İstanbul 2.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2020/32 K.2023/71

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarımın Hükümsüzlüğünden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesi : Davacı vekilinin mahkememize ibraz ettiği dava dilekçesinde özetle. Müvekkili şirket ... Ltd.

Şti. nin uzun yıllardan bu yana aydınlatma sektöründe faaliyet gösteren, alanının tanınan ve güvenilir kuruluşlarından olduğunu, Müvekkili şirketin, faaliyetleri çerçevesinde gerçekleştirdiği geliştirmeleri Türk Patent ve Marka Kurumuna tescil ettiren ve gerek faydalı model ve gerekse de Endüstriyel Tasarım alanında birçok tescili bulunan, sınai mülkiyet alanına yatırım yapan bir şirket olduğunu, Davalı şirketin Ar-Ge çalışanının, müvekkili şirketin eski çalışanlarından olduğunu, Müvekkili şirketten, ayrıldıktan sonra davalı ile çalışmaya başladığını, Davalı şirketin 13.05.2015 başvuru tarihinde,

Türk Patent ve Marka Kurumuna tasarım tescil başvurusunda bulunduğunu, başvurunun kabul edildiğini ve... no'lu Endüstriyel Tasarım Tescili belgesinin davalıya verildiğini, Belge konusu 2 adet tasarım olduğunu, bunlardan 1 no'lu tasarımın; "... ." ve 2 no'lu tasarım ise “..." başlıklı armatür olduğunu, Davalı şirket tasarımının 554 Sayılı KHK Hükümleri uyarınca tescil edildiğini, bu sebeple, hükümsüzlük davasında uygulanacak hukuk 554 Sayılı KHK olduğunu, 554 Sayılı KHK hükümleri uyarınca, endüstriyel tasarım tescil belgesinin yeni ve ayırt edici olmasının gerektiğini, KHK'nın 6. Maddesinde.

“Bir tasarımın aynısı, başvuru veya rüçhan tarihinden önce dünyanın herhangi bir yerinde kamuya sunulmamış ise o tasarım yeni kabul edilir. Tasarımlar sadece küçük ayrıntılarda farklılık gösteriyorlarsa aynı kabul edilir. Kamuya sunma, sergileme, satış gibi yollarla piyasaya sürme, kullanma, tarif, yayım tanıtım veya benzer amaçlı faaliyetleri kapsar.

Üçüncü şahıslara yapılan ve açıkça veya zımnen gizlilik niteliği taşıdığı anlaşılan açıklamalar kamuya sunmanın kapsamı dışındadır. " denildiğini, KHK 'nın 7. Maddesinde Ayırt Edici Nitelik tanımlandığını ve Madde 7'de “Bir tasarımın ayırt edici niteliğe sahip olması, bu tasarımın bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenim ile ikinci fıkrada belirtilen herhangi bir tasarımın böyle bir kullanıcıda yarattığı genel izlenim arasında belirgin bir farklılık olması anlamındadır.

Herhangi bir tasarımın ayırt edici nitelik açısından kıyaslandığı diğer bir tasarımın, başvuru veya rüçhan tarihinde Türkiye'de veya dünyada herhangi bir yerde piyasaya sunulmuş olması veya enstitü tarafından tescilli bir tasarım olarak yayınlanmış ve ayırt edici nitelik açısından değerlendirilen tasarımın başvuru veya rüçhan tarihinde henüz koruma süresini doldurmamış olması gerekir.

Ayırt edici niteliğin değerlendirilmesinde, birbirleri ile kıyaslanan tasarımların ilke olarak farklılıklarından çok ortak özelliklerinin değerlendirilmesine ağırlık verilir ve tasarımcının tasarımı geliştirme açısından ne kadar seçenek özgürlüğüne sahip olduğu göz önüne alınır. " denildiğini, bununla birlikte, davalıya ait olan 1 numaralı tasarım konusu ürünün, davalı yanca tescil başvurusu yapılmadan önce üretilmiş ve satılmış olup, kamuya sunulan bir ürün olduğunu, bu sebeple, 1 no'lu tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ettiklerini, 2. No'lu tasarım konusu ürünün ise aydınlatma armatürünün iç görünümü olduğunu,

müvekkilince üretilen ürünlerin iş bu görsele sahip üründen farklı olduğunu ve alanında bilgili bir kişi tarafından ürünlerin farklı olarak algılanacağının sabit olduğunu, ancak, davalı yanca müvekkil ürünlerinin kendisine ait tasarım hakkına tecavüz ettiğinin iddia edildiğini, bu sebeple, müvekkile ait olan ürünün davalıya ait olan 2 no'lu tasarım tesciline tecavüz edip etmediğinin tespitini de talep ettiklerini, davalının, müvekkili aleyhine, ...

1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...D.İş sayılı dosyasıyla da ihtiyati tedbir talebinde bulunduğunu belirterek Davalıya ait ... no'lu "..." ibareli endüstriyel tasarım tescili belgesi konusu 1 no'lu tasarımın hükümsüzlüğüne, müvekkiline ait olan ürünün, ... no'lu "..." ibareli endüstriyel tasarım tescil belgesi konusu 2 no'lu tasarıma tecavüz etmediğinin tespitine, yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücretinin davalıya yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Cevap dilekçesi: Davalıya usulüne uygun dava dilekçesinin tebliğ edildiği, davalının cevap dilekçesi sunmadığı HMK gereğince davayı inkar ettiği anlaşılmıştır.

Deliller:

TPMK kayıtları : TPMK' dan gelen ... tarihli ... tescil numaralı tasarımın davalı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.

Değişik iş dosyası : ... 1.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası fiziken dosya içine alınmıştır. Dosyanın yapılan incelemesinde tespit isteyenler tarafından dosyamızda davacı olan şirkete karşı tespit talebinde bulunduğu, delil tespiti yapılmasına ilişkin karar sonrası alınan bilirkişi raporunda tespit isteyen tarafa ait ... tescil numaralı tasarım ile karşı tarafın internet sitesinde yer alan ürünler arasında belirgin farklılıklar bulunduğu, tespit isteyen taraf adına tescilli olan ... tescil numaralı tasarım ile karşı tarafın ürünleri karşılaştırıldığında farklı teknik özelliklerin var olduğu kanaati bildirilmiştir.

Bilirkişi Raporu: 19/08/2021 tarihli bilirkişi raporunda; "Davacı tarafından, dava konusu ürün, ürüne ait katalog ya da ürünü tanıtıcı herhangi bir belge sunulmamıştır. Bu nedenle, dava konusu ürünler arasında kıyaslama ve değerlendirme yapılamayacağı" kanaatini bildirmiştir.

11/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda. "Davacı şirket tarafından davalıya ait 1 no'lu tasarım olan ...no'lu "..." ibareli endüstriyel tasarım tescili belgesi konusu ürünün davalı yanca tescil başvurusu yapılmadan önce üretildiğine, satıldığına ve kamuya sunulan bir ürün olduğuna dair kanıtlayıcı herhangi bir belge sunulmadığı, re'sen yapılan araştırmada önceki tarihli ürüne rastlanmadığı, bu nedenle ... (1) yönünden hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı, davalı tarafa ait ...

(2) numaralı armatür içinin tasarım tescili ve ürün ile davalı tarafa ait ürün arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, davacı tarafından davalının ... (2) no'lu tasarımına tecavüzün şartlarına rastlanmadığı" kanaatini bildirmiştir.

07/09/2022 tarihli bilirkişi raporunda; "Davalı tarafa ait ... başvuru tarihli ...numaralı tasarım tescili ile davacı tarafa ait ürünler arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunduğu, bu sebep ile farklı olarak algılandıkları, davalı tarafa ait ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 13.05.2015 tarihi itibarı ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olduğu" kanaatini bildirmiştir.

Dava ve uyuşmazlık: Taraflar arasındaki uyuşmazlık davalı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan tasarımın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini ile davacı tarafça üretilip kullanılan "..." isimli ürünün davalı adına tescilli bulunan ... tescil numaralı tasarım içinde yer alan ... nolu tasarıma tecavüz etmediğinin tespitine ilişkindir. Davacı taraf ... tescil numaralı tasarım içinde yer alan 1 nolu tasarım daha önce satışa sunulduğunu belirterek bu tasarımın hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmesini, ... nolu tasarım yönünden ise üretilen ürünün bu tasarıma tecavüz etmediğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ise davanın reddini savunmuştur.

Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında ... tescil numaralı tasarım belgesinin TPMK nezdinde davalı adına tescilli bulunduğu anlaşılmıştır.

Hükümsüzlük ve terkin taleple dava bakımından yapılan incelemede; dosya arasına alınan bilirkişi raporu da dikkate alındığında davalı adına tescilli bulunan ...tescil numaralı tasarım belgesinin 1 numaralı "..." isimli ürünün tescil belgesi alınmadan önce piyasada üretilip satıldığına ilişkin bir delil sunulmadığı, tasarımın yenilik ve ayırt edici özelliklere sahip olduğu anlaşılmakla hükümsüzlük ve terkin talepli davanın reddine karar vermek gerekmiştir.

Tecavüzün olmadığının tespitine ilişkin dava bakımından ise davalı adına tescilli bulunan ...tescil numaralı tasarım belgesinin 2 numaralı " ..." isimli ürün ile davacı tarafından üretilen "..." isimli ürünün bilirkişi raporunda ayrıntılı karşılaştırılmasının yapıldığı, bu kapsamda davacının ürettiği ürün ile davalı adına tescilli tasarım içinde yer alan ürünün birbirinden farklı olduğu, davacının ürettiği ürünün yenilik ve ayırt edici özellikli niteliklere sahip olduğu anlaşılmakla davacının bu yöndeki davasının kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Yapılan yargılama sonucunda davacının davalıya yönelik olarak açmış olduğu hükümsüzlük ve terkin davasının reddine, tecavüzün olmadığının tespitine ilişkin davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. Ayrıca hükümsüzlük ve terkin davasının reddine karar verilmesi, tecavüzün olmadığının tespitine ilişkin dava bakımından ise davalının dava açılmasına sebebiyet vermediği, davalı adına tescilli tasarımın olması nedeniyle bir anlamda davalının yasal hasım niteliğinde olduğu gözetilerek davacı lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemiştir. ( benzer nitelikte Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2013/15439 esas 2014/6469 karar sayılı ilamı ile ilk derece mahkemesi tarafından aynı nitelikte verilen kararın onanmasına karar verilmiştir. )

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır