İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/917 K.2026/219

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; ...

A.Ş.'nin işletmeciliğinde olan Köprü ve otoyollardan davalı olduğu ...'a ait ... plakalı araçla ile 21.04.2025-08.05.2025 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, geçişler yapılmış olduğunu, araçların ihlalli geçişinden dolayı davacının alacaklı olduğunu, davalıya İcra takibi yapıldığını, davalının borcun tamamına itiraz ettiğini, dolayısıyla alacaklarının tahsili için dava açtıklarını, dava şartı olan zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş olduğunu, anlaşamama ile sonuçlandığını, isteklerinde yasa değişikliklerine dikkat edildiğini,

bu gerekçe ile Davalı-borçlu şirket aleyhine başlatılan icra takibinde davacı şirketin talep ettiği asıl alacağın içinde yer alan gecikme cezaları 7144 Sayılı Kanun'un 18 İnci Maddesi İle 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30.Maddesinin 5. Fıkrasında yapılan değişiklik nedeniyle 10 katından 4 katına indirilmiş olduğunu,

bu nedenle harca esas 9.402,60 TL bedelli itirazın iptali davasını açtıklarını belirterek Davalı borçlu tarafından icra takibine haksız bir şekilde itiraz edildiğinden icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsil edilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekâlet ücretinin davalı borçludan tahsil edilerek davacıya verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafından cevap dilekçesinin sunulmadığı görülmüştür.

DELİLLER

.... İcra Dairesine ait 2025/... Esas sayılı dosyası, Arabuluculuk son tutanağı, İhlalli geçişlere ilişkin görüntüler, Provizyon kayıtları, Bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı.

İhlalli geçişler alanında uzman bilirkişi ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporunda özetle.

6001 sayılı kanunun 30/7 maddesine göre 15 gün içerisinde ihlalli geçişler ödendiği takdirde gecikme cezası alınmayacağı hükmünün bulunduğu, yanı sıra sürücülerin HGS ve OGS cihazlarını sürekli bakiyesi müsait tutmakta ve kontrol etmekle sorumlu olduğu, 6001 sayılı kanunda ve işletme protokolünde hiçbir şekilde ihlalli geçiş gerçekleştiren araç sahiplerine sms, e-posta, ihtarname veya herhangi bildirim yapma yükümlülüğü ile herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı,

Karayolları Genel Müdürlüğü Sitesinde OGS ve HGS açıklamalarda, OGS sistemlerinden geçiş ihlali yapılması durumunda geçiş ihlali yapılan plaka üzerine 15 gün içinde OGS veya HGS abonesi olunması veya mevcut OGS veya HGS hesaplarında geçiş için yeterli bakiyesi olması durumunda cezai geçiş ücreti uygulandığının duyurulduğunu, 6001 sayılı kanunun 30/7 maddesinde, geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan ödemesiz geçiş tarihini izleyen 15 gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücreti usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin 1.fıkrası ile 5.fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz,

hükmünün bulunduğu dolayısıyla davalının bu süre zarfında hesabını kontrol ederek ihlalli ın olduğu, davalının hesabını kontrol ederek cihazını sürekli müsait tutma yükü ide bulunduğu, 3095 sayılı KDV Kanunu'nun 24.Maddesi c bendinde faiz alacağı da KDV matrahları arasında gösterildiğinden ve yaygın Yargıtay kararlarında da aynı yönde içtihatlar olduğundan davacının, davalıdan icra yolu ile tahsil edeceği faiz alacaklarından KDV tahakkuk ettirip, talep edebileceği, davacının tüzel kişi tacir olduğunu, davalının da aracını basiretli davranma yükümlülüğü uyarınca ihlalli geçişleri zamanında ödenmediğinde olası sonuçlarının bilincinde olduğu,

davalının uygulanan faiz oranına itirazının nihai takdiri ve değerlendirilmesinin sayın mahkemeye ait olduğu,

Dosya muhteviyatında davaya konu ... plakalı araçla ile 21/04/2025-08/05/2025 tarih aralığında davaya konu geçişlerin meydana geldiği istasyonların isimleri, tarih ve saatlerini gösteren geçiş fotoğrafları, ile yapılan sorgulamaları gösteren bilgilerin bulunduğu, davacı tarafın geçiş ücretlerinin süresi içinde ödenmemiş olması üzerine 13/08/2025 tarihinde borçlu aleyhine başlattığı icra takibinin 8.400,00-TL (geçiş+4 kat cezası) + 834,49-TL faiz + 167,11 TL KDV= toplam 9.402,60-TL üzerinden ilamsız olarak ....

İcra Dairesinin 2025/... Esas sayılı dosyası ile yapıldığı, davalı tarafın davacının başlattığı icra takibine itiraz ettiği ve icranın durdurulmuş olduğu, dosya muhteviyatında fotoğrafları ve aracın sahiplik bilgileri bulunan davaya konu ... plakalı araçlar ile 21/04/2025-08/05/2025 tarih aralığında yapılan geçiş tarihlerinde davalı ...'a ait olduğu, Pttbank tarafından gönderilen müzekkere cevabında aracın hgs kaydının bulunmadığı bilgisinin verildiği,

dosya muhteviyatında davaya konu tahsilatın yapıldığını gösteren herhangi bir belgenin bulunmadığını, davacının işletmeciliğinde olan köprü ve otoyollardan davalıya ait ... plakalı araçlar ile 21/04/2025-08/05/2025 tarih aralığında ücret ödemeksizin köprü ve otoyol geçişleri yapılmış olduğu bu nedenle ihlalli geçiş oldukları düşünülen takdiri ve ayrıca 45 gün içerisinde ödenmediğinden 4 katı kadar ceza uygulandığında toplam 1.680,00-TL borcun otoyol geçişinde ücretinin ödenmemesinden kaynaklandığı, ödenmeyen geçiş ücretlerinin 4 katı olan cezaların toplamının 6.720,00-TL olduğu, anapara ve ceza ile birlikte 8.400,00-TL olduğu,

icra takip tarihine kadar faiz oranlarındaki tarihlere göre değişiklikler dikkate alınarak yapılan faiz hesaplamasına göre 1.680,00-TL ödenmeyen geçiş ücreti + 6.720,00-TL (4 kat ceza) + 1.032,63 TL faiz + 206,53 TL KDV = 9.639,16-TL 13/08/2025 icra takip tarihi itibariyle toplam alacağın oluştuğu, davaya konu asıl alacağa en az yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkar tazminatı yönünden değerlendirmenin Mahkememizin takdirinde olduğunun görüş ve kanaatine varılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, ihlalli geçişten kaynaklı geçiş ücreti ve gecikme cezası ile işlemiş faiz ve KDV alacağının tahsili amacıyla başlatılan takibe karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkememizce ....İcra Dairesinin 2025/... takip sayılı dosyası getirtilmiş olup incelenmesinde; alacaklısı ..., tarafından, borçlu ... aleyhine 8400 TL asıl alacak, 835,49TL faiz, 167,11TL KDV olmak üzere toplam 9402,60TL'nin icra takip tarihinden itibaren asıl alacağa yıllık %51,75 oranında faiz işletilmek kaydı ile tahsili talebi ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, yasal süresinde borçlu vekilinin borca ve fer'ilerine itiraz ettiği, itiraz sonucunda icra takibinin durduğu, iş bu itirazın iptali davasının mahkememize İİK.m.67 hükmü uyarınca 1 yıllık yasal süresi içerisinde açılmış olduğu anlaşılmıştır.

Davalı hakkında yapılan araştırmada şehirler arası yolcu nakli işi ile meşgul olduğu davaya konu ihlall,i geçiş yapan aracında kamyonet olduğu bu haliyle mahkememizin uyuşmazlığa bakmakta görevli olduğu anlaşılmıştır .

Davanın dayanağını oluşturan 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5. maddesinde “...(5) 4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte,

bu ücretin on katı tutarında ceza genel hükümlere göre tahsil edilir...” hükmü düzenlenmişken 25/05/2018 tarih ve 30431 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 16/5/2018 tarih ve 7144 sayılı Kanunun 18. maddesi ile birinci ve beşinci fıkralarında yer alan “on” ibareleri “dört” şeklinde değiştirilmiştir. Aynı Kanunun 19. maddesi ile 6001 sayılı Kanuna geçici 3. madde ilave edilmiştir.

6001 sayılı Kanuna eklenen Geçici 3. madde de ise “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30. maddesinde yer alan oranlar uygulanır.” düzenlemesi yapılmıştır.

Kanunun 30. maddesinin, 27.03.2015 tarihli ve 6639 sayılı Kanunun 33. maddesi ile değişiklik yapılan (7) numaralı fıkrasında, geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere bu maddenin (1) numaralı ve (5) numaralı fıkralarında belirtilen cezaların uygulanmayacağı öngörülmektedir.

6001 sayılı Kanunun 30/7 maddesinin Anayasa aykırılığı iddiası ile açılan davada, Anayasa Mahkemesi 18.01.2018 tarih, 2017/166 E. 2018/8 Karar sayılı kararında "... İşletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücreti ödenmeden geçiş yapılması hâlinde yaptırım uygulanmasına sebebiyet veren eylem ücret ödemeden geçiş yapılması anında tamamlanmış olacaktır.

Bu durumda, kuralda belirtilen ödemesiz geçiş tarihinden itibaren on beş gün içinde geçiş ücretinin ödenmesi hâlinde cezanın uygulanmayacağına ilişkin düzenleme oluşan neticeyi ortadan kaldırılmakta olup ihlalli geçiş eylemini gerçekleştirenler lehine getirilmiş bir düzenlemedir.... kuralda, cezasızlık hâlinin kapsamı, eylemin sonucu olarak öngörülen yaptırımın hangi hâlde uygulanmayacağı, ödemenin hangi süre içinde yapılması gerektiği açık, anlaşılır, uygulanabilir ve nesnel olarak belirlenmiştir.

Geçiş ücretinin ödenmesi şekil ve yöntemlerinin tümünün önceden öngörülmesi ve kanun koyucu tarafından tek tek belirlenerek kanun metninde ifade edilmesi oldukça güçtür.

Geçiş ücretinin tahsili yöntemlerinin zaman içinde değişip gelişebileceği ve otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerinin tahsili yöntemlerinin benzerlik arz ettiği hususları dikkate alındığında kuralda belirlilik ilkesine aykırılık bulunmamaktadır..." yönünde karar vermiştir. Bu durumda ihlal sebebiyle davacının, davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı anlaşılmaktadır.

6100 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30/5 maddesine göre; geçiş ücretleri ve cezalardan araç maliklerinin sorumlu olduğu anlaşılmaktadır. OGS ve HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorundadır. Geçiş esnasında ödeme olmadığında veya HGS veya OGS sisteminden provizyon alınamadığı takdirde gişe çıkışlarındaki bariyerler açılmadığından, davalı ücret ödemeden geçiş yaptığını bilmektedir. On katı oranında ceza alınacağı ise Kanun düzenlemesi olduğundan davalı tarafından bilenmesi gerekir. Yani; Kanunu bilmemek mazeret sayılamaz. Bu nedenle tebligata gerek yoktur. ( Bursa BAM 5 HD 2018/290 Esas- 2018/504 Karar)

Somut olayda, davalıya ait araçlar ile davacı şirketin işlettiği köprü ve otoyollardan ihlalli geçiş gerçekleştirildiği, davacının ihlal sebebi ile davalıya ayrıca bir bildirim yapmasına gerek bulunmadığı, geçiş esnasında ödeme olmadığında ve OGS/HGS kartlarından para çekilmemesi halinde davalı geçiş ücretini ödemek zorunda olduğu gibi ayrıca ihlali izleyen on beş gün içinde geçiş ücretinin usulüne uygun olarak ödenmemesi halinde ceza tutarının da ödenmesi gerektiği, bilirkişi tarafından takibe konu olan ihlalli geçişlerin davalı tarafın sunduğu hesap hareketleri içerisinde yer almadığının tespit edildiği,

buna göre ihlalli geçiş ücreti ve ceza tutarının da ödenmediği itibar edilen bilirkişi raporundan davalının davacıya 1.680,00-TL ödenmeyen geçiş ücreti + 6.720,00-TL (4 kat ceza) + 1.032,63 TL faiz + 206,53 TL KDV = 9.639,16-TL borcu olduğunun tespit edildiği , davacının takipte tespit edilen faiz ve kdv alacağından daha azını talep ettiği, 6001 sayılı Yasa gereğince ihlalli geçişten itibaren 15 gün sonra temerrütün gerçekleştiği, ayrıca bir temerrüt ihtarına gerek bulunmadığı, bu nedenle geçiş ücreti ve para cezası üzerinden işlemiş faiz talebinin yerinde olduğu,

3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 24. maddesinin (c) bendinde "Vade farkı, fiyat farkı, kur farkı, faiz, prim gibi çeşitli gelirler ile servis ve benzer adlar altında sağlanan her türlü menfaat, hizmet ve değerler" matraha dahil olan unsurlar olarak belirlenmiş olduğundan işlemiş faiz için KDV isteminin de yerinde olduğu anlaşılmakla itirazın iptaline alacağın likit ve hesaplanabilir olması, davalı/borçlunun itirazında haksız olması nedeniyle hüküm altına alınan alacağın taktiren %20'si oranında davacı lehine icra inkar tazminatı ödenmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm

Katip ... · e-imza* Hakim ... · e-imza*