İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2018/13 K.2021/268

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Tecavüzün Tespiti İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin, “Türkiye'nin ilk ve coğrafi olarak en yaygın Yapı Market Zinciri ” unvanlarını elinde bulunduran sektördeki tek firma olduğunu.

1995 yılında ilk mağazasıyla hizmet vermeye başladığını; ev, bahçe, ofis gibi yaşam alanları için mobilyadan aydınlatmaya, dekorasyondan boyaya, el aletlerine kadar birçok ürün grubunda zengin ürün çeşidi bulunan ...'in müşterilerine aradıkları her ürünü rahatça bulabilecekleri alternatifler sunduğunu; offline mağazalarının yanında www.... com.tr adlı sitede sanal mağazası olduğunu;

söz konusu sitenin 3.1 milyon ziyaretçisi olduğunu, davalının açmış olduğu ... ve ... sitelerinde ... ismi ve logosunu hem alan adı olarak kullandığını, ayrıca bu sitede ... logosunun kullanarak mermer ve fayanslar için cila olduğunu ve ürünün çok kısa sürede ... mağazalarında satılacağını iddia ettiğini, söz konusu pazarlanan ürünle ilgili alıcıların gözünde sanki ... ile ticari ilişkisi varmış gibi algılandığını, haksız kazanç sağladığını, ayrıca ürünü alan müşterilerin ürünün içinde sadece sabunlusu olduğunu gördüklerini ve bunun üzerine hem müvekkiline hem de internetteki şikayet sitelerine müracaat ettiklerini;

söz konusu olayı davalıya ...

6. Noterliğinin ...gün ve ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile keşide ederek bu fiillerine son vermesinin istendiğini, ... no.lu “...” ve ... nolu “ ...” markalarının davacı müvekkili adına 35, 36 ve 37. sınıflarda tescilli olduğunu, ... isminin harflerin kutucuklar içinde yazılmasının müvekkilinin yarattığı bir tasarım olduğunu ve bu tasarımın yaratıldığı andan itibaren 5846 sayılı FSEK 4 maddesi çerçevesinde korunduğunu; ... ve ... isımlı internet siteleri açmak suretiyle müvekkilinin ticaret unvanı ve tescilli markası olan ... logosunu hem alan adı olarak,

hem de site içeriğinde haksız ve izinsiz kullanmak suretiyle haksız rekabete sebebiyet verdiğini beyanla, ... isimli internet sitesi açmak suretiyle müvekkili şirketin ticaret unvanı ve tescilli markası olan ... logosonu hem alanı adı olarak, hem de site içeriğinde haksız ve izinsiz kullanmak suretiyle haksız rekabet yapan davalı tarafından gerçekleştirilen marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, fiillerinin durdurulması ve sonuçlarının ortadan kaldırılması ile öncelikle tedbiren dava konusu sitelere erişimin engellenmesine,

dava sonunda verilecek hükmün kesinleşmesini müteakip masrafları davalıdan alınarak Türkiye çapında yayınlanan bir gazetede yayınlanmasına, karar verilmesini talep ve dava ettiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili dosyaya sunduğu dilekçeler ile; Mahkemenizde görülen davanın derdest olduğunu şöyle ki, ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 28.03.2019 tarihli ...E.... K. ile hüküm kurulmuş ve yasal süresi içinde istinafa başvurulmuş olduğunu; davanın istinaf aşamasında olduğunu; davacı, davalı ve dava konusunun aynı olması sebebiyle görülen davanın derdest olduğunu; bu nedenle mahkemenizde görülmekte olan dava dosyasının işlemden kaldırılarak reddine karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Dava 6769 Sayılı SMK hükümleri kapsamında açılmış markaya tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, durdurulması, önlenmesi taleplerine ilişkin davadır.

Dosyada tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, TPMK kayıtları getirtilmiş, özel ve teknik bilgi gerektirmesi nedeniyle bilirkişi heyeti oluşturularak rapor alınmıştır.

Dosyaya sunulan 16.11.2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... adlı web sitesi incelendiğinde; ... alan adıyla hizmet veren ya da yönlendirilmiş bir internet sitesinin olmadığı ve “...” ibaresinin alan adında yer aldığı, ... alan adının tescil bilgisi sorgulandığında, söz konusu alan adına ait herhangi bir tescil bilgisi olmadığı, alan adının boşta ve satışta olduğu tespit edilmiştir. ... adlı web sitesi incelendiğinde; ... alan adıyla hizmet veren ya da yönlendirilmiş bir internet sitesinin olmadığı, ... alan adının tescil bilgisi sorgulandığında, söz konusu alan adına ait herhangi bir tescil bilgisi olmadığı,

alan adının boşta ve satışta olduğu tespit edilmiştir.Sitelere ait arşiv bilgilerine dair inceleme: ...adlı web sitesine ait arşiv kayıtları incelendiğinde; söz konusu siteye ait 2017, 2018 yıllarına ait 22 adet arşiv kaydı olduğu, arşiv kayıtlarının hepsinde aynı içerik olduğu, site içeriğinde ... ibaresinin kullanılmış olduğu, Reklamı yapılan ürünlerin 5 yıl süreyle ... garantisinde olduğu ve ürünlerin Ocak 2018 tarihinden itibaren ... mağazalarında yer alacağı bilgilerinin olduğu tespit edilmiştir. ... adlı web sitesine ait arşiv kayıtları incelendiğinde.

Söz konusu siteye ait 2017,2018 yıllarına ait 29 adet arşiv kaydı olduğu, arşiv kayıtlarının hepsinde aynı içerik olduğu, site içeriğinde reklamı yapılan ürünlerin 5 yıl süreyle ... garantisinde olduğu ve ürünlerin 1 Ocak 2018 ve 1 Mart 2018 tarihinden itibaren ... mağazalarında yer alacağı bilgilerinin olduğu tespit edilmiştir. ... tescil no.lu “...+ şekil” ve ... tescil no.lu “... markalarının 35, 36 ve 37. sınıflarda davacı adına tescil edilmiş olduğu;

dava konusu olan ... alan adı ile içeriğinde ve ...alan adı içeriğinde “...” ibaresinin ticari etki yaratacak şekilde markasal olarak kullanıyor olması davacının marka tescilinden doğan hakkına tecavüz kapsamında değerlendirilebileceği, davalı eyleminin davacının marka hakkına tecavüz teşkil kanaatine varılacak olursa, benzer markanın kullanılması suretiyle bir çıkar elde etmiş olmanın TTK m.55/1/a/4 uyarınca davacının emeğinden haksız faydalanma olarak haksız rekabet kapsamında değerlendirilebileceği..." sonuç ve kanaatinin bildirildiği anlaşılmıştır.

KANAAT VE GEREKÇE

Dava konusu uyuşmazlık, davalı kullanımlarının davacı adına TPMK nezdinde tescilli ... ibareli marka haklarına tecavüz teşkil edip etmediği, kullanımların aynı zamanda TTK hükümleri uyarınca haksız rekabete sebebiyet verip vermediği, tecavüz ve haksız rekabetin oluşması halinde bunun tespiti, men'i ve durudulması istemlerine ilişkindir.

Davacı vekili, davalının “...” ibaresini markasal etki yaratacak şekilde kullanmasının müvekkilin marka tescilinden doğan haklarının ihlâl ettiğini beyan etmektedir.

Tescilli markadan doğan hakka tecavüz edilip edilmediği değerlendirilirken ön şart markasal bir kullanımın olmasıdır. Bir işaret, ticari hayatta üçüncü bir kişi tarafından, üretilen ürün veya sunulan hizmetlerin diğer işletme ürün ya da hizmetlerinden marka işlevi görecek şekilde ayırt edilebilmelerini sağlamak amacıyla kullanılıyorsa, o işaretin marka hukukunun alanında değerlendirilmesi gereken bir kullanımı söz konusudur.

Sınai Mülkiyet Kanununda markasal kullanım sayılan haller ömekseme yoluyla sayılmıştır (SMK m.7/3). Bu hallerden biri de işaretin internet ortamında kullanılmasıdır. Buna göre, işareti kullanan kişinin, işaretin kullanımına ilişkin hakkı veya meşru bağlantısı olmaması şartıyla işaretin aynı veya benzerinin internet ortamında ticari etki yaratacak biçimde alan adı, yönlendirici kod, anahtar sözcük ya da benzeri biçimlerde kullanılması markasal kullanımdır (SMK m.7/3/d).

Bilişim Uzmanı ve Marka bilirkişileri tarafından dosya üzerinden kullanıma ilişkin yapılan incelemede, ...adlı web sitesinde alan adında “...” ibaresinin yer almasının yanı sıra site içeriğinde 2017-2018 yıllarına ait 22 adet arşiv kaydı olduğu; arşiv kayıtlarının hepsinde aynı içerik olduğu; site içeriğinde ibaresinin kullanılmış olduğu; reklamı yapılan ürünlerin 5 yıl süreyle ... garantisinde olduğu ve ürünlerin 1 Ocak 2018 tarihinden itibaren ... mağazalarında yer alacağı bilgilerinin olduğu; yine davaya konu ... adlı web sitesinin içeriğinde 2017-2018 yıllarına ait 29 adet arşiv kaydı olduğu;

arşiv kayıtlarının hepsinde aynı içerik olduğu; site içeriğinde reklamı yapılan ürünlerin 5 yıl süreyle ... garantisinde olduğu ve ürünlerin 1 Ocak 2018 ve 1 Mart 2018 tarihinden itibaren ... mağazalarında yer alacağı bilgilerinin olduğuna dair tespit yapılmıştır.

Davacı şirket, müşterilerine ev, bahçe, ofis gibi yaşam alanları için mobilyadan aydınlatmaya, dekorasyondan boyaya, el aletlerine kadar birçok ürün grubunda zengin ürün çeşidi bulunan alternatifler sunan bir mağazacılık hizmet alanında faaliyet gösterdiği anlaşılmaktadır. Davalının kullanımında olan ... ve ... sitelerinde mermer ve fayanslar için cila ürünü satışı yapılmakta ve ürünün çok kısa sürede ... mağazalarında satılacağı beyan edilmektedir. Bu durum, davalının satışa sunduğu ürünle ilgili tüketicilerin gözünde sanki davacı şirket ve markasıyla ekonomik bir bağlantısı varmış gibi algı oluşmasına sebebiyet vereceği izahtan varestedir.

Sonuç olarak, kullanıma ilişkin yapılan tespitler neticesinde, davalıya ait ...alan adı ile ve ... alan adı içeriğinde “...” ibaresinin ticari etki yaratacak şekilde markasal olarak kullanılması SMK m.7/3/d kapsamında davacının marka tescilinden doğan hakkına tecavüz oluşturduğu açıktır.

Haksız Rekabet Bakımından Yapılan Değerlendirme Haksız rekabet, TTK m.54 vd. maddelerinde düzenlenmiş olup, dürüstlük kuralına aykırı olarak ekonomik düzeni bozan, ekonomik düzenin aktörleri

aleyhine sonuçlar doğuran hareket ve fiillerin tümünü ifade eder. Diğer bir deyişle haksız rekabet, rakipleri ezmek ve onları iktisadi faaliyet alanından uzaklaştırmak amacıyla ve hüsnüniyet kurallarına aykırı suretlerle başvurulan, kanuna, nizama, adaba ve teamüle göre teviz edilemeyecek hareketlerin kaffesidir. ( ÖRS Halil, Türk Hususi Hukukunda Haksız Rekabet, Ankara 1958, sf. 13 ) Bu bağlamda başkasının serbestçe ifaya hakkı olduğu rekabet hareketini mene veya onu rekabet sahasından çıkarmaya ve kendi edalarını daha avantajlı göstermeye yarayan yasal olmayan vasıtaları kullanan kişi haksız rekabet fiilini işlemiş olur. Haksız rekabet hukuku da haksız fiilin bir türü olarak, haksız rekabet faili ile mağduru arasında dürüstlük kuralına uyma şeklinde hukuk düzeni

tarafından tahmil edilen vazifeye muhalefet sebebiyle doğan bir zararı veya zarar tehlikesini bertaraf etmeyi amaçlayan hukuki bir kurumdur. Haksız rekabette korunan hak herkese karşı ileri sürülebilen mutlak bir hak olup bu hakkın mutlaka ticari bir işletme ile ilgili olmasına gerek yoktur.

TTK 55/1-a-4 bendine göre; “Başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemler almak” haksız rekabet sayılır. Karıştırılma (iltibas), ticari alandaki faaliyetlerde, şeyler arasında bir benzerliği veya karışımı ifade etmekte olup, satın alınan iki mal arasında veya kullanılan iki unvan arasında veya iş mahsullerinde birbirinden ayrılmayacak derecede benzerliğe istinat ettirilmesidir.

Serbest yaralanma ve benzetmenin taklit ve halkı aldatıcı düzeydeki benzerlik boyutuna ulaşması ve bir işletmenin yıllar süren yatırımını ve özenli çalışması sonucunda oluşturduğu imajı simgeleştiren bir ürünün taklidi halinde haksız rekabet vardır.

Somut olayda, davalı eyleminin davacmm marka hakkına tecavüz teşkil ettiğine ilişkin yukarıda yapılan değerlendirmeler karşısında benzer markanın kullanılması suretiyle bir çıkar elde edilmiş olmakla TTK m.55/l/a/4 uyarınca davacının emeğinden haksız faydalanma olarak haksız rekabetin oluştuğa sonucuna varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı, sunulan deliller, denetime elverişli bilirkişi raporu bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davalının ... alan adı ile ... alan adı içeriklerinde davacıya ait ... ibareli markayı ticari etki yaratacak şekilde kullanıyor olmasından dolayı davalı eylemlerinin, davacının marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, bu fiillerin durdurulmasına ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına, davalıya ait ... ve ...isimli internet adreslerine erişimin engellenmesine, tecavüz eylemin aynı zamanda haksız fiil teşkil ettiği gözetilerek hüküm özetinin kararın kesinleşmesine müteakip Türkiye çapında yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde bir kez ilanına, karar vermek gerekmiş aşağıdaki şekilde hüküm tesis olunmuştur.