İstanbul 22. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/507 K.2026/39

Mahkememizde görülmekte olan istirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin, ticari faaliyetleri kapsamında alım-satım ilişkileri çerçevesinde, ödeme aracı olarak 30.09.2019 keşide tarihli, ... seri numaralı, 8.000,00 TL tutarında çek keşide ettiğini, ... şubesi nezdindeki hesap üzerinden keşide edildiğini, çek taraflar arasındaki ticari ilişkiye dayanılarak ve alacaklı tarafça ileri bir tarihte tahsil edilmek üzere verildiğini, ancak müvekkili şirketin yaşadığı mali zorluklar nedeniyle konkordato talebinde bulunmuş; bu talep, ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin 2019/... dosyası nezdinde açılan konkordato davası kapsamında değerlendirmeye alındığını, konkordato davası sürecinde, müvekkili şirketin borçlarına ilişkin tasfiye ve ödeme planları hazırlandığını, 30.09.2019 tarihli söz konusu çek de konkordato kapsamına dahil edilen alacak kalemleri arasında yer aldığını, konkordato hükümlerine uygun şekilde ödenmiş ve müvekkil konkordato yükümlülüğünü yerine getirdiğini, dolayısıyla çek bedeli hukuken ifa edilmiş olup, söz konusu çekin alacaklı tarafından elde tutulmasına veya yeniden tahsil edilmeye çalışılmasına herhangi bir hukuki dayanak kalmadığını,

halen alacaklı nezdinde tutulması ve iadesinden kaçınılması, alacak hakkının kötü niyetli bir şekilde muhafaza edilmesi anlamına geldiğini, davanın kabulü ile ... Şubesi 30.09.2019 Vade tarihli 8.000,00 TL bedelli ... seri numaralı çekin istirdatına karar verilip müvekkiline iadesine, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı tarafa usulüne uygun olarak tebligat yapılmış ise de cevap dilekçesi sunmamış ve davayı takip etmemiştir.

HUKUKİ NİTELENDİRME VE GEREKÇE

Dava, bedelsiz kaldığı halde ödenen Keşidecisi ... ... Olan ... Bankası na ait ... seri numaralı, 30.09.2019 tarihli, 8.000,00 TL bedelli çekin istirdadına ilişkindir.

Bedelsizlik iddiası, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 687 maddesi anlamında bir kişisel def’îdir. Bedelsizlik bir kişisel def’î niteliğindedir. Bedelsizliğin keşideci tarafından iddia edilmesi halinde; bu iddia kural olarak lehtara karşı ileri sürülebilecekken, hamilin çeki kötüniyetli iktisap ettiğini veya iktisapta ağır kusurlu olduğunu kanıtlamak şartıyla hamile karşı da bedelsizlik def’î ileri sürebilecektir.

Bu itibarla keşideci öncelikle senedin lehtarına karşı çeklerin bedelsiz olarak verildiğini ispat etmeli, bunu ispat ettikten sonra da hamil konumunda olanın dava konusu çeki kötüniyetli iktisap ettiği veya iktisapta ağır kusurlu olduğu hususunu ispat etmelidir.

Ciranta konumundaki taraf yönünden de aynı durum olmakla birlikte o da kendisinden sonraki ciranta konumundaki taraf yönünden bedelsizlik iddiasını şahsi defi olarak ona karşı yöneltebilecek, çek bir başka şahsa ciro edilmiş ise ona karşı ancak az önce de belirtildiği gibi kötüniyetli iktisap veya iktisapta ağır kusur varlığının kanıtlanması gerekmektedir.

Somut olayda, davacı taraf davaya konu çekin ticari ilişki kapsamında davalıya verildiğini, ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı konkordato dosyasında davacı şirketin borçlarına ilişkin tasfiye ve ödeme planı oluşturulduğunu, söz konusu çekin konkordato projesine dahil edilerek ödendiğini ancak çekin iade edilmediğini iddia etmiş olup davanın temelde bedelsizlik iddiasına dayanan menfi tespit ve istirdat istemine ilişkin olduğu ve senede karşı ileri sürülen her türlü iddia ve def'inin yazılı delille kanıtlanması zorunlu olup ispat külfeti üzerinde bulunan davacının senede karşı ileri sürdüğü senedin bedelsiz olduğu iddiasının da ancak yazılı delille ispatlanması gerekmekte olup mahkememizce celbedilen ....

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı konkordato dosyasında davalı alacaklarının konkordatoya dahil edildiği ve konkordato dosyası kesinleştikten sonra düzenlenen kayyım raporlarında davalı alacağının ödendiği anlaşılmış olup davaya konu senedin bedelsiz kaldığı anlaşıldığından davanın kabulüne dair aşağıdaki gibi karar verilmiştir.

Katip ... · E-imzalıdır Hakim ... · E-imzalıdır