İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/122 K.2020/401

Mahkememizde görülmekte olan malın iadesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde müvekkili şirket ile davalı ... Tic. Ltd. Şti. arasında 23/06/2017 tarihinde finansal kurumlar birliği nezdinde ... tescil numarası ile finansal kiralama sözleşmesi akdedildiğini, sözleşmeye konu malların 1 Adet ... Marka ... Model Teleskopik Bomlu Platform (makina 2013 Model Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ... Dizel Eklemli Platform (makina 2013 Model Akülü), 1 Adet ... Marka ...

Model Dizel Makaslı Platform (makina 2013 Model Akülü), 1 Adet ... Marka ... Model Dizel Makaslı Platform (makina 2013 Model, Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ... Model Dizel Eklemli Platform (makina 2014 Modelmotor Seri No:...), 1 Adet ... Marka... Model Dizel Eklemli Platform (makina 2014 Model Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ...Model Dizel Eklemli Platform (makina 2014 Model Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ...

Model Dizel Eklemli Platform (makina 2012 Model Motor Seri No:...) tüm eklenti ve aksesuarları ile birlikte davalı kiracıya finansal kiralama yolu ile kiralandığını ve teslim edildiğini, davalının finansal kiralama sözleşmesine konu menkulleri müvekkiline iade etmediğini, dolayısıyla kiracı aleyhine ... 15. ATM ... D.İş sayılı dosyası ile menkul mal üzerinde tedbir kararı verildiğini, ... 25 İcra Müdürlüğünün ...

E. sayılı dosyası ile icraya konulduğunu, talebinin kabulü ile malların müvekkil şirkete aynen iadesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı firma ile aralarında Finansal Kurumlar Birliğinin ...tarihli ... tescil numarası iletescil edilen Finansal Kiralama Sözleşmesi imzalanarak dava dilekçesinde belirtilen makinaların kiralandığı; bu araçların davalı firmanın faaliyetinin devamı için önem arz ettiğini, davalı firmanın ödeme güçlüğüne düştüğü ve banka leasing borçlarını ödemek ve iflastan kurtulmak için ... 1. asliye Hukuk Mahkemesinin ...E sayılı dosyası ile İİK 286.

Maddesi gereğince konkordato başvurusunda bulunduğu; ... 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 14.11.2018 tarihli kararıyla 3 ay süreyle geçici. 14.02.2019 tarihli duruşmasında 14.02.2019 tarihinden başlamak üzere 1 yıl kesin mühlet kararı verildiğini, ...

48. Noterliğinin ...tarihli ... nolu ihtarnamesinin konkordato sürecinde olmaları ve müvekkil şirket ödemelerinin koiser denetiminde olduğundan davacıya kiralama taksitlerine ilişkin ödeme yapılamadığı; taksitlerin konkordato öncesi dönemde düzenli ödendiğini, davacının ... 15. Asliye Ticaret Mahkemesinin ...değişik iş sayılı dosyası ile alınan tedbir kararı ve bu tedbir kararı gereğince ...

25. İcra Müdürlüğünce ...E sayılı dosyası ile takibe konu edildiği; davacı tarafınişbu dava ile kendisine gönderilen ihtarnameye rağmen 60 günlük yasal sürede ödeme yapılmaması nedeniyle finansal kiralama sözleşmesinin feshedildiğini ve fesih sebebiyle sözleşmeye konu kiralananları iadesini talep ettiğini, taraflar arasında düzenlenen sözleşmede konkordato ile ilgili düzenleme bulunmadığı gibi Finansal Kiralama Kanununun 30. maddesindeki sözleşmenin hangi koşullarda fesih edileceği hakkındaki maddesinde de bu konuda düzenleme olmadığı;

konkordatonun amacının mühlet verilen firmanın çalışmasına devam etmesi ve bu çalışmayla elde ettiği gelirle borçlarını ödemesi olduğunu, bu nedenle dava konusu malların zilyetliğinin durması ve konkordato süresince bu mallarla ticari faaiyetine devam etmesi gerektiğini,

İİK 307. maddesinde konkordato sürecinde finansal kiralama konusu malların iadesine ilişkin bir hüküm olduğu ve buna göre “konkordato tasdik kararında finansal kiralama konusu malların iadesi karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere aşağıdaki şartlarla ertelenebilir” denildiği bu hususta görüldüğü üzere hem geçici sürede hem de kesin süre içerisinde finansal kiralama yoluyla alınan makinaların tedbiren konkordato süresi verilen şirket veya lişide kalacağı.

Ancak konkordatonun tasdikinden sonra muhafaza altına alınır" dendiğini, davacının iadesini talep ettiği makineler müvekkil firmanın faaliyetinin ana konusu olduğu; şirketin faaliyetinin devamlılığı ile tüm borçların ödenmesi için zaruri olduğunu.

Bu nedenle kiralama taksitlerinin ödenmemesi durumunun finansal kiralama sözleşmesinin fesh edilmesi için haklı neden kabul edilmesi, müvekkil şirketin malvarlığının çoğunun finansal kiralamaya konu olması nedeniyle iyileştirme projesine engel oluşturacağı” şeklinde cevap verilmiş olup.

Konkordato ile verilen kesin mühlet verildiği bu nedenle bu sürecte finansal kiralama sözleşmesinin feshedilmesinin ve makielerin iade talebinin kabul edilmesinin hukuka aykırılık teşkil edeceği; sözleşmenin feshi söz konusu olsa bile konkordato sürecinde verilen kesin mühlet nedeniyle davaya konu makinelerin iade edilmesi savunmuştur.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının dayandığı faturalar, dayanak belgeler özellikle ihtarnamenin içeriği, değişik iş dosyası da dikkate alındığında ihtarnamenin borçluya tebliğ durumu, tanınan ödeme süresi ve buna dair dayanak belgeler, sözleşme hükümleri ve düzenlemeler karşısında sözleşmenin feshi ile malın iadesi şartlarının oluşup oluşmadığı noktasında toplanmaktadır.

Dayanılan sözleşme içeriğine göre taraflar arasında finansal kiralamaya dair akdi ilişki bulunduğu, sözleşmenin yapıldığı, dosyanın taraflarının adı geçen sözleşmenin tarafları konumunda bulunduğu, malın iadesi için tedbiren talepte bulunduğu, taraflar arasındaki varlığı tartışmasız sözleşme hükümlerine göre davacı şirketin defter ve kayıtlarının münhasır delil niteliğinin olduğu, ayrıca tamamlama harcının yatırılmış olduğu, bu hususların tartışmasızdır.

6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu'nun düzenlemesine göre. "Kiracı, sözleşme süresince finansal kiralama konusu malın zilyedi olup sözleşmenin amacına uygun olarak her türlü faydayı elde etme hakkına sahiptir(madde 24/1). Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de bu bedelin ödenmemesi hâlinde, sözleşmeyi feshedebilir.

Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz. Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir(Madde 31/1).

Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir(Madde 32/1). Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür.

İade edilen malın üçüncü kişilere satılması hâlinde sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından düşük olması durumunda aradaki fark kiracı tarafından kiralayana ödenir.

Sözleşmede aksi bir değer kararlaştırılmadıkça iade edilen malın satış bedelinin, vadesi gelmemiş finansal kiralama bedelleri ile varsa kiralayanın bunu aşan zararı toplamından yüksek olması durumunda aradaki fark kiralayan tarafından kiracıya ödenir. İade alınan malın üçüncü kişilere finansal kiralama yöntemiyle kiralanması hâlinde de aynı esaslar uygulanır(Madde 33/1).

10/6/1985 tarihli ve 3226 sayılı Finansal Kiralama Kanunu 13/02/2012 tarihi itibariyle yürürlükten kalkmıştır(Madde 52/1). Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce düzenlenen finansal kiralama sözleşmeleri için bu Kanunla yürürlükten kaldırılan 3226 sayılı Kanunun süreye ilişkin hükümlerinin uygulanmasına devam olunur(Geçici Madde 4/1)."

13/12/2012 tarihi itibariyle 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu yürürlüğe girmiş olup uyuşmazlığa esas sözleşme bu tarihten sonra düzenlendiğinden yukarıda açıklanan kanun hükümlerinin uygulanması gerekir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık konuları ile ilgili yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda davacı şirketin ticari defter ve kayıtlarında ihtarnameye konu borç miktarının davacı aleyhine ve davalı lehine olacak şekilde eksiksiz ve vadelerinde ödendiğine dair herhangi bir kaydın mevcut olmadığı,

bu yönde davacı aleyhine somutlaştırılmış bir vakıa ve delilin mevcut olmadığı,davalı-kiracının taraflar arasında imzalanmış bulunan finansal kredi sözleşme ve ekindeki ödeme planlarına uygun bir şekilde taksitlerini eksiksiz ve vadelerinde ödeyemediği,6361 Sayılı Yasanın 31.maddesi ile belirlenen “Bir yıl içinde sözleşmede yer alan kira bedellerinden üçünü veya üst üste ikisini zamanında ödememesi nedeniyle ihtara muhatap olan kiracılarla yapılan sözleşmeler kiralayan tarafından feshedilebilir.”koşulunun gerçekleştiği, ayrıca finansal kredi sözleşmesi uyarınca muacceliyetin gerçekleştiği,

davacı-kiralayan şirketin keşide ettiği ihtarname ile talep edilen tutarın ihtarname ile verilen 60 günlük süre içinde ödenmediği, 60 günlük sürenin dolduğu, ödemenin gerçekleşmediği, bu suretle temerrüdün oluştuğu,6361 Sayılı Yasanın 32.maddesinin;“Sözleşme sona erdiğinde, sözleşmeden doğan satın alma hakkını kullanmayan veya bu hakkı bulunmayan kiracı finansal kiralama konusu malı derhâl geri vermekle mükelleftir.”şeklinde olduğu,

sözleşme hükümleri uyarınca,sözleşmenin feshi halinde kiralananın,tüm sökme,nakliye, nakliye sigortası,taşıma ve yükleme masrafları kiracıya ait olmak üzere kiracı tarafından kiralayana iade ve teslim edilmesi gerektiği,ihtarname ile verilen 60 günlük ödeme süresi içinde finansal kiralama işleminden kaynaklanan borcun ödenmemiş olması nedeniyle mal iade koşullarının gerçekleşmiş olduğu, ihtarname ile verilen sürenin dahi dolmuş olduğu, ödeme süresi içinde bu suretle ödemenin yapılmamış olduğu açıktır.

Esasen bu suret ile davalının birbirini takip eden vadelerle ödemelerini tam ve eksiksiz olarak zamanında yapmadığı,davalının ödemeye dair sunmuş olduğu başkaca belgenin de olmadığı,ödemelerin hangi sözleşme,hangi ürün ve hangi dönem ödemeleri ile ilgili olduğuna dair açık ve denetime elverişli bir açıklamanın da bulunmadığı,bu nedenle davalının mevcut beyanlarının davalı aleyhine oluşan hukuki durumu ortadan kaldırmaktan uzak olduğu,raporun da bu açıdan gerekçeli ve denetime elverişli olduğu sonucuna varılmıştır.

Hal böyle olunca 6361 sayılı Kanunun m.30/f.1 ve m.31/f.1 hükümlerine göre sözleşmede öngörülen sürenin dolduğu, sözleşmenin ihlali karşısında m.32 ve m.33 hükümleri gereği davalı kiracının finansal kiralama konusu malları,davacı kiralayana derhal geri vermekle yükümlü olduğu,

davalının kira borcunu bir yıl içinde ve birbirini takip eden vadelerle düzenli şekilde ödemediğinin münhasır delil niteliğindeki davacı defter ve kayıtları ile anlaşıldığı,6361 sayılı Kanunun m.31/f.1 hükmünün koşullarının oluştuğu, buna mukabil davalının finansal kiralama bedelini ödemiş olduğunu HMK m.200 vd. hükümleri çerçevesinde açık,kesin ve belirli belgeler ile ispatlayamadığı,adı geçen sözleşme gereği davalı kiracının dava konusu malları kiralayana iade ve teslim etme yükümlülüğünü de yerine getirmediği,esasen davacının dahi bu konularda ikrarının bulunmadığı gibi bilakis inkarının mevcut olduğu,

bu nedenle sözleşmesinin haklı olarak feshedildiği sonucuna varılmıştır.

Öte yandan 6361sayılı Kanunun m.33/f.4 hükmü gözetildiğinde kiracıya gönderilecek ihtarname tebliğ olmasa dahi İİK m.68/b hükmü gereği davacı aleyhine sonuç doğurması mümkün değildir.

Yapılan açıklamalar karşısında davacının davanın kabulüne, 1 Adet ... Marka ... Model Teleskopik Bomlu Platform (makina 2013 Model Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ...Dizel Eklemli Platform (makina 2013 Model Akülü), 1 Adet ... Marka ... Model Dizel Makaslı Platform (makina 2013 Model Akülü), 1 Adet ... Marka ... Model Dizel Makaslı Platform (makina 2013 Model, Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ...

Model Dizel Eklemli Platform (makina 2014 Modelmotor Seri No:..), 1 Adet ... Marka ... Model Dizel Eklemli Platform (makina 2014 Model Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka...Model Dizel Eklemli Platform (makina 2014 Model Motor Seri No:...), 1 Adet ... Marka ... Model Dizel Eklemli Platform (makina 2012 Model Motor Seri No:...) malın tüm ekipmanları ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine dair karar vermek gerekmiştir.

Başkan ... Üye ... Üye ... Katip ...