İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/554 K.2026/227

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin elinde bulunan ... Şubesi/...’e ait ... nolu 500.000 TL bedelli 30.12.2025 tarihli ve ... nolu 750.000 TL bedelli 30.01.2026 tarihli çeklerin müvekkilinin rızası hilafına elinden çıkarak zayi olduğunu, çeklerin müvekkil şirket çalışanına teslim edilmesinin akabinde ...

Şubesine kargolanmak üzere teslim edildiğini ancak "kargo kayıp" bilgisi verildiğini, çeklerin çalınmış yahut kaybolmuş olması nedeniyle tahsilatının mümkün olmadığını ve bu durumun müvekkilinin mağduriyetine sebebiyet verebileceğini, çeklerin vadelerinin yakın olması ve faktoring şirketlerine sordurulduğu bilgisine ulaşıldığı için müvekkilinin mağduriyet yaşamasının önüne geçilebilmesi amacıyla ivedilikle ödemeden men kararı verilmesi gerektiğini belirterek,

teminatsız veya uygun görülecek bir teminat tutarı karşılığında çeklerin ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini, yargılama sonunda dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, T.T.K.nun 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çekin iptali istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.

TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

TTK'nın 762. madde hükmü gereğince dava konusu çek hakkında iptali talebinde bulunulduğu hususunda ticaret sicil gazetesinde üç kez ilan yapılmıştır.

Çek iptali davaları, özelliği itibari ile hasımsız açılan davalardan olup, yapılan yargılama sırasında çek hamilinin ortaya çıkması durumunda, çek iptali davasını açan davacıya, mevcut çek hamiline karşı çek istirdadı davası açması konusunda süre verilmeli, istirdat davasının açılması halinde, çek iptali davasının konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına, açılmaması halinde ise, çek iptali davasının reddi yönünde hüküm kurulmalıdır. (Yargıtay 11. H.D. 2015/10199 Esas-2016/4757 Karar sayılı kararı)

... Bankası A.Ş.'nin 18/02/2026 tarihli yazı cevabında, dava konusu .../... Şubesine ait, 30.01.2026 keşide tarihli, keşidecisi ... Şirketi olan, ... seri nolu, 750.000,00-TL bedelli çekin, ... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti tarafından ibraz edildiği bildirilmiştir.

Davacı vekili 01/04/2026 tarihli dilekçesi ile, .../... Şubesine ait, 30.01.2026 keşide tarihli, Keşidecisi ... Şirketi olan, ... seri nolu, 750.000,00-TL çeke ilişkin olarak, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasıyla davalı ... İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti., davalı ... Tekstil İnş. Emlak San. Ve Tic. Ltd Şti., davalı ... Tur. Rek. Org. Dan. Tic. Ltd. Şti aleyhine çekin istirdatı davasına yönelik olarak dava açıldığı anlaşılmıştır.

.../... Şubesine ait, 30.12.2025 keşide tarihli, Keşidecisi ... Şirketi olan, ... seri nolu, 500.000,00-TL bedelli çek, ....

İcra Müdürlüğünün 2026/... esas sayılı dosyasıyla dosyasında takibe konulduğunu ve keşideci tarafından dosya borcunun ödendiği anlaşılmakla, Mahkememizin 26/01/2026 tarihli ara kararı ile talep edene çekin istirdatına yönelik dava açmak ve buna ilişkin evrakı dosyaya sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği, usulüne uygun olarak ara kararın tebliği ile bu çek yönünden ödeme yasağı kararının kaldırılacağı ve talebin reddine karar verileceğin hususunun ihtar edildiği, talep eden tarafından .../...

Şubesine ait, 30.12.2025 keşide tarihli, Keşidecisi ... Şirketi olan, ... seri nolu, 500.000,00-TL bedelli çek yönünden verilen kesin süre içerisinde istirdat davasının açılmadığı anlaşılmakla bu çek yönünden davanın reddi ile ödeme yasağının kaldırılmasına karar verilmiştir.

Ödeme yasağının devamıyla ilgili olarak; Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Esas No: 2015/11662, Karar No: 2016/8538 ve 31/10/2016 tarihli kararında " Temyize konu çekişmesiz yargı işinde; çeki elinde bulunduran kişi aleyhine süresinde istirdat davası açılmış olmasına rağmen, mahkemece aksi yönde tespite yer verilerek, davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilerek hüküm oluşturulmuştur. Bu durumda, gerekçe ile hüküm fıkrası arasında çelişki yaratıldığı gibi, süresinde istirdat davası açıldığına göre, yasa gereği ödeme yasağı kararının kaldırılmaması gerekirken, aksi yönde karar verilmesi de doğru görülmemiş, kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir." görüşüne yer verilmiştir.

Davacı tarafından iptali istenen .../... Şubesine ait, 30.01.2026 keşide tarihli, keşidecisi ... Şirketi olan, ... seri nolu, 750.000,00-TL bedelli çek yönünden istirdat davasının açıldığı, ve davanın konusuz kaldığı anlaşıldığından bu çek yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalı* Hakim ... · e-imzalı*