İstanbul 2. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2022/206 K.2024/327

Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesi :Davacı vekili dilekçesinde özetle.

Müvekkil şirketin uzun yıllardan beri kapı kolu ve aksesuarları sektörüne öncü firmalar arasında faaliyet göstermekte, istihdam kapasitesi ve ihracat rakamları ile ülkemize kazanımlar sağlamakta olduğunu, Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde davaya konu tasarımları... tescil numarası ile ...bülten tarihli ... sayılı bültenden yayımı yapılmış tasarımı tescil ettirmiş olduğunu, Davalı şirket ... tarafından, müvekkili ... tescilli endüstriyel tasarım müvekkilinin bilgi ve rızası olmaksızın kopyalanmış, yani birebir aynı olmak üzere üretilmiş olduğunu,

bu ürüne dayanarak birçok satışlar yapmış ve müvekkili engelleyecek şekilde taklit tasarım ile piyasada müşteri kazanmış olduğunu, yapılan bu haksız ve hukuka aykırı üretim ve satış ile müvekkil hem maddi zarara uğramış hem de kalitesiz malzeme ile yapılan üretimden dolayı tüketiciler nazarında itibar kaydı yaşayarak manevi zarar görmüş olduğunu, Müvekkilinin davalılarla iletişim kurmasına rağmen uzlaşma sağlanamamış olduğunu, Müvekkilinin WhatsApp üzerinden .. -...ile iletişim kurmuş ancak uzlaşma sağlanamamış olduğunu belirterek öncelikle tedbir talebinin kabulü ile dava sonuna kadar tecavüz fiilinin durdurulmasını;

tecavüz eden ürünlere ve üretimi sağlayan kalıp,araç ve makinalara el konulmasını, Müvekkili adına tescil edilmiş tasarıma ilişkin haklarına davalı tarafından gerçekleştirilen tecavüzünün tespitini, ihlal durumunun devam ettirilmesi hususunun ve tekrarının ve sair hak ihlallerinin önlenmesini ihlal sonucu meydana gelen durumun ortadan kaldırılmasını, SMK 150/3 maddesine göre zarar miktarının belirlenmesi için sınai mülkiyet hakkının kullanılması ile ilgili belgelerin, tazminat yükümlüsü davalı tarafından Sayın Mahkemeye sunulmasına karar verilmesini, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla.

10.000 TL. maddi tazminat talebinin kabulüne, Müvekkili lehine 10.000 TL. manevi tazminat talebinin kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Cevap dilekçesi: Davalılara usulüne uygun dava dilekçesinin tebliğ edildiği, davalının cevap dilekçesi sunmadığı HMK gereğince davayı inkar ettiği anlaşılmıştır.

Deliller:

TPMK kayıtları:

Dava konusu davacıya ait tasarım tescil belgeleri celp edilmiştir.

Bilirkişi Raporu:17/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda "Dava dilekçesi ekinde sunulan görüntülerin delil niteliği taşıyıp taşımadığı Sayın Mahkemenin takdirinde olduğu, Whatsapp paylaşımında görülen ürünlere ait tasarımların... ve ... numara ile tescilli tasarımlar ile genel izlenimleri itibarıyla farklı olduğu, Dava dilekçesi ekinde sunulan diğer görüntülerde görülen tasarımların davacı tarafa ait ... ve ... numara ile tescilli tasarımlar ile ayırt edilemeyecek derecede benzer olduğu," kanaatini bildirmiştir.

Bilirkişi Raporu: 27/08/2024 tarihli bilirkişi raporunda "Davacı Vekilinin “maddi zararın tespiti için seçimlik hak olarak SMK Madde 151/2a seçerek, Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir doğrultusunda müvekkilimizin ticari defterleri üzerinde inceleme yapılarak maddi zarar ve tazminatın belirlenmesini” şeklinde beyanda bulunarak davalının haksız rekabeti olmasaydı elde edilecek kazanca göre tazminat talebinde bulunduğu görülmüştür.

Davacı şirketin ADET bazında satış rakamları incelendiğinde toplam satışların patent tarihinin 09.10.2019 olması nedeniyle 2019 yılı ile 2020 yılları arasında yapılan kıyaslamanın sağlıklı bir veri oluşturmayacağı değerlendirilmiştir. 2020 yılından 2021 yılına geçerken satış adetlerinde Ye 124,37 artış yaşandığı, 2021 yılı ile 2022 yılının kıyaslanmasında ise bu artışın 96 2,38 seviyesinde kaldığı, 2022 yılından 2023 yılına geçerken 9 26,38 düşüş yaşandığı görülmüştür.

2024 yılı tamamlanmadığı için 2024 yılı verilerinin sağlıklı bir sonuç oluşturmayacağı değerlendirilmiştir. Dava tarihi itibariyle mahrum kalınan kar tutarının 5.657.500,36 TL olacağı hesaplanmıştır." kanaatini bildirmiştir.

Islah dilekçesi : Davacı vekilinin 16/09/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile davayı ıslah ettiği ve tazminat talebinini 1.410.000,00 TL'ye yükselttiği anlaşılmıştır.

Dava ve uyuşmazlık : Taraflar arasındaki dava; davalıların eylemlerinin davacı adına tescilli endüstriyel tasarıma tecavüz niteliğinde olduğunun tespiti, tecavüz eylemlerinin durdurulması, önlenmesi durdurulması, maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. Davacı taraf adına tescilli bulunan kapı kolu tasarımının davalılar tarafından taklit edilerek satışa sunulduğunu belirterek davanın kabulünü savunmuştur. Davalılar ise davanın reddini savunmuştur.

Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında; ...tescil numaralı tasarımın TPMK nezdinde davacı adına tescilli olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi raporunda davalıların kullanımlarının davacı adına tescilli bulunan tasarıma tecavüz niteliğinde olduğunun tespit edildiği, dosya arasına alınan bilirkişi raporlarının dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla hükme esas alınmasına karar vermek gerekmiştir.

Tecavüz eylemlerinin tespiti bakımından; ... tescil numaralı tasarımın davacı adına TPMK nezdinde tescilli olduğu, alınan bilirkişi raporlarında davalı kullanımlarının bilgilenmiş kullanıcı nezdinde davacının tescilli tasarımı ile aynı tasarımcının elinden çıkmış gibi benzer nitelikte olduğu kanaatine varıldığından davalıların eylemlerinin tescilli tasarıma tecavüz ve haksız rekabet niteliğinde olduğunu tespitine karar verilmiştir.

Tecavüz eylemlerinin önlenmesi, durdurulması talebi bakımından; davalıların kullanımlarının davacı adına tescilli tasarıma tecavüz niteliğinde olduğu anlaşılmakla davalıların davacı adına tescilli bulunan tasarımların kullanmasının durdurulmasına, önlenmesine karar verilmiştir.

Maddi tazminat bakımından; davacının maddi tazminat talebinin SMK 151/2-a maddesine dayandığı, bu madde gereğince "Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edeceği muhtemel gelir" üzerinden hesaplanması gerektiği, bilirkişi tarafından davacının talep ettiği SMK 151/2-a kapsamında yapılan hesaplama ile 5.657.500,36 TL tazminat tutarına ulaşılabileceği" kanaatinin bildirildiği,

davacının 1.410.000,00 TL üzerinden ıslah yaptığı görülmüş ise de hesaplanan miktarın dosya kapsamına ve bilirkişi raporlarında tespit edilen ürünler dikkate alındığında hesaplamanın hakkaniyet uygun olmadığı ve TBK 50 gereğince bir tazminata hükmedilmesi gerektiği anlaşılmakla ilgili yıllarda pandemi olgusu, maliyet yükselmesi nedeniyle işlerin durması gibi hususlar dikkate alınarak bilirkiş tarafından belirlenen miktarın %5i oranına denk gelecek şekilde takdiren 282.875,00 TL üzerinden maddi tazminat talebinin kabulüne karar vermek gerekmiştir.

İtibar tazminatı yönünden; davacının dava açılırken talep ettiği tazminat miktarının dosya kapsamına uygun olduğu olduğu anlaşılmakla itibar tazminatı talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Manevi tazminat talebi bakımından ise; davalının davacıya ait tescilli tasarımın kullanılmasının davacının manevi haklarına zarar verdiği ve manevi tazminatın şartları oluştuğundan, tazminata konu eylemlerin ağırlığı, eylemlerin davacının tüketici nezdindeki imajı üzerindeki etkileri dikkate alıanrak davacı lehine 10.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmesine karar verilmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında tüm dosya kapsamı dikkate alınarak davalıların davacı adına tescilli bulunan tasarıma ilişkin kullanımlarının davacının tasarım hakkına tecavüzün niteliğinde olduğunun tespiti ile tazminat taleplerine ilişkin aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır