İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/780 K.2025/144

Nedeniyle Reddine"

ESAS NO

2024/780 Esas

KARAR NO :2025/144

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ:27/12/2024

KARAR TARİHİ:11/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle.

Müvekkili sigorta şirketi tarafından trafik sigortalı (ZMM) ve davalı şirketin işleteni olduğu ... plakalı araç, ehliyetsiz ve alkollü kusurlu sürücü ... sevk ve idaresindeyken 10.09.2023 tarihinde gerçekleşen trafik kazası neticesinde dava dışı ... plakalı araç üzerinde hasar meydana geldiğini, kaza sırasında müvekkili şirkete trafik sigortalı bulunan ... plaka numaralı aracın sürücünün ehliyetsiz ve 1,43 promil alkollü olduğu tespit edildiğini,

“Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.-B maddeleri ayrıca “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarının” B.4.-C maddeleri gereğince ihlali ile müvekkil sigorta şirketinin sigortalı davalıya rücu hakkı doğduğunu, trafik kazası neticesinde, ... plakalı araçta oluşan hasara karşılık davalının işleteni olduğu araç sürücüsünün %100'lük kusuruna tekabül eden kısmının tamamı olan 8.080,69 TL müvekkili şirket tarafından karşı tarafa ödendiğini, rücu hakkı sebebiyle davalı aleyhine ....

İcra Dairesi 2024/... esas sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığını, icra takibine haksız bir şekilde itiraz edilerek takibin durdurulduğunun iddia ederek, davalının .... İcra Dairesi 2024/... esas sayılı yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketinin adresinin Sancaktepe/İstanbul'da olduğunu bu sebeple yetkili mahkeme ve icra müdürlüğünün İstanbul Anadolu Mahkemeleri ve İcra Müdürlükleri olduğunu, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkilinin söz konusu aracı dava dışı ...' ye kiraladığını, yapılan bu kira sözleşmesi ile işleten sıfatı bu firmaya geçtiğini, kira ilişkisi dolayısıyla, aracın fiili hâkimiyeti kiracıya geçtiğinden, dava konusu kaza ile ilgili olarak müvekkiline herhangi bir kusur veya sorumluluk atfedilemeyeceğini, kazadaki kusur oranlarının tespit edilmesi gerektiğini savunarak, davanın usulden ve esastan reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

.... İcra Müdürlüğünün 2024/... Esas sayılı dosyası, arabuluculuk son tutanağı, ... ve ... plakalı araçların trafik tescil bilgileri, ... no'lu ZMMS poliçesi, trafik kazası tespit tutanağı, .../0001 no'lu hasar dosyası ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; dava, davacı sigorta şirketi tarafından ZMM sigorta poliçesi ile sigortalı olan ... plakalı aracın dava dışı ... plakalı araca çarpmasından kaynaklı olarak ödenen bedelin sürücünün ehliyetsiz ve alkollü olduğu iddiasıyla Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigortası Genel Şartlarının B.4.-b ve B.4.-c maddeleri gereğince davalıdan rücuen tahsiline yönelik başlatılan icra takibine davalı tarafından yapılan itirazın iptali ve icra inkar tazminatına ilişkindir.

Taraf sıfatı, bir başka deyişle husumet ehliyeti, dava konusu hak ile kişiler arasında ki ilişkiyi ifade eder. Sıfat, bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına gelir. Davacı sıfatı, dava konusu hakkın sahibini, davalı sıfatı ise dava konusu hakkın yükümlüsünü belirler. Uygulamada davacı sıfatı, aktif husumeti, davalı sıfatı ise pasif husumeti karşılayacak şekilde değerlendirilmektedir.

Dava konusu şey üzerinde kim ya da kimler hak sahibi ise, davayı bu kişi veya kişilerin açması ve kime karşı hukuki koruma isteniyor ise o kişi veya kişilere davanın yöneltilmesi gerekir. Bir kimsenin davacı veya davalı sıfatına sahip olup olmadığı tıpkı hakkın mevcut olup olmadığının tayininde olduğu gibi maddi hukuka göre belirlenir.

Taraf sıfatının bu anlamda önemli özelliği ise, def'i değil itiraz niteliğinde olması nedeniyle taraflarca süreye ve davanın aşamasına bakılmaksızın her zaman ileri sürülebileceği ve taraflar ileri sürmemiş olsalar bile mahkemece re'sen nazara alınmasıdır.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

nın B.4 maddesi gereğince; "Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasınısağlayabileceği oranda kazaya sebebiyet veren sigortalıya rücu edebilir.

Sigortalıya başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

a) Tazminatı gerektiren olay, sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b)(1) Tazminatı gerektiren olay, aracın ilgili mevzuat hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan veya geçerliliğini yitirmiş sürücü sertifikasına sahip ya da ehliyetine geçici/sürekli el konulmuş kimseler tarafından sevk edilmesi veya trafik kurallarının ağır kusur ile ihlali sonucunda meydana gelmiş ise,

c) Aracın, uyuşturucu madde veya ilgili mevzuatta belirlenen seviyenin üzerinde alkollü içki almış kişilerce veya aynı mevzuatta alkollü içki alamayacağı belirtilen kişilerce alkollü içki alınmak suretiyle kullanılması sırasında meydana gelen zararlar..."

Davacı sigorta şirketi tarafından kaza nedeniyle üçüncü kişiye ait araçta meydana gelen hasar bedeli zarar görene ödenmiş ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

nın B.4-b ve B.4-c maddeleri gereğince ödenen tazminatın sigortalıdan rücuen tahsili için işbu dava açılmıştır. Davacı sigorta şirketi tarafından iş bu davanın sadece sigorta sözleşmesinin tarafı olan sigortalıya yönelik olarak açılabileceğinden dosya kapsamında bulunan sigorta sözleşmesinde ... plakalı aracın sigortalısının ... Anonim Şirketi olduğu ve davalının sigortalı sıfatı bulunmadığından davacı tarafça açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalı* Hakim ... · e-imzalı*