İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/22 K.2024/26

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; ... Bankası - ... Şubesine ait, ... çek numaralı vade tarihi ve bedeli yazılı bulunmayan 1 adet çeki yaklaşık 5 sene önce çamaşır makinesinde cebimde bulunması neticesinde zayi ettiğini, ancak çek boş olduğu ve zayi edildiği için iptal davası açmadığını, buna rağmen yıllar sonra banka kayıtlarında açık olduğunu ve iptal davası açılması gerektiğini öğrendiğini, çekin 3. Şahıslar tarafından kullanılmaması için çeklerle ilgili bir ödeme talebinde bulunulur ise ödeme yasağı konulmasını ve iptal edilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; dava, talep eden tarafından açılan çek iptali davasından ibaret olup, çekin iptaline karar verilmesi talebini içerir çek iptali davasıdır. Davanın hukuki dayanağı TTK'nın 818. maddesi yollaması ile TTK'nın 757 ve devamı maddeleridir. Dava konusu talep çek iptaline ilişkin olup ...görülen davalardan olması nedeni ile dava şartının her aşamada mahkemece resen araştırılarak yokluğu halinde her aşamada karar verilebilmesi mümkün olduğundan talep eden yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda karar verilmiştir.

Dosya içindeki tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; çekin iptalini ancak çek üzerinde TTK’nın 651/2. maddesi uyarınca hak sahibi olan kişinin talep edebileceği, somut olayda ise, talep konusu çekin iptalini talep edenin çek üzerinde hak sahibi olan kişi değil, çeki keşide edecek kişi olduğu, ayrıca çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilebilmesi için, iptali istenen çekin yasada öngörülen şekilde çek niteliğinde olması gerektiği, çekin şekil unsurların TTK’nın 780. maddesinde düzenlendiği, anılan düzenleme karşısında boş çek yaprağının senet niteliğinde olduğunun kabulü mümkün değildir.

Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 2018/... Esas ve 2019/... Karar sayılı içtihatı da bu yöndedir.

Bu hali ile talep edenin belirtilen madde hükümlerine dayalı olarak kaybetmesi sonucu çekin zayi olması nedeniyle çek iptali talep etmesinde hukuki yararı olmadığından ve hukuki yararın HMK 114/1-h maddesi gereğince dava şartı olmasından dolayı talep eden tarafça açılan davanın hukuki yarar şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine dair oluşan vicdani kanıya göre aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.