İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/70 K.2025/58

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalı... Ltd.

Şti.'nin ruhsat sahibi olduğu ve diğer davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç arasında 07.12.2023 tarihinde İstanbul, Sarıyer mevkisinde trafik kazası meydana geldiğini, kaza sonucu müvekkiline ait araçta maddi hasar oluştuğunu ve davalı tarafın kusur oranının %100 olarak belirlendiğini, bu durumun hem kaza tespit tutanağı hem de Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları ile sabit olduğunu beyanla; fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı tutulmak kaydıyla davanın kabulü ile müvekkili şirket ... ve Tic.

Ltd.

Şti.'ye ait ... plakalı araçta meydana gelen ve yapılacak yargılama neticesinde alınacak bilirkişi raporuna göre artırılmak üzere belirsiz alacak olarak 100,00 TL araç mahrumiyet zararının kazanın meydana gelmesinde asli kusurlu olan ...plakalı karşı aracın sahibi ve sürücüsü davalılar tarafından, kaza tarihinden itibaren işletilecek faizi ile birlikte tazmin edilmesine, davalıların alacağa yetecek miktarda menkul ve gayrimenkullerine ihtiyaten haciz konulmasına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

Kaza tespit tutanağı örneği, poliçe örneği, arabuluculuk son tutanak örneği, ekspertiz raporu örneği ve fotoğrafların dosyamız arasında olduğu görülmüştür.

GEREKÇE

Dava; trafik kazasından kaynaklanan araç mahrumiyet zararının tazmini talebine ilişkindir.

HMK'nın 1.maddesine göre göreve kuralları, kamu düzenine ilişkindir. HMK'nın 114/1-c bendi ile mahkemenin görevli olması dava şartı olarak kabul edilmiş olup 115/1. maddesine göre de mahkemece dava şartlarının mevcut olup olmadığının, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılacağı hükme bağlanmıştır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3. maddesinde ki "Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır" yönündeki düzenlemeyle Asliye Ticaret Mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, iş bölümü ilişkisi olmaktan çıkarılıp, görev ilişkisine dönüştürülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde mutlak ticari davalar “(1)Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1.md.) ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a)Bu Kanunda,

b)Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c)11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d)Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e)Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f)Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde, öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava (Ek ibare: 26/06/2012-6335 S.K./1.md.) ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır” şeklinde düzenlenmiştir.

Bunun yanında TTK'nın 21. maddesi gereğince her iki tarafın tacir olması ve tarafların ticari işletmesi ile ilgili olan davalar, taraflardan birinin ticari işletmesiyle ilgili olması kaydıyla Borçlar Kanunu'nun havale hakkındaki 457-462 ve vedia hakkındaki 463-482. maddelerinde düzenlenen hususlardan doğan nispi nitelikteki ticari davalar yönünden de Ticaret Mahkemesi görevlidir.

Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu kanundan doğan hukuk "davalarının" ticari dava sayıldığı, aynı kanunun 5. maddesinin 2.fıkrasında, bir yerde Ticaret Mahkemesi varsa Asliye Hukuk Mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan "davalara", Ticaret Mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

Türk Ticaret Kanununun 3. maddesi ise, ”Bu Kanunda düzenlenen hususlarla bir ticari işletmeyi ilgilendiren bütün işlem ve fiiller ticari işlerdendir” hükmünü içermektedir.

Açıklanan bu yasal düzenlemelerden sonra somut olaya dönüldüğünde; her ne kadar davacı ve davalı işleten tacir ise de kazaya karıştığı ileri sürülen taraf araçlarının "otomobil" oldukları dosyadaki bilgi ve belgelerden anlaşılmakta olup, kazaya karışan araçların davalı ve davacı şirketin ticari işletmeleriyle ilgili olduğu konusunda bir delil dosya kapsamında mevcut değildir.

Davalı ...'ın kusuru ile gerçekleşmesine sebebiyet verdiği ileri sürülen maddi zararın haksız fiilden kaynaklandığı konusunda da herhangi bir duraksama bulunmamaktadır.

(İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 2022/1126 Esas - 2022/930 Karar sayılı ilamı) Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı ve davalı şirketin tacir olduğu sabit ise de, davaya karışan araçların ticari mahiyette araçlar olmadığı, dava konusu her iki aracın da gayri ticari olduğunun anlaşıldığı, yine davaya konu araçların ticari amaç ile kullanıldığını tevsik eder nitelikte bir delilin de bulunmadığı hususları birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu araçların ticari olmadığı, dava konusunun taraf malik şirketlerin ticari işlemesini ilgilendirmediği,

davanın ticari dava olmadığı anlaşılmakla, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 2023/2502 Esas - 2024/72 Karar sayılı ilamı da nazara alınarak uyuşmazlığın çözümünde Ticaret Mahkemelerinin görevli olmadığı açıktır. Bu durumda davaya bakmaya Genel Mahkemeler görevlidir.

Bu nedenle, yukarıda belirtilen yasa hükümleri ve açıklamalar uyarınca davada görevli Mahkemenin İstanbul Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunun tespitine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza