İstanbul 19. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/834 K.2025/863

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 26.12.2024 tarihinde davalıların işleteni/sürücüsü olduğu ... plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olarak müvekkiline ait ... plakalı ticari araca hasar verdiğini, kaza sonrası aracın tamiri için 10 günlük süre gerektiğini, müvekkiline ait ... plakalı aracın günlük yaklaşık 4.000,00-TL - 6.000,00-TL arasında kazanç elde ettiğini, davacının, yolcu taşımacılığı işi yaptığı ticari taksisinden mahrum kalarak,

kazanç kaybına uğradığını, bu zararın davalı tarafça giderilmesi gerektiğini, bu nedenle davaya konu ... plakalı araçta gerçekleşen kazanç kaybı bedelinin tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmasını talep ettiklerini, dava açılmadan önce dava şartı olan arabulucuya başvurduklarını, davalı ile anlaşılamadığına dair 22/10/2025 tarihli tutanak düzenlendiğini beyan ederek.

26.12.2024 tarihli kaza neticesinde ... plakalı aracın uğramış olduğu kazanç kaybı bedelinin bilirkişi atanarak hesaplanmasına, şimdilik 100,00-TL kazanç kaybı bedelinin 26.12.2024 kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizden aşağı olmamak üzere enflasyon oranında faizi ile tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER

... Vergi Dairesi'ni müzekkere yazılarak, davacı ... (TC:...)'nın Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususlarının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir. ... Vergi Dairesi'ni müzekkere yazılarak, davalı ... (TC:...)'un Vergi Usul Kanunu 176. ve 177. Maddeleri gereğince 1. Sınıf tacir olup olmadığı, bilanço usulüne göre defter tutup tutmadığı, tacir mi esnaf mı olduğu, tacir ise hangi defterleri tuttuğu hususlarının araştırılarak gönderilmesi istenilmiştir.

GEREKÇE

Dava, davacının, trafik kazasından kaynaklı kazanç kaybı bedelinin tespiti ile tahsili talebine ilişkindir.

Görev, HMK md. 114 uyarınca dava şartıdır ve mahkeme tarafından re'sen gözetilir. Ticaret mahkemelerinin görevi TTK md. 4'te düzenlenmiştir. Bu maddeye göre her ticari dava ticaret mahkemesinin görevinde değildir. Bir davanın ticaret mahkemesinde görülebilmesi için mutlak veya nispi ticari dava olması gerekir. Mutlak ticari davalar TTK'da düzenlenen konulara ilişkin olup, davanın taraflarının tacir olup olmaması önemli değildir.

Nispi ticari davalar ise, her iki tarafın da tacir olduğu ve her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili olan davalardır.

Yargıtay 20. HD'nin 2019/391 Esas ve 2019/1391 Karar sayılı ilamında "Bu maddeye göre bir davanın ticari dava sayılabilmesi için tarafların her ikisinin tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğması veya ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi olması veyahut da açılan davanın maddede altı bent halinde sayılan davalardan olması gerekir.

Taraflardan biri tacir değilse veya tacir olmasına rağmen uyuşmazlığın ticari işletmeyle ilgisi yoksa ticari davanın varlığından söz edilemez." şeklinde karar verilmiştir. Yine aynı kararda "Ticari iş karinesinin düzenlendiği TTK’nın 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmez.

TTK, Kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hal böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez." şeklinde ticari davaların ve ticari işlerin ayrımına vurgu yapılmıştır.

Somut olayda davacı ve davalı ... hakkında tacir araştırılması yapılmış ve her ikisinin de tacir olmadığı anlaşılmıştır. Dava konusu uyuşmazlık trafik kazasından kaynaklı kazanç kaybı alacağı talebine ilişkin olup, dava niteliği gereği mutlak ticari davalardan olmadığı kanaatine varılmıştır. Açıklanan sebeplerle davacı ve davalı ...'un tacir olmadığından ve davanın, mutlak veya nispi ticari davalardan olmadığından mahkememizin görevsiz olduğu anlaşılmış ve asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır