İstanbul 3.Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2021/444 K.2022/182

HSK’nın 04/11/2021 tarih ve 1111 sayılı kararı gereğince İstanbul 3. ve 4. FSHH Mahkemelerinin 11/11/2021 tarihi itibarıyla faaliyete geçirilmesine, 1. FSHH Mahkemesinde görülmekte olan tek esaslı dava, iş ve arşiv dosyalarının Mahkememize devrine karar verildiğinden, İstanbul 1. FSHHM'nin 2021/151 E. sayılı davası Mahkememize tevzi edilerek 2021/444 E. sırasına kaydı yapılmakla, taraflar arasında Markanın Hükümsüzlüğü ve Sicilden Terkini talepli davasının yapılan açık yargılamasının sonunda.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin Suudi Arabistanda otuz yılı aşkın süredir yerel üretim ve dağıtım ile ... markasının en tanınmış ve güvenilir markalardan biri olarak ün kazandığını, gıda sektöründe faaliyet gösterdiğini, dünyada pek çok ülkeye hizmet sunduğunu ve markasının dünyanın pek çok yerinde tescille koruma altında olduğu, ... markasının tanınmış marka olduğunu, davalının ayırt edilemeyecek derecede benzer şekilde ... markasını tescil ettirdiğini, yeşil renk figürlü çerçeve dahil taklit edildiğini, TTK uyarınca da basiretli bir tacir gibi davranmadığını, dolayısıyla ... tescil numaralı markasının devir ve temlikini önleyici mahiyette tedbir talepli olmak üzere, ... tescilli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: Davacı şirketin ... markasının Türkiyede herhangi bir tescili ve faaliyeti bulunmadığını, SMK 29-2 maddesi uyarınca markanın Türkiye'de en az 5 senedir tescilli olması şartı ile ciddi kullanımının davacı tarafından ispatı gerektiğini davalının markayı kullandığına dair de bir delilin mevcut olmadığını, ortada davacı tarafından ciddi bir kullanımın da söz konusu olmadığını, tüm bu sebeplerle davanın reddini talep etmiştir.

TPMK kayıtları istenmiş, HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.

06/07/2022 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: ... marka ve logosunu tüm dünya genelinde davalının Türkiyede tescilli markası olan ... markasından çok öncesinde piyasaya sunan, arz eden, ... markasını tanıtan tarafın davacı olduğu, davacının aynı marka ile Türkiyede de ... tescil numaralı marka başvurusu mevcut olduğu, tarafların sınıf ve sektörlerindeki benzerlikte dikkate alınarak davalının bu tanınmışlıktan esinlenerek, ufak bir harf ve renk değişliğine gidildiği, logoların dahi benzer olduğu görülmektedir.

29-b maddesi kapsamında taraflar arasında bu kullanıma rıza gösterildiğine dair herhangi bir sözleşme vs. mevcut olmadığı, davalı adına ... tescil numara ile tescilli olan¸... markası ile davacı adına tescil başvurusu olan ... tescil nolu marka başvurusu mevcut olan ... markası kıyaslandığında, her iki marka kıyaslandığında ... ve ... işitsel ve fonetik olarak son derece benzer olduğu, sektörlerinin ve sınıflarının benzerliği, ayrıca logodaki mavi ve yeşil renk farklılığı dışında göz işaretine benzer şekilde kavisli çizimin ortasına markanın yerleştirilmiş olduğu,

logonun da son derece benzer olduğu ve tüm bu sebeplerle ortalama tüketici nezdinde karıştırılmaya ve iltibasa sebebiyet vereceği açık olup, marka hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, dosyaya davacı vekilince sunulu deliller ve sektör uzmanının da değerlendirmeleri neticesinde, davacının geriye doğru beş yıllık süreçte¸markasını aktif kullanım olduğuna yönelik görüş ve kanaatlerine ulaşılmış olup; nihai takdir ve kararın mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava: TPMK nezdinde davalı şirket adına tescilli ... numaralı "..." ibareli markanın hükümsüzlüğü ve sicilden terkinine ilişkindir.

Davanın açıldığı tarih itibarıyla 6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU uygulanacaktar.

6769 sayılı SMK.nun 5. maddesinde marka tescilinde mutlak red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

Madde 5- (1) Aşağıda belirtilen işaretler, marka olarak tescil edilmez:

a) 4 üncü madde kapsamında marka olamayacak işaretler.

b) Herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler.

c) Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren veya malların ya da hizmetlerin diğer özelliklerini belirten işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.

ç) Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.

d) Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.

(2) Bir marka, başvuru tarihinden önce kullanılmış ve başvuruya konu mal veya hizmetler bakımından bu kullanım sonucu ayırt edici nitelik kazanmışsa bu markanın tescili birinci fıkranın (b), (c) ve (d) bentlerine göre reddedilemez.

6769 sayılı SMK.nun 6. maddesinde marka tescilinde nisbi red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.

(2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.

(4) Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.

(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

6769 sayılı SMK.nun 25. maddesinde “Marka Hükümsüzlük hâlleri ve hükümsüzlük talebi” aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.

(1) 5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.

(2) Menfaati olanlar, Cumhuriyet savcıları veya ilgili kamu kurum ve kuruluşları markanın hükümsüzlüğünü mahkemeden isteyebilir.

(3) Marka hükümsüzlük davası, dava tarihinde sicilde marka sahibi olarak kayıtlı kişilere veya hukuki haleflerine karşı açılır. Markanın hükümsüzlüğü davalarında Kurum taraf gösterilmez.

(4) Bir marka, 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentlerine aykırı olarak tescil edilmiş olup da kullanım sonucunda tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından hükümsüzlük talebinden önce ayırt edici nitelik kazanmışsa hükümsüz kılınamaz.

(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.

(7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.

(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.

(9) Kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir...

Marka:Bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeye sağlar, markalar işletmelerin üretmiş olduğu emtia veya sunmuş oldukları hizmetlerin birbirinden ayrılmasını sağlamaktadır.

Karıştırılma ihtimali: Bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir. Karıştırılma (iltibas) ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekmektedir.

Markaların esas unsurlarının ve vurgu sözcüklerinin aynı veya benzer olması, markanın genel görünümüne etkisi az olan diğer unsurlardaki farklılığa rağmen iltibasa yol açabilir. Sözcük markalarında, sözcüklerin başlangıç ve kökleri bütünsel benzerliğin tayininde önemlidir. İki marka arasındaki iltibasın varlığının saptanmasında, markaların yan yana konularak karşılaştırma yapılmaması gereklidir.

İltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığının saptanmasında ilgili mal ya da hizmetin orta yetenekteki alıcılarının dikkat ve özeni esas tutulur. Bu alıcıların markaları, aynı anda göz önünde bulunduramayacakları da dikkate alınarak ayrıntılara ilişkin farklar ve bütüne ilişkin benzerlikler üzerinde durulur.

SMK hükümleri, mevzuat, TPMK kayıtları, mahkememizce itibar edilen bilirkişi raporu ve bütün dosya kapsamından: TPMK nezdinde ... numaralı "..." ibareli markanın, davalı şirket adına tescilli olduğu anlaşılmıştır. Dünyada pek çok yerde ... ibareli markanın; davalının tescil tarihinden önce davacı adına tescil edildiği, Türkiye'de ise davacının ....sınıflarda ... numaralı marka başvurusunun bulunduğu, davalıya ait marka nedeniyle itiraz edildiği anlaşılmıştır. Davalı adına tescilli ... numaralı "... + şekil markası ile davalı adına tescil başvurusu yapılan ... numaralı markalar karşılaştırıldığında;

... ve ... ibarelerinin işitsel ve fonetik olarak son derece benzer olduğu, sektörlerinin ve sınıflarının benzerliği, ayrıca logodaki mavi ve yeşil renk farklılığı dışında göz işaretine benzer şekilde kavisli çizimin ortasına markanın yerleştirilmiş olduğu, logonun da son derece benzer olduğu ve tüm bu sebeplerle ortalama tüketici nezdinde karıştırılmaya ve iltibasa sebebiyet vereceği, ... marka ve logosunu; tüm dünya genelinde, davalının Türkiyede tescilli markası olan ... markasından çok öncesinde piyasaya sunan, arz eden, ... markasını tanıtan tarafın davacı olduğu, tarafların sınıf ve sektörlerindeki benzerlik dikkate alındığında;

davalının bu tanınmışlıktan esinlenerek, ufak bir harf ve renk değişliğine gittiği, logoların dahi benzer olduğu, SMK'nın 29/1-b maddesi kapsamında taraflar arasında bu kullanıma rıza gösterildiğine dair delil sunulmadığı, bu nedenle TPMK nezdinde davalı şirket adına tescilli ... numaralı "..." ibareli markanın hükümsüzlüğü koşulları oluştuğundan davanın kabulüne karar verilmiştir.

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır