektiği taraflar arasında imzalanan sözleşmeler uyarınca kredilerin açılışında yapılan tahsilatların yasal sınırlar içerisinde makul olduğunu ,

keza diğer tahsilatların da davacının bilgisi dahilinde olduğunu, davacının söz konusu kasko sigortalarından yararlandığını, davacıya iadesinin gerekmediğini, davanın reddini, vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve beyan etmiştir.

DELİLLER

Taşıt Aracı Rehin Sözleşmeleri örneği ve ... Genişletilmiş Mavi Ticari Kasko Poliçesi örnekleri, ... plakalı araca ait ... ve ... plakalı araca ait ... sayılı poliçe örnekleri, Arabuluculuk Son Tutanak örneğinin dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

... Bankası'na yazılan müzekkere cevabında; davacının ... numaralı hesabına ait hareketlerin CD olarak gönderildiği görülmüştür.

...'ne yazılan müzekkere cevabında ... numaralı hesaba ilişkin hesap hareketleri ve kredi belgelerinin CD olarak gönderilmiş olduğu görülmüştür.

Mahkememizin 19/01/2022 tarihli celsesinin 8 nolu ara kararı gereğince dosya üzerinde bilirkişi marifetiyle inceleme yaptırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi 10/05/2022 tarihli raporunda sonuç ve özet olarak;

1-Davalı banka ile davacı ... , davalı bankanın ... no.lu Bartın şubesi nezdindeki İban No : ... no.lu vadesiz Carı hesap ile çalıştıkları ve dava dosyasına sunulmuş olan 07.07.2014 08.06.2017 tarih aralığındaki hesap hareketlerine göre dava dilekçesinde beyan ettiği aşağıya dökümü yapılmış olan masraf tutarlarının alacak kaydedildiği,

a) ... Plaka numaralı araç için ... poliçe nolu 06.08.2014-2015 dönemi için 299,30 TL +178,00 TL x 5 taksit ve ... Poliçe nolu 06.08.2015-2016 dönemi için 240,23 TL + 143,00 TL x 5 taksit şeklinde 2.144,60 TL prim tahsilatı olduğu,

b) ... Plaka numaralı araç için ... nolu kasko poliçesi ile 04.07.2015-2016 dönemi için 204,26 TL + 122,00 TL x 5 taksit ve 04.07.2016-2017 dönemi için 200,54 TL + 120,00 TL x 5 taksit şeklinde 1.614,80 TL şeklinde toplam 3.759,40 TL'lik kasko poliçelerine ait prim tahsil edildiği

c) Dava dosyasına sunulan belgelere göre; 04.07.2014 tarihinde kullandırılan 25.000,00 TL kredi için ... Plakalı araç üzerine ve 06.08.2014 tarihinde kullandırılan 30.000,00 TL'lik kredi için ... Plakalı araç üzerine rehin şerhi konulduğu,

d) Cari hesap ekstresinde; 07.07.2014 tarihinde 15.000,00 TL + 13.000,00 TL'lik ve 06.08.2014 tarihinde 18.000,00 TL'lik taksitli kredilerin kullandırıldığı görülmektedir. Araçlar üzerine kullandırılan kredilerin teminatı maksatlı rehin şerhi konulması nedeniyle kasko poliçesi düzenlenmesinin şart olduğu,

2. — Cari hesap ekstresine göre :

31.10.2014 12,00 TL 1521103 komisyon masraf tahsili

28.11.2014 40,95 TL 313044 kom. tahsilatı KMH faiz+kom.

02.01.2017 240,45TL 414259 kom. Tahsilatı KMH kull.

Toplam : 293,40 TL'nin kredili Mevduat Hesabının (-) eksi bakiyeleri altında tahsilatlar yaptığı, “Bankalarca ticari müşterilerden alınabilecek ücretlere ilişkin usul ve esaslar hakkında 2020/4 sayılı tebliğ”ine göre; KMH hesaplarından “Komisyon” adı altında bir kesintinin yapılamayacağı,

3. Davalı bankanın kullandırdığı ticari kredi dolayıyla davacıdan tahsil ettiği tutarları sözleşme ve bankacılık işlemi çerçevesinde tahsil ettiği,

Bankacılık teamülleri gereği kredi verecek olan bankanın kredi kullandıracağı firmaya kullandıracağı kredinin teminatını oluşturacak olan Araçlar üzerine rehin şerhi işletmesi teminatın belirlenmesi için yaptırması yasal hakkı olduğu ve “Araçların kasko poliçelerini düzenlenmesi ve bedellerinin tahsil edilmesi kredi şartı olduğu, bu neden ile “sigorta poliçe prim tutarı” olarak tahsil edilen tutarlarını davacıdan alma hakkı olduğu,

Bankalarca ticari müşterilerden alınabilecek ücretlere ilişkin usul ve esaslar hakkında 2020/4 sayılı tebliğine göre; KMH hesaplarından “Komisyon” adı altında bir kesintinin yapılamayacağı,

Cari hesabın kontrolünde; Aşağıdaki prim tutarlarının mükerrer olarak tahsil edildiği,

02.01.2017 - 120,00 TL ... Poliçe no.lu ... Sigorta Primi

13.01.2016 - 120,00 TL ... Poliçe no.lu ... Sigorta Primi

26.08.2015 - 240,23TL ... Poliçe no.lu ... Sigorta Primi

Toplam 480,23 TL'lik Sigorta priminin mükerrer olarak tahsil edildiği, davalı bankanın mükerrer tahsilat hakkı olmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirdiği görülmüştür.

Bilirkişi raporunun taraf vekillerine usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin bilirkişi raporuna beyanlarını içerir 11/05/2022 tarihli dilekçesinin dosyada olduğu görüldü.

Davacı vekilinin 11/05/2022 tarihli ıslah dilekçesi ile dava değerini 773,63 TL'ye ıslah ettiği, aynı gün ıslah harcının yatırılmış olduğu, ıslah dilekçesinin bir örneğinin davalı vekiline usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüştür.

Davalı vekilinin bilirkişi raporuna ve ıslaha itirazlarını içerir 02/06/2022 tarihli dilekçesinin dosyada olduğu görülmüştür.

GEREKÇE

Dava; davalı banka tarafından davacıya ait hesabından yapılan kesinti bedellerinin iadesi istemine ilişkindir. Dosyanın ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/... Esas 2021/ ... Karar sayılı 17/06/2021 tarihli yetkisizlik kararı ile mahkememize tevzi edilmiş olduğu görüldü.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde. Davalı banka ile davacı ...'nın davalı bankanın ... no.lu ... şubesi nezdindeki İban No : ... no.lu vadesiz Carı hesap ile çalıştıkları ve dava dosyasına sunulan 07.07.2014 08.06.2017 tarih aralığındaki hesap hareketlerine göre dava dilekçesinde beyan edilen masraf tutarlarının alacak kaydedildiği, ... Plaka numaralı araç için ... poliçe nolu 06.08.2014-2015 dönemi için 299,30 TL +178,00 TL x 5 taksit ve ...

Poliçe nolu 06.08.2015-2016 dönemi için 240,23 TL + 143,00 TL x 5 taksit şeklinde 2.144,60 TL prim tahsilatı olduğu; ... Plaka numaralı araç için ... nolu kasko poliçesi ile 04.07.2015-2016 dönemi için 204,26 TL + 122,00 TL x 5 taksit ve 04.07.2016-2017 dönemi için 200,54 TL + 120,00 TL x 5 taksit şeklinde 1.614,80 TL şeklinde toplam 3.759,40 TL'lik kasko poliçelerine ait prim tahsil edildiği, 04.07.2014 tarihinde kullandırılan 25.000,00 TL kredi için ...

Plakalı araç üzerine ve 06.08.2014 tarihinde kullandırılan 30.000,00 TL'lik kredi için ... Plakalı araç üzerine rehin şerhi konulduğu, Cari hesap ekstresinde.

07.07.2014 tarihinde 15.000,00 TL + 13.000,00 TL'lik ve 06.08.2014 tarihinde 18.000,00 TL'lik taksitli kredilerin kullandırıldığı, araçlar üzerine kullandırılan kredilerin teminatı maksatlı rehin şerhi konulması nedeniyle kasko poliçesi düzenlenmesinin şart olduğu, Cari hesap ekstresine göre : 31.10.2014 tarihinde 12,00 TL ( ... komisyon masraf tahsili) + 28.11.2014 tarihinden 40,95 TL ( ... kom. tahsilatı KMH faiz+kom.) + 02.01.2017 tarihinden 240,45TL (414259 kom.

Tahsilatı KMH kull.) olmak üzere toplam 293,40 TL'nin kredili Mevduat Hesabının (-) eksi bakiyeleri altında tahsilatlar yaptığı, “Bankalarca ticari müşterilerden alınabilecek ücretlere ilişkin usul ve esaslar hakkında 2020/4 sayılı tebliğ”ine göre. KMH hesaplarından “Komisyon” adı altında bir kesintinin yapılamayacağı anlaşılmıştır.

Ayrıca davalı bankanın kullandırdığı ticari kredi dolayıyla davacıdan tahsil ettiği tutarları sözleşme ve bankacılık işlemi çerçevesinde tahsil ettiği, Bankacılık teamülleri gereği kredi verecek olan bankanın kredi kullandıracağı firmaya kullandıracağı kredinin teminatını oluşturacak olan Araçlar üzerine rehin şerhi işletmesi teminatın belirlenmesi için yaptırması yasal hakkı olduğu ve “Araçların kasko poliçelerini düzenlenmesi ve bedellerinin tahsil edilmesi kredi şartı olduğu, bu neden ile “sigorta poliçe prim tutarı” olarak tahsil edilen tutarlarını davacıdan alma hakkı olduğu,

Bankalarca ticari müşterilerden alınabilecek ücretlere ilişkin usul ve esaslar hakkında 2020/4 sayılı tebliğine göre.

KMH hesaplarından “Komisyon” adı altında bir kesintinin yapılamayacağı, Davalı bankanın kullandırdığı ticari kredi dolayıyla davacıdan tahsil ettiği tutarları sözleşme ve bankacılık işlemi çerçevesinde tahsil ettiği, Bankacılık teamülleri gereği kredi verecek olan bankanın kredi kullandıracağı firmaya kullandıracağı kredinin teminatını oluşturacak olan Araçlar üzerine rehin şerhi işletmesi teminatın belirlenmesi için yaptırması yasal hakkı olduğu ve “Araçların kasko poliçelerini düzenlenmesi ve bedellerinin tahsil edilmesi kredi şartı olduğu,

bu neden ile “sigorta poliçe prim tutarı” olarak tahsil edilen tutarlarını davacıdan alma hakkı olduğu, Bankalarca ticari müşterilerden alınabilecek ücretlere ilişkin usul ve esaslar hakkında 2020/4 sayılı tebliğine göre. KMH hesaplarından “Komisyon” adı altında bir kesintinin yapılamayacağı, Cari hesabın kontrolünde. 02.01.2017 — 120,00TL ... Poliçe nolu ... Sigorta Primi 13.01.2016 — 120,00TL ... Poliçe nolu ... Sigorta Primi 26.08.2015 24023 TL ... Poliçe nolu ...

Sigorta Primi olmak üzere toplam 480,23 TL'lik Sigorta priminin mükerrer olarak tahsil edildiği ve davalı bankanın mükerrer tahsilat hakkı olmadığı mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile sabit olup; davacının sunmuş olduğu ıslah dilekçesi ve düzenlenen bilirkişi raporu doğrultusunda.

Davanın kabulüne, 773,63 TL'nin (240,45 TL'sine 02/01/2017 tarihinden itibaren, 40,95 TL'sine 28/11/2014 tarihinden itibaren, 12,00 TL'sine 31/10/2014 tarihinden itibaren, 120,00 TL'sine 02/01/2017 tarihinden itibaren, 120,00 TL'sine 13/01/2016 tarihinden itibaren, 240,23 TL'sine 26/08/2015 ödeme tarihinden itibaren işleyecek değişen oranlarda avans faizi ile birlikte) davalıdan alınarak davacı verilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HUAK 18/A-(13) ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda taraflara ulaşılamaması, taraflar katılmadığı için görüşme yapılamaması veya iki saatten az süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâllerinde, iki saatlik ücret tutarı Tarifenin Birinci Kısmına göre Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenir.

İki saatten fazla süren görüşmeler sonunda tarafların anlaşamamaları hâlinde ise iki saati aşan kısma ilişkin ücret aksi kararlaştırılmadıkça taraflarca eşit şekilde uyuşmazlığın konusu dikkate alınarak Tarifenin Birinci Kısmına göre karşılanır. Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve taraflarca karşılanan arabuluculuk ücreti, yargılama giderlerinden sayılır. (...)" " ve (14).

Fıkrası: " Bu madde uyarınca arabuluculuk bürosu tarafından yapılması gereken zaruri giderler; arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılması hâlinde anlaşma uyarınca taraflarca ödenmek, anlaşmaya varılamaması hâlinde ise ileride haksız çıkacak taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanır." hükümleri gereğince arabuluculuk gideri olarak Arabuluculuk Dava Şartı Dosya No:2020/... sayılı dosyasından arabulucuya 1.320,00-TL tarife bedeli üzerinden kesilen 16/11/2020 tarihli 53 sıra nolu Serbest Meslek Makbuzu doğrultusunda ödeme yapıldığı tespit edilerek davalı tarafın arabuluculuk ilk oturumuna katıldığı ve davanın

kabulüne karar verildiği gözetilerek; davalı aleyhine arabulucuk giderlerinin de yükletilmesi gerektiği anlaşılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

YARGILAMA GİDERLERİ

54,40 TL BAŞVURMA HARCI 54,40 TL PEŞİN HARÇ 173,95 TL TEBLİGAT ÜCRETİ

+ 950,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ

1.232,75 TL TOPLAM