İstanbul 21. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/503 K.2021/581

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkil şirket ile dava dışı sigortalı ... ile ... nolu 31.01.2019-31.12.2019 vadeli Emniyeti Suiistimal Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, davalı ile dava dışı sigortalı ... arasındaki bayilik sözleşmesine istinaden sigortalının hesabına davalı tarafından 02.01.2020 tarihinde yatırılması gereken 61.778,18 TL hasılat bedelinin yatırılmadığını, sigortalının talebi üzerine açılan hasar dosyasından alınan 11.03.2020 tarihli eksper raporuna istinaden sigortalının zararı 10.04.2020 tarihinde toplam 32.513,00 TL olarak ödendiğini,

TTK 1472/1 md. uyarınca müvekkil şirket iş bu tazminat ödemesi ile sigortalının haklarına halef olduğunu, sigortalı dava dışı ... tarafından davalı aleyhine suç duyurusunda bulunulduğunu, ... Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından 2020/... sayı ile soruşturma dosyası açıldığını, alacağın tahsili için ... İcra Müdürlüğü’nün 2020/... Esas sayılı dosyası ile takip yapıldığını, davalının takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini, ... İcra Müdürlüğümün 2020/ ...

Esas sayılı takip dosyasına yaptığı itirazın iptalini, alacağın %20‘sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, davacı tarafından başlatılan ... İcra Müd. 2020/ ... 06 Esas sayılı dosyasına davalı yanca yapılan itirazın İİK 67 ve devamı maddeleri uyarınca iptaline karar verilmesi isteminine ilişkindir.

... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... E. Sayılı dosya aslı celp edilmiş ve incelenmesinde; alacaklısı ... Sigorta A.Ş tarafından, borçlu ... aleyhine 33.042,76 ₺ alacak üzerinden, asıl alacağa takip tarihi olan 18/06/2020 tarihinden itibaren %9,00 oranında faiz işletmek kaydıyla tahsili talebi ile icra takibi başlatıldığı, yasal süresinde borçlunun borca ve ferilerine itiraz ettiği, itiraz sonucu icra takibinin durduğu, mahkememiz nezdinde görülen davanın İİK.m67 uyarınca 1 yıllık hak düşürücü süre içinde açıldığı anlaşılmıştır.

... Asliye Ceza MAhkemesi'ne müzekkere yazılarak 2020/ ... E. Sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden gönderilmesi istenilmiş 21/10/2020 tarihli müzekkere cevabı ile ceza dosyası dosyamız arasına alınmıştır.

Tarafların uyuşmazlığının tespiti açısından bilirkişi incelemesi yoluna gidilmiş ve bilirkişi heyeti tarafından 27/05/2021 tarihli rapor dosyamıza sunulmuştur.

...

Vergi Dairesi'ne müzekkere yazılarak davalı hakkında mükellef bilgilerinin hangi usulde vergilendirildiği, hangi usulde defter tutulduğu, tacir sayılıp sayılmadığı hakkında mahkememize bilgi verilmesi istenilmiş, 04/02/2021 tarihli cevap müzekkeresinde belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda telekomünikasyon teçhizatının perakende ticareti (telefon, cep telefonu, faks vb.) işinden dolayı mükellefiyet tesis edildiğini, ödevlinin bilenen adresinde yapılan nakil halinde adres değişikliği yoklamasında faaliyetine devam ettiğini, yönetim bilgi sisteminde bulunan defter bilgilerinin görüntüleme ekranında bulunan noterlerin bildirdiği,

tasdik edilen defter bilgilerinin bulunmadığını, yönetim bilgi sisteminin tetkikinde ödevlinin ... Vergi Dairesi'nin mükellefi olduğu dönemlerde Yenibosna Vergi Dairesi'nin elektronik ortamda verilen 2019 yılı Gelir Vergisi beyanında ve 2020 yılı 01-03, 04-06 ve 07-09 dönemleri Gelir Geçici Vergi Beyannamelerinin işletme hesabına göre verildiği ve VUK madde 178/1 uyarınca işletme hesabı esasına göre defter tuttuğunun anlaşıldığı bildirilmiştir.

... ne müzekkere yazılarak ...'ün esnaf kaydının olup olmadığının var ise hangi tarihte başladığının mahkememize bildirilmesi istenilmiş, 22/01/2021 tarihli cevap yazısında, davalı ... 'ün 28/08/2019 tarihinde ... sicil numarası ile ...'na kayıt olduğunu ve bu kaydın halen devam ettiği bildirilmiştir.

...' nün 22/01/2021 tarihli cevabına göre davalının ticaret odası kaydı bulunmadığı bildirilmiştir.

HMK.nun 1. Maddesine göre, göreve ilişkin kurallar kamu düzeninde olup, aynı yasanın 114/1-c bendi uyarınca dava şartı olan bu husus, HMK.nun 115/1 maddesi gereğince mahkemece davanın her aşamasında kendiliğinden araştırılır.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde mutlak ticari davalar belirtildikten sonra her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nispi ticari davalar olarak sayılmış ve 5. maddesinde de "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir" hükmü getirilerek görev hususunun kapsamı düzenlenmiştir. Buna göre bir davada Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olabilmesi için mezkur kanunun 4. maddesinde sayılan mutlak bir ticari dava olması veya her iki taraf tacir olup uyuşmazlığın da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bir husustan doğması gerekmektedir.

Somut olayın incelenmesinden; davacının dava dışı sigortalısı ile davalı arasında bayilik sözleşmesi akdedildiği, anılan sözleşme uyarınca davalının dava dışı sigortalıya ödemede bulunmaması sonucu davacının sigortalısına poliçe kapsamında ödeme yaptığı ve bunun davalıdan rücuen tahsili için icra takibi başlattığı, başlatılan takibe davalı yanca itiraz edildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır.

Mahkememizce yargılama esnasında resen yapılan araştırmada davalının tacir kaydı olmadığı belirlenmiştir. Bunun aksine davalının ... kaydının bulunduğu tespit edilmiştir. Bununla birlikte incelenen vergi dairesi kayıtlarına göre davalının işletme hesabına göre defter tuttuğu ve esnaf faaliyetini aşan miktarda bir ticari faaliyeti de bulunmadığı saptanmıştır.

Dava konusu uyuşmazlık, mutlak ticari dava kapsamında olmadığı gibi her iki tarafın tacir ve her iki tarafın ticari işletmelerine ilişkin bir kapsamda da değildir. Mahkememiz eldeki uyuşmazlığa bakmakla görevli olmayıp görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemesi'dir. Açıklanan nedenlerle davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.