İstanbul 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/760 K.2023/928

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Keşidecisi ... olan ... Bankası ... Şubesinden şubesinden alınmış 10/01/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... olan ... Bankası ... Şubesinden şubesinden alınmış 10/02/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... olan ... Bankası ... Şubesinden şubesinden alınmış 15/02/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... olan ... Bankası ...

Şubesinden şubesinden alınmış 15/03/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... Ltd Şti olan ...bank ... şubesinden alınmış 10/03/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... Ltd Şti olan ...bank ... şubesinden alınmış 15/03/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı keşidecisi ...

Ltd Şti olan ...bank ... şubesinden alınmış ... çek numaralı müvekkilinin keşide tarihi ve meblağını hatırlamadığı bu çeklerin müvekkilinin rızası hilafına elinden çıktığını, özel eşyalarla birlikte zayii ettiği ve rızası hilafına elinden çıkan çeklerin karşılığının bankadan tahsil edilme tehlikesi bulunduğunu belirterek keşidecisi ...

Ltd Şti olan...bank ... şubesinden alınmış ... çek numaralı keşide tarihi, meblağı bilinmeyen ve banka tarafından karşılıksızdır işlemi yapılarak müvekkiline verilen çekin bir fotokopisinin ...bank ... şubesinden müzekkere ile istenilmesine, keşidecisi ... olan ... Bankası ... Şubesinden şubesinden alınmış 10/01/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... olan ... Bankası ...

Şubesinden şubesinden alınmış 10/02/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... olan ... Bankası ... Şubesinden şubesinden alınmış 15/02/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... olan ... Bankası ... Şubesinden şubesinden alınmış 15/03/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ...

Ltd Şti olan ...bank ... şubesinden alınmış 10/03/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı, keşidecisi ... Ltd Şti olan ...bank ... şubesinden alınmış 15/03/2006 keşide tarihli 10.000,00 TL bedelli ... çek numaralı keşidecisi ... Ltd Şti olan ...bank ... şubesinden alınmış ... çek numaralı keşide tarihi, meblağı hatırlanamayan ve banka tarafından karşılıksızdır işlemi yapılarak tarafımıza verilen çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Delillerin Değerlendirilmesi, Davanın Hukuki Niteliği ve Gerekçe ; Davacı şirketin unvan değişikliğine gösteren ticaret sicil kayıtları, ...Bankası Genel Müdürlüğü'nün ...tarihli yazısı, ... Bankası Genel Müdürlüğü'nün ... tarihli yazısı, muhatap banka müzekkere cevapları, Türkiye sicil gazetesi ilanları incelenmiştir. Dava, 6102 sayılı TTK m. 818(1)-s atfıyla aynı Kanun'un m. 757(1) hükmü gereğince zayi nedeniyle hasımsız olarak açılan çek iptali istemine ilişkindir. İşbu dava dosyası mahkememizin 2022/644 Esas sayılı dosyasından tefrik edilmiştir.

Zira, dava konusu ...bank A.Ş., ... seri numaralı, 25/06/2019 keşide tarihli ve 78.700,00 TL bedelli çekin 01/07/2019 tarihinde ...Ticaret A.Ş. tarafından tahsil için ibraz edildiği, ancak takas sistemi kapsamında karşılıksızdır işlemine tabi tutulduğu, mahkememize gönderilen çek suretinde meşru ve yetkili hamilin... A.Ş. olduğu, dava konusu ...

A.Ş., ... seri numaralı, 03/08/2019 keşide tarihli ve 98.500,00 TL bedelli çekin 05/08/2019 tarihinde ... tarafından tahsil için ibraz edildiği, ancak karşılıksızdır işlemine tabi tutulduğu, mahkememize gönderilen çek suretinde meşru ve yetkili hamilin ... olduğu, bahsi geçen seri numaralı çekler yönünden meşru ve yetkili hamilin davacı dışında, ...

A.Ş ile ... olduğu tespit edildiğinden, bu çekler yönünden dava dosyasının işbu dosyadan TEFRİK EDİLMESİNE, ayrı bir esasa kaydolunmasına karar verilmiştir. (Bkz. Mahkememizin 2022/644 Esas sayılı dava dosyasına ait 08/11/2023 tarihli duruşma zaptı)

Tefrik sonucunda (iki adet çek yönünden) dosya, işbu 2023/760 Esas sırasına kaydedilmiştir. Mahkememizin işbu dosyada 20/11/2023 tarihli Ara Kararı ile;

"..6102 s. TTK 763. maddesi "Elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır." şeklinde düzenlenmiş olup, muhatap bankaya yazılan müzekkere cevapları neticesinde.

Dava konusu ...bank A.Ş., .... seri numaralı, 25/06/2019 keşide tarihli ve 78.700,00 TL bedelli çekin 01/07/2019 tarihinde ...Ticaret A.Ş. tarafından tahsil için ibraz edildiği, ancak takas sistemi kapsamında karşılıksızdır işlemine tabi tutulduğu, mahkememize gönderilen çek suretinde meşru ve yetkili hamilin...A.Ş. olduğu, Dava konusu ...bank A.Ş., ...seri numaralı, 03/08/2019 keşide tarihli ve 98.500,00 TL bedelli çekin 05/08/2019 tarihinde ... tarafından tahsil için ibraz edildiği, ancak karşılıksızdır işlemine tabi tutulduğu, mahkememize gönderilen çek suretinde meşru ve yetkili hamilin ... olduğu,

anlaşılmakla, davacı vekili Av. ...'a dava konusu çeklerin hamillerine karşı istirdat davası açmak üzere 2 haftalık kesin süre ve imkan verilmesine, dava açıldığı takdirde buna ilişkin tevzi forumunun aynı süre içinde derhal mahkememize ibraz edilmesine, aksi halde verilen kesin süre içinde dava açılmadığı takdirde yukarıda anılan yasa hükmü uyarınca tefrik edilen dava konusu çekler yönünden davanın reddine karar verileceğinin ve ödeme yasağının kaldırılacağının davacı vekiline ihtarına (ihtarat yapıldı.), ara kararın davacı vekiline tebliğ edilmesine, ..." karar verilmiştir.

Bilindiği üzere, elden çıkan poliçe mahkemeye sunulursa, mahkeme, iade davası açması için dilekçe sahibine uygun bir süre verir. Dilekçe sahibi bu süre içinde dava açmazsa, mahkeme, poliçeyi, sunmuş olana geri verir ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır (TTK 763).

Mahkememizce dava konusu iki adet çek yönünden davacıya istirdat davası açmak üzere 2 haftalık kesin süre ve imkan verilmiş, ara karar davacı vekiline 28/11/2023 tarihinde tebliğ edilmiş, anılan Yasa hükmünün gereği yerine getirilmiştir.

Ne var ki; davacı vekili 05/12/2023 tarihli beyan dilekçesi ile müvekkil şirketin, çek hamili olarak bankaya başvuran kişilerle irtibata geçtiğini ve çeklerin müvekkili şirket tarafından teslim alındığını, bu aşamada çeklerin iptali hususunun konusuz kaldığını, bu nedenle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, kıymetli evrakın iptali istemine ilişkin olup çekişmesiz yargı işidir. Hasımsız görülen işbu davada, karşı taraf / hasım bulunmadığından dava konusu iki adet çek yönünden davacının çekleri gerçekten bankaya ibraz eden hamillerden geri alıp almadığı belirli değildir. Bu hususta sunulan 05/12/2023 tarihli beyan dilekçesi ekinde; çeklerin hamillerinden geri teslim alındığı noktasında hiçbir delil söz gelimi yazılı bir belge, protokol vs. mahkemeye sunulmamıştır.

Dava dışı hamillerin herhangi bir beyan dilekçesi de yoktur. Diğer taraftan, geri teslim alınma noktasında çeklerin örnekleri dahi ispata yarar şekilde mahkemeye ibraz edilmemiştir. Şu halde; davanın konusuz kaldığı noktasında soyut beyan dilekçesi dışında bir delil bulunmamaktadır.

Ancak, hasımsız olarak görülen işbu çekişmesiz yargı işinde dava konusu çeklerin iptali yönünden mahkememizce daha fazla araştırma yapılmasına da yasal olanak bulunmadığından; davacı vekilinin 05/12/2023 tarihli dilekçesindeki beyanlarına itibar edilmesi zorunluluğu doğmuştur.

Yapılan açıklamalar karşısında; davacı vekilinin dava konusu iki adet çeki dava dışı hamillerden geri teslim aldığı yönündeki beyanlarına itibar edilerek, konusuz kalan davanın esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...