İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/133 K.2023/800

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili firmanın makine imalatı ile uğraştığını, davalının talebi üzerine fatura karşılığı yaparak teslim ettiği makine bedelini kısmen tahsil etmişse de kısmen tahsil edemediğini, akabinde bakiye kalan alacak için ... İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasından takip açıldığını, davalı tarafın borcunun tamamına itiraz ederek kötü niyetli takibi durdurduğunu, dava öncesi arabuluculuk kurumuna müracaat edildiğini, davalı ile anlaşma sağlanamamış olduğunu, davanın açılmasına sebebiyet verdiğini, müvekkilinin imal edip davalıya satmış olduğu makinenin ödenmeyen bakiye bedelinin tahsili için iş bu davanın açılma gereğin hasıl olduğunu, davalı taraf yedinde bulunan ve ödenmeyen makine bedelinin tahsili için ...

İcra Müdürlüğü'nün...Esas sayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptaline takibin devamına, davalının itiraz dilekçesinde tüm borca itiraz etmesi nedeniyle takibi durdurduğu ve müvekkilinin haklı alacağını almasını engel olduğu için %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama harç, masraf ve ücret-i vekaletin karşı taraf yükletilmesine karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.

Davalı tarafından yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı ve bu suretle iddiaların inkarı cihetine gidildiği anlaşılmıştır.

Toplanan Deliller:

-... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası UYAP kayıtları,

-... tarafından hazırlanan 20/09/2023 tarihli bilirkişi raporu.

Delillerin Değerlendirilmesi ve Gerekçe:

Dava, satış sözleşmesinden kaynaklana bedelin ödenmemesi üzerine alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

İtirazın iptali davası; 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddeye göre, bu davanın açılabilmesi için:

1-İlamsız takip yapılmış olması,

2-Borçlunun bu takibe itiraz etmesi,

3-Alacaklının, itirazın kaldırılması için İcra mahkemesine başvurmaması,

4-İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının 1 yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının bir arada gerçekleşmesi gerekir.

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan, itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran, itirazla duran takibin devamınını amaçlayan bir dava olup yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.

Somut olayda, ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasının tetkikinde; davacı tarafından borçlusu davalı aleyhine, 100.000,00-TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız takip başlatıldığı, takip dayanağının 188.859,00-TL'lik fatura olarak gösterildiği, ödeme emrinin borçluya tebliği üzerine yasal süresinde olan 22/11/2022 tarihli itiraz ile takibin durduğu, davalı tarafından borca ve fer'ilerine itiraz edildiği, eldeki itirazın iptali davasının hak düşürücü süre içinde olan 21/02/2023 tarihinde açıldığı anlaşılmıştır.

Kural olarak takip dayanağı faturaya itiraz edilmemesi akdi ilişkinin varlığının kanıtı değildir. Bu nedenle akdi ilişkinin inkarı halinde faturayı düzenleyen kimsenin bu ilişkinin varlığını da kanıtlaması gerekir. Ayrıca taraflar arasında sözleşme ilişkisi yoksa düzenlenen belge fatura sayılmaz ve bu belgeye itiraz edilmemesi de bir sonuç doğurmaz (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 19/09/2018 Tarih 2017/19-915. 1338).

Bir sözleşmeye dayanarak açılan davada fatura düzenleyen kimsenin sözleşmenin varlığını kanıtlaması gerekir. Akdi ilişki davalı tarafından inkar edildiğine göre, davalı akdin varlığını 6100 sayılı HMK'nın 200 ve sonraki maddeleri uyarınca yöntemine uygun kanıtlamalıdır (Yargıtay 19.Hukuk Dairesi 28/02/1997 Tarih 96-4290/2016, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17.Hukuk Dairesi 2021/1077 Esas 2021/1040 Karar).

Zira fatura sözleşmenin kurulması aşaması ile ilgili değil, ifa safhası ile ilgili bir belgedir. Fatura öncesinde taraflar arasında borç doğurucu hukuki ilişkinin bulunması, faturanın da bu ilişki nedeniyle düzenlenmiş olması gerekir. Faturayı alan (faturayı defterlerine kaydetmemesi koşulu ile) akdi ilişkiyi inkâr ettiğinde, faturayı gönderenin önce akdi ilişkiyi kanıtlaması gerekir.

Fatura, sözleşmenin kurulması safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir (Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 31.Hukuk Dairesi 2020/409 Esas 2021/219 Karar).

İcra takibi konusu olan faturanın davalı tarafından inkar edildiği, miktar itibariyle senetle ispat kuralının uygulanması gerektiği, davacı şirketin dava ve icra takibine konu ettiği alacağın dayanağı olan ... tarihli ... numaralı “...” açıklamalı 188.859,00-TL tutarlı e-arşiv faturasının ...tarihinde ... yevmiye numarasıyla davacının ticari defterlerinde kayıt altına aldığı, davacı şirketin sevk irsaliyesini ibraz ettiği, sevk irsaliyesinin teslim alan bölümünde ...'ın adının ve soyadının yazılı olduğu ve teslim alan bölümünde imzanın bulunduğu,

davalının ihtilafa neden olan faturayı davacı yana ödediğine dair herhangi bir ödeme belgesi ibraz etmediği, nitekim açıklanan hususların tanzim edilen bilirkişi raporu ile de desteklendiği, dosya kapsamında bulunan delillerle uyumlu ve denetime elverişli olarak düzenlenen bilirkişi raporunun hükme esas alınabileceği anlaşılmıştır.

İzah olunan gerekçelerle, toplanan deliller gereği, 6100 sayılı HMK'nın 222.maddesi gereğince usulüne uygun olarak tutulması sebebiyle davacının ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebileceği, ispat yükü üzerinde olan davacı tarafından akdi ilişkinin varlığının, faturaya ve satışa konu malın teslim edildiğinin ve bir edim ifa edildiğinin ispat edildiği, davalı tarafından ödeme yapıldığına ilişkin delil ibraz edilmediği, fatura konusu alacağın likit bir alacak olduğu anlaşılmakla, davacı tarafından açılan davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim