İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/575 K.2025/541

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilİ şirketin inşaat alanında iştigal ettiğini, ... Ltd. Şti., ticari ilişki nedeniyle müvekkili şirketin ... Tic. Ltd. Şti. lehine ekte görüntüsü sunulan ... Bankası, ...

Şubesi, ... mersis numaralı, ... seri numaralı, 30.09.2025 keşide tarihli, 70.000,00 TL bedelli keşide yeri ... olan çeki keşide ettiğini, dava konusu çekin müvekkili şirket çalışanları tarafından 07.08.2025 tarihinde düşürülerek kaybedildiğini, yapılan tüm aramalara rağmen çek bulunamadığını, müvekkili şirket tarafından çekin keşidecisi olan ...Şti.'ye durumla ilgili derhal yazılı bildirimde bulunduğunu, TTK m.651 ve diğer ilgili madde hükümleri gereğince,

tüm aramalara rağmen bulunamayan çekin kötüniyetli ve hak sahibi olmayan kişiler tarafından işleme koyularak tahsil edilmek istenmesini önlemek amacıyla işbu davanın açılması zaruretinin hasıl olduğunu bildirip, çekle ilgili bankaya müzekkere yazılarak ödeme yasağı konulmasını ve zayii olan çekin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, kaybolan çek hakkında zayi belgesi verilmesi talebine ilişkindir.

Kıymetli evrakın ziyaı ve iptali TTK'nun 651 ve 652. maddelerinde düzenlenmiştir. Yasa hükümlerine göre kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya zıyaın ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi, senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir. İptal kararı üzerine hak sahibi hakkını senetsiz olarak da ileri sürebilir veya yeni bir senet düzenlenmesini isteyebilir. Yargıtay içtihatlarına göre yiten, yırtılan, okunamayacak kadar tahrip olan, elden her hangi bir şekilde çıkan senetler zayi kavramı içinde değerlendirilir.

Senedin kimin elinde olduğu biliniyorsa o kişiye karşı istirdat davası açılması gerekir. Senedin kimin elinde olduğu bilinmiyorsa senedin iptali davası açılması gerekir.

TTK md. 757 hükmü “İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.” şeklindedir. Bu hükme göre çek iptali davalarında yetkili mahkeme ödeme yeri veya hamilin yerleşim yeri mahkemesidir. Yargıtay 5. HD’nin ... Esas ve...Karar sayılı ilamında da “6102 sayılı TTK'nın 757. maddesinde iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebileceği hükme bağlanmıştır. Anılan düzenleme aynı Yasa'nın 818. maddesi uyarınca çek iptali taleplerinde de uygulanacaktır.” şeklinde yetkili mahkemenin belirlenmesinde karar verilmiştir.

Somut olayda zayi olduğu iddia edilen çekin incelenmesinde, bağlı bulunduğu muhatap banka şubesi ..., talep eden hamilin yerleşim yeri ...'dur. TTK md. 781/2’de yer alan “…muhatabın ticaret unvanı yanında gösterilen yer ödeme yeri sayılır.” hükmü uyarınca ...'un ödeme yeri olduğu kabul edilmiştir.

Yukarıda açıklanan sebeplerle; TTK md. 757’ye göre hamilin yerleşim yeri ve ödeme yeri mahkememiz yetki sınırlarında bulunmadığından, TTK md. 757’de sayılan ilk yer olan çekin ödeme yerine göre İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunun tespiti ile yetkisizlik kararı verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır