İstanbul 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/761 K.2018/1108

Mahkememizde açılan davanın yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; müvekkili şirketin merkezi İngiltere'de bulunan ve 1985 yılından beri hizmet vermekte olan bir sigorta ve reasürans firması olduğunu, dava konusu uyuşmazlıkta müvekkilinin dava dışı ... Tic.

A.Ş.'nin sigortacısı olduğunu, dava dışı şirketin dünyanın en büyük paketleme şirketlerinden biri olan ... bünyesinde kurulan bir Türk şirketi olduğunu, faaliyet alanının ise çoğunlukla metalden ürütülen kutu ve kapaklar olmak üzere türlü ambalaj malzemelerini kapsadığını, anılan firmanın üretimini üstlenmiş olduğu alüminyum kutu ve kapaklarını dünyaca ünlü firmalara sattığını ve söz konusu kapakların başta kola olmak üzere soğuk meşrubatların kutulanması ve kapaklanması işlemlerinde kullanıldığını, Suudi Arabistan,

Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere'de bulunan tesislerde üretilmiş olan alüminyum içecek kapaklarının Türkiye'deki alıcılarına ulaştırılmak amacı ile deniz yoluyla taşınarak Mersin Limanı'na getirilmesinin ardından bekletildikleri gümrüklü antrepoda böceklenmeleri, kontamine olmaları sebebi ile müvekkilinin sigortalısının zarara uğradığını, davalı firmanın ithal edilen emtianın gümrük ve ithalat işlemlerini yapmak üzere ... tarafından görevlendirildiğini ve ilgili işlemler bakımından müvekkilinin sigortalısına hizmet sağladığını,

yurt dışından ithal edilen malların bir bölümünün ithalat işlemleri tamamlanarak Türkiye'deki alıcılarına ulaştırıldığını, bir kısmın ise davalı firmanın antreposunda alıcılarına sonradan teslim edilmek üzere bekletildiğini, ithal edilen mallardan bir kısmının gümrük işlemlerine tabi tutulmadığını, ...'ın 21/07/2015 tarihinden itibaren almaya başladığı şikayetler vesilesiyle alıcılarına teslim edilmiş olan malların bir kısmının böceklenmiş, böcek larvalarıyla kaplanmış olduğunu öğrendiğini,

ilgili süreci müteakiben ...'ın uğradığı zararı sigortacısı olan müvekkili şirketten talep ettiğini ve müvekkilinin sigortalısı ile aralarındaki ... numaralı poliçeye istinaden uğramış olunan toplam 783.412,00-USD tutarındaki zararı 21/12/2015 tarihinde giderdiğini, işbu zararın oluşma sebebinin davalı tarafından müvekkilinin sigortalısına ait malların özenle ve gereği gibi saklanmaması,

malların böceklenmeye marus bırakılması ve bu hadisenin malın depolandığı davalıya ait antreponun sahip olması gereken özelliklere sahip olmamasından kaynaklandığını belirterek davalının kusuru nedeni ile müvekkilinin uğramış olduğu zarar tutarı olan 783.412,00-USD'nin asıl alacağa 21/12/2015 tarihinden dava tarihine kadar kamu bnakalarınca amerikan dolarına uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden işlemiş olan 32.001,84-USD tutarındaki faizin asıl alacağa dava tarihinden fiili ödeme gününe dek kamu bankalarınca amerikan dolarına uygulanan en yüksek faiz oranı üzerinden işleyecek olan faizin aynen veya fiili ödeme günündeki TL karşılığının

davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde ve aşamalardaki beyanlarında özetle; dava konusu olayda müvekkiline herhangi bir kusur isnat edilmesinin mümkün olmadığını, müvekkili tarafından ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyasından talep edilen delil tespiti çerçevesinde yapılan bilirkişi incelemesi ve dava dışı crown tarafından ...

4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ...edğişik iş sayılı dsoyasından talep edilen delil tespiti kapsamında yapılan bilirkişi incelemesi ile müvekkilinin kusurunun bulunmadığının tespit edildiğini, davacı tarafından delil olarak sunulan sörvey raporlarının hukuki bir geçerliliğinin bulunmadığını, dava dışı ...'ın kusurnunun yanı sıra ihmalinin de bulunduğunu, davacının beyanlarının kötü niyetli olduğıunu ve gerçeği yansıtmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İhbar olunan vekili yazılı beyanında özetle; davalı şirketin müvekkili şirkete 3. şahıs mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava dışı ... Ltd. Şti. tarafından ithal edilen ambalaj kapaklarının davalı şirkete ait antrepoya tahliyesi sonrasında yapılan kontrollerde emtiada haşere tespit edildiğini, yapılan incelemelerde bu haşerelerin ürünlerle birlikte depoya girdiğinin tespit edildiğini, davalının herhangi bir kusurunun bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Mahkememizce ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmesinde; ... A.Ş. tarafından karşı taraf ... Tic. Ltd.

Şti. aleyhine 31/07/2015 tarihinde şirketin ... adresindeki depoda bulunan müşteri emtiaları üzerinde talebe ilişkin hususların tespiti talebinde bulunulduğu, 31/07/2015 tarihinde mahalinde 31/07/2015 tarihinde keşif yapıldığı, gıda mühendisi ve ziraat yüksek mühendisi tarafından düzenlenen 05/08/2015 tarihli raporda özetle "...Depoda 127 palet, her bir palette 512 fişek ve her fişekte 560 aliminyum kutu kapak olduğu, toplamda 288.000 adet aliminyum kutu kapak olduğu tespit edilmiştir.

Deponun içindeki diğer ürünlerde ve paletler ile duvar kenarlarında haşere veya böceklere rastlanılmamış sadece dava konusu ürünlerin dış kısmı ve paletlerinde böcek ve haşerelere rastlanılmıştır. Alüminyum kutu kapakların şu haliyle gıda ile temas edebilir olduğu belirlenmiştir. Ancak bu ürüne fümigasyon işlemi uygulanamaz çünkü gıda ile team edecek bir üründür. Sadece elle işleme ile bu sorun giderilebilmekte olduğu tespit edilmi,ştir.

Gıda ile temas eden bir ambalaj malzemelerinde spermetrin etkili maddeli benzer kimyasalların kullanılmasının residue (kalıntı)= etkisi bırakacağından ilaçlama yapılması veya bu dava konusu ürünün bu haliyle fümigasyon uygulanması mümkün değildir. Yapılan fiziki ve resmi evrak kontrolleri ile deponun depo özellik şartlarına uygun olduğu belirlenmiştir.

Davacı firmanın özel olarak yaptırdığı analizler ve tespit tutanakları ile söz konusu böceklerin cinsinini Avustralya Hamamböceği, Oryantal Hamam Böceği ile kırma biti olduğu belirlenmiş ve bu türlerin dış yabancı ülke orijinli böcekler olduğu belirtilmiştir.

Depoda yapılan fiziksel gözlem ve inceleme ile sadece dava konusu ürünlerin çevresinde ve paletlerinin üzerinde bu böcek ve haşerelere rastlanılmış olması bu böceklerin, haşerelerin ve larvalarının depoya söz konusu bu davalı ürünler ile taşındığını göstermektedir. Bu taşınma gemi ile taşınırken, yurt dışında üretici firmanın deposunda veya gümrük serbest bölgede indirildiği alan gibi değişik yerlerden bulaşmış veya taşınmış olabileceğini düşündürmektedir.

Yapmış olduğumuz inceleme ve araştırmada da hamam böceği ve bitin bulunduğu fiziksel olarak gözlemlenmesine karşın bu zararlıların aliminyum kutu kapaklarının olduğu fişeklerin içine sirayet etmediği tespit edilerek herhangi bir tahribata neden olmadığı tespit edilmekle beraber bu ürünlerin gıda ile temas eden ürünlerde kullanılmasında sakınca olmadığı tespit edilmiştir.

Alınacak önlem ise yapılan inceleme ve araştırma sonucunda bu hamamböceği ve bitlerin sadece bahse konu ürünlerde olduğu ve kaynağının da bu ürünler olduğu belirlenmiştir. Fişeklerin dışını saran dış ambalaj naylon streç film ve altındaki paletler kusurludur ve bir an önce bu paletlerin ve streç filmin deponun dışına çıkarılarak basınçlı veya vakumlu hava ile fişeklerin yan kıvrım yerlerine temizlik yapılmalıdır.

Sonuç olarak bu ürünler depo dışına çıkartılarak 127 palet yeni ve fümigasyona uğramış temiz paletler ile değiştirilmedir. Fişeklerin dışını saran streç filmler sökülerek fişeklerin kıvrım yerlerine basınçlı veya vakumlu hava ile temizlik yapılarak tekrar stereç film ile sarılmalıdır. Yapılan hesaplamada elle işleme masrafının toplam 3.932,50-TL olduğu kanaatine varılmıştır.

Bu ürünün depodan çıkarılmadığı takdirde depo içindeki diğer ürünlere ve paletlere de yayılması söz konusu olduğundan acilen önlem alınması gerektiği tespit edilmiştir." şeklinde görüş bildirildiği, rapora çok sayıda fotoğrafın eklendiği görülmüştür.

Mahkememizce ... 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... değişik iş sayılı dosyası getirtilmiş, incelenmesinde; ... Ltd. Şti. tarafından karşı taraf ...

A.Ş. aleyhine 09/09/2015 tarihinde karşı tarafın ... adresindeki depoda bulunan emtialar üzerinde talebe ilişkin hususların tespiti talebinde bulunulduğu, 10/09/2015 tarihinde mahalinde keşif yapıldığı, gıda yüksek mühendisi, ziraat mühendisi ve gümrük müşaviri tarafından düzenlenen 30/09/2015 tarihli raporda özetle "...Gümrükllü antreponun içinde ve dışında yapılan incelemede deponun fiziksel koşullarının uygun olduğu, ürünlerin usulüne uygun olarak istiflendiği belirlenmiştir.

Antreponun kayıtları incelendiğinde düzenli olarak haşere, böcek ve kemirgen kontrol sistemine sahip olup kayıt altına alındığı ve bunun için önlemler alındığı belirlenmiştir.

Dosyada yapılan inceleme ve davacı tarafından dilekçe ile verilen resim, video ve tutanak ile söz konusu deponun 28/07/2015 tarihinde davacı firma tarafından ziyaret edilip söz konusu malların etrafında ve paletlerde hamam böceğine ve böcek larvalarına rastlanıldığı ve bunun iki taraflı olarak tutanak altına alındığı tespit edilmiştir.

Bu tutanakta da görüldüğü üzere davacı firma depo içerisinde pest kontrolünün yapılmasını sakıncalı olacağını düşündüğünden ihtilafa düştüklerini belirtmişlerdir. Bu yüzden davacı firma ürünlerin depo dışına çıkarılarak temizlenmesini talep etmişlerdir ancak 10/09/2015 tarihinde yapılan keşif ve inceleme ile ilaçlamanın etkilemediği ve ürünlerin sağlam olduğu tespit edilmiştir.

Aynı tutanakta davacı şirket tarafından söz konusu malların tamamının veya bir kısmının depo dışına çıkarılarak temizlenmesini talep etmişlerdir. Resimlerin çekiliş tarihine bakıldığında bu işlemin elle işleme ile 17/08/2015 tarihinde gerçekleştirildiği ve malların temizlenerek tekrar antrepoya alındığı tespit edilmiştir.

Antrepo içerisindeki davaya söz konusu 127 palet ürünün tamamının gıda ile temas edebilir durumda olduğu, ürünlerin hepsinin orjinal kağıt ambalajında muhafaza edildiği, alüminyum kutu kapakların sarılı olduğu fişekleri nkraft kağıdı ile alt ve üst kısmının sıkıca kapalı olduğu ve üst tarafının en az 10 cm içeriye içerisine herhangi bir yabancı madde ve haşere giremeyecek şekilde katlanarak kapatıldığı,

yapılan inceleme ve muayene ile davaya söz konusu ürünlerin sağlam olduğu ve içine herhangi bir böcek veya haşerenin sirayet etmediği ve yaptırılan haşere kontrol ilaçlama sisteminin ürünleri etkilemediği belirlenerek 27 palette yer alan 288.000 adet alüminyum kutu kapakların şu hali ile gıda ile temas edebilecek durumda olduğu tespit edilmiştir." şeklinde görüş bildirildiği, rapora çok sayıda fotoğrafın eklendiği görülmüştür.

Dava; davacının sigortalısına ödediği sigorta bedelinin davalıdan tahsili talebine ilişkindir. Uyuşmazlık; davacının sigortalısı olan dava dışı ... A.Ş.'nin davalıya ait antrepoda bulunan ürünlerinin böceklenmesi sonucu oluşan zarardan davalının sorumlu olup olmadığının, sorumlu ise davacı tarafından dava dışı ... A.Ş.'ye ödenen sigorta bedelinin hasarla uyumlu olup olmadığının tespiti noktasındadır.

Taraflarca dosyaya sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı incelenerek tarafların kusur ve sorumluluklarının ve buna göre davalının sorumlu olduğu hasar bedelinin miktarının tespiti için bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

09/07/2018 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmında "Tespit edilen böcek ve haşerelerin cinsinin Avustralya hamamböceği, oryantal hamamböceği ve kırma biti olduğu, bu türlerin yabancı menşeli oldukları, paletlerle dışarıdan veya gemi ile taşınma sırasında buluaşıp depoya geldiğinin anlaşıldığı, deponun diğer kısımlarında ve paletlerde herhangi bir haşere böcek ve bite rastlanmadığı, davalı, davacının sigortalısı tarafından antrepoda bırakılan eşyanın kendisine teslim edildiği tarihden itibaren GK 96. Madde hükmü uyarınca gümrük gözetimi altında bulunmasını ve antrepo rejimi altında muhafazasını sağlayarak GK'da ve ayın zamanda BK 473.

Maddede belirtilen sorumluluklarını eksiksiz olarak yerine getirdiği, bu nedenle davacıya yüklenebilecek bir isnat dosya kapsamında kesin olarak tespit edilmediği haşerenin sadece davacıya ait ürünler içinde olduğu başka ürünlerin içinde ve çevresinde herhangi bir haşere ve böceğe rastlanılmadığının tespit edildiği, holayısı ile davalıya herhangi bir kusur izafe edilmesinin mümkün olmadığı" yönünde görüş bildirilmiştir.

Bilirkişi raporu oluşa uygun, denetime elverişli, kanaat oluşturmaya ve hüküm kurmaya yeterli kabul edilmiştir.

Tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda: dava dışı ... Ltd.

Şti. ile davalı arasında 01/01/2015 tarihli gümrük müşaviri anlaşması akdedildiği, anılan sözleşmenin 1. maddesinde sözleşmenin konusunun "Şirketin yurt dışından satın aldığı eşyaların bulunduğu noktadan şirketin kararı ve organizasyonu paralelinde dış ticaret rejimleri içinde projelendirmeden başlayan ön müsadelerle ilgili izinleri takiben hava, deniz ve kara yolu ile Türkiye'ye getirilmesini sağlamak, eşyaların gümrükten ithalini gerçekleştirerek istenilen yere teslim etmek, taahhüt ve teminatlarını kapatmak" şeklinde düzenlendiği,

anılan anlaşma nedeni ile davalının 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 96. maddesindeki gümrük, antrepo rejimi kapsamında eşyanın muhafaza edilmesiyle ilgili yükümlülükleri yerine getirmekten sorumlu olduğu, dava dışı ... Ltd.

Şti.'nin Suudi Arabistan, Amerika Birleşik Devletleri ve İngiltere'de bulunan tesislerinde üretilmiş alüminyum kutu kapaklarının deniz yolu ile Türkiye'de Mersin Limanı'na getirildiği, söz konusu ürünlerin 29/05/2015-10/06/2015 ve 19/06/2015 tarihlerinde davalıya ait ... adresindeki depoya getirildiği, bilahare ürünlerde böcek, bit ve haşere tespit edildiği, yukarıda özetlenen hükme esas alınan bilirkişi raporundan böcek, bit ve haşerelerin cinsinin Avustralya hamam böceği, oryantal hamam böceği ve kırma biti olduğu,

bu türlerin yabancı menşeili olduğu ve paletlerle dışarıdan veya gemi ile taşınma sırasında bulaşıp davalıya ait depoya geldiği, bu durumda davalıya herhangi bir kusur izafe edilmesinin mümkün olmadığı, dava dışı ... Ltd. Şti.'nin zararından sorumlu olmadığı kanaatine varılmakla subut bulmayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM / Ayrıntısı ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın reddine,

2-Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 35,90-TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 42.307,64-TL harçtan mahsubu ile 42.271,74-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,

4-Davalı tarafından yapılan 100,00-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

5-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen dava değeri üzerinden davalı vekili lehine hesaplanan 87.360,85-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

6-Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde HMK 333. maddesi uyarınca taraflara iadesine,

Başkan · e-imza · Üye · e-imza · Üye · e-imza · Katip · e-imza