İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/130 K.2024/389

Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Şirkete Özel Denetçi Tayin Edilmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan 28/02/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin ...’na ... sicil numarası ile kayıtlı Davalı ...’nin %10 oranında pay sahibi olduğunu, davalı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ait olağan genel kurul toplantısının çok uzun zaman geçmiş olmasına rağmen yapılmamış olması nedeniyle, Müvekkili tarafından davalı şirket yönetim kurulu üyeleri ... , ... ve ... 'e keşide edilen ... Noterliği'nin 25 Ekim 2023 tarih ...

Yevmiye Numaralı ihtarnamesi ile davalı şirketin 2021 ve 2022 yıllarına dair olağan genel kurul toplantısının ihtarnamede belirtilen gündemle ve bakanlık komiseri davet edilmek suretiyle toplantıya çağrılması talep edildiğini, İhtarnameye cevap verilmemesi üzerine, dava açarak genel kurulun toplantıya çağrılmasını ve bu amaçla kayyım tayin edilmesini talep ettiğini, bu nedenlerden dolayı; hususların tetkiki ve bu konuda rapor hazırlanması için şirkete özel denetçi tayin edilmesini, mahkeme masraflarının davalı şirkete yüklenmesini talep ve dava etmişlerdir.

CEVAP

Davalı vekili tarafından sunulan 04/04/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Bilgi alma hakkı veya inceleme hakkı kullanılmadığını, özel denetçi atanmasının gerekli olmadığını, olağan genel kurul sırasında faaliyet raporlarının fiilen okunduğunu, davacının bu hakkı kötüye kullanarak raporda yer alan her bir cümle için itirazlar yazdırdığını, bu nedenlerden dolayı; hiçbir maddi veriye dayalı olmayan, haksız, mesnetsiz ve asılsız davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmişlerdir.

DELİLLER

... Noterliği’nin 25.10.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi, 06.12.2023 tarihli Şirket Olağan Genel Kurulu hazirun cetveli, 06.12.2023 tarihli Şirket Olağan Genel Kurulu toplantı tutanağı, Şirket pay defteri, ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/... E. sayılı dosyası, ... Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/... E. 2023/... K. Sayılı ilamı, ... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2023/... soruşturma sayılı dosyası ve tüm dosya kapsamı.

... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı ... A.Ş. aleyhine açılan şirketin 2021 ve 2022 yıllarına ilişkin olağan genel kurulunun toplantıya çağrılması için kayyım atanması talebine ilişkin davanın yargılaması sonucunda davanın kabulüne karar verilerek genel kurula çağrı yapılmak üzere temsil kayyımı atanmasına karar verildiği, daha sonra 08/05/2024 tarihli ek karar ile davalı şirket tarafından dava tarihinden önce genel kurul yapılmış olması nedeniyle kayyım görevlendirmesinin iptaline ve konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği ve kararın kesin olduğu anlaşılmıştır.

.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/... Esas, 2020/... Karar sayılı 16/12/2020 tarihli kararın incelenmesinde; davacı ... tarafından davalı ... A.Ş. aleyhine açılan şirket feshi istemine dayalı dava sonucunda; ... nün ... sicil numarasında kayıtlı ... nin TTK 531 gereğince feshi ve tasfiyesine karar verildiği, kararın istinaf edilmesi nedeniyle kesinleşmediği anlaşılmıştır.

... Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2023/ ... soruşturma sayılı dosyasının incelenmesinde; müşteki ... tarafından davalı şirket yetkilileri hakkında dolandırıcılık, sahtecilik ve güveni kötüye kullanma suçlarından yapılan şikayete ilişkin yapılan soruşturma sonucunda kovuşturmaya yer olmadığına dair karar verildiği ve karara karşı yapılan itirazın reddine kesin olarak karar verildiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama ve toplanan deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava, davacı şirket ortağı tarafından davalı şirket aleyhine açılan TTK 439. maddesi uyarınca özel denetçi atanması istemine ilişkindir.

Davacı tarafça, davalı şirkete gönderilen ihtarnameye rağmen talep ettikleri hususların genel kurul gündemine alınmadığını, davalı şirketin 06/12/2023 tarihli genel kurul toplantısında sordukları hususlara cevap verilmediğini, şirket bilançosunun gerçeği yansıtmadığının tespit edilmediğini bu nedenle sordukları hususların aydınlığa kavuşturulması için davalı şirkete özel denetçi atanmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı taraf ise davacının talebinin haksız ve yersiz olduğunu, özel denetçi atanmasını gerektirecek bir durum olmadığını ve özel denetçi atanmasını gerektiren koşullar oluşmadığından davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

... kayıtlarının incelenmesinde; özel denetçi atanması istenilen şirketin ...nün ... sicil numarasına kayıtlı ve ... San. ve Tic. A.Ş. unvanlı şirket olduğu ve ticaret merkezinin ... / İstanbul olduğu, şirketin son tescilini 01/11/2022 tarihinde yaptırdığı anlaşılmıştır.

Dava konusu ihtilafa ilişkin yasal düzenlemelere göre;

TTK'nın 438.maddesi gereğince; "Her pay sahibi pay sahipliği hakkının kullanılabilmesi için gerekli olduğu takdirde bilgi alma ve veya inceleme hakkını daha önce kullanmışsa belirli olayların özel bir denetimle açıklığa kavuşturulmasını, gündemde yer almasa bile genel kuruldan isteyebilir. Genel kurul istemi onaylarsa şirket veya her bir pay sahibi otuz gün içerisinde şirket merkezinin bulunduğu yerdeki Asliye Ticaret Mahkemesindeki özel denetçi atanmasını isteyebilir. "

TTK'nın 439.maddesine göre; "genel kurulun özel denetimi reddetmesi halinde sermayenin en az onda birini, halka açık anonim şirketler de yirmide birini oluşturan pay sahipleri veya payların değeri toplamı en az 1.000.000 TL olan pay sahipleri, 3 ay içinde şirket merkezinin bulunduğu yer Asliye Ticaret Mahkemesinden özel denetçi atanmasını isteyebilir. Dilekçe sahiplerinin, kurucuların veya şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek, şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını, ikna edici bir şekilde ortaya koymaları hâlinde özel denetçi atanır."

TTK'nın 440.maddesine göre; "Mahkeme şirketi ve istem sahiplerini dinledikten sonra kararını verir.Mahkeme istemi yerinde görürse istem çerçevesinde inceleme konusunu belirleyerek bir veya birden fazla bağımsız uzmanı görevlendirebilir. Mahkemenin kararı kesindir. " şeklinde düzenleme getirilmiştir.

Davalı şirketin incelenen ticaret sicil kayıtları ve pay defterine göre davacının sahip olduğu hisse değeri itibariyle TTK 439. maddesinde belirtilen dava açabilecekler arasında sayılanlar arasında olduğundan davacının bu davayı açmakta hukuki yararının ve aktif husumetinin bulunduğu ve davanın genel kurulun özel denetçi atanması talebini reddetmesi halinde belirlenen 3 aylık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce toplanan tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; özel denetim isteme hakkının TTK'nın 438.maddesi gereğince bilgi alma veya inceleme hakkının daha önce kullanılmış olması ön şartına tabi olduğu, bu şartın gerçekleştiğinin TTK'nın 422. maddesi gereğince genel kurul tutanağı ile ispatlanabileceği açık olup davacı tarafça davalı şirkete gönderilen ...

Noterliği’nin 25.10.2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile talep edilen gündem ile genel kurulun toplanması talebinde bulunulduğu ve davalı şirketin 06/12/2023 tarihinde genel kurul toplantısı yaptığı bu haliyle davacı tarafça bilgi alma veya inceleme hakkına ilişkin ön koşulun yerine getirildiği açık olup, davacı tarafça sordukları soruların aydınlığa kavuşturulması için davalı şirkete özel denetçi atanması talep edilmiş ise de; ...nın 439.maddesine göre.

Dilekçe sahiplerinin, kurucuların veya şirket organlarının, kanunu veya esas sözleşmeyi ihlal ederek, şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarını, ikna edici bir şekilde ortaya koymaları hâlinde özel denetçi atanacağı belirtilmekle, davacı taraf ....

Asliye Ticaret Mahkemesi'nde yapılan yargılamada şirket bilançosunun gerçeği yansıtmadığının tespit edildiği iddia edilmiş ise de incelenen söz konusu dosyada bu yönde bir tespit bulunmadığı şirketin borca batık olduğunun tespit edildiği bu durumun ise tek başına şirket bilançosunun gerçeği yansıtmadığını ortaya koymayacağı açık olup, davacı tarafça bu hususta şirket organlarının şirketi veya pay sahiplerini zarara uğrattıklarına yönelik ikna edici somut bir delil ortaya konulmadığı gibi bu kapsamda somut bir olguya da rastlanılmamış olup,

davacı tarafın dosyaya sunduğu davalı şirkete gönderdiği ihtarnamede talep ettiği hususlara ve 06/12/2023 tarihli genel kurulda talep ettiği hususlara ilişkin gerek genel kurulda gerekse haricen yönetim kurulu üyeleri tarafından açıklama yapılmaması ve bu durum üzerine davacı özel denetçi atanması istemiyle dava açmış ise de davacının asıl amacının ihtarname ve 06/12/2023 tarihli davalı şirketin genel kurulunda sordukları soruların cevaplandırılması ve bu hususlarda taraflarının bilgilendirilmesi olduğu tartışmasız olup davacı tarafça bu hususta TTK 437/5 maddesi uyarınca Mahkeme kanalıyla bilgi alma ve inceleme hakkının kullandırılması

talebinde bulunması gerektiğinden ve davacı tarafından yasanın aradığı şirket organları tarafından davalı şirketin zarara uğratıldığına yönelik ikna edici bir ispat ortaya konulmadığından davacının davalı şirkete özel denetçi atanması talebine ilişkin açtığı davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.