İstanbul 2. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2023/190 K.2024/324

Mahkememizde görülmekte bulunan Marka (Tecavüzün Tespiti İstemli) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava dilekçesi: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

1970 yılından bu yana yayıncılık alanında faaliyetine devam ettiğini, geliştirdiği eğitim sistemini takip eden çok sayıda öğretim kurumunun bulunduğunu, Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ... sayı ile tanınmış marka statüsünde olan “....” ibaresini kullanan 69 adet muhtelif mal ve hizmet sınıflarına ait marka ve logonun namına tescilli bulunduğunu, davalı ile arasında 09/07/2019 tarihinde imza edilen, Franchise Sözleşmesi kapsamında davalıya, TPMK nezdinde ...

Sınıflarda ... tescil numaralı final akademi markasının kullanım hakkının verildiğini, davalının sözleşme kapsamında kendisine verilen kullanım hakkı sınırlarını aşarak yine TPMK nezdinde davacı namına ... tescil numaralı final f şekil ... tescil numaralı ..., ... tescil numaralı final ilköğretim okulları, ... tescil numaralı final anadolu lisesi,...tescil numaralı ... ve ... tescil numaralı ... ilkokulu gibi ... esas unsurlu seri markalarını da kullandığını, bir süre davalının kullanımına izin verilmiş ise de mali ve sözleşme yükümlülüklerine davalı yanca uyulmaması, mezkur konulu görüşmelerin sonuçsuz kalması ve gönderilen ...

8. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnameye davalı yanca ... tarihinde ... 21. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarname ile cevap verilmesi sonucunda, ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyasında tespit edildiğini, davacının ... 8. Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı olduğunu ve sözleşmenin feshini konu alan ihtarnamesine, davalının 23/08/2023 tarihinde ...

51. Noterliğinin ... yevmiye numaralı ihtarname ile yanıt verdiğini,

Davalının, "- ... -... -... URL adreslerinde ve ... adresinde markayı kullanmaya devam etmekle, davalının eylemlerinin davacı marka hakkına tecavüz oluşturduğunu, beyan ve iddia ederek davanın kabulüne dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Cevap dilekçesi: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkiline ait okulda hali hazırda yaklaşık 400 öğrencinin eğitim-öğretim gördüğünü, taraflar arasındaki görüşmelerin sürdüğünü, davacı tarafından beyan edilen icra dosyalarının kesinleşmediğini, davacının kötü niyetli olarak ilamsız icra takibi yaptığını, davacının kazandığı bir dava ve kesinleşmiş bir alacağı olmadığını, taraflar arasında imzalanan bir franchise sözleşmesi olduğunu, marka kullanımına ilişkin izin yazısı olduğunu, iki şirket arasında uzun süredir devam eden bir ilişki olduğunu, müvekkilinin şirketi işlettiği okulun yaklaşık beş yıldır aynı şekilde İstanbul'un en gözde semtlerinden ...'ün en ... caddesi olan ...

Caddesi'nde aynı şekilde durduğunu, bu okuldan önce ...

Caddesi'nde yirmi yıllık bir okul olarak faaliyet gösterdiğini, bilirkişi raporundan görüleceği üzere bu okulun, bu tabelaların ve bu internet sitelerinin görülmemesinin, fark edilmemesinin mümkün olmadığını, yani davacının bu kullanıma açık|bir şekilde onay verdiğini, okulun faaliyetinin gizli saklı bir durum olmadığını, ticari defter ve belgelerin incelenmesi ile taraflar arasındaki ticari ilişkinin ortaya çıkacağını, davacının her yıl müvekkili şirketten ödeme aldığını, sadece bu yıl yaşanan sıkıntı nedeniyle ödeme zorluğu çektiğini, resimlerden açıkça görüldüğü üzere davacının okuldan,

... isminin kullanımından beş yıldır haberdar olması, para alırken bu kullanıma itiraz etmemesi, ismi haksız kullanılmaktadır diyerek tedbir talebinde bulunmasının açıkça kötüniyetli bir davranış olduğunu ve hukuken korunmasının mümkün olmadığını, müvekkili ismini kullanmasının yasal hakkı olduğunu, buna ilişkin davacı tarafından verilen izin yakısının dosyaya sunulduğunu, franchise sözleşmesinin dosyaya sunulduğunu, bu yönde bir ismin eksik bırakılmasının önemi olmadığını çünkü fiilen bu kullanıma izin verildiğini, davacının müvekkili şirketten kesinleşmiş bir alacağı olmadığını, müvekkili şirketin fiziki alanında,

sosyal medya ve web sitesinde tespit edilen tüm kullanımlarından davacının bilgisi ve onayı olduğunu, müvekkili şirket yetkilileri ile davacı şirket yetkilileri arasında yaklaşık kırk yıllık bir ilişki ve ticaret olduğunu, bu neden ile davacının davasının reddini talep etmiştir.

Cevaba Cevap Dilekçesi: Davacı vekili cevaba cevap dilekçesinde özetle; ... 1. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...

D.İş sayılı dosyası ile talep edilen ihtiyati tedbir talebinin tedbir konusu eylem hukuki yargılamayı gerektirdiğinden reddedildiğini; ihtiyati tedbir isteme sebebinin söz konusu okulu kapattırarak öğrencileri mağdur etmek değil, müvekkilinin tescilli hak sahibi olduğu tanınmış ... markasını davalı kullanımından çekmek olduğunu, davalının eğitim-öğretim faaliyetlerinin kendisini ilgilendirdiğini, müvekkilinin yegane amacının tescilli ... markasını korumak olduğunu, davalının başka bir marka ve/veya isim altında eğitim-öğretimine devam edebileceğini, bu nedenle kötü niyetten bahsedilemeyeceğini, taraflar arasında anlaşmazlık olduğunu,

sözleşmenin feshedildiğini, müvekkilinin ... markasının kullanımına izni olmadığını bilerek halen öğrenci kaydeden davalının kötü niyetli olduğunu, halen devam etmekte olan icra takiplerinin davalının franchise anlaşması gereği ödemesi gereken ciro borçlarına ilişkin olup işbu dosyalardan birinin kesinleştiğini, diğer ikisine ise davalı tarafından haksız şekilde itiraz edildiğini, müvekkilinin herhangi bir kurumla franchise anlaşması yapmasının, sonsuza kadar tescilli markasını kullanmasına izin verdiği şeklinde yorumlanamayacağını, böyle bir kabulün, müvekkilinin marka hakkını limitsiz ve sonsuz şekilde kısıtlayacağını,

davalının borçlarını gereği gibi ödememesi, ... kurumlarının eğitim-öğretimde önem verdiği ilkelere uygun faaliyet gösterilmemesi, müvekkilinin marka itibar kaybına sebebiyet verilmesi gibi durumlar nedeni ile işbu ilişkinin devam edemeyeceğini, devam etmesinin de beklenemeyeceğini, davalının müvekkili şirket ile herhangi bir ticari ve halihazırda devam eden herhangi bir franchise anlaşmasının kalmadığını, davalının müvekkilinin münhasıran hak sahibi olduğu tanınmış ... markasını kullanmaya devam etmesinin marka hakkına tecavüz ve haksız rekabet fiillerini oluşturduğunu ve davanın kabulüne dair karar verilmesini talep etmiştir.

Deliller:

Değişik iş dosyası : ... 1 Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Değişik İş sayılı dosyasının fiziken dosyamız arasına alındığı, yapılan incelemede delil tespiti talebinin kabulüne karar verildiği ve tedbir talebinin ise reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İcra dosyalar : ... 1 İcra Dairesinin ... sayılı dosyası, ... 8 İcra Dairesinin... sayılı dosyası ile ... 8 İcra Dairesinin ...sayılı dosyasının dosya arasına alındığı, davacı tarafça davalı aleyhine açılan cari alacağa ilişkin takiplerin bulunduğu anlaşılmıştır.

TPMK Kayıtları: Davaya konu ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ... sayılarla tescilli markalara ilişkin bilgilerin Mahkememize gönderildiği, "..." ibareleri markaların hak sahibinin davacı olduğu anlaşılmıştır.

Franchise Sözleşmesi: Taraflar arasında imzalanan 09/07/2019 tarihli sözleşme dosya arasına alınmıştır.

Değişik iş dosyasında alınan bilirkişi raporu : 09/07/2023 tarihli bilirkişi raporunda "Talep eden tarafından dosyaya sunulan ve bahsi geçen “www,...” internet web sitesinin güncel olarak kullanımda ve aktif olduğu, alan adının whois (sahip) bilgileri kontrol edildiğinde bu alan adının 22.11.2006 tarihinin kayıt olunduğu ve alan adı sahibinin açıkça belirtilmediği gizli olduğu, İlgili internet sitesi içerik saylayıcısı tespiti için detaylıca incelendiğinde firma adının “...A.Ş.", açık adresinin “...” olarak, iletişim numarasının “...” olarak belirtildiği ve web sitesinin içeriklerinde “...” ibarelerinin ve görsellerin kullanıldığı,

Bahsi geçen “..." isimli Instagram ve “...” isimli ... sosyal medya hesaplarına ait sayfaların kullanımda ve aktif olduğu ve genel profil sayfası ve tespite konu “...” isimli Instagram ve “...” isimli ... sosyal medya hesaplarının detaylarına bakıldığında tespite konu "...” internet sitesindeki iletişim detayları ile aynı olduğu, bu sebeple ilgili sosyal medya sayfaları sahibi ile internet sitesinin sahibinin aynı kişi/kişiler olduğunun anlaşıldığı, ...

Akademi Franchising Sözleşmesi 2.1.1. kapsamında ruhsat imkanı sağlanan markanın ... işareti olduğu ve ...,... şeklinde kullanımının kararlaştırıldığı, Karşı Tarafın ise ...., ..., ..., ..., ..., ... markalarına işletmesinde ve işlemlerinde, aktif bir şekilde kullandığı fakat bu kullanımların sözleşmeyle kendisine tanınmış bir hakka dayanmadığı ve Talep Edenin S.M.K.

Madde 7/2 de belirtilen hak ve yetkilerine aykırı olduğu, Yazılı lisansa konu marka ... işareti olmasına rağmen, Karşı Tarafın tabela, reklam, sınıf ve diğer panolarda ve bayraklarında ... işaretine hiç yer vermediği, ... işaretine ağırlık verdiği, karşı Tarafın yalnızca ... işaretine işletmesinde, işlemlerinde ve sosyal medya hesaplarında yer vermesi ve sözleşmeye dahil edilmemiş markaları, işletmesinde, işlemlerinde ve sosyal medya hesaplarında kullanmasının, Talep Edenin S.M.K.

Madde 7/2 de belirtilen hak ve yetkilerine aykırı olduğu, ve bu durumun tanınmış marka niteliğine haiz y işaretinden haksız yararlanmayı ve hedef tüketici kitlesi nezdinde karıştırılmaya müsait durumu meydana getirdiği" kanaati bildirilmiştir.

Delil tespiti niteliğinde mahkememizce alınan bilirkişi raporu:18/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda;"Teknik inceleme konusu kılınan internet kaynaklarında, işbu bilirkişilik inceleme tarihi itibariyle içerik sağlayıcı olduğu değerlendirilen davalı yanın halihazırda, “...” ibaresini içeren halde kullanmaya devam ettiği; bu yalın kullanıma ek olarak, yer yer okul türlerini ifade etmek üzere olduğu değerlendirilmekle, “İlkokul”, “Ortaokul” ve “Lise” ibarelerine “I” (pipe) karakteri ile ayrıştırılmış halde yer verildiği,

davalı yanın yerinde inceleme işlemi esnasında, ilgili markalar bakımından davacı yan ile aralarında bir sözleşmenin var olduğu iddiasıyla birtakım evrakı dosyaya sunmuş olmak ile birlikte bu hususta heyetimizin görev sınırları kapsamında herhangi bir inceleme ve değerlendirmenin heyetimizce yapılamadığı ve konu hakkında nihai takdirin Mahkememize ait olduğu, davacı yanın dayanak olarak göstermekte olduğu markaların asli unsurunun ... ibaresi olduğu, tespit edilen markasal kullanımların da benzer şekilde ... ibaresini ve davacının dayanak markalarının şekil unsurlarını içerdiği,

ilgili markalar ile söz konusu markasal kullanımların her bakımdan birebir mahiyette olduğu ancak taraflar arasında var olduğu beyan edilen sözleşme ve taraflar arasındaki güncel hukuki durum (sözleşmenin fesih edilmiş olup olmadığı ya da sözleşme ile kullanımların örtüşüp örtüşmediği) bakımından ise ancak esas yargılama sonunda kanaate ulaşılabileceği" kanaatini bildirmiştir.

Bilirkişi raporu: 07/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda; "1. SMK m. 29 ve m. 7/2.c hükümleri uyarınca davacıya ait ..., ... tescil numaralı (...ve ... tescil numaralı ... tescilli markalarına karşı tecavüz eyleminin oluştuğunun, davalının ticaret unvanının ticaret siciline kayıt tarihi ve sözleşme imzalanırken davacının, davalının unvanından haberdar oluşu göz önüne alındığında uzun süre sessiz kalınması nedeni ile davalıya karşı unvan terkini talebinde bulunulamayacağı, davacıya ait tescilli markalara yönelik davalı tarafından haksız rekabet hükümlerinin ihlal edildiğinin kabul edilebileceği" kanaatini bildirmiştir.

Dava ve uyuşmazlık: Taraflar arasındaki dava; davalının eylemlerinin davacı adına TPMK nezdinde tescilli marka hakkına tecavüz niteliğinde olup olmadığının tespiti, tecavüz eylemlerinin durdurulmasıi, önlenmesi ve sonuçlarının ortadan kaldırılması ile davalının ticaret unvanında yer alan "..." İbaresinin terkinin gerekip gerekmediğine ilişkindir.

Davacı taraf; davalı ile 09/07/2019 tarihinde franchise sözleşmesi yapıldığını, sözleşme gereğince davalıya ... tescil numaralı "..." ibareli markanın kullanım hakkının verildiğini, davalının sözleşmenin sınırlarını aşarak davacı adına tescilli "..." unsurlu seri markaları da kullandığını, davalının sözleşemeden kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi nedeniyle sözleşmenin feshedildiğini, davalının hem sözleşmeden kaynaklı kullanım hakkı verilen markaları, hem de davacı adına tescilli diğer markaları kullanmaya devam ettiğini belirterek davanın kabulünü, davalı ise taraflar arasında franchise sözleşmesi olduğunu,

davacının kullanımlara açık olarak onay verdiğini, davacının her yıl davalıdan ödeme aldığını, ödemelerde bu yıl itibariyle sorun çıkması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Gerekçe: Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak dikkate alındığında; TPMK nezdinde davacı adına tescilli ... tescil numaralı "..." ibareli, ... tescil numaralı "..." ibareli, ... tescil numaralı "..." ibareli, ... tescil numaralı "..." ibareli, ... tescil numaralı "..." ibareli, ... tescil numaralı "..." ibareli markaların bulunduğu, taraflar arasında 09/07/2019 tarihli franchise sözleşmesinin bulunduğu, sözleşme gereğince davacı ile davalı arasında ... tescil numaralı "..." ibareli markanın kullanılmasına ilişkin hüküm bulunduğu, sözleşme gereklerinin yerine getirilmemesi nedeniyle franchise sözleşmesinin davacı tarafça davalıya gönderilen ihtarname ile feshedildiği anlaşılmıştır.

Dosya kapsamında taraflar arasında imzalanan sözleşme incelendiğinde yalnızca ... tescil numaralı "..." ibareli markaların kullanılması için davalıya izin ve yetki verildiği, alınan bilirkişi raporları dikkate alındığında davalının kullanımlarının "..." "..." "..." şeklinde olduğu ve davalı kullanımlarının franchise sözleşmesi kapsamına girmeyen davacı adına tescilli ..., ..., ... tescil numaralı markalara ilişkin olduğu bu hali ile davalı eylemlerinin marka hakkına tecavüz niteliğinde olduğuna kanaat getirilmiştir.

Ticaret unvanının terkini yönünden yapılan inceleme de ise; davalının ticaret unvanın davacı adına tescilli tanınmış marka niteliğindeki "..." ibaresini taşıdığı, davalı unvanının 20/02/2019 tarihinde tescil edildiği, eldeki davanın ise 06/09/2023 tarihinde açıldığı; her ne kadar alınan bilirkişi raporunda taraflar arasında imzalanan franchise sözleşmesi sırasında davalının ticaret unvanının bilindiği ve TMK 2 gereğince davacının ticaret unvanının terkinine ilişkin talepte bulunamayacağı belirtlilmiş ise de; taraflar arasındaki sözleşmenin varlığı, davacı tarafça davalıya gönderilen ihtarnameler dikkate alındığında davacı tarafça açılan davanın TMK 2ye aykırı olmadığı kanaati varılmakla davalının ticaret unvanında yer alan ... ibaresinin terkinine karar verilmiştir.

Yapılan yargılama sonucunda davanın kabulü ile davalının eylemlerinin davacı adına TPMK nezdinde tescilli bulunan ..., ..., ... tescil numaralı markalara tecavüz ettiğinin tespitine, tecavüz eylemlerinin durdurulmasına, önlenmesine, sonuçlarının ortadan kaldırılmasına; Davalının ticaret unvanında yer alan " ..." ibaresinin davalının ticaret unvanından terkinine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır