İstanbul 20. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/951 K.2026/150

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) talebinin dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TALEP

Talep eden vekili tarafından sunulan 30/12/2025 tarihli talep dilekçesinde özetle; keşidecisi ...Anonim Şirketi olan ve şirketin alacağına istinaden düzenlenen .../İstanbul şubesine ait ... seri nolu 31.12.2025 vade tarih ve 2.000.000,00 TL bedelli çek şirket nezdinde kaybolduğunu, bahsi geçen çeklerin kötü niyetli kişilerin eline geçmesi suretiyle ciro edilerek şirketin zarara uğraması ihtimali bulunduğundan tensiple birlikte çekin ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve ayrıca ilgili çekin iptalini talep etmek gerektiğini,

3. kişilerin çekleri bankaya ibraz ederek tahsilat yapması veya ciro etmesinin engellenmesi amacıyla dava sonuna kadar ilgili çek hakkında teminatsız olarak ve tensiple birlikte ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve ilgili bankalara bildirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Çek sureti, ... kayıtları ile tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, taraf beyanları, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Talep, TTK'nın 818/s madde hükmü delaletiyle aynı kanunun 757, 762, 764 madde hükümlerinde belirtilen zayi nedeniyle çekin iptali istemine ilişkindir.

6102 sayılı TTK'nın 818/1-s bendi yollamasıyla, TTK Madde 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir. (2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir.

TTK Madde 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir. (2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.

TTK Madde 764- (1) Elden çıkan poliçe, verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa, iptaline karar verilir.

Talep eden tarafça gerekli ilan masrafı yatırılmadığından talep konusu çeklere ilişkin Ticaret Sicil gazetesinde ilanlar yapılamamıştır

Talep eden tarafın talep konusu çeke ilişkin ödeme yasağı konulması talebinin çek bedelinin %15'i karşılığında teminat yatırılması koşuluyla kabulüne verilmiş olup, talep eden tarafça teminat yatırılmadığından tedbir kararının yerine getirilmediği anlaşılmıştır.

Muhatap banka, ... cevabi yazısında ...Sanayi Sitesi İstanbul Şubesine ait, Keşidecisi ...Anonim Şirketi olan, 31.12.2025 vade tarihli, ... seri numaralı, 2.000.000,00-TL bedelli çekin... Bankası Anonim Şirketi İvedik Şubesine ibraz edildiği bildirilmiştir.

Mahkememizin 09/01/2026 tarihli ara kararı ile ibraz olan çeke ilişkin talep eden tarafa istirdat davası açmak üzere kesin süre verildiği, verilen kesin sürede talep eden tarafça istirdat davası açıldığına ilişkin dosyaya beyan ve belge sunulmadığı, uyaptan yapılan kontrolde talep eden tarafça açılmış bir istirdat davası bulunmadığı anlaşılmıştır.

Talep konusu çek iptaline ilişkin olup hasımsız görülen davalardan olması nedeni ile dava şartının her aşamada mahkemece resen araştırılarak yokluğu halinde her aşamada karar verilebilmesi mümkün olduğundan talep eden yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda karar verilmiştir.

Talep eden tarafça talep konusu çekin zayi olduğundan bahisle iptaline karar verilmesi talep edilmiş ise de; talep eden tarafça talep konusu zayi olduğu iddia edilen çekin bankaya ibraz edildiği anlaşıldığından Mahkememizin 09/01/2026 tarihli ara kararı ile talep eden tarafa talebe konu çekin istirdadına yönelik dava açmak ve buna ilişkin evrakları dosyaya sunmak üzere 2 haftalık kesin süre verildiği,

Talep eden tarafça masraf yatırılmadığından gerekli ilanların yapılmaması ve talep eden tarafın çeki ibraz edene karşı istirdat davası açmaması üzerine açılan davanın reddine karar verilmesi gerektiği (Yargıtay 11.HD 2015/11662 Esas, 2016/8538 Karar sayılı ilamında da belirtildiği üzere) ve çekin bankaya ibraz edilmesi nedeniyle talep eden tarafın talep konusu çekin iradesi dışında elinden çıkmak suretiyle zayi olduğunu ispatlayamadığından talep konusu çekin iptali talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.