İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/559 K.2024/594

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin kendisine ait ... Mh. ... Cd. No: ... ...

İstanbul adresindeki taşınmaz binası için kısa süreli kiralamaya uygun apart evler şeklinde bir tadilat yaptığını ve işletilmesi için kiraya verdiğini, kısa süreli kiralamalar ile ilgili olarak meydana gelen mevzuat değişiklikleri nedeniyle apart olarak işletemeyen kiracının 01.12.2023 tarihinde mülkü iade ettiğini, bu tarihten sonra müvekkilinin mülkü otele dönüştürmek için gerekli tadilata başladığını ve tadilatın halen devam ettiğini, müvekkiline ait binanın tadilatı devam ederken 18.09.2024 tarihinde davalıya bağlı kaçak ekiplerinin söz konusu binaya gelerek kaçak hat tespit ettiğini ve ... seri numaralı kaçak tutanağı tuttuklarını,

söz konusu kaçak tutanağına ilişkin ... seri numaralı 1.425.379,48TL bedelli fatura (ek2) ve ... seri numaralı 603.301,69TL bedelli (ek2) toplam 2.028.681,17TL kaçak borcu tahakkuk ettirildiğini, söz konusu faturaların EPDK tüketici hizmetleri yönetmeliğine uygun hesaplanmadığını, müvekkilinin 23.09.2024 tarihinde faturaya itiraz ettiğini (ek3) fakat bu güne kadar kendisine bir cevap verilmediğini,

davalı kendi düzenlemiş olduğu tutanağa aykırı şekilde hayali ve gerçeğe aykırı verilerle kaçak hesaplaması yaptığını beyanlarla müvekkili adına davalı tarafından ... seri numaralı kaçak tutanağını dayanarak gösterilerek tahakkuk ettirilen ... seri numaralı 1.425.379,48TL bedelli fatura ve ... seri numaralı 603.301,69TL bedelli faturadan dolayı toplam 2.028.681,17TL borcu bulunmadığının menfi tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

GEREKÇE

Dava konusu uyuşmazlık, kaçak elektrik kullanımı iddiasına dayalı keşide edilen iki adet fatura nedeniyle menfi tespit talebine ilişkindir.

TTK'nın 4. maddesinde ticari davalar tanımlanmıştır. Anılan maddenin 1.fıkrasında "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; bu Kanunda..."sayılan davaların ticari dava olduğu öngörülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 12.maddesinde "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir" hükmünü içermektedir. 26/06/2012 tarihinde kabul edilen ve 30 Haziran 2012 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 6335 sayılı yasanın 2.maddesinde, "6102 sayılı Kanun'un 5.maddesinin başlığı" 2. ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler" şeklinde, 1.fıkrasında yer alan "davalara" ibaresi ise davalar ve ticari nitelikteki "çekişmesiz yargı işlerine" şeklinde 3.ve 4. fıkraları "Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır." şekilde değiştirilmiştir.

6102 sayılı TTK 16/1. maddesinde: "Ticaret şirketleriyle, amacına varmak için ticari bir işletme işleten vakıflar, dernekler ve kendi kuruluş kanunları gereğince özel hukuk hükümlerine göre yönetilmek veya ticari şekilde işletilmek üzere Devlet, il özel idaresi, belediye ve köy ile diğer kamu tüzel kişileri tarafından kurulan kurum ve kuruluşlar da tacir sayılırlar." ve TTK'nun 19. maddesinde "Bir tacirin borçlarının ticari olması asıldır.

Ancak, gerçek kişi olan bir tacir, işlemi yaptığı anda bunun ticari işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirdiği veya işin ticari sayılmasına durum elverişli olmadığı takdirde borç adi sayılır. Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri için de ticari iş sayılır" hükmü bulunmaktadır.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.

TTK 4/2 maddesinde mutlak ticari davalar sayılmış olup, dava sayılan mutlak ticari davalar kapsamında değildir. Ancak, TTK 4/1 maddesine göre ticari dava sayılması için de, davanın her iki tarafın da tacir olması ve uyuşmazlığın iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili olması gereklidir. Eğer taraflardan biri, tacir değil, esnaf niteliğinde ise davayı ticari dava olarak kabul etmek mümkün değildir.

Bu açıklamalar doğrultusunda, somut olayda davaya konu yerin işyeri olmadığı, dava dilekçesi içeriğine göre de davacının davaya konu yeri otele dönüştürmek için tadilata başladığını ifade ettiği, bu haliyle vergi ve ticaret kaydının da bulunamayacağı, davanın, mutlak veya nispi ticari davalardan olmadığı anlaşılmakla mahkememizin görevsizliği sebebi ile davanın usulen reddine, dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · ¸e-imzalıdır Üye ... · ¸e-imzalıdır Katip ... · ¸e-imzalıdır